İstanbul Anadolu 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi E.2021/72 K.2023/156

T.C. İstanbul Anadolu 2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/72

KARAR NO : 2023/156

DAVA

Endüstriyel Tasarım (Endüstriyel Tasarımın Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan), Fikir Ve Sanat Eseri (Tecavüzün Tesbiti İstemli), Endüstriyel Tasarım (Endüstriyel Tasarım Hakkına Tecavüzden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 28/04/2021

KARAR TARİHİ : 13/07/2023

Mahkememizde görülmekte bulunan Endüstriyel Tasarım (Endüstriyel Tasarımın Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan), Fikir Ve Sanat Eseri (Tecavüzün Tesbiti İstemli), Endüstriyel Tasarım (Endüstriyel Tasarım Hakkına Tecavüzden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ----, türkpatent nezdinde tescilli ----" esas unsurlu markaların sahibi olup, "----" markasının TÜRKPATENT tarafından ---- başvuru numarası ile tanınmış marka olarak kabul ve tescil edildiğini, Müvekkilin dilekçede görselleri sunulan "-----" markalı ürünlerin üretimini ve satışını yapmakta olduğunu, davalı taraf, dilekçede görseline yer verilen ambalaj tasarımını bir şekilde tescil ettirmiş ise de söz konusu tasarımın yeni ve ayırt edici olmaması sebebiyle hükümsüzlüğüne karar verilmesi gerektiğini,

davalı tarafa ait ----sıra nolu ile tescilli tasarımın müvekkilinin "----" ürün ambalajıyla ayırt edilemeyecek derecede benzeri olduğunu, davacıya ait ürünlerin, 06.02.2020 tarihinde dava dışı ----satıldığını, ---- )”, davacının “----" ürünü 07.4.2020 tarihli "----" marketleri tarafından yayınlanan katalogda yer aldığını, paylaşılan taraflara ait ambalaj görsellerindeki benzerlik açıkça ortada iken özellikle dava konusu tasarımın ürün ambalaj tasarımı olduğu,

ambalaj olarak market raflarında tüketicilerin genel olarak renk kombinasyonlarına ve ürün şekillerine dikkat ederek ürünleri satın aldığı göz önüne alındığında ambalajların bütün olarak ayırt edilemeyecek derece benzer olduğu ve davalı tarafa ait tasarımların yeni olmadığı,

bu nedenle tasarım olarak tescil edilebilmesi için gerekli olan yenilik ve ayırt edicilik şartlarını taşımadığı ve hükümsüz kılınması gerektiğini belirttiğini, Söz konusu eylemin müvekkillerinin tasarım hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğini aynı zamanda ambalajın eser olarak korunması gerektiği ve bu bağlamda ---- sıra no'lu tasarımın hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, eylemlerin haksız rekabet, tasarım ve eser hakkına tecavüz teşkil ettiğinin tespitine karar verilmesi talep ve dava ettiği anlaşıldı.

DELİLLERVEGEREKÇE

Dava, Davalı adına tescilli ---- numaralı ambalaj tasarımının yeni ve ayırt edici olmaması sebebiyle hükümsüzlük koşullarının oluşup oluşmadığı bu tasarımın davacının -----isimli ürün ambalajına tecavüzde bulunup bulunmadığı konusuna ilişkin davadır.Mahkememizde aldırılan 15/09/2021 tarihli bilirkişi raporunda; davalı yan adına----numarası ile tescilli tasarımın 6769 sk. m 56/1 şartları taşımaması,

yenilik ve ayırt edicilik özelliğinin bulunmaması hükümsüzlük şartlarının oluştuğu, davalının ambalaj tasarımınım iltibaş yaratmak amacına yönelik olduğuna kanaat getirilmesi halinde eylemin davacı şirket aleyhine Haksız Rekabet yaratacağı, bilirkişi heyeti arasında grafik tasarımcısı bulunmaması ve dosyada marka uzmanı ile bilişim uzmanı olarak atanmaları sebebiyle dava konusu tasarımların eser niteliklerinin bulunup bulunmadığı konusunda bir değerlendirme yapılamadığı şeklinde rapor sunulduğu görüldü.

Mahkememizde aldırılan 04/02/2022 tarihli bilirkişi raporunda.

Dava dosyası kapsamında sunulan deliller doğrultusunda davacı tarafa ait ürünün 26 Mart 2020 kamuya sunulduğu, davacı tarafa ait ürün ile Davalı tarafa ait Hükümsüzlüğü talep edilen 21.05.2020 başvuru tarihli -----numaralı tasarım tescili arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığı, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları, davalı tarafa ait---- numaralı tasarım tescilinin başvuru tarihi olan 21.05.2020 tarihi itibarı ile koruma şartı olan yenilik ve ayırt edici nitelik özelliklerine sahip olmadığı,

davalının ambalaj tasarımının iltibas yaratmak amacına yönelik olduğuna kanaat getirilmesi halinde eylemin davacı şirket aleyhine Haksız Rekabet yaratacağı, Dava dosyası kapsamında Davacı tarafa ait ürün ambalajının tasarlanma süreci ve tasarımcısının daha önceki çalışmaları ile hususiyetini gösteren görsel bilgi ve belgeler bulunmaması sebebi İle eser niteliği yönünden değerlendirme yapılamadığı şeklinde rapor sunulduğu görüldü.

Mahkememizde aldırılan 31/03/2023 tarihli bilirkişi raporunda; Hükümsüzlüğe dayanak olarak sunulan ürün görseli ile davalı tarafa ait Hükümsüzlüğü talep edilen -----) numaralı tasarım arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığı, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları, davaya konu ambalaj tasarımlarının eser niteliğinin olmadığı, davalı şirketin eylemlerinin TTK.nun 54 /2 ve 55/(1)-a.- 1., 2., 4. ve 5. Maddeleri uyarınca iltibasa neden olabileceği, haksız rekabet teşkil ettiği şeklinde rapor sunulduğu görüldü. Tarafların gösterdikleri deliller toplanmış, tüm usuli eksiklikler giderilmiştir.

İncelenen dosya kapsamı, mevcut deliller, bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde.

Davacı ---- ibareli ----tanınmış markanın sahibi olduğunu, ----ibareli marka ile üretim ve satış yaptığını davalı tarafından üretilen davaya konu ---- numaralı tasarımın davacıya ait ürünlere ayıt edilemeyecek derecede benzer olduğunu bu sebeple öncelikle tasarımın hükümsüzlüğüne ayrıca davalı eylemlerinin marka ve tasarım hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğinin tespiti ve men'ini talep ettiği, davalı vekili cevap dilekçesi ile davaya konu ürün üzerinde bulunan ---- esas unsurlu çok sayıda markanın tescilli sahibi olduğu yine davaya konu ürünlerin de tasarım olarak tescil edildiğini,

ürünler arasında benzerlik olmadığını belirterek davanın reddini talep ettiği, mahkememizce ihtiyati tedbir talebinin değerlendirilmesi yönünden aldırılan 15/09/2021 tarihli bilirkişi raporunda davalının davaya konu tasarımının haksız rekabet teşkil ettiği ayrıca tasarımın yenilik ve ayırt edicilik özelliğinin bulunmadığı yönünde görüş bildirildiği, mahkememizce dosyanın esasına yönelik yaptırılan 31/01/2023 tarihli bilirkişi raporuna göre, davalıya ait davaya konu ---- numaralı tasarımın davacı ürünleri ile iltibasa neden olduğu, davacı tasarımlarına benzer olduğu yönünde görüş bildirildiği,

buna göre tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde, davalının davaya konu ---- numaralı üzerinde ---- şeklinin bulunduğu tasarımın tescilli sahibi olduğu, davacının ise ---- ibaresinin + çikolata şeklinin bulunduğu, ürün ambalajlarının sahibi olduğu, davacının ---- esas unsurlu çok sayıda tescilli markanın ayrıca tanınmış markanın da sahibi olduğu, aldırılan bilirkişi raporuna göre davacıya ait ---- ibareli ürün ile davalının davaya konu ----- -ibareli-----numaralı tasarım karşılaştırıldığında, tasarımların benzer olduğu,

tasarım benzerliğine ilişkin değerlendirmenin uzmanlık gerektiren hususlardan olması sebebiyle her iki raporda da tasarımların benzer olduğu yönünde bilirkişilerce görüş bildirildiğinden mahkememizce bu görüşe uyulmak suretiyle tasarımlar arasında benzerlik olduğu kabul edilmiş öncelik ve üstün hak değerlendirmesi bakımından davacı ürünlerinin ilk olarak 26/03/2020 tarihinde piyasaya sürüldüğü davalının tasarım başvurusunun ise 21/05/2020 tarihi olduğu,

davalının başvuru tarihinden önce piyasaya sunulmuş ürünü de tespit edilemediğinden öncelik ve üstün hakkın davacıya ait olduğu bu sebeple davalı tasarımının daha önceden davacı tarafından benzerinin piyasaya sunulmuş olması sebebiyle yenilik ve ayırt edicilik özelliğine sahip olmadığı bu sebeple SMK' nun 56/1 ve 4. Maddeleri ile SMK' nun 77. Maddesi uyarınca hükümsüzlüğüne karar vermek gerekmiş, tasarım hakkına tecavüz ve haksız rekabet iddiası yönünden yapılan değerlendirmede ise,

davalının-----numaralı tasarımın bulunduğu ürünler ile davacının -----ürünleri arasında benzerlik olduğu ortalama tüketici nezdinde özellikle marketlerde yan yana raflarda veya aynı raflarda satılması dikkat edilmeden hemen kısa sürede alınması gibi sebeplerle karıştırılabileceği bu sebeple davalının davaya konu tasarımının davacının-----ibareli tanınmış markasına yönelik haksız bir eylem olduğu kanaatine ulaşılmış bu sebeple SMK' nun 81/1-a) Maddesi uyarınca tasarım hakkına tecavüz TTK' nun 55/1-a)4 maddesi uyarınca da haksız rekabet olduğu sonucuna ulaşıldığından davanın kabulü ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.