İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/532 K.2025/136

T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2022/532 Esas

KARAR NO: 2025/136

DAVA

Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)

DAVA TARİHİ: 10/05/2022

KARAR TARİHİ: 11/02/2025

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin, 30 yılı aşkın süredir kuyumculuk işiyle iştigal ettiğini, Davalı şirketlerin ise hukuken ayrı tüzel kişiliğe haiz olsalar da fiilen yönetim kurulu başkanı --------- tarafından işletilmekte olup, döviz ticareti yaptıklarını, Müvekkili ile bahsi geçen iki şirket arasında yaklaşık bir yıldır cari hesap usulü cumhuriyet altını ticareti yapıldığını, Davalı şirketlerin yönetiminin ve temsilin tek elde toplanmasının yanı sıra, ticareti yapılan döviz ve altınların da tek bir kasada toplandığını, Davalılar adına müvekkili ile iletişime geçerek mal tedariki sağlayan kişinin, şirketlerin sigortalı çalışanı ---------- olduğunu,

banka dekontundan da anlaşılacağı üzere davalı şirketler çalışanı --------- müvekkiline, şirket adına yapılan ödemeleri kendi hesabından yaptığını, ---------, davalı şirketlerin ihtiyaçları doğrultusunda mal tedarik etmek amacıyla müvekkili ile iletişime geçerek sipariş verdiğini, Müvekkilinin de kendisinden istenilen Cumhuriyet Altınlarını belirlenen günde bizzat teslim ettiğini, Müvekkilinin, 27.10.2021 günü ---------- tarafından arandığını ve 690 adet Cumhuriyet Altını siparişi aldığını,

ancak müvekkilinin daha önceden cari hesaptan kalan 447 adet altının bedelini halen kendisine vermedikleri gerekçesiyle teminat olarak --------- yazılı bir belge istediğini; --------- da belgeyi şirket kaşesi altında imzalayarak müvekkiline teslim ettiğini, işbu belgede de tevsik edildiği üzere davalıların müvekkiline toplamda 1137 Cumhuriyet altını borcu olup 30.10.2021 tarihi ödeme tarihi olarak kararlaştırılmasına rağmen halen kendisine ödeme yapılmadığını, bu tarihten sonra müvekkilinin,

parasını almak amacıyla davalılara ve çalışanlarına ulaşsa da herhangi bir sonuç alamadığını beyan ederek fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, müvekkilinin davalılara teslim ettiği 1137 Cumhuriyet altınının kendisine teslim edilmemesi nedeniyle alacağın Türk lirası olarak 30.10.2021 tarihinden itibaren hesaplanacak aylık 17,25 faizi ile birlikte şimdilik 2.000 TL'lik kısmının faiziyle davalıdan tahsiline, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; Görevli mahkemelerin Asliye Hukuk Mahkemeleri olması sebebiyle görevsizlik kararı verilmesine, görev itirazı kabul olmaz ise müvekkili bakımından pasif husumet yokluğu sebebiyle dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine, aksi kanaat hasıl olduysa esas itibarıyla davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; hukuki niteliği itibariyle alacak davasıdır. Dava dosyası --------- sayılı karar ile görevsizlik kararı verilerek mahkememize tevzi edilen dosya mahkememizin ----------Esas sırasına kaydedilmiştir.Bir davanın Ticaret Mahkemelerinde görülebilmesi için açılan davanın mutlak veya nispi ticari davalardan olması gerekmektedir.

Mutlak ticari davalar 6102 sayılı TTK'nun 4. Maddesi uyarınca TTK'nda düzenlenmiş olan bütün hususlardan doğan davalar ile TTK'nun 4. Maddesinde belirtilen özel kanunlardaki davalardır. Nispi ticari davalar ise her iki tarafın tacir olduğu ve dava konusu uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olduğu davalardır.

6335 Sayılı Yasanın 2. Maddesi ile 6102 Sayılı TTK'nun 5. Maddesinin 3 ve 4 nolu fıkraları değiştirilerek Ticaret Mahkemeleri ile Asliye Hukuk Mahkemeleri arasındaki iş bölümü ilişkisi görev ilişkisine dönüştürülmüştür ve görev hususu HMK'nun 114/c maddesi uyarınca dava şartlarından olup yargılamanın her aşamasında re'sen dikkate alınır.Tüm dosya kapsamı tarafların iddiaları, toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde,

dava konusu uyuşmazlığın davacı ile davalı arasında akdedildiği iddia edilen sözleşme uyarınca 1.137 cumhuriyet altınının davacıya teslim edilmemesi iddiası ile yapılan icra takibine itirazın iptali hususunda olduğu anlaşılmıştır.

Her ne kadar ---------- Asliye Hukuk Mahkemesince, davacı vekili tarafından da dilekçesinin Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla hazırlandığı, ---------- Adliyesinde Asliye Ticaret Mahkemesinin olmadığı, ---------- sayılı kararı gereğince ----------Adliyesinin Asliye Ticaret Mahkemesi olarak -----------Adliyesi yargı çevresine dahil olduğu anlaşıldığından dosyanın ----------- Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine kararı verilmişse de benzer konularda, -------- Sayılı 20/12/2016 tarihli kararında.

"Uyuşmazlığın taraflar arasındaki ödünç sözleşmesinden kaynaklandığı anlaşıldığından davanın asliye hukuk mahkemesince görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir." gerekçesiyle, ---------- Sayılı -------- tarihli kararında, ------------ tarihli kararında ve --------- Sayılı 17/05/2018 tarihli kararında benzer gerekçelerle temel ilişkinin ödünç sözleşmesi olduğu uyuşmazlıklarda görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olacağı yönünde karar vermiştir.

Açıklanan nedenlerle ve dava konusu uyuşmazlığın tacir olmayan kişiler arasında verilen altınların iadesi istemi ile başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptaline ilişkin olması nedeni ile görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu değerlendirilmiş, Mahkememizin görevsizliği nedeniyle davanın hmk nun 114/1-c,115/2 m. uyarınca usulden reddine; görevli mahkemenin ---------- Asliye Hukuk Mahkemesi olduğuna,

2-Mahkememizce verilen kararın yasal yollara gidilmeksizin kesinleşmesi halinde mahkemeler arasında ortaya çıkan olumsuz görev uyuşmazlığının giderilerek yargı yerinin belirlenmesi için dosyanın HMK m.21/1, c hükmü uyarınca ----------- Hukuk Dairesi Başkanlığı'na gönderilmesine karar verilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.