İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/865 K.2024/197

T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/865 Esas

KARAR NO:2024/197

DAVA

Alacak (Emanet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 10/11/2023

KARAR TARİHİ: 14/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Emanet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davacı şirket ile davalı arasında emanet cihazların geçici kullanılması hakkında teslim ve izin belgesi ne istinaden 1 adet soğutucu dolap ariyet olarak davalıya teslim edildiğini, işbu dolabın mülkiyetinin müvekkili şirkete ait olduğunu, ancak taraflar arasındaki ilişki sona erdiği ancak davalı tarafın bahsi geçen dolabı müvekkiline teslim etmediğini, dava konusu bu dolabın bedelinin 475 dolar olduğunu, davalı yan ile birçok kez dolabın iadesi veyahut bedelinin ödenmesi için görüşmeler sağlandığını, ancak davalı tarafın dava konusu dolabı ne iade ettiğini, nede bedelini ödediğini, icra takibi başlatıldığını,

ancak davalı taraf itirazda bulunarak takibi durdurduğunu, açıklanan nedenlerden dolayı, davanın kabulüne, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.Davalı tarafa usulüne uygun şekilde dava dilekçesi ile duruşma davetiyesi tebliğ edilmesine rağmen cevap dilekçesi sunulmadığı görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle, Alacak (Emanet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasıdır. Görev hususu kamu düzenine ilişkin olup taraflarca ileri sürülmese dahi yargılamanın her aşamasında resen nazara alınır.

Bilindiği gibi, bir davanın Ticaret Mahkemelerinde görülebilmesi için açılan davanın mutlak veya nispi ticari davalardan olması gerekmektedir. Mutlak ticari davalar 6102 sayılı TTK'nun 4. Maddesi uyarınca TTK'nda düzenlenmiş olan bütün hususlardan doğan davalar ile TTK'nun 4. Maddesinde belirtilen özel kanunlardaki davalardır. Nispi ticari davalar ise her iki tarafın tacir olduğu ve dava konusu uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olduğu davalardır.

Öte yandan 6335 sayılı Yasanın 2. Maddesi ile 6102 Sayılı TTK.'nın 5. maddesinin 3 ve 4 nolu fıkraları değiştirilerek Ticaret Mahkemeleri ile Asliye Hukuk Mahkemeleri arasındaki iş bölümü ilişkisi görev ilişkisine dönüştürülmüştür ve görev hususu HMK'nun 114/c maddesi uyarınca dava şartlarından olup yargılamanın her aşamasında re'sen dikkate alınır.6102 sayılı TTK hükümlerine göre; ticari işletme, esnaf işletmesi için öngörülen sınırı aşan düzeyde gelir sağlamayı hedef tutan faaliyetlerin devamlı ve bağımsız şekilde yürütüldüğü işletmedir (TTK 11/1).

Ticari işletme ile esnaf işletmesi arasındaki sınır, Bakanlar Kurulunca çıkarılacak kararnamede gösterilir (TTK 11/2).

Bir ticari işletmeyi, kısmen de olsa, kendi adına işleten gerçek kişiye tacir denir (TTK 12/1).İster gezici olsun ister bir dükkânda veya bir sokağın belirli yerlerinde sabit bulunsun, ekonomik faaliyeti sermayesinden fazla bedenî çalışmasına dayanan ve geliri 11 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca çıkarılacak kararnamede gösterilen sınırı aşmayan ve sanat veya ticaretle uğraşan kişi esnaftır (TTK 15/1).5362 nolu Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanunu’nun 3. maddesinde Esnaf ve Sanatkâr: İster gezici ister sabit bir mekânda bulunsun, ------- kollarına dahil olup,

ekonomik faaliyetini sermayesi ile birlikte bedenî çalışmasına dayandıran ve kazancı tacir veya sanayici niteliğini kazandırmayacak miktarda olan, basit usulde vergilendirilenler ve işletme hesabı esasına göre deftere tabi olanlar ile vergiden muaf bulunan meslek ve sanat sahibi kimseler, olarak tanımlanmıştır.

Somut olayda; davalının tacir olduğuna dair ticaret sicil kaydının olmadığı, vergi dairesine yazılan yazı cevabından anlaşıldığı üzere davacının basit usulle işletme defteri tuttuğu, tacir sayılacak mahiyette mal alış satışının ve kazancının olmadığı, davalının esnaf olduğu, bu nedenle görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşıldığından görevsizlik kararı verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.