İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/751 K.2024/808

T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/751 Esas

KARAR NO: 2024/808

DAVA

Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)

DAVA TARİHİ: 03/10/2023

KARAR TARİHİ: 15/10/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davacı müvekkili şirket tarafından ortak alan poliçe sigortalısı -------- Sitesi, ---------- Blok altındaki ana pano odasında ki merkezi dağıtım elektrik panosunun içinde 23.11.2020 tarihi gece saatlerinde başlayan yangın ----------- gaz sisteminin devreye girmesi sonucu söndürüldüğü, ana pano üzerinden enerji alan ----------- şubesinin aşırı akım çekmesi sonrasında şalterde aşırı ısınma ve ısınmaya bağlı konu mağazanın sayaç altı şalterinde kısa devre ve yanma oluştuğu tespit edildiği,

24.11.2020 tarihin de yapılan eksper incelemesi sonucun da ---------- şubesinin ana panodan kapasitesinin üzerinde akım çektiği bunun sonucunda aşırı akıma dayanamayan şubenin şalterinin hızlı bir şekilde ısınması ve akabinde şalterin eriyip kısa devre yaptığı açık olduğu, ----------- şubesinin ana panodan ayrılarak ayrı bir pano yapması gerektiği halde bu hususu göz önünde bulundurmadığı ve olayın gerçekleşmesi ve buna bağlı olarak hasarın ----------- Bilirkişi Heyet Raporu meydana gelmesin de kusuru ve sorumluluğu olduğu,

hasarı şube onardığı ancak ---------- gaz sisteminin devreye girerek söndürmek için kullanılan gazın tekrar şarj edilmesi de şubenin sorumluluğunda olmasına rağmen ---------- gaz sisteminin yeniden dolum bedeli müvekkili şirket tarafından karşılandığı, meydana gelen hasar poliçeden doğan sorumluluk kapsamında giderildiği ve akabinde tazminat alacağının rücuen tahsili amacıyla sigorta ilişkisini düzenleyen hükümler ışığında rizikonun meydana gelmesinde kusuru bulunan davalı aleyhinde ---------- İcra Dairesi ---------- Esas. dosyası ile icra takibi başlatıldığı, hasar bedelinin sorumluluk kapsamında rücuen tahsili istemiyle dava açıldığı,

TTK 1448. Madde ve 1472. Madde 1,2 bentlerine göre rizikoyu doğuran olayda kusuru bulunanlardan rücuen tahsil edilebileceği hükme bağlandığı, ekspertiz raporunda zararın ----------- şubesinin kusurundan kaynaklandığı tespit edildiğinden rücu imkanı bulunduğu belirlendiği, hasara ilişkin tazminat bedeli tespiti de dava dilekçesinde sunulduğu,

davalı --------- şubesi, olay sonrası meydana gelen panodaki hasarı da onararak rizikonun meydana gelmesinde ki sorumluluğunu ve kusurunu kabul ettiği, panoda oluşan hasar ve ---------- gaz sisteminin yangını söndürmek için kullandığı gaz aynı olay sonucu ortaya çıkmış, şubenin sorumluluğunda olup her ikisinin de kullanılabilir hale gelmesinin sağlanması şubeye ait olduğu,

Pano da oluşan hasarda ki kusuru kabul edip gaz sistemindeki gazların tekrar şarj edilmesin de ki sorumluluğunu kabul etmemesi kabul edilemeyeceği, ---------- Esas sayılı dosya ile başlatılan tazminatın rücuen tahsili konulu icra takibine yapılan itirazı kötü niyetli ve yersiz olduğu, benzer uyuşmazlıkla ilgili emsal kararlar bulunduğu, itirazın kötü niyetli olarak yapıldığı,

bu sebeple İİK m.67'de öngörüldüğü üzere takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesi gerektiği açıklanan nedenlerle davalının yapmış olduğu haksız itirazın iptali ve takibin devamı, davalının haksız itirazı sebebiyle alacağın %20’ sinden az olmamak üzere hakkında icra inkâr tazminatına hükmedilmesi, vekâlet ücreti ve sâir yargılama giderlerinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Hasarı meydana getiren olayda müvekkili şirket'in bir kusuru yahut sorumluluğu bulunmadığı, yangının müvekkili Şirket'in kiracısı olduğu kompleksin ortak alanında yangın meydana geldiği, zarar gören tarafça davacı sigortacıya başvurularak alınan ekspertiz raporu uyarınca ilgili hasarın sigorta kapsamında yer aldığı tespit edildiği, bunu müteakip ilgili hasardan müvekkilii şirket'in sorumlu olduğu iddia edilerek halefiyet ilkesi uyarınca davacı tarafından huzurdaki dava ikame edildiği, ihtilafa konu hasarda müvekkilii şirketin hukuken herhangi bir sorumluluğu bulunmadığı,

yangının çıktığı yer ele alındığında ilgili yer ve işbu teknik nitelikteki tesisat kiracılara özgülenmeyen , genel inşaat yapısına özgü ve hem hukuki hem de teknik olarak ortak alan bünyesine dahil olan, kısacası müvekkili Şirket sorumluluğunda bulunmayan bir ana yapı tesisatı olduğu, nerede yer aldığı önem taşımaksızın müvekkili Şirket'in sorumluluğunda bulunmayan, kira ilişkisi ile sorumluluğu kiracılara yükletilemeyen bir tesisat türü olduğu, ilgili elektrik tesisatının, merkezi sistemden kaynaklı bazı etkenler sebebiyle, yani müvekkili Şirket'ten kaynaklanmayan sebeplerle yanmış olması kuvvetle muhtemel olmakla birlikte;

davacı yahut sigortalı taraf tarafından tarafsız herhangi bir tespitte bulunulmadığı, elektrik akımında ani kesilmeler olması, dış etkenlerce hasarın doğrudan yahut dolaylı olarak meydana gelmesi, yahut merkezi sistemde gerçekleşen hata söz konusu yangına sebebiyet verebilecek bir etkenken, tüm kusuru doğrudan müvekkili Şirket'e yüklemenin kabul edilemez olduğunu, ilgili hususun tespiti adına mahalde bilirkişi mahiyetiyle keşif yapılması işbu hususların ispatı adına önem arz ettiği,

davacı tarafın müvekkili Şirket'in elektrik sistemi hususunda fazla elektrik kullandığını ve farklı pano kullanması gerektiğini iddia etse de işbu iddia kabul edilebilir olmadığı, elektrik sistemi merkezi bir sistem olup müvekkili Şirket'çe mevzuata aykırı kullanım, limit aşımı söz konusu olamadığı, sistem yapı maliki tarafından kurulduğu, belirli hesaplamalar uyarınca her bağımsız bölüme yetecek elektrik sağlandığı, kiracıların ilgili sisteme hakimiyeti bulunmamakla aykırı bir durum olması halinde abonelik dahi alınamadığı,

müvekkili şirketin sözleşmede belirlenen güç uyarınca teknik sınırlara uygun olarak abonelik kapsamında elektriği kullandığı, hasar ise, zararın hasarda hakimiyeti yahut kontrol kabiliyeti olmayan, tesisatını kurmayan ya da işletmeyen taraftan; aynı zamanda ortak alan olan bir yerdeki zararın %100'ünün tek bir taraftan talep edilmesi kabul edilemez olduğu, kabul anlamına gelmese dahi poliçe kapsamı iddia olunan zararın tazmini hususunda önem taşıdığı, rizikonun poliçe kapsamında olup olmadığı,

riziko şartlarının tespiti adına ilgili kayıtların sigorta şirketinden celbi gerektiği ifade edilerek açıklanan nedenlerle haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddi, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

İcra Dosyası: ---------İcra Müdürlüğü ------------ ESAS sayılı dosyası ile 23.083,26-TL asıl alacak, 2.105,95-TL İşlemiş Faiz olmak üzere 25.189,21-TL Toplam Alacak talep edildiği görülmektedir.Sigorta Poliçesi:----------Ş tarafından ------------- numaralı “ ------------” ile sigortalı bulunan dava dışı sigortalı ---------- Yönetimi'nin kullanımında olan --------- Mah. ---------- Cad.

No.---------- ----------- adresinde ki site/ortak alan , Poliçede belirtilen özel şartlar ve Genel Şartları ile birlikte sigortalanmıştır.Bilirkişi Raporu: Mahkememizce sigortacı ve elektrik mühendisinden oluşturulacak heyetten rapor alınmasına karar verilmiş, alınan 28/07/2024 tarihli raporun sonuç kısmında,"1.

Davacı sigortalısına ait yapıda ana dağıtım panosunda meydana gelen yangının davalının kullanımındaki sayacın giriş çıkış şalterlerinden kaynaklandığı somut olduğu, 2. Eldeki bilgi belgelerle oluşan arızanın davalının kusurundan kaynaklandığını tespit etmek mümkün olmadığı, 3. Ekspertiz raporunda sadece davalının şalterinde meydana gelmiş olması yönüyle rücu imkanı bulunduğu işaret edildiği, elde davalı tesisatına ait proje, güç ve tüketim verileri olmadığı, yapım yönünden hasar gören kısmın davalı tarafından yapıldığı ve/veya sorumluluğu olduğuna dair belge de bulunmadığı,

4. Davacı sigorta şirketinin dava dışı sigortalısına ödemiş olduğu bedelle ilgili rücu imkânı doğduğuna dair somut nedenlerin bulunmadığı, 5. Davacı Sigorta şirketi tarafından ----------İcra Müdürlüğü ----------- E. dosya ile 23.083,26 asıl alacak üzerinden açılan takibe davalı şirketin yaptığı itirazın iptali talebinin uygun olmadığı"Yönünde rapor tanzim edilmiştir.Dava; hukuki niteliği itibariyle davacı sigorta şirketi tarafından ortak alan poliçesi ile sigortalı taşınmazda ki 23/11/2020 tarihinde meydana gelen yangında davalı şirket işletmesinin kusurlu olduğu iddiasıyla oluşan zararın davalıdan tazmini talepli itrazın iptali davasıdır.

Davacı şirket tarafından sigorta poliçesi kapsamında güvence altına alınan davacı sigortalısı ----------- Sitesi ---------Blokta meydana gelen yangın hasarına ilişkin yapılan ödemenin ekspertiz raporu uyarınca rücu kabiliyeti bulunduğu gerekçesiyle, davalı --------- açılan ilamsız takibe başlatmıştır.

Davacı hasarın meydana gelmesinde davalı tesisatının kusuru olduğunu iddia ederken davalı tesisatın kendi sorumluluğunda olmadığı, anılan mecurda kiracı olduğu ve hasarın meydana geldiği yerin ortak alan olduğu ifade edilmiştir.TTK madde 1472- (1) Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder.

Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir." Hükmü amirdir.

Tüm dosya Kapsamı ve hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre;Davacının sigortalısının 24.11.2020 saat 05:30 sıralarında yangın paneline ikaz gelmesi üzerine aciliyetten ana pano odasına gittikleri ve pano odasında çıkan yangının gazlı söndürme sisteminin devreye girmesi ile beraber söndüğünün tespit edildiği, ---------- Şirketi tarafından hazırlanan 28.11.2020 tarihli Ekspertiz raporunda yapılan incelemede, sigortalı ---------- Sitesi ortak alan poliçesi kapsamında olduğu tespit edilen ve --------- Blok altındaki ana pano odasındaki Merkezi dağıtım elektrik panosunun içinde başlayan yangının oda içindeki ------------ gaz sisteminin devreye girmesi sonrasında söndüğü tespit edildiği,

Davalının anılan sitede kiracı olduğu, Davaya konu olan alacağın ----------- söndürme sisteminin dolumundan kaynaklandığı, ana pano içerisindeki yangının Davalı ---------- işyerini besleyen sayaç panosu içerisindeki şalterden kaynaklandığı konusunda herhangi bir uyuşmazlık olmadığı, Uyuşmağın yangına sebep olan durumun davalı kusurundan mı yoksa herhangi bir başka sebepten mi olduğu noktasında olduğu anlaşılmıştır.

Davacının davalı tesisatının fazladan akım çektiğini iddia ettiği ancak buna dair bir kayıt sunmadığı, davaya dayanak teşkil edilen ekspertiz raporu da herhangi bir veri temin edilmeden hazırlandığı, raporda, hasarlanan şalterin davalıya ait olması yönüyle rücu imkanı doğduğu ifade edildiği anlaşılmaktadır.Sayacın girişindeki 3 faz -------- şalter ile Kaçak akım rölesininin hasar gördüğü, büyük hasarın kaçak akım rölesinde olduğu, ---------- şalterdeki hasarın ise kaçak akım rölesindeki hasardan kaynaklandığı, Hasarlanan her iki ürününde tekrar kullanım imkanı olmadığı,

En büyük hasarlanmanın kaçak akım rölesinin terminallerinde meydana geldiği, terminallerin tamamen eridiğinin görüldüğü, kaçak akım rölesi terminallerindeki hasara herhangi bir kısa devrenin mi yoksa dayanma gücünün üzerindeki yük akımının mı yoksa kendi iç arızasının mı sebep olduğunun söylemenin eldeki bilgi belgelerle mümkün olmadığı, bu konuda kanaat getirebilmek için şalteri ayrıntılı incelenmesi, davalının tüketim değerlerinin görülmesi, anlık güç değerlerini sayaç üzerinden alarak seçilen devre elemanları, kablo kesiti ve diğer hususlar ile bir bütün halinde değerlendirmek gerekeceği, Ancak dosya kapsamında bu kayıtların bulunmadığı,

davalının işyeri kurulu gücü de, tesisattan anlık çektiği güç değeri de, projede seçilen devre elemanları ve kablo karakteristiklerinin de belli olmadığı, Davalının kendisinin kiracı olduğunu ifade etmekte olup, anılan tesisatın mevcut haliyle davalıya mı tesis edildiği, herhangi bir tadilata konu edilip edilmediği de belli olmadığı anlaşılmaktadır.

Olay tarihinde Yürürlükte bulunan Borçlar Kanunu Md 58 bir bina veya imal olunan herhangi bir şeyin maliki, o şeyin fena yapılmasından yahut muhafazasındaki kusurundan mesul olacağı denildiğinden yangının kötü yapım, eksiklik veya gizli ayıp vb. Kaynaklandığına dair herhangi bir bulgu ve delile de ulaşılamadığından davalıya kusur atfedilemeyeceğinin değerlendirildiği, Sigortacının kanuni halefiyetini düzenleyen söz konusu hüküm, TTK. M. 1486/luyarınca emredici niteliktedir.

Bu nedenle taraflar, sigorta sözleşmesine konacak bir kayıtla sigorta ettirenin hasar karşılığını hem sigortacıdan hem de zarar verenden almasını kararlaştıramazlar.Yaptığı mal sigorta sözleşmesi hükümleri uyarınca rizikonun gerçekleşmesi üzerine sigortalısına ödemede bulunan sigortacı, sigortalısının kendisine zarar verene karşı sahip olduğu tazminat isteme ve dolayısı ile halefiyet hakkına kanun gereği sahip olur.

Olay tarihinde yürürlükte bulunan Borçlar Kanunu Md 58 bir bina veya imal olunan herhangi bir şeyin Maliki, o şeyin fena yapılmasından yahut muhafazasındaki kusurundan mesul olacağı denildiğinden yangının kötü yapım, eksiklik veya gizli ayıp vb. kaynaklandığına dair herhangi bir bulgu ve delile de ulaşılamadığından davalıya kusur atfedilemeyeceğine dair mevcut tespitler üzerine,

Davacı Sigorta Şirketi tarafından sigortalı işyeri hasar bedelini olarak 08.12.2020 ödemek suretiyle TTK 1472 maddesi gereği sigortalı haklarına halef olarak zarar sorumlusu üçüncü kişilerden ödemiş olduğu hasar bedelini talep hakkına sahip olmadığı diğer idafe ile rücu şartları oluşmadığı anlaşılmakla davacının davasının reddine karar verilmiş, aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.