İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/153 K.2023/535

T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/153

KARAR NO: 2023/535

DAVA

Mülkiyet (Tespit İstemli)

DAVA TARİHİ : 25/02/2022

KARAR TARİHİ : 22/06/2023

Mahkememizde görülmekte olan Mülkiyet (Tespit İstemli) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, Yukarıda adı ve adresi yazılı davacı tarafından açılan hukuk davasının 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 9. Maddesi gereğince Türk Milleti adına yargılama yapmaya görevli ve yetkili ----- Asliye Ticaret Mahkemesince yapılan yargılaması sonucunda aşağıda gerekçesi yazılı hükme ulaşılmıştır.

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müflis şirketin dava konusu ----- model yıllı, ---- model,----motor seri, ---- şasi ve ------plaka numaralı iş makinasını 01.07.2011 tarihinde (12.07.201 1 keşide tarihli ----Şubesi ----- çekini alarak ve aynı tarihte düzenlediği tahsilat makbuzu ile bedelini de tahsil ederek) müvekkiline sattığını, buna ilişkin “Teslim ve Satış Tutanağını” düzenleyerek dava konusu makineyi ve makineye ait ruhsatı müvekkili şirketin yetkilendirdiği -----teslim ettiğini,

makine bedeline karşılık aldığı çeki tahsil edince de 15.07.2011 tarihinde ---- seri ------ sıra numaralı faturayı düzenleyerek müvekkiline gönderdiğini, müvekkili şirketin bu fatura ile dava konusu makineyi tescil ettirmek istediğinde ise, ikinci el makinelerin noter devri olmadıkça sicile kaydının mümkün olmadığının bildirildiğini, bunun üzerine davalı şirket ile yapılan görüşmeler sonunda, davalı şirketin ----.

Noterliğinde 05.11.2011 tarihinde ----- yevmiye ile düzenlediği vekâlet ile dava konusu kanal kazıcı ve yükleyicinin müvekkili şirkete devrini gerçekleştirmek üzere makineyi müvekkili şirket adına teslim ettiği ------vekil tayin ettiğini, davalı şirketin dava konusu iş makinesini devretmekle yetkilendirdiği vekil ile müvekkili şirket yetkilisinin dava konusu ikinci el makinesi için satış senedi düzenlenmek üzere notere gittiklerinde makinenin kaydı üzerinde----- İcra Müdürlüğünün iki ayrı dosyasından haciz bulunduğunu öğrendiklerini,

bu durumun müvekkili şirkete satışı ve teslimi yapılan iş makinesinin noterde devir işleminin yapılmasına engel olduğunu, bunun üzerine müvekkili şirket yetkilisinin davalı şirketi arayarak durumu bildirdiğini ve hacizlerin kaldırılmasını talep ettiğini, davalı şirket yetkililerinin de mevcut hacizleri kaldırarak tescilin önündeki engeli kaldıracaklarını ifade ettiklerini, müvekkili şirket hacizlerin kaldırılmasını beklerken davalı şirketin 2012 yılının son aylarında iflasın ertelenmesi yoluna başvurduğunun öğrenildiğini, bu tarihten sonra davalı şirket yetkililerine ulaşılmasının mümkün olmadığını,

Müvekkili şirketin dava konusu makineyi satın ve teslim alıp muhasebe kayıtlarına işlemiş olmasına ve 11 yılı aşkın süredir makineyi zilyet olarak kullanmasına rağmen makinenin tescilini yaptıramadığını, İş makinelerinin tescili ile ilgili esasların düzenlendiği ---- Kurulunun 17/10/2008 tarih ve ----- sayılı kararı gereğince düzenlenen yönetmeliğin “Tescil belgesi düzenleme yetkisi” başlıklı 5. maddesinde bayındırlık ve diğer kesimlerde kullanılan iş makinesi türünden araçların tescillerinin üyesi oldukları ticaret, sanayi veya ticaret ve sanayi odalarınca yapılacağının belirtildiğini,

Aynı yönetmeliğin “İş makinesinin tescil edilmesi için istenen belgeler” başlıklı 9. maddesinde de ikinci el araçlar için noter satış senedi ile tescil yapılabileceğinin, noter satış senedi ibraz edilememesi durumunda ise mahkemeden alınacak sahiplik belgesi ile tescil yapılabileceğinin belirtildiğini, beyan ederek dava konusu ---- marka----- motor seri, ---- şasi ve-----plaka numaralı iş makinasının (kanal kazıcı ve yükleyicinin) davacı şirkete ait olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;----- Asliye Ticaret Mahkemesinin -----. sayılı dosyasından 14.01.2014 tarihinde verilen kararla -----iflasına hükmolunduğunu, müflisin iflas tasfiye işlemlerinin ----.

İcra Dairesinin ----- sayılı dosyasından yürütüldüğünü, Adi tasfiye yöntemi uygulanan müflis şirket iflas masasında birinci alacaklılar toplantısının 11.04.2014 tarihinde yapıldığını, iflas kararının kesinleşmesi üzerine ikinci alacaklılar toplantısının ise 07.11.2018 tarihinde yapıldığını ancak halen müflis şirket iflas masasında iflas idare memuru bulunmadığını, bu nedenle tasfiye işlemlerinin-----İcra Dairesi tarafından yürütüldüğünü, Dava konusu iddia ve istemlerin kabul edilmediğini, dava konusu iş makinesinin halen müflis şirket adına kayıtlı olduğunu,

bu nedenle Müdürlük tarafından söz konusu araçla ilgili defter tanzim işleminin yapılabilmesi için davacı şirketten aracın bulunduğu yerin bildirilmesinin istendiğini, İş makinelerinin tescilinin zorunlu olduğunu, dava konusu iş makinesinin de müflis şirket adına tescilinin bulunduğunu belirterek davanın reddine ve yargılama giderlerinin davacı şirkete yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, davacı uhdesinde bulunan ve davacının 15/07/2011 tarihli fatura ile müflis davalıdan satın aldığını iddia ettiği------marka iş makinesinin davacı mülkiyetine ait olup olmadığının tespitine ilişkin mülkiyet davasıdır. Mahkememizce; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları resen belirlenerek; taraf vekillerinin vermiş olduğu dilekçeler, ibraz ettikleri tüm deliller, mahkememizce alınan bilirkişi raporu ile dosya arasındaki tüm kayıt ve belgeler tek tek incelenmiştir.

Mahkememizin 01/04/2022 tarihli ara kararı ile davaya konu edilen taşınır iş makinesi üzerine ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmiştir.Mahkememizce tarafların sunduğu deliller ve tarafların ticari defterleri üzerinde mali müşavir bilirkişi ve icra ve iflas mevzuatından kaynaklı nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişi tarafından inceleme yapılmak üzere bilirkişi heyetinden rapor alınmasına karar verilmiştir.02/03/2023 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle.

Tarafların ticari defterlerine göre, davalı şirketin davacıya 15.07.2011 tarihli ------ no.lu 70.000,00 TL tutarlı bir adet “araç satış bedeli” muhteviyatlı fatura düzenlediği, fatura bedelinin ise davacı tarafından davalıya 12.07.2011 keşide tarihli, ------ Şubesine ait ------ no.lu 70.000,00 TL tutarlı bir adet çek keşide edilmek suretiyle ödendiği, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 22. maddesinde, iş makinelerinin tescile tabi olduğunun;

aynı Kanun'un 20/1-d maddesinde ise, tescil edilmiş araçların satış ve devirlerinin noterler tarafından yapılacağının, noterler tarafından yapılmayan her çeşit satış ve devrin ise geçersiz. olduğunun düzenlendiği, davacının müflis şirkete ait trafik siciline kayıtlı iş makinesini Karayolları Trafik Kanununun 20/d-1 maddesinde düzenlenen şekle aykırı bir biçimde adi yazılı belgeyle satın aldığı, noterde yapılmayan bu satış işleminin geçersiz olduğu,

bu nedenle de davacının, geçersiz bir satış istemine dayalı olarak mülkiyetin naklini doğuracak şekilde ileri sürdüğü “mülkiyetin tespiti” isteminin yerinde olmadığı görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Tüm dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesi neticesinde; açılan davanın davacı uhdesinde bulunan ve davacının 15/07/2011 tarihli fatura ile müflis davalıdan satın aldığını iddia ettiği ------marka iş makinesinin davacı mülkiyetine ait olup olmadığının tespitine ilişkin tespit davası olduğu, mahkememizce davacının iddia ettiği ödemenin davalı kayıtlarında bulunup bulunmadığının tespiti için taraf defterlerinin incelettirildiği, incelenen taraf defterlerine göre, müflisin davacıya 15/07/2011 tarihli ----- no.lu 70.000,00-TL tutarlı bir adet “araç satış bedeli” muhteviyatlı fatura düzenlediği,

fatura bedelinin ise davacı tarafından davalıya 12/07/2011 keşide tarihli, ----Şubesine ait ------no.lu 70.000,00-TL tutarlı bir adet çek keşide edilmek suretiyle ödendiği, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 22. maddesinde, iş makinelerinin tescile tabi olduğunun açık olduğu; aynı Kanun'un 20/1-d maddesinde de, tescil edilmiş araçların satış ve devirlerinin noterler tarafından yapılacağının kanun koyucu tarafından vazedildiği, noterler tarafından yapılmayan her çeşit satış ve devrin ise geçersiz olduğu,

davacının müflis şirkete ait trafik siciline kayıtlı iş makinesini Karayolları Trafik Kanununun 20/d-1 maddesinde düzenlenen şekle aykırı bir biçimde adi yazılı belgeyle satın aldığının dosya kapsamında sabit olduğu, noterde yapılmayan satış işleminin geçersiz olduğu, tüm bu sebeplerle de davacının, geçersiz bir satış istemine dayalı olarak mülkiyetin naklini doğuracak şekilde ileri sürdüğü “mülkiyetin tespiti” isteminin yerinde olmadığı,

davacının sebepsiz zenginleşme hükümleri çerçevesince ödemiş olduğu bedelin iadesini yahut iflasta istihkak davası açması hususunda muhtariyetinin de bulunduğu mahkememizce değerlendirilmiş, 02/03/2023 tarihli bilirkişi raporu gerekçeli, bilimsel ve denetime uygun olmakla hükme esas alınmış ve geçerli şekil şartı sağlanmadan yapılan devrin davacıya mülkiyet hakkı kazandırmayacağı mahkememizce değerlendirilmekle açılan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.