İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/544 K.2021/918

T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2021/544 Esas

KARAR NO : 2021/918

DAVA

Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))

DAVA TARİHİ : 10/08/2021

KARAR TARİHİ : 12/08/2021

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı--------- tarihinde ----------- firma ----- şubesine--- bulunduğu ve ilgili çeklerin ödemeden men edilmesi talimatında bulunulduğu, muhatap banka ödemeden men talebinin kabul edildiği, ilgili çeklerin zayii olması sebebiyle iptali ve ödemeden men edilmesine karar verilmesinin talep edildiği görüldü.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, TTK'nın 818/s atfıyla uygulanması gereken 757- 764. madde hükümlerine göre açılmış zayi nedeniyle çek iptali isteğine ilişkindir.

TTK'nın 757-764. maddelerinde yer alan yasal düzenlemelere göre çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK'nın 651/2. maddesi uyarınca senet üzerinde hak sahibi bulunan hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibi hamile iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme, ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir(TTK m.652).

TTK'nın 780 ve 781.maddeleri gereğince imzasız çek yaprakları çek ----gibi kıymetli evrak niteliğinde de değildirler. Bu nedenle zayii oldukları gerekçesiyle iptallerine karar verilmesi de mümkün değildir.--- sayılı kararı da bu yöndedir.)

Zira, keşidecinin, muhatap bankayı ödemeden men yetkisi bulunmamaktadır. Çek ibraz edildiği takdirde, hak talep eden hamile karşı İİK'nın 72. maddesi uyarınca olumsuz tespit davası açma imkânları mevcut bulunmaktadır. Hukuki yararının bulunması HMK'nın 114/h maddesi uyarınca dava şartıdır.

Yine TTK'nın 651/2. maddesi uyarınca iptal davasını açmakta hukuki menfaati olan kişi senede bağlı alacak hakkı olan hamildir. Somut olayda davacı, çeklerin hamili değil çeklerin bağlı olduğu hesabın sahibi olduğu gibi çekler henüz keşide edildiğine dair herhangi bir belge veya bilgi dosyaya sunulmamış olduğundan çeklerin---olmadığı belirli değildir. Keşideci ------ bu çekler için iptal talebinde hukuki yararı bulunmamaktadır.

Tüm bu hususlar nazara alındığında; dava konusu çeklerin henüz keşide keşide edilmemiş olduğu, buna ilişkin herhangi----uygun doldurularak kıymetli evrak vasfında olduğunun ispatlanamadığı, davacının dava konusu çeklerin hamili konumunda olmadığı, sadece çek hesabının sahibi olduğu, yukarıda ayrıntılı olarak belirtildiği üzere davacının dava açma ehliyeti ve dava açmada hukuki yararı olmadığı anlaşıldığından davada davanın reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.