İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2015/1168 K.2021/1252

T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2015/1168 Esas

KARAR NO: 2021/1252

DAVA

Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ: 10/12/2015

KARAR TARİHİ: 16/11/2021

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ---- giderlerinden taşan suların çatıdan alt kata sızarak müvekkili şirket nezdinde sigortalı---- ait olan iş yeri ve içerisindeki eşyalara zarar verdiği, sigortalı iş yeri sahibinin yapmış olduğu hasar ihbarı üzerine, hasarın nedeni ile miktarının tespiti için eksper tayin edildiği,

alınan eksper raporunda sigortalı iş yerindeki demirbaş ve emtialarda meydana gelen hasar tazminat tutarının --- olarak tespit edildiğini, bu değerin ---- tarihinde sigortalıya ödenip, sigortalının haklarına halef olunduğunu, söz konusu tutarın ödenmesi için davalı yana yapılan müracaatlardan bir sonuç alınamadığını,

meydana gelen zararlardan davalıların sigorta poliçesi limitleri ve müşterek sigorta poliçelerindeki katılım payları ile sınırlı olmak üzere sorumlu olduklarını açıklanan nedenlerle müvekkili şirket tarafından,--- kapsamında ödenmiş bulunan -- tazminat tutarının ödeme tarihi olan--- tarihinden itibaren işlemiş ve dava tarihinden itibaren işleyecek olan ticari avans faizleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen rücuen tahsiline, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin de davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ---- cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkili firma tarafından ---olarak, ----tanzim edilmiş olup, dava konusu olaya ilişkin risk söz konusu sigortanın ---- teminatı kapsamında bulunduğunu, dava konusu olaya ilişkin risk, sigortanın teminatı kapsamında olduğu için, iddia edilen zarardan ve bedelden --- olabileceğini, müvekkili firmanın sigortacısı --- meydana gelen hasarın tespiti için --- görevlendirdiğini, mahallinde yapılan ekspertiz incelemesi ile mahalde meydana gelen hasar bedelinin toplam --- olarak tespit edildiğini, müvekkili firmanın, dava konusu alışveriş merkezinin --- hisse sahibi olduğunu, sorumluluklarına tekabül eden --- davacı şirkete,

sigortacı tarafından ödenmek üzere teklif edildiği ancak davacı tarafından hasar miktarının daha yüksek olduğu gerekçesiyle ödemenin kabul edilmediğini, davacı tarafın bu zararın dışında, başkaca bir zararının olduğunu ispat edemediğini, ayrıca müvekkili firma temerrüte düşürülmediği için, faiz talebinin de haksız olduğunu açıklanan nedenlerle haksız ve hukuki mesnetten yoksun davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı --- vekili cevap dilekçesinde özetle; --- sigorta ettiren, --- bulunduğu ---- teminat kapsamı itibariyle 3. şahıslara ait malların maddi anlamda zarara uğraması sebebiyle sigortalıya karşı ileri sürülebilecek zarar- ziyan taleplerinin neticelerine karşı ---- hukuki sorumlulukla ilgili düzenlemeleri çerçevesinde her bir hasarda en az--- olmak üzere hasarın --- muafiyet uygulanmak üzere poliçede belirtilen ---- sayılmak üzere bedeni maddi tefriki yapılmaksızın her bir hasarda --- sınırlı olarak teminat altına alındığını, ---yaptırılan ekspertize ilişkin rapordan sigortalı mahallin -----kiracı konumunda bulunduğu,

hasara konu kıymetlerin emtea ve demirbaş konumunda değerlendirildiğini, --- sayılıp sayılmayacağı hususlarının ve ----- oluşan hasarın riziko öncesi durumu sağlamaya imkan veren maliyetinin tespitinin yapılması gerektiğini, parke uygulamasının niteliği itibariyle demirbaşına kayıtlı bir kıymet olmayıp, bina muhteviyatı kapsamında olduğunu,davacı şirketçe ödenen tazminat tutarının hasarın gerçek giderilme maliyetini aşan, eskisine göre uyumlu olmayan, hasardan önceki konuma getirme maliyetini yansıtmaktan uzak, önceki durumu iyileştirme ve haksız kazanım sağlama derecesinde aşkın bir meblağ olduğunu,

her iki rapor arasında ortantısızlık mevcut olduğunu, açıklanan nedenlerle haksız ve yersiz açılmış davanın reddine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ---- vekili cevap dilekçesinde özetle.

Dava konusu hadisesinin meydana geldiği ---olarak müvekkili şirketçe ----- tanzim edildiğini, poliçede malikin kiracıya karşı ---- bulunduğunu, davacı tarafça dava açılmadan önce sulhen müvekkili şirkete başvuruda bulunulduğunu, müvekkili şirketçe mezkur başvuru üzerine meydana gelen hasarın tespiti ile ---- görevlendirildiğini, mahallinde yapılan ekspertiz incelemesi ile davacı şirkete sigortalı mahalde meydana gelen hasar bedelinin toplam ---- olarak tespit edildiğini,

poliçe hükümleri uyarınca meydana gelen hasardan sorumluluklarının--- oranında olduğundan sorumluluklarına tekabül eden ---- davacı şirkete ödenmek üzere teklif edildiğini ancak hasar miktarının daha yüksek olduğu gerekçesiyle ödemenin kabul edilmediğini açıklanan nedenlerle müvekkili şirket aleyhine haksız ve mesnetsiz açılmış davanın esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ---- vekili cevap dilekçesinde özetle.

Su hasarının şiddetli yağış neticesinde meydana geldiğini ve mücbir sebep niteliğinde değerlendirilmesi gerektiğini bu nedenle de yapı malikinin sorumluluğu hükümleri kapsamında müvekkili şirketin sorumluluğuna gidilemeyeceğini, davacı sigorta şirketi tarafından talep olunan bedelin ---- müvekkil şirketin işbu dava bakımından sorumluluğunu hiçbir şekilde kabul etmemekle birlikte talep olunan tazminat bedelinin de gerçeği yansıtmadığını ve fahiş olduğunu, davalı şirketin sigortalı bulunduğu---- tarafından tanzim olunan ekspertiz raporunda tazminat tutarı olarak toplam ---tespit edilmiş olduğunu,

iki ekspertiz raporu arasındaki açık farkın davacının taleplerinin ne denli fahiş olduğunun kanıtı olduğunu, bilirkişilerce söz konusu maddi gerçekliğe uygun hasar miktarının hesaplanması gerektiğini beyanla açıklanan nedenlerle haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, hukuki niteliği itibariyle davacı sigorta şirketine işyeri ----- bulunan dava dışı --- kiracısı olduğu avmde bulunan iş yerinde ---tarihinde meydana gelen su baskını neticesinde oluşan hasar nedeniyle sigortalıya ödenen --- bina malikleri ve sigortacılarından tahsili istemli maddi tazminat davasıdır.

Dosya kapsamında dava dışı sigortalıya yapılan ödeme makbuzu, ibranamenin mevcut olduğu anlaşılmıştır. Mahkememizce hasar dosyası celp edilmiş olup, ---- şirketinin tanzim ettiği poliçede ---- düzenlemesi mevcut olduğu, devamında terör teminatının ve ------düzenlendiğinin yazıldığının anlaşıldığı, bunun dışında koasürans düzenlemesinin mevcut olduğu anlaşılmıştır.Taraflar arasındaki uyuşmazlığın hasar bedeli, olayın mücbir sebep olarak nitelendirilip nitelendirilmeyeceği hususlarında toplandığı görülmüştür.

Mahkememizce dosyanın inşaat ve sigorta sözleşmesinden anlayan bilirkişi heyetine tevdine karar verilmiş, bilirkişilerce düzenlenen --- tarihli raporda özetle: ---- parkenin sökümü esnasında mevcut şapın zarar görmesinin olası olduğu, bu nedenle maliyet hesabında şap tamiratı için gerekli işçilik, malzemelerin göz önünde bulundurulması gerektiğinden davacının yaptırmış olduğu ekspertiz raporundaki onarım ve yenileme işlerinin gerçekçi ve birim fiyatlarının o günün piyasasına uygun olduğu kanaatine varıldığı, mağaza alanları bakımından ekspertiz raporlarında önemli sayılabilecek farkın bulunduğu, İş yerinin ---olduğu,

buna göre hasar bedelinin --- olması gerektiği , yapılan bu değerlendirmeler doğrultusunda --- sorumlu olduğu, bu bağlamda --- sorumluluklarının ise her birinin ---- yönünde görüş bildirmiştir.

Tarafların rapora itirazları ve raporda hesap eksikliklerinin bulunduğu anlaşıldığından bilirkişilerden ek rapor alınmasına karar verilmiş olunup, bilirkişinin --- tarihli ek rapordaunda özetle: "Yerinde yapılan ölçümlemeye göre işyerinin--- olduğu, buna göre lamine hasar bedelinin --, hasarlı lake banko bedelinin ---- olarak hesap ve takdir edildiği, yapılan bu değerlendirmeler doğrultusunda ---- sorumlu olduğu, lamine parkenin kısmen değiştirilmesi gerektiği yönündeki davalı itirazının haklı olmadığı,

parkenin bir kısmının yeni bir kısmının eski olmasının yamalı bohça gibi bir görüntü ortaya çıkaracağından davalı itirazlarına iştirak edilmediği, bu bağlamda ---- sorumluluklarının ise---- oldukları, sigorta şirketlerinin ticari kişiliği olduğundan hasar bedelinin ödeme tarihi olan ---- itibarıyla ticari faiz talep edilebileceği" yönünde görüş bildirmiştir. İtiraz nedeniyle yeniden bilirkişiden ek rapor alınmış, bilirkişi aynı mahiyette ek raporunu dosyaya sunmuştur.

Alınan raporda davalı ---- hasarın meydana geliş biçimine ilişkin itirazların karşılanmadığı, yine davacının kendi ekspertizinin ilk gözlem olarak --- hasar hesaplaması yapmışken daha sonra ekspertiz raporunda ---- üzerinden hasar hesaplaması yaptığı, davanın dayanağının da zaten ------ hesaplama yapan ekspertiz raporu hesabı olduğu bilirkişinin bu hususları gözden kaçırarak hesaplama yaptığı anlaşılmış, rapor hüküm kurmaya elverişli bulunmamış ve yeni bir heyetten rapor almak gerekmiştir.

Dosyanın meteoroloji uzmanı, nitelikli hesap uzmanı , inşaat mühendisi, sigorta uzmanından oluşacak bilirkişi heyetine tevdiine karar verilmiş, bilirkişi heyeti tarafından sunulan ---- tarihli raporda özetle: "Mağazanın ön kısmında her iki bölme duvar derinliğine sabit olarak bulunan------ lamine parke hesabı yapılmış olduğu görüşüne varıldığı, bu nedenle --- yer alması sebebiyle----- bölümde ----sebebiyle ön bölümdeki --- tamamının yenilenmesi,gerekse --- ürünlerinin yenilenmesinin isabetli olduğu,

ekspertiz raporunda belirtilen ---- haddi layıkında olduğu ancak eski yeni farkı olarak ---indirim yapılması gerektiği, bu nedenle ödenebilir hasar miktarının ---- olduğu, teknik incelemede birinci sınıf işçilik ve malzeme yapılmış -----olması, bina içinde çok sayıda nitelikli işyerinin bulunması, yapıya özel bakım ve onarım ekibininin bulunduğu bu nedenle bina yapımında ve bakımında eksiklik olmadığı görüşüne varıldığı,

--- ait tekerrür analizi olmadığından---- saatlik yağış tekerrür değerlendirilmesi için --- miktarının gerçekleşmesi muhtemel periyodunun ---- -- yılda bir olduğunu, tekerrür tablosunda ilk kayıtlardan günümüze ------- içerisinde bu mertebe yağış miktarının kaydedilmiş olduğu, yağış meydana gelmiş ise de uzun yıllar tekerrürlerine bakıldığında bu miktardaki değerlerin kaydedilmiş olduğu, ön görülemez nitelikte olmadığı kanaatine varıldığı, sigorta şirketlerinin müteselsil olarak dava konusu hasardan sorumlu oldukları" yönünde görüş bildirmiştir.

Rapora davalı ve davacı itiraz etmiş olup, raporun kendi içerisinde çelişkili olması, davalıların sorumluluklarının bir arada değerlendirilmesi gerekmesi, (sigorta şirketleri hasardan sorumlu tutulduğu halde davalı bina maliklerinin sorumlu bulunmamasının çelişkili olması) sebebiyle ek rapor alınmıştır. Bilirkişi heyeti ----- tarihli ek raporunda kök rapordaki hususları değiştirmediği anlaşılmıştır.

Mahkememizce alınan bu kök ve ek raporun kendi içerisinde ----- çelişkili olduğu açıktır. Zira davalı bina malikleri sorumlu değilse onların sorumluluklarını üstlenen sigorta şirketleri de sorumlu olmayacaktır.

Kaldı ki bilirkişice davalıların sorumlu olmayışının sebebi olarak --- birinci sınıf işçilik ve malzeme ile yapılmış----- binası olması, bina içinde çok sayıda nitelikli iş yerinin bulunması, yapıya özel bakım ve onarım ekibininin bulunması sebep gösterilmiş olup, dosyada ne binanın bakım belgelerinin mevcut olduğu ne de binanın nasıl bir işçilikle yapıldığı, iyi işçilik dayanağının ne olduğu, çatı oluklarının mücbir sebep sayılmayan bu yağmurlara uygun yapılıp yapılmadığının değerlendirilmediği,

Mahkememizce hasarın neden meydana geldiği hususunda alınan ek raporda ise bilirkişice bir görüş bildirilmediği anlaşılmış, yine yapılan hesaplamanın hatalı yapıldığı, davacının ekspertiz raporunun bilirkişice uygun bulunduğu halde ikinci kez eskime payı düşüldüğü anlaşılmış, hal böyle olunca teknik rapor Mahkememizce denetime elverişsiz bulunmuş yeni bir heyetten rapor almak gerekmiştir.

Bilirkişi heyetince sunulan ----- tarihli raporda özetle: "Hasar tarihi itibariyle hasara uğrayan parkeye eşdeğer nitelikte ahşap lamine parke birim fiyatlarının serbest piyasa rayiçlerinin çok da ha yüksek değerlerde olduğu göz önüne alındığında, söz konusu hesabın gerçeğe uygun olduğu, bu tespit ve hesaplar neticesinde hasarın ---- olması gerektiği, emtianın hasarlanmasına sebep olan suyun çatıdan sızması, bu kapsamda bina maliki/maliklerinin sorumluluk konusunda illiyet bağını kesici bir tespit bulunmadığı,

sorumluluğun mal sahibinde olduğuna teknik bilirkişice kanaat getirildiğine göre, dava dışı kiracının kullanımından kaynaklı bir kusuru tespit edilmediğinden zararın meydana gelmesinde bina yapımı veya binadaki özen eksikliği nedenilye bina malikinin sorumlu olduğunun tespit edildiği, davalı sigorta şirketlerinin sorumluluğunun zararın ----- yönünde görüş bildirmişlerdir.

Taraflar rapora itiraz etmişler ise de; dosyanın gelinen aşaması itibariyle yeni bir rapor almaya gerek görülmemiştir.Zira yukarıda bahsedildiği gibi son rapordan önceki raporlarda meteroloji mühendisi hariç bir kısım hesaplama/tespit hatalarının olduğu, davalı------ davadan önce davacıya ödeme teklifinde bulunduğu nazara alındığında sorumluluğuna ilişkin bir itirazının olmadığı, yalnızca hesap miktarına ilişkin itirazlarının olduğu, yine--- tarihli raporda davalıların ---- işçiliğinin iyi olması ve bakım için sürekli çalışanlarının olması sebebiyle sorumluluklarının bulunmadığının tespit edildiği,

bir binanın bakımı için devamlı işçi mevcudiyetinin bina bakımının düzenli yapıldığı anlamına gelmeyeceği, yine davacının sigortalısının kusurundan hasarın meydana geldiğinin de taraflarca iddia ve ispat edilmediği, sonuçta yağmur sonrası iş yerine sirayet eden hasarın(başkaca bir sorumlu bulunmadığına göre) binadan kaynaklı olduğuna ilişkin son bilirkişi raporunun olaya uygun olduğu anlaşılmıştır.

Dosya kapsamında mübrez ekspertiz raporlarından taraflar arasındaki uyuşmazlığın ----- yenileme mi onarım mı görmesi gerektiğine ve zemin parkesinin yenileme bedeline ilişkin olduğu anlaşılmaktadır.

Hükme esas alınan son raporda davacının ekspertiz raporunun olay tarihindeki piyasa koşullarına uygun olduğu tespit edilmiş, davacının talep ettiği zemin parke değişim bedelinin yalnızca parke bedeli olmadığı, söküm, atım, malzeme ve işçilik bedeli olduğu nazara alındığında davalıların birim fiyatına ilişkin itirazları da yerinde görülmemiş, hasarın mücbir sebepten kaynaklanmadığı aynı miktarda yağışın önceki yıllarda tekrarlandığı meteroloji mühendisinin raporlarından anlaşılmış, neticeten davanın kabulüne,

davalı sigorta şirketlerinin arasında koasürans sigorta poliçesinin olması ve davacının da sigorta şirketlerinin koasürans payları ile sorumlu olmasını talep ettiğinden sigorta şirketlerinin yarı yarıya sorumlu olmasına karar verilmiş fakat talep gereği bu davalılar yönünden de dava tam kabul olmuştur.

Davacı ödeme tarihinden itibaren faiz talep etmiş olup, davacının sigortalısı ile davalılar arasında haksız fiile dayalı bir sorumluluk olmadığı anlaşılmıştır. Davacı bina malikinin sorumluluğuna dayandığından temerrüt olayın meydana geldiği andan itibaren başlamaz. Hal böyle olunca davacı sigortalısı davalıları temerrüde düşürmediğinden ve dosyada davalıların ihtarla temerrüde düştüğüne ilişkin bir tebliğ tarihili belge bulunmadığından davacının ödeme tarihinden itibaren faiz talebi uygun bulunmamış, ne var ki davalılardan ----- dilekçesi ile davacıya hasarın kısmen ödenmesine ilişkin teklif gönderildiği, en geç bu tarih itibariyle hasardan haberdar olduğu anlaşılmış, bu davalı yönünden ---- tarihinden itibaren faiz işletilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.