İstanbul Anadolu 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/245 K.2023/261

T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2022/245 Esas

KARAR NO : 2023/261

DAVA

Alacak (Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 07/04/2022

KARAR TARİHİ : 06/04/2023

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ /

DAVA/TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Alacaklı müvekkili şirket tarafından davalı borçlu ----- Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ve 6102 sayılı TTK.

1472. maddesi uyarınca halefiyet ilkesi gereği rücu alacağına ilişkin olarak 10.05.2021 tarihli rücu yazısı gönderildiğini ve işbu rücu yazısının 26.05.2021 tarihinde tebliğ edilmiş ise de müvekkili şirkete ödeme yapılmadığını, 29.11.2014 tarihinde saat 18.00 sularında müvekkili şirket tarafından kasko ile sigortalanan------ plakalı aracın,-----ili ---- ilçesi -----mevkinde sinyal vererek orta şeritten sağ şeride geçtiği esnada;

hızını ve takip mesafesini ayarlayamayan dava dışı ----- sevk ve idaresindeki ------ plaka sayılı motosikletle çarpışması sonucu maddi ve bedeni hasarlı trafik kazası gerçekleştiğini, müvekkili şirket nezdinde Kasko - İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası----- ile sigortalanan ---- plakalı araç, ---- poliçe numarasıyla davalı ------ Nezdinde ZMMS ile sigortalandığını, maddi ve bedeni hasarlı mezkur trafik kazası sonrasında-----6.232,51-TL asıl alacak -----ödenen geçici iş göremezlik ödeneği, 1.026,75-TL faiz alacağın tahakkuk ettiğini,

sanki Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasını müvekkili şirket temin etmiş gibi,----- 20.03.2017 tarih ve ----- sayı ile tebliğ ettiğini, müvekkili şirket tarafından, öncelikle ZMMS Poliçesi bulunan sigorta şirketine başvurulması, ZMMS poliçe limitinin aşılması halinde İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası kapsamında kendilerine başvurulabileceği belirtilmiş ve işbu tutar ödenmediğini, akabinde ------, anılan kazada ----- plaka sayılı aracın kusurlu olduğunun kaza tespit tutanağından anlaşıldığını ve ---- plaka sayılı aracın ------ bağlı bulunduğundan,

6.223,51-TL tutarındaki asıl alacağın ve 1.336,73-TL tutarındaki işlemiş faizin takibi ve tahsili için----. İcra Müdürlüğünün ------- Esas sayılı dosyası kapsamında icra takibi başlattığını, müvekkili şirket, aleyhine başlatılan icra takibine itiraz ettiğini ve takibin durduğunu, bunun üzerine ----- açılan itirazın iptali davası,-----.

İş Mahkemesi'nde ------ esasıyla görüldüğünü ve yürütülen eksik tahkikat sonucu ----- plaka sayılı aracın müvekkili şirkete ZMMS ile değil------ ile bağlı olduğu gerçeği gözden kaçırılarak ------ karar sayılı kısmen kabul kısmen red ihtiva eden gerekçeli ve kesin kararı ile sonuçlandığını, işbu karar ile hükmedilen tutarlar doğrultusunda yeni alacak kalemleri de eklenerek -----İcra Müdürlüğünün ------ Esas sayılı dosyasından yeni bir ödeme/icra emri düzenlendiğini ve müvekkili şirkete gönderildiğini, bu kapsamda ----- İcra Müdürlüğünün ------ Esas sayılı dosyasındaki güncel borç tutarı olan 11.455,42-TL tutarı müvekkil şirket tarafından,

hukuka aykırı da olsa kesin bir kararın mevcudiyeti sebebiyle 16.04.2021 tarihinde mecburen ödendiğini, müvekkili şirket,------ plaka sayılı aracın İhtiyari Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi bulunan sigorta şirketi olduğunu,-----, motorlu araç işleteninin, bu aracın işletilmesinden dolayı KTK ve genel hükümlere göre oluşan ve ZMMS hadleri dışında kalan hukuki sorumluluğunu sigorta poliçesinde yazılı azami hadlere kadar sigorta güvencesi altına alan bir sigorta sözleşmesi olduğunu, ZMMS gibi işletenin 3. kişilere verdiği zarar dolayısıyla malvarlığında meydana gelecek eksilmeyi güvence altına aldığını, bir başka deyişle,

gerçek zararın ZMMS limitini geçtiği anda ----- güvencesi başlamakta ve kendi poliçesindeki limit miktarında sorumluluğu sona erdiğini, -----. sayılı ilamı doğrultusunda-----İcra Müdürlüğü ------. sayılı icra takip dosyasına; müvekkili şirket tarafından ------plakalı aracın 30.04.2014 başlangıç - 30.04.2015 bitiş tarihli ------ numaralı Kasko poliçesi - İhtiyari Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi kapsamında 11.455,42-TL tutarında ödeme yapılmış ise de bu tutarın ödemesinden sorumlu olan taraf -----plakalı aracın ZMMS Poliçesi bulunan davalı şirket olduğunu, davalı ------ plakalı aracın ZMMS sigortacısı olduğundan ZMMS Genel Şartları,

2918 sayılı KTK ve ilgili diğer mevzuat gereğince huzurdaki dava konusu taleplerden sorumlu olduğunu, alacaklı müvekkili şirket söz konusu 11.455,42-TL tutarını davalıdan talep etmişse de olumlu sonuç alamadığını, taraflar arasında anlaşma sağlanmak amacıyla dava şartı zorunlu arabuluculuk görüşmeleri sonucunda anlaşılamadığını,

davanın kabulü ile------- esas sayılı dosyası kapsamında ödenen 11.455,42-TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek olan ticari faizi ile birlikte işbu tutardan sorumlu olan davalı şirketten tahsili ile müvekkili şirkete ödenmesine yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP /TALEP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Huzurdaki dava zamanaşımına uğramış olduğundan davanın öncelikle zamanaşımı yönünden reddi gerektiğini, -------plakalı araç kaza tarihinde müvekkili şirket nezdinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, davacı tarafından------tarafından ödenen geçici iş göremezlik ödeneğinin hatalı mahkeme kararı nedeniyle ödenmek zorunda kalındığı belirtildiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte, öncelikle, ------ tarafından yapılan ödemenin haklılığı,

sigortalının geçici iş göremezlik ödeneğine hak kazanıp kazanmadığı ve ödemenin rücuya tabi olup olmadığı tespit edilmeksizin hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olduğunu, davayı hiçbir şekilde kabul etmemekle birlikte, müvekkili şirketin sorumluluğu sigorta poliçesi kapsamında, sigortalısının kusuru oranında, sigorta poliçesi limiti ile sınırlı olduğunu, davayı hiçbir şekilde kabul etmemekle birlikte, müvekkili şirket sigortalısına %70 kusur atfedilmiş olmasının kabul edilemeyeceğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte, -----Asliye Ticaret Mahkemesinin-------.

Sayılı ilamında müvekkili şirket sigortalısına %25 kusur atfedildiğini, müvekkili şirketin sorumluluğunun kusurunu aşar miktarda olamayacağını, davacı tarafından dava öncesinde müvekkili şirkete davanın ihbar edilmediğini, bu nedenle, davacı tarafın ödeme tarihinden itibaren faiz talebi hukuka aykırı olduğu gibi ticari faiz talebinin de kabulü mümkün olmadığını, davayı hiçbir şekilde kabul etmemekle birlikte, davacı tarafın ödemiş olduğu alacak ferilerinden müvekkili şirketin hiçbir sorumluluğu bulunmadığını, bu nedenle anılan kalemlerin müvekkili şirketten talebinin kabul edilemeyeceğini, açıklanan nedenlerle,

müvekkili şirket aleyhine açılan davanın reddine, vekalet ücret ve masrafın davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini beyan ve talep etmiştir.

DELİLLER

Hukuk Uyuşmazlıklarında Dava Şartı Arabuluculuk Som Tutanağı,----İş Mahkemesinin ----- İcra Dairesi'nin -----Esas Sayılı Dosyası UYAP Sureti, Kaza Tespit Tutanağı, Trafik Tescil Kayıtları, ------Plakalı Aracın ZMMS ve İMMS Poliçe Örneği, dosyadaki diğer bilgi ve belgeler.

DEĞERLENDİRME VE SONUÇ

Dava 6102 sayılı TTK'nin 1472. maddesi uyarınca davacı sigorta şirketinin dava dışı -----ödediği tazminatın davalıdan rücuen tahsili istemine ilişkindir.

6102 sayılı TTK'nin 4/2 maddesi yollamasıyla 6100 Sayılı HMK'nin 316 ilâ 322 maddelerinde düzenlenen basit yargılama usulüne tabi işbu davada mahkememizce dilekçeler aşaması tamamlanmış ve usulüne uygun olarak yapılan davet sonucunda duruşma açılarak ön inceleme duruşması icra edilmiş, uyuşmazlık belirlenmiş ve dava şartı zorunlu arabuluculuk sürecinden sonuç alınamadığından bu kez sulh teşvik yapılmasına karşın duruşmada hazır bulunan davacı vekilinin beyanına göre tarafların sulh yolunu tercih etmediklerinin anlaşılması üzerine tahkikata geçilerek tahkikat işlemleri ve delillerin incelenmesi tamamlanmış,

karar duruşmasına katılan davacı vekilinin son sözleri de dinlenip zapta yazılarak aşağıdaki hüküm sonucuna ulaşılmıştır.

Öncelikle dosyaya mübrez Arabuluculuk tutanağına göre de zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirildiği ve anlaşmazlık üzerine işbu davanın açıldığı anlaşılmıştır.Yukarıda anlan yasal düzenlemeler ,yapılan yargılama ve toplanan deliler ışığında somut olaya bakıldığında; davacı şirketin----- Plaka sayılı aracın 30.04.2014-30/04/2015 tarihlerini kapsar şekilde kasko sigortacısı olduğu; davalı şirketinde ----- plaka sayılı aracın davalı sigorta şirketine ise ----- zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalıdır.

Davacıya İHTİYARİ MALİ MESULİYET SİGORTASI davalıya ZORUNLU MALİ MESULİYET SİGORTASI ile sigortalı işbu araç her iki sigorta süresi içinde 29.11.2014 tarihinde trafik kazasına karışmış ve bu kaza nedeniyle zarar gören ------ tarafından ödenen geçici iş göremezlik ödeneği için -----.Sayılı dosyasından davacı sigorta şirketi aleyhine açılan dava sonucunda ------Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline ve takibin devamına karar verilmiştir.

Davacı sigorta şirketi tarafından işbu kesin nitelikteki mahkeme kararı nedeniyle icra dosyası infaz edilerek eldeki rücuya konu dava açılmıştır. Buraya kadar açıklanan olaylar ve dava miktarı açısından taraflar arasında bir itilaf bulunmamaktadır. Taraflar arasındaki temel itilaf zarar görenin zararının kimin hangi şartlarda karşılaması gerektiği üzerindedir.

Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın "Tazminat Ödemesinde Öncelikli Sigorta" başlığını taşıyan B.8. maddesinde "Meydana gelen zarar, öncelikle bu sigortadan karşılanır.

Sigorta sözleşmesinin hiç yapılmamış olması, yapılmış fakat geçersiz hale gelmiş olması, süresinin bitmiş olması veya meydana gelen zararın bu sigorta teminatlarının üzerinde bulunması halinde teminatların üzerinde kalan kısım için; sırasıyla 13/10/1983 tarih ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre yapılması zorunlu olan mali sorumluluk sigortasına ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortasına başvurulur" denilmektedir.

Yukarıda izah edilen sıralı sorumluluk esasına göre, davalı ihtiyari mali mesuliyet sigortacısına, ancak zorunlu mali sorumluluk sigortası limitinin üzerinde bir zararın tespiti halinde, limitin üzerinde kalan kısım yönünden başvurulabileceği, başka bir anlatımla, davalının uğradığı bedeni zararlar, kazaya karışan aracın zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamında ise, bu aracın ihtiyari mali mesuliyet sigortacısının sorumluluğunun doğmayacağı gözetilmelidir.

(YARGITAY -----Hukuk Dairesi-----Görüldüğü üzere Kasko Sigorta Poliçesi/İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarına göre, ----- ZMMS teminatı ile karşılanmayan teminat miktarından fazla maddi zarar oluşması halinde limiti aşan zararları, zorunlu trafik sigortasından sonra devreye girerek poliçe hadlerine kadar temin edecektir.

Bir başka deyişle iki sigorta türü arasındaki sorumluluk müşterek ve müteselsil olmayıp, zararın öncelikle zorunlu trafik sigortasınca karşılanmak ve zararın teminat limitini aşması halinde ------sigortasından karşılanacak türden sıralı sorumluluk esasına dayalıdır.

Sıralı sorumluluk ilkesi gereğince kazalardan doğan cismani zararlardan öncelikle trafik sigortasının limit dahilinde mesuliyeti olduğu, limiti aşan zarar olduğu takdirde ihtiyari mali mesuliyet sigortacısının sorumluluğuna gidilebileceği açıktır.

Bu açıklamalar ışığında tekrar olayımıza dönersek sıralı sorumluluk ilkesi gereği ------ tarafından kazada zarar gören üçüncü kişiye cismani zarar nedeniyle yapılan geçici iş göremezlik ödemesinden ilk önce ZMMS sigortacısı sıfatıyla davalının sorumlu olduğu, yapılan ödemeye ve davaya konu miktara göre sigorta limitlerinin aşılmadığı, ------- tarafından yanlış sigorta şirketine dava açılmak ve kesin nitelikte karar verilmekle birlikte işbu durumun gerçekleşmesinde davacının bir kusurunun bulunmadığı,

mevcut hal itibariyle davalı sigorta şirketinin davacı sigorta şirketine karşı sebepsiz zenginleştiği sonuç ve kanaatiyle davacı şirket tarafından cebir icra sonucunda ödenmek zorunda kalınan miktarın davalıya rücu edilebileceği sonuç ve kanaati hasıl olmuştur.

Binaenaleyh davacı şirket tarafından TMK, 6 ve HMK, 190.maddeleri nazarında ispat edilen davanın temerrüt tarihinin arabuluculuk son tutanak tarihi olduğu da gözetilmek suretiyle kabulü ile , 11.455,42 TL rücuen alacağın temerrüt tarihi olan 03.01.2022 (arabululuculuk son tutanak tarihi) tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan (davalı sigorta şirketinin araç başına maddi 268.000,00 TL poliçe teminat limitiyle sınırlı/sorumlu olması kaydıyla) alınarak, davacıya verilmesine karar verilmiştir.6100 Sayılı HMK'nın 332/1 maddesine göre, 323.

Maddesinde sayılan yargılama giderlerinden, 326/1. Maddesi gereğince tamamen davalı taraf sorumlu tutulmuştur. Ayrıca bu kapsamda Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2.

Maddeleri gözetilerek dava öncesi-----bütçesinden ödenen arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına da karar verilerek 6100 Sayılı HMK'nın 26, 297/2 maddeleri gereğince aşağıdaki şekilde hüküm ihdas edilmiştir.