İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/587 K.2026/244

T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/587

KARAR NO : 2026/244

DAVA

İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 15/08/2024

KARAR TARİHİ : 05/03/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, dava dışı ---- kurulu -- şirketine 1 adet 5.600,00 Euro değerinde ---- Yatak ve 1 adet 4.230,00 Euro değerinde Şaft Lastik Yatak malzemesini sattığını, söz konusu malzemelerin satın alan ---- konuşlu firmaya teslimi için davalı firma ile anlaştığını, ancak söz konusu malzemelerden 1 adet 5.600,00 Euro değerinde ----- Yatak malzemesinin kaybolduğunun anlaşıldığını, bu malzemenin bedeli ile davalı firmaya taşıma bedeli olarak ödenmiş 4.150,00 TL'nin tahsili için davalı aleyhine --- İcra Dairesi -----. sayılı dosyası ile icra takibi başlattıklarını,

davalının takibe itiraz ettiğini ve takibin durduğunu, davalının itirazının haksız ve yersiz olduğunu iddia ile itirazın iptaline takibin devamına ve %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili firmanın yalnızca danışmanlık (aracılık) hizmeti sunduğunu, taşıma işinin dava dışı ---- tarafından yerine getirildiğini, bu husus, davacının da malumunda olduğunu, zira taşıma sözleşmesinin, davacı ile dava dışı ----- arasında yapıldığını, davalı şirketin, yalnızca aracılık faaliyetini yerine getirdiğini, dolayısıyla, taşıma işleminden dava dışı -----sorumlu olduğunu, bu nedenle, davalı şirketin herhangi bir yasal sorumluluğunun olmadığından husumet itirazında bulunduklarını belirterek davanın husumet nedeniyle reddine karar verilmesini, dosyanın görevsiz mahkemede açılması bakımından,

görevsizlik kararı verilmesine, huzurdaki davada asıl kusurlu olan taraf dava dışı -----. adlı firma olduğundan davanın işbu firmaya ihbar edilmesini, hukuksal dayanağı olmayan davanın öncelikle usul yönünden aksi halde esastan reddine karar verilmesini istemiştir.

İhbar olunan ------ Vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacı’nın taleplerinin, Davalı ile arasındaki ticari ilişkiye dayandığını, müvekkili Şirket’in taraf olmadığı bir ticari ilişki dayanak gösterilerek işbu davanın müvekkil şirket’e ihbar edilmesinin kabul edilemez olduğunu, müvekkili Şirket’in dava konusu gönderiye ilişkin tek muhatabı ------ olup davalı’nın iddialarının aksine müvekkili Şirket’in davacı ile doğrudan bir ticari ilişkisinin mevcut olmadığını, müvekkil şirket tarafından dava konusu gönderiye ilişkin sınırlı sorumluluk kapsamında ödeme yapılmış olup müvekkil şirket’in başka bir sorumluluğunun mevcut olmadığını, kaldı ki,

müvekkil Şirket’in dava konusu gönderisinin kaybolması ile sağladığı/sağlayacağı herhangi bir kazanç olmayıp bu husus müvekkil Şirket için de zarar doğurduğunu, müvekkili Şirket’in dava konusu ticari ilişkisinin tarafı olmaması ve dava konusu gönderiye ilişkin ödeme yapmış olması nedeniyle taraflara karşı hiçbir sorumluluğu bulunmadığını belirtmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, hukuki niteliği itibariyle; taşıma sözlemesinden kaynaklı zararın tazmini için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. Dava basit yargılama usulüne tabi olup, yöntemine uygun olarak oluşturulan tensip zabtı uyarınca yargılamaya başlanmış, ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık noktaları kapsamında tahkikata geçilerek deliler toplanmak suretiyle tahkikat bitirilmiş ve yargılama sonuçlandırılmıştır.

Taraflarca delil olarak dayanılan icra dosyası, ticaret sicil kayıtları celp edilmiş ve sunulan diğer deliller ile birlikte incelenmiştir.

İtirazın iptali istemine konu ---. İcra Dairesi ------. sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 4.150,00 TL ile 5.600 euro alacağın tahsili için ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı borçlunun süresi içerisinde takibe yapmış olduğu itiraz üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği ve davanın hak düşürücü süre içeresinde açıldığı anlaşılmıştır.

Delil olarak ticari defter ve kayıtlara dayanılması ve belirlenen uyuşmazlık noktalarının incelenmesi teknik değerlendirme gerektirdiğinden dosya mali müşavir --- ile taşımacılık alanında uzman bilirkişi ----- tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından sunulan 27/11/2025 tarihli bilirkişi raporu içeriği denetime elverişli görülerek hükme esas alınmıştır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davacı şirketin dava dışı şirketten satın aldığı şart lastik yatak malzemesinin davalı tarafça taşınması esnasında kaybolması nedeni ile davacı tarafın malzeme parası ve taşıma bedelinin davalıdan iadesinin istenilip istenilemeyeceği hususunda davalı tarafın davacı tarafça başlatılan icra takibinin haksız olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.

Tüm dosya kapsamına göre; taraflar arasında, davacının ------ bulunan dava dışı alıcı firmaya satışını yaptığı 5.600 Euro ve 4.230 Euro bedelli birer adet şaft lastik yatak ürünü toplamda 2 adet, 2 Kap, 40kg ve 9.830,00EUR kıymetinde olan Türk Menşeli emtianın -----) varma yeri teslim şekline göre havayolu ile yapılacak taşıma işine ilişkin ticari ilişki kurulduğu, davacının taşıtan davalının ise taşıyan olduğu, bu hususun davalı taşımacı tarafından davacıya hitaben düzenlenen ----- Sayı ve 08/01/2024 tarihli navlun faturası ile de sabit olduğu, davalı taşımacı tarafından fiili taşıma işinin ise dava dışı olan ----- yaptırıldığı,

bu hususun ise dosyaya sunulan ve ---- Gümrük Müdürlüğünde tescil ettirilen ---- Sayı ve 09/01/2024 tarihli ----(Elektronik Gümrük Beyanı) ile de sabit olduğu, işbu taşıması sırasında 5.600 Euro bedelli emtianın kaybolduğu, dolayısıyla bu emtianın ----- alıcısına teslim edilemediği, huzurdaki dava ile davacı gönderici tarafından 5.600 Euro ile bu emtiaya konu navlun bedeli olarak 4.150,00 TL'nin davalıdan tahsili talepli iş bu davaya konu icra takibinin başlatıldığı,

denetime elverişli görülerek hükme esas alınan bilirkişi raporunun ilgili kısmında davalı taşımacının Montreal" Konvansiyonunun 22/3 hükmü kapsamında sorumluluk limitinin 36.116.14TL olarak hesaplandığı, buna ilişkin olarak kaybolan emtia için hesaplanan gerçek zarar değeri ile isabet eden Navlun tutarının ise 5.600,00EUR (Gerçek Değer) * 182,69EUR(Navlun) — 5.782.69EUR olarak hesaplandığı,

somut olaydaki taşımanın uluslararası bir hava yolu taşıması niteliğinde olması sebebiyle uyuşmazlığa Varşova Konvansiyonu ve 1999 Montreal Konvansiyonu uygulanması gerektiği, Montreal Konvansiyonunun m.22/3 hükmü kapsamında kaybolan eşyalar ile ilgili taşımacı için belirlenen sınırlı sorumluluk limitinin uygulanabilirliğinin gönderici tarafından yapılacak “özel bir fayda beyanı” şartına göre değişebileceği fakat Konvansiyonda “özel bir fayda beyanının” sadece gönderici tarafından düzenlenecek konşimento ile yapılması gerektiği hususunun açıkça belirtilmediği gibi ne şekilde ve nasıl yapılacağının da net olarak belirtilmediği,

diğer taraftan dava konusu sevkiyat için davacı tarafından taşımacıya Maliye Bakanlığı tarafından onaylanan ----- Sayı ve 05/01/2024 Tarihli emtia faturasının iletildiği, dava dışı fiili taşımacı olan ----- tarafından bu faturanın esas alınarak dolaylı temsil yetkisi kapsamında ----- Havalimanı Gümrük Müdürlüğünden ---- Sayı ve 09/01/2024 tarihli -----' (Elektronik Gümrük Beyanının) beyan edilerek tescil ettirildiği,

bu noktada kendisine sunulan bu resmi belgeleri dikkate alarak ----- beyanını yapan taşımacının bu belgelerde yer verilen bilgileri dikkate almak sureti ile özel bir fayda beyanı yapıldığını kabul etme ve durumun gerektirmesi halinde de ilave bir ödeme vapılmasını davacı göndericiden talep etme özgürlüğüne sahip olduğu fakat davacı gönderenden ilave bir ödeme yapılmasını talep ettiğine ve bunun kabul görmediğine dair yada kendisine verilen bu bilgileri özel bir fayda beyanı olarak kabul etmediğine dair dosyaya bir delil sunulmadığı,

bu kapsamda Maliye Bakanlığınca onaylı bir fatura ve taşımacı tarafından bu fatura dikkate alınmak sureti ile Ticaret Bakanlığına bağlı ----- Havalimanı Gümrük Müdürlüğüne onaylattırılan ve aynı zamanda “kapalı” statüde bulunan bir gümrük beyanının olduğu, başka bir anlatımla somut olayda taşımacının davacı gönderen tarafından kendisine verilen bu resmi faturayı kullanarak ve ilişkilendirerek gümrük idaresine beyanda bulunduğu,

aynı zamanda uluslararası konvansiyonda özel fayda beyanının hangi durumlarda, hangi amaçla, hangi belgeye, nasıl ve ne şekilde yapılacağı hususlarının net olarak belirtilmediği yani özel fayda beyanı yönünden Konvansiyonun bu kısmının yoruma açık kaldığı,

iş bu dava kapsamındaki olayda taşımaya konu olan yükü belirlenen noktaya kadar kayıp, hasar veya gecikmeye uğratmadan ulaştırmakla yükümlü olduğu sabit olan taşımacının bu sorumluluklarını yerine getirmeyerek emtianın kaybına yol açtığı, bütün bu hususlar kapsamında davacının kaybolan emtia bedeli olan 5.600 Euro ile bilirkişi tarafından taşınan toplam emtiaya göre hesap edilen 182,69 Euro navlun bedeline ilişkin zararını davalı taşıyıcıdan talep edebileceği,

davalı taşıyıcının üçüncü kişi borcundan düşülmek suretiyle takas beyanının da ticari defter ve kayıtlarını sunmaması sebebiyle incelenemediği bu sebeple bu savunma yönünden bir değerlendirme yapılamayacağı, davacının takip ile 5.600 Euro yanında 4.150,00 TL navlun bedeli talep ettiği, bilirkişi tarafından tespit edilen 182,69 Euro navlun bedelinin 28/03/2024 takip tarihi itibariyle (1 Euro karşılığı 34,9339 TL) karşılığının 6.382,00 TL olduğu bu kapsamda HMK m.26 hükmünce taleple bağlı kalınarak 4.150,00 TL navlun bedeline ilişkin talebin de yerinde olduğu,

söz konusu zarar kalemlerinden taşıma sorumluluğunu üstlendiği düzenlenen ----- Sayı ve 08/01/2024 Tarihli Navlun Faturası ile de sabit olan davalı taşımacının sorumlu olacağı kanaatine varılarak davanın kabulüne karar verilmiş ve itirazın iptali ile takibin devamına, ayrıca toplam alacağın takdiren % 20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.