İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/769 K.2021/257

T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2018/769 Esas

KARAR NO

2021/257 Karar

DAVA

İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 28/06/2018

KARAR TARİHİ : 16/02/2021

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili --------- sunduğunu, bu kapsamda dava dışı davalı sigortalısı ------ taşıma hizmeti verildiğini, davalı tarafından işbu taşımaya istinaden ------- tarihinde yapılan nakliyat sırasında eksik olarak teslim edildiğinden bahisle---------- dosyasından takip başlatıldığını ve ödeme emrinin müvekkili şirkete tebliğ edildiğini, ancak başlatılan takibe itiraz süresinin geçirilmesi nedeniyle takibin kesinleştiğini ve müvekkilince ----------- ödeme yapılmak zorunda kalındığını, dava konusu taşıma havayolu taşıması olduğundan müvekkili şirketin sorumluluğunun sınırlı olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte;

davalının alacağına dayanak olarak sunmuş olduğu Ekspertiz Raporu ile sabit olduğu üzere; müvekkili şirket tarafından --------- havayolu taşıması yapıldığını, taşımanın uluslararası havayolu taşıması olması sebebiyle uyuşmazlığa uygulanacak -------- hükümleri olduğunu, davalı sigortalısı tarafından taşımaya ilişkin herhangi bir özel fayda beyanında bulunulmadığını ve ek bir ödeme yapılmadığını, yine davalı tarafından dayanılmakta olan Ekspertiz Raporunda açıkça kaybolan yükün ağırlığının ---- olarak tespit edildiğini, bu kapsamda;

müvekkili şirketim sorumluluğunun ---- ile sınırlı olduğunu, esasen somut olayda müvekkili şirketin yasal mevzuat kapsamında sorumlu olduğu tutarın-------------- olduğunu, ancak müvekkili şirketin itiraz süresinin kaçırılmış olması nedeniyle cebri icra tehdidi altında yasal sorumluluğunun üzerinde ödeme yapmak zorunda kaldığını, bu nedenle fazla ödenen tutarın iadesini talep etme zorunluluğunun hasıl olduğunu, müvekkilince ------ fazla ödeme yapıldığını beyanla davanın kabulü ile;

müvekkili şirketin davalıya karşı ------ sayılı icra dosyası kapsamında ödemesi gereken tutarın ---- olduğunu, başkaca borcu olmadığının tespitini, cebri icra tehdidi altında fazla ödenen ------ ödeme tarihininden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile müvekkili şirkete iadesini, davalı yanın haksız bedelinin -------- aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davalı üzerinde bırakılmasını vekaleten talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkili şirkete ----- ile sigortalı bulunan dava dışı sigortalı --------- firmasına ihraç ettiği ------- tarafından üstlenildiğini, Davacı nakliye firması aracılığı ile --- tarihinde --------- emtia alıcısına teslimatında yapılan kontrollerde ---- görüldüğünü, tahliye sonrası yapılan sayımda----- teslim edildiğinin tespit edildiğini, Sigortalı tarafından taşıma sırasında meydana gelen zararın sigorta poliçesinden karşılanmasına ilişkin müvekkili şirkete başvuru yapılması üzerine ----- dosyada eksper görevlendirildiğini, eksper incelemesinde kayıp maldan dolayı ------- rücu imkanı bulunduğu şeklinde görüş bildirildiğini,

müvekkilinin de zarar sebebiyle sigortalısına ------- tazminatı ödeyerek sigortalısının haklarına halef olduğunu ve yapılan ödemenin rucüen tahsili için de-------- dosyası ile başlatılan takiple tahsil edildiğini, Dava konusu zararın, davalı taşıyıcının pervasızca hareketi sonucu meydana gelmiş olduğundan TTK 886.maddesi gereğince davalı tarafın taşıyanın sınırlı sorumluluk ilkesinden yararlanamayacağını, taşıma esnasında malların kaybolmasından davacının sorumlu olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; Hukuki niteliği itibariyle, Taşıma sözleşmesi kapsamında taşınan eşyada meydana gelen zararın sigorta poliçesi kapsamında karşılanması neticesi --------- sayılı dosyası üzerinden rücu edilmesi üzerine, icra dosyası kapsamında yapılan ödemenin davacı sorumluluğunun üzerinde olduğu iddiasına dayalı olarak davacı sorumluluğunun üzerinde yapılan tahsilatın davalıdan istirdadına ilişkindir.

------ dosyasının incelenmesinde; --------- tutarındaki toplam alacağın icra gideri, vekalet ücreti ve takip tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek avans faizi ile tahsili talebi ile genel haciz yoluyla takip başlatıldığı, ödeme emrinin borçluya ---tarihinde tebliğ edildiği, borçlu tarafça takibe itiraz edilmemesi üzerine takibin kesinleştiği ve borçlu tarafından------------ ödeme yapılarak dosya borcunun kapatıldığı ve borçlu olmadığının tespiti amacıyla yukarıda özeti verilen istirdat davasının açıldığı anlaşılmıştır.

Dosya konusunda uzman taşımacılık alanında uzman bilirkişiye verilerek, rapor alınmıştır. ----- tarihli Bilirkişi Raporunda.

Dava konusu taşıma işindeki kargonun, taşımacının sorumluluğunda zayi olduğu, zayi olan emtia ile ilgili taşıyıcının sorumluluk sınırının yukarıda hesaplandığı şekilde -----olacağı, ancak davacı taşıma şirketinin -----paragrafı gereği sorumluluk sınırlamasından yaralanmayacağı, ayrıca davalı------ müşterisinin zayi olan emtia bedelinin davacı tarafından düzenlenen konişmentoda açıkça beyan edildiği,

bu nedenle Sözleşmenin 22'nci maddesinin 2.paragrafının son kısmı gereği zayi olan emtianın bedeli olan ve konişmetoda belirtilen ----- tazmin edilmesi gerektiği, bu nedenlerle davalı---- şirketinin icra dosyasındaki asıl alacak tutarının ödeme gününde geçerli olan kurdan hesap ediliğinde-------olduğundan, asıl alacak tutarı yerinde olmakla, davacının istirdat talebinin yerinde olmadığı sonuç ve görüşlerine ulaşıldığı, şeklinde raporunu sunmuştur.

Davacı vekilinin itirazlarının değerlendirilmesi suretiyle ek rapor düzenlenmesi için dosya --------- tarihli Ek Bilirkişi raporu düzenlenerek dosyaya sunulmuştur. Bilirkişi ek raporunda kök rapordaki görüşünü korumuştur.

Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; alınan bilirkişi kök ve ek raporu oluşa ve denetime uygun bulunmakla Mahkememizce de hükme esas alınmıştır.

Dava dışı sigortalı ------------- sigortalanan ve davacı taşıma şirketince taşındığı sırada zayi olan emtianın poliçe teminatı altında olduğu, yapılan ekspertiz sonrası davalının zayi olan emtia bedeli olan ----- ettiği, bu tutarın da gönderim tarihinde geçerli olan ---------- tuttuğu, aynı tarihli ibraname ve temlikname almak suretiyle, sigortalısının davacı taşıyıcı firma tarafından zayi olan ve davalı .------- tazmin edilen miktarını ve üçüncü şahıslara karşı olan talep ve dava haklarını davalı ---- devir ve temlik ettiğini, bu ödeme dekontu ile davalı ---- halefiyet hakkını kazandığı,

halefiyet ve temlik sonucunda davalı----- davacı taşıyıcı aleyhine takip başlattığı, davacı beyanına göre süresi içinde itiraz edilmediği için takip kesinleştiğinden dolayı davacının icra dosyası kapsamında ------- ödeme yaptığı dosya kapsamı itibariyle belirli bulunmaktadır.

Davacının emtianın zayi olduğu konusunda ikrarı mevcut olmakla birlikte, taşıyıcının zayi sonrası sınırlı sorumlu olacağı, bu sınırın üstünde olan tazminat ödemesinden sorumlu olamayacağı iddiasıyla, takip sonrası ödemiş olduğu kısımdan, sorumluluk sınırının üstünde kalan kısmın kendisine iade edilmesini talep etmiştir. Dava konusu uyuşmazlığın çözümü bakımından dava konusu emtianın ziyaından davalının sorumluluğunun ne olduğunun belirlenmesi önem arz etmektedir.

Dava konusu olay uluslararası bir hava taşıması esnasında meydana gelmiştir. -----------için ve bir hava nakliyesi tarafından üstlenilmiş ücretsiz olarak hava aracı ile yapılan taşımalar için aynı şekilde geçerli olduğu ve uygulanacağı ifade edilmiştir. -------.paragrafında taşıyıcının sorumluluğu hasar gören ya da kaybolan kargonun her bir brüt kilogram için ----- sınırlı olacağı belirtilmiştir.

Davacı taşımak için sağlam vaziyette almış olduğu emtianın nerede ve ne şekilde kaybolduğuna dair bir açıklama getirmemiştir. Mücbir sebep olarak kabul edilebilecek herhangi bir durumun varlığı davacı tarafından ileri sürülmemiştir. Davacı tarafça dava dışı sigortalıya aktarma merkezi tarafından transferin gerçekleştirildiği ancak daha sonrası akıbetinin belli olmadığı ve araştırıldığı bildirilmiş, ancak kargonun nihai akıbeti hakkında bir bilgi sunulmamıştır.

Kargonun davacı taşıyıcının sorumluluğunda kaybolduğu, ve kayıp nedeninin açıklanamadığı, davacının da ----- davalının sigortalısına göndermiş olduğu yazıda bu durumu kendilerinin genel hizmet kalitesi ile bağdaştırılmadığını beyan etmesi durumları göz önüne alındığında, davacının çalışan veya acentelerinin ihmallerinin bulunduğu sonucuna varılmaktadır.

Bu durumda davacının,--------paragrafında yer alan 'Eğer hasarın, taşıyıcının, bir çalışanın ya da temsilcisinin hasar vermek niyetiyle ya da hasarın muhtemelen oluşacağı bilinerek dikaktsizce yaptığı bir fiil veya ihmali neticesinde oluştuğu ispatlanırsa, bu maddenin 1.ve 2.paragrafındaki koşullar geçerli olmayacaktır' hükmü gereği davacı taşıyanın sınırlı sorumluluğu öngören hükümden yararlanamayacağı değerlendirilmiştir.

Ayrıca davalı ----- malın değerini, davacı tarafından düzenlenen---- numaralı-------- beyan ettiği ve davacı tarafından da konişmentoya açıkça yazıldığından, ------- son kısmında yer alan taşıyıcı beyan edilen toplamı aşmayan bir miktarla ödemekle sorumlu olacaktır' ibaresi gereği de sorumluluk sınırının belirlenmesine gerek kalmadan, davacı tarafından tamamı zayi olduğu ikrar edilen emtianın beyan edilen ----- tutarı tazmin etmesi gerektiği, bu rakamın icra takibi ile talep edilen rakam ile uyumlu olduğu, dolayısıyla davacının talebinin yerinde bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Belirtilen sebeplerle davacının davasının reddine karar vermek gerekmiş olup, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.