İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/308 K.2025/498

T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/308 ESAS

KARAR NO : 2025/498

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 16/04/2024

KARAR TARİHİ : 24/06/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili şirketin "3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun" hükümlerine göre ---------- işletme hakkı sahibi olduğunu, borçlu davalının ise işletme hakkı müvekkil şirkette bulunan tüneli kullanmış bulunan tüzel kişi olan tacir olduğunu, işletme hakkı müvekkili şirkette bulunan ---------- geçişlerin 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30/5 maddesi kapsamında ücretlendirilmekte ve aynı düzenleme kapsamında ücret ödemeksizin yapılan geçişlerde.

15 günlük sürede geçiş ücretinin ödemesini yapmayan araç maliklerine, geçiş ücretinin dört katı tutarında ceza uygulaması yapılmakta olduğunu, davalının --------, --------- ve ----------- plakalı araçları ile 02.11.2020 - 27.03.2023 tarihleri arasında ücret ödemeksizin, işletme hakkı müvekkili şirkette olan ---------- ihlalli geçişler gerçekleştirdiğini, geçiş ücretleri ve bu ücretlere ait 6001 s.k. m.30/5 hükmünün getirdiği yasal cezanın ödenmemesi üzerine yukarıda esas numarası yazılı icra takip dosyası üzerinden icra takibine girişildiğini ve davalının borcunun bulunmadığı gerekçeleriyle icra takibine itiraz ettiğini,

4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 6 ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 190. maddeleri uyarınca müddei iddiasını ispatla mükellef olduğunu, davalının ---------- geçiş yapmadığı yönünde bir savunmasının da bulunmadığını, davalı borçlunun işletme hakkı müvekkili şirkette bulunan ücretli geçiş yolunu, ücret ödemeksizin defalarca kullandığını ve bunun neticesinde de davaya konu alacak meydana geldiğini, Bu nedenlerden dolayı davalı borçlunun iddiasının hukuki dayanaktan yoksun olup gerçeği yansıtmadığını, ----------- geçiş bedelini muntazam şekilde ödediğini ispat yükünün davalı borçluya ait olduğunu,

Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf ve Anayasa Mahkemesi Kararlarında da davanın hukuki mesnedini oluşturur ve haklılığını ispat eder kararların yer aldığını, borçlunun icra dairesinin yetkisine yapmış olduğu itirazın reddinin gerektiğini, itiraz konusu olan faiz nevi ve oranına yönelik olarak,

ihlalli geçişi gerçekleştiren aracın bir ticari araç olduğu ve davalının ticari işletmesine ilişkin kullanıldığı açık olduğundan ticari işlerde uygulanan faiz nevi ve oranının talep edilmesinde de hukuka aykırı bir yön bulunmadığını beyan ederek davanın kabulü ile --------İcra Müdürlüğü'nün ---------- Esas sayılı dosyasında davalının icra takibine vaki itirazının iptaline,takibin devamına, davalı borçlu tarafından icra takibine haksız bir şekilde itiraz edildiğinden icra takibine konu alacağın %20sinden aşağı olmamak üzere belirlenecek icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesine,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini taleple dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. İlamsız icra takiplerinde genel yetki kuralına göre yetkili icra dairesi'nin borçlu görünen tarafın yerleşim yerindeki icra dairesi olduğunu, müvekkili şirketin ticaret sicil adresinin "-------- Mah. --------- Cad.

No:-------- İç Kapı No: -------- ---------" olup, müvekkili şirkete karşı başlatılacak ilamsız icra takiplerinde yetkili icra dairesi -------- İcra Dairesi olduğunu, bu doğrultuda açılacak davada da yetkili Mahkeme'nin ---------- Mahkemeleri olduğunu, -------- İcra Dairesi'nin --------- Esas sayılı dosyasına taraflarınca sunulan itiraz dilekçesinde de icra müdürlüğünün yetkisine açıkça itiraz edildiğini, dolayısıyla yetkisizlik kararı verilerek dosyanın yetkili mahkeme olan ---------- Mahkemelerine gönderilmesi gerektiğini,

İcra takibinin konusunu teşkil eden takip dayanağı belgenin taraflarına tebliğ edilmemiş olması sebebiyle takibe konu tutarın esasını inceleme imkanı bulamadıklarını, bu nedenle, işbu icra takibine karşı yapmış olduğumuz itirazlarının haksız olduğundan söz edilemeyeceğini, müvekkili şirketin otomobil alım - satım işiyle iştigal etmekte olup, davacı yanca belirtilen tarihlerde söz konusu ihlalli geçiş yaptığı iddia edilen araçların müvekkili şirket adına kayıtlı olup olmadığı hususunun araştırılması gerektiğini, ücretli geçişlerde ödemeler -------- sistemi üzerinden sağlandığını,

araçlar adına kayıtlı ----------- hesabı olması durumunda otomatik tahsilat yapmaya çalışmadan ceza uygulamak suretiyle hiçbir bildirim yapmadan icra takibinin başlatılması durumu iyi niyet kurallarıyla bağdaşmadığını, ayrıca davacı tarafından salt para cezası uygulama aşamasının tercih edilmesi ve icra takibi yapılması kamu hizmeti ilke ve gereklilikleriyle de bağdaşmayacağını, bu doğrultuda dava konusu edilen araçlar adına kayıtlı---------- hesaplarının var olup olmadığının tespit edilmesi gerektiğini, davacının iddia etmiş olduğu alacak tutarının çekişmeli olup,

yargılamaya muhtaç olduğu gibi belirlenebilir de olmadığını beyan ederek haksız davanın reddine, davacı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline, Mahkeme aksi kanaatte ise müvekkili aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmemesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER ve GEREKÇE: Dava; Hukuki niteliği itibariyle işletilmesi davacıda olan tünelden davalıya ait araçla ihlalli geçiş yapıldığı iddiasıyla geçiş ücreti ve cezasının tahsiline yönelik icra takibine yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir. Mahkememizce taraflara usulüne uygun tebligat yapılmış,--------- İcra Müdürlüğünün --------- Esas sayılı dosyasının uyap sureti, araçların tescil bilgileri, ---------- ve ---------- Karayolları Genel Müdürlüğü, ---------- Bankası, ----------- müzekkere yazılarak araçların ---------- kayıtları dosyamız arasına alınmıştır. Araç tescil bilgileri dosyamız arasına alınmış, araçların ihlalli geçiş tarihinde davalı adına kayıtlı olduğu görülmüştür.

Dosya konusunda uzman Elektrik Mühendisi uzman bilirkişiye verilerek rapor alınmıştır.

Bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 27/05/2025 tarihli raporda özetle:" Davalıya ait aracın davacının iddia ettiği tarih ve saatlerde işletmesi davacıya ait otoyoldan ücret ödenmeksizin geçiş yaptığının somut olduğu, davalının ücretin ödemiş olduğuna dair herhangi bir kaydın dosyada yer almadığı, ihlalli geçiş cezası olarak belirlenen bedellerin geçiş ücretinin 4 katı kadar olduğu, bu yönüyle mevzuata aykırılık bulunmadığı, otomatik tahsilat sistemleri ile ücretin tahsili yönünde gerekli altyapının kurulmuş olduğu,

davalıya ait araçların ihlalli geçiş döneminde ve sonrasında provizyon talep döneminde aktif hesabı bulunmadığından ücret tahsil edilemediği, davacı işletmenin herhangi teknik bir kusuru bulunmadığı, davalının araçların kendine ait olmayabileceği yönünde itirazı bulunduğu, tescil

kayıtları dosyada görülemediğinden herhangi bir değerlendirme yapılamadığı, davacının ---------- İcra Müdürlüğü ---------- E. sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali yönündeki talebinin mevcut dosya kapsamına göre uygun olduğu, asıl alacak miktarının 712,00 TL olduğu, faiz ve İİK’nın 67/2. Maddesi uyarınca icra inkar tazminatı yönünden herhangi bir değerlendirme yapılmadığı" şeklinde sunmuştur. Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, taraf vekilleri ayrı ayrı beyan ve itiraz dilekçesi sunmuşlardır.

Bilirkişi raporu gerekçeli ve denetlemeye açık hazırlanmış olup mahkememizce hükme esas alınmıştır.Bilindiği üzere 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun'un 30. Maddesinin 1.fıkrası: "Genel Müdürlük işletimindeki otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine Genel Müdürlük tarafından, geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücretinin dört katı tutarında idarî para cezası verilir. " hükmünü haizdir.

İlgili maddenin devamında düzenlenen 5,6,7. Fıkrası ise: "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir.

4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından ücretsiz geçiş yapan araçlar, işletici şirket tarafından bu maddenin yedinci fıkrasında öngörülen sürenin bitimini takip eden ilk iş gününde en yakın trafik kuruluşuna bildirilir.

Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz. (Ek cümle: 16/5/2018-7144/18 md.)" hükmünü haizdir.

Madde metninden anlaşılacağı üzere davacının işletiminde bulunan ----------- geçiş bedeli ödemeden geçen araçların 15 gün içerisinde geçiş bedelini ödememesi halinde geçiş ücreti ile birlikte bu tutarın 4 katı tutarında ceza sorumlulukları mevcuttur. Davacı tarafça dosyaya sunulan geçiş görüntülerinden davalıya ait aracın takip talebinde belirtilen tarihlerde geçiş yaptığı belirlenmiştir. Araç tescil bilgilerinden aracın davalıya ait olduğu sabittir.

Davalı taraf dosyanın gelinen aşaması itibariyle geçiş bedellerini 15 gün içerisinde ödediğini ispat edememiş, --------- tarafından gönderilen müzekkere cevabında yeterli bakiye olmadığı görülmüştür. Davacı tarafın başlattığı takibin en son geçiş tarihinden itibaren 15 günden uzun zaman geçtikten sonra olduğu anlaşılmıştır. Bu nedenle yasa kapsamında davacının geçiş ücreti ve ceza tutarı talep etme hakkının bulunduğu anlaşılmıştır.

Para alacağı alacaklının yerleşim yerinde talep edilebileceğinden davalının takipteki yetki itirazı haklı görülmemiştir. Takip talebinde belirtilen tutarın geçiş miktarları ile uyumlu olduğu anlaşıldığından davanın kabulüne, davalı tarafça yapılan itirazın iptaline karar vermek gerekmiş, alacak likit ve belirlenebilir olduğundan icra inkar tazminatına hükmedilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.