İstanbul Anadolu 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi E.2024/118 K.2025/66

T.C. İstanbul Anadolu 2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/118 Esas

KARAR NO:2025/66

DAVA

Tazminat (Fikir Ve Sanat Eserleri Sahipliğinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 13/06/2024

KARAR TARİHİ: 06/05/2025

Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Fikir Ve Sanat Eserleri Sahipliğinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı Şirketler, ----- programı üreticisidir ve davacı tarafından üretilen bilgisayar programları, dünya genelinde olduğu gibi ülkemizde de çok sayıda kullanıcı tarafından tercih edildiğini, bu üretilen bilgisayar programlarından doğan telif hakları, ----- anlaşmaların yanısıra, FSEK hükümleri uyarınca korunduğunu, ------- başlıklı m.2'de aynen: -------- denmektedir.

Buna göre bilgisayar programları, koruma kapsamında bulunan fikir ve sanat eseri kategorilerinden biri olan ilim ve edebiyat eserleri arasında yer almaktadır.

Dolayısıyla bunların kullanımı ya da çoğaltılması gibi eylemler için hak sahibinin rızasının alınması gerekmekte, rıza alınmadan gerçekleştirilen kullanımlar ise telif hakkı tecavüzü teşkil ettiğini, Fikir ve Sanat Eserlerinin bulundurulması, depolanması ve kullanım haklarının devralınması, hukuka uygunluğu bakımından bu Eserleri kullanan kişilerce ispat edilmelidir.

FSEK'in 52. Maddesi uyarınca bir fikir ve sanat eseri hakkının hukuka uygun yollarla devralınmış olduğu, ancak devralınan hakların ayrı ayrı gösteren yazılı bir sözleşme ibrazı ile ispatlanabilir.

Benzer şekilde, FSEK'in 76. maddesine göre, herhangi bir fikir ya da sanat eserinin kullanımı söz konusu olduğu takdirde, bu kullanımın hukuka uygun olduğunu ispat etme külfeti eseri kullanan kişiye düştüğünü, bu değerlendirmeler çerçevesinde, davalının, davacıya ait bilgisayar programlarının hukuka uygun bir biçimde kullanmadığı iddiasıyla -------- D. iş numaralı delil tespiti talebinde bulunulduğunu, suça davaya konu delillerinin elde edilebilmesi için davalının işyeri adresinde----- tarihinde delil tespiti gerçekleştiridiğini, yapılan tespitte Müvekkil ------- yazılımının,

kalıcı lisans tipinde kurulu ve çalışır durumda lisanssız olarak kullanıldığı, yazılım ile yapılmış çok sayıda çizim dosyası olduğu, dava tarihi olan ---- belirlenen ------- hesaplanan harca esas değer yukarıda gösterildiğini, --------- katına kadar tazminat hakkına ilişkin isteyebileceği toplam alt ve üst sınırların ne olacağının belirlenerek zararın tam tespiti için işbu davayı kısmi alacak davası olarak açmakta zaruret hasıl olmuştur.

Yargılama sırasında davayı belirli hale getirebilmek için FSEK m.68 uyarınca talep hakkımız olan 3 kat tazminata esas tutarın alt ve üst sınırlarının fazlaya ilişkin haklarımızı şimdilik saklı tutarak bilirkişi marifetiyle belirlenmesini talep ettiğini, aynı zamanda Kanun Koyucu tarafından, "Davalı ile eser sahibi arasında bir sözleşme akdedilse idi, Davacının elde edeceği tutarın 3 katına kadar” koşulu arandığından,

yani zımmi(somut olarak gerçekte var olmayan) anlamda davada hükmedilmesi gereken toplam tutara ait 3 kata kadar alt ve üst sınırların yukarıda açıklanan objektif kriterler dikkate alınarak bilirkişi ve mahkeme tarafından somut şekilde tespiti gerektiğini, davacı şirketlerin yukarıda belirtilen programlar üzerinde hem mali hem de manevi hakları bulunduğu açık olduğunu, mali haklar “FSEK” m.20 vd. düzenlenmiş olup, bu hakkın çeşitlerinin sayıldığı maddeler arasındaki 22. madde kapsamında “Çoğaltma Hakkı” düzenlenmiştir.

İlgili maddenin son fıkrası “Çoğaltma hakkı, bilgisayar programının geçici çoğaltılmasını gerektirdiği ölçüde, programın yüklenmesi, görüntülenmesi, çalıştırılması, iletmesi ve depolanması fiillerini de kapsar.” şeklindedir.

Dolayısıyla bilgisayar programlarının eser sahibinin izni olmadan çoğaltılması, bir mali hak tecavüzü teşkil ettiğini, işbu davada şirketin sahipleri FSEK m.66 özel hükmü gereği ayrı ayrı ve işbu davada kusur aranmaksızın hukuki sorumlulukları bulunduğunu, davacı davasını doğrudan/adam çalıştıranın kusursuz sorumluluğu vd. hükümlerine göre yalnızca şirkete yöneltebileceği gibi.

FSEK m.66 uyarınca Şirket ile birlikte şirketin mesul müdürü ve ortaklarına ve ihlali gerçekleştiren ayrıca bir çalışan olduğu sabit ise o kimseye de yine ayrıca davayı yöneltebilmektedir.

İşbu davada Şirket tüzel kişiliği adam çalıştıranın kusursuz sorumluluğu gereğince, diğer Davalı gerçek kişi ise hem aynı adreste faaliyet gösteren şahıs firması gereğince doğrudan, hem de diğer tüzel kişilik bakımından işletme sahibi ve yetkilisi olarak FSEK m.66 özel hükmü gereği sorumlu olduğunu, Yukarıda izah olunanlar çerçevesinde fazlaya dair her türlü haklarımız saklı kalmak üzere.

Davacı ------ Yönünden şimdilik 2.999-Avro'nun fiili ödeme tarihindeki TL karşılığının tahsili talepli açılan, FSEK m.68'e göre yargılama sırasında kati olarak belirlenip bildirecek kısmi alacak davamızın KABULÜNE, Davalıdan tahsiline hükmedilmesine, ödenecek tutarın ihlal kurulum tarihi olan ---- tarihinden itibaren işleyecek ------ uyguladığı en yüksek vadeli mevduat faiz oranı ile birlikte davadan tahsiline hükmedilmesine,

davaya konu delil tespit işlemine ait, --------- D. iş uyarınca, "Yapılan giderlerin ileride haksız çıkacak tarafa ait olmak üzere şimdilik tespit isteyen üzerinde bırakılmasına" hükmolunan kısma ait yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalıdan tahsiline hükmedilmesini, yargılama Giderleri ve Vekalet Ücretinin Davalıya yükletilmesi suretiyle karar verilmesini” talep ettiği anlaşıldı.Davalı tarafın cevap dilekçesi sunmadığı görüldü.

DELİLLERVEGEREKÇ E

Dava, davacıya ait olduğu iddia edilen ---- isimli eserin davalı tarafından izinsiz şekilde kullanıldığı iddiasıyla maddi tazminata ilişkin davadır.Mahkememizde aldırılan ----- tarihli bilirkişi raporunda.

İncelenen bilirkişi raporunda, 2 adet bilgisayarın incelenmiş olduğu, 1 adet bilgisayarda --------yazılımının ticari ------ kalıcı sürümünün, lisanssız şekilde ------- tarihinde lisanssız şekilde yüklendiği, kurulu ve çalışır halde olduğu, programın geçmişte farklı tarihlerde kullanıldığı, Ayrıca incelenen bilgisayarda yazılıma ait kurulu dosyaların yanı sıra yazılımın lisanssız kullanmak için crack dosyalarının da olduğu, incelenen raporda ayrıca söz konusu yazılım ile yapılmış çizim dosyalarının yer aldığı yani yazılımın davalı bilgisayarında kullanılmakta olduğu, Lisanssız olarak kullanılan yazılımın; ------- yazılımı olduğu,

davacı vekilinin dosyaya yazılım ile ilgili fatura örneği sunmuş olduğu, incelenen fatura örneğine bakıldığında yazılımın; yazılım Fiyat (Euro) KDV Toplam -------- 6 € 2.999 € 539,82 (9018) € 3.538,82 Tutarlarında olduğu ve dosyaya sunulan fatura örneğinin fiyat kataloğu ile örtüşerek, rayiç bedeli teyit ettiği tespit edildiği, mali Yönde İncelemeler Sonucunda:----------dava tarihindeki (13.06.2024) Euro/Avro için belirlediği efektif satış kuru incelenmiş ve kurun 34.9257-TL olduğu, dava konu programın rayiç bedeli: KDV Dahil 3.538,80 Euro (2.999 - Euro*KDV) olduğu, Dava tarihi itibariyle TL karşılığı bakımından.

3.538,80 Euro x 34,9257 — 123.567-TL olduğu, FSEK Madde 68 kapsamında 3 katı tazminat tutarı: 3.538,80 Euro x 3 > 10.616,46 Euro olduğu, dava tarihi itibariyle TL karşılığı bakımından. 10.616,46 Euro x 34,9257 Kur - 370.787-TL olarak hesaplanmış olup , takdir Sayın Mahkemenindir.

FSEK Yönde İncelemeler Sonucunda:-------- isimli yazılımın FSEK kapsamında bir ilim ve edebiyat eseri olarak değerlendirilebileceği, dosya içeriğinde bulunan ----- tarafından düzenlenmiş olan---------- kapsamında Davacı'nın ------- markası üzerinde hak sahibi olduğu, hak sahibi olduğu hizmetler arasında bilgisayar yazılımlarının da bulunduğu, davaya konu ----- isimli yazılımın ----- yazılımının bir versiyonu olması nedeniyle Davacı'nın ------ yazılımın üzerinde de mali hak sahibi olduğu, -----incelendiğinde ----yazılımlarının kullanımı konusunda müşterilerle sözleşme yapan işletmenin davacı ---- olduğu,

Davacı' nın FSEK'e göre eser olarak kabul edilecek bu yazılımın ihlallere karşı korunması ile ilgili olarak FSEK'ten doğan yasal başvuru haklarını kullanma hakkına sahip olduğu, Davacı'dan yazılı izin alınmadan yapılan lisanssız kullanımların Davacı'nın FSEK m. 22 kapsamındaki çoğaltma haklarına tecavüz olarak değerlendirilebileceği şeklinde rapor sunulduğu görüldü.Tarafların gösterdikleri deliller toplanmış, tüm usuli eksiklikler giderilmiştir.

İncelenen dosya kapsamı, mevcut deliller, bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde.

Davacı şirketin -------- isimli yazılımın sahibi olduğunu iddia ettiği, davalı tarafından ---yazılımının davalıya ait -------izinsiz olarak kullanıldığı iddiasıyla maddi tazminat talebinde bulunduğu, davalının davaya cevap vermediği duruşmalara katılmadığı, buna göre de ----- değişik iş sayılı dosyasından davalıya ait işyerinde yaptırılan tespitte bir adet -----yazılımının kurulu ve çalışır vaziyette olduğu ve----- adet çizim dosyasının mevcut olduğu hususunun tespit edildiği,

mahkememizce esas yönünden aldırılan ----- tarihli bilirkişi raporunda da davalı tarafından kullanılan ------ yazılımının davacının mali haklarının ihlali niteliğinde olduğu, emsal bedel yönünden ise rayiç bedelin 3.538,82 EURO olarak hesaplandığı, buna göre tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde, davacının ---- programının hak sahibi olduğu, davacı tarafından sunulan ----- tescil tarihli kayıt sertifikası incelendiğinde hak sahipliğinin davacıya ait olduğunun, bilirkişi heyetince tespit edildiği,

davalı tarafından davacıya ait --------- yazılımın izinsiz şekilde kullanılmasının FSEK 22. Maddesi kapsamında çoğaltma hakkının ihlali olduğu bu şekilde davalı tarafça davacının FSEK ten kaynaklı mali haklarının ihlal edildiğinin anlaşıldığı rayiç bedel bakımından davacı tarafından dosyaya sunulan örnek fatura incelendiğinde rayiç bedelin 2999 EURO + %18 KDV olmak üzere toplam 3538,82 EURO olduğu,

davacının bu bedelin 3 katına kadar FSEK 68. Maddesi uyarınca talepte bulunabileceği, davacı tarafından ıslah dilekçesi ile 7.070 EURO talep edildiği bu bedelin dosya kapsamına uygun olduğu anlaşıldığından davanın kabulü ile aşağıdaki şekilde hüküm k

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ