İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/838 K.2026/363

T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/838

KARAR NO : 2026/363

DAVA

Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 18/09/2018

KARAR TARİHİ : 09/04/2026

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ticari faaliyetlerini yürüttüğü yerin ---- olduğunu, takipte ve ihtilaf vukuunda yetkili yerin ------ İcra Müdürlükleri ve Mahkemeler olduğunu, takibe konu olan çekteki imzanın müvekkiline ait olmaması sebebiyle, borçlu olmadıklarının tespitine, kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla girişilen takibin İİK 72. maddesi uyarınca dosyanın durdurulmasını, yatan paranın öncelikle teminatsız aksi halde ise uygun görülecek teminat karşılığında sözde alacaklıya ödenmemesine,

açıkça kötü niyetli alacaklının takip konusu alacağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere tazminata ve alacağın yüzde onu oranında para cezasına mahkum edilmesine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin takip alacaklısı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin T----., 20/08/2018 keşide tarihli, 56.000-TL bedelli ve ----- Seri No'lu çek alacağını tahsil amacıyla keşideci ----- hakkında, -----. İcra Müdürlüğü ---- Esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, bunun üzerine davacı tarafın icra takibine konu çekte yer alan imzanın kendisine ait olmadığından bahisle işbu davayı açtığını, müvekkilinin iyi niyetli hamil olduğunu, beyan ederek, haksız ve mesnetsiz iddialarla açılan davanın reddine, haksız ve mesnetsiz talepleri nedeniyle kötü niyetli olduğu açık olan davacı aleyhine %20 kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, hukuki niteliği itibariyle; kambiyo senedindeki keşideciye ait imza inkarına dayalı İİK m.72/III hükmü kapsamında menfi tespit davasıdır.Dosyanın incelenmesinde davanın ilk olarak mahkememizin ----- Esasında görülmekte iken yapılan yargılama sonunda ---- Sayılı 12/03/2020 tarihli karar ile "Davanın kabulü ile,

----. icra müdürlüğünün ---- esas sayılı takip dosyasına dayanak ----- şubesine ait, 20/08/2018 keşide tarihli, ------ çek numaralı, 56.000,00 tl bedelli çek nedeniyle davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, koşulları oluşmayan kötü niyet tazminatı talebinin reddine" karar verilmiş, işbu karara karşı yapılan istinaf incelemesi sonunda;---- Bölge Adliye Mahkemesi ----.Hukuk Dairesinin ---- Es. ------.

Sayılı 30/09/2022 tarihli karar ile "Somut uyuşmazlıkta; davacı çekteki imzayı kabul etmemiş ise de, davacı ile dava dışı faktoring borçlusu arasında görünürde bir ciro ilişkisi mevcuttur. Davalı faktoring şirketi de, davaya konu çeki dava dışı faktoring borçlusu olan lehtar ---- temlik aldığını savunarak fatura örneğini sunmuştur.

Bu durumda mahkemece; davacı ile dava dışı ------ticari defterleri incelenerek dava konusu çekin kayıtlı olup olmadığı da araştırılarak davalının itirazlarının karşılanması gerekirken salt imza incelemesine göre davanın kabulüne karar verilmesi yerinde olmamış" gerekçesi ile mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.İstinaf kararı üzerine dosya mahkememizin ----- Esasına kaydedilmiştir.

Delil olarak ticari defter ve kayıtlara dayanılması ve belirlenen uyuşmazlık noktalarının incelenmesi teknik değerlendirme gerektirdiğinden davacı tarafın defterlerinin incelenmesi için ----- Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılmış, ancak davacı tarafça defterlerin sunulmaması nedeniyle talimat bila ikmal iade edilmiştir.

18/11/2025 tarihli duruşma ara kararı ile davacı vekiline 2018 yılına ait ticari defter ve kayıtlarının nerede olduğu bilgisinin ve ayrıca dava dışı -----adres bilgilerini dosyaya sunması için kesin süre verilmiş ise de verilen süreye rağmen davacı vekili tarafından beyanda bulunulmamıştır.

Tüm dosya kapsamına göre, davanın İİK m.72/III hükmü kapsamında icra takibinden sonra açılan menfi tespit davası olduğu, davanın hukuki niteliği, belirlenen uyuşmazlık noktaları ve istinaf kararı doğrultusunda TMK m.6 ve HMK m.190 hükümleri kapsamında çek üzerindeki imzanın eli ürünü olmadığı hususu ile birlikte alacağın devir hükümleri uygulanan faktoring işlemi dolayısıyla çekin, ticari ilişki kapsamında kullanılmadığını kendi ile dava dışı şirketlerin ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi ile ispat etmesi gerektiği,

davacı defter ve kayıtlarının istinabe yoluyla incelenmesi için yazılan talimata verilen yanıtta davacının ticari defter ve kayıtlarını hazır etmemesi sebebiyle inceleme yapılamadığının bildirildiği, davacı vekiline ticari defter ve kayıtlarının bulunduğu yer ile birlikte dava dışı lehtar -----adresini bildirmesi için verilen kesin süre içerinde bu hususta bir beyan dilekçesinin de sunulmadığı, bilirkişi delil avansının da yatırılmadığı bu kapsamda davacının iddiasını ispat edemediği kanaatine varılmış ve davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Bunun yanında dosyasının incelenmesinde,--- İcra Hukuk Mahkemesi'nin ---- sayılı dosyasından verilen tedbir kararı kapsamında takibin durdurulmasına karar verildiği, mahkememizce verilen ihtiyati tedbir kararının uygulanmadığı, bu sebeple İİK m.72/IV hükmü kapsamındaki koşulların oluşmadığı gerekçesiyle kötüniyet tazminatı isteminin reddine karar verilmesi gerektiği ancak mahkememizce okunan kısa kararda davalının kötüniyet tazminatı istemine ilişkin karar verilmediği bu hususun gerekçe yazımında farkedildiği anlaşılmış ise de okunan kısa karar ile gerekçe farklı olamayacağından bu husus gerekçede açıklanmakla yetinilmiştir.