İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/236 K.2023/376

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2021/236 Esas

KARAR NO: 2023/376

DAVA

Zayi Belgesi Verilmesi

DAVA TARİHİ:05/04/2021

KARAR TARİHİ:04/05/2023

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili tarafından sunulan 05.04.2021 tarihli dava dilekçesinde özetle; Davacı şirkete ait ticari defterlerin, ------- tarihinde saat 09.58’de------- verilen ifade tutanağından anlaşılacağı üzere çalındığını, davacı şirket ticari defterlerinin zayi olduğundan, tüm defter ve sair belgelerin zayi olduğuna dair zayi belgesi verilmesini talep etme zaruretinin hasıl olduğunu, iş bu sebeplerden ötürü, davacı şirketin geçmiş yıllara ait tüm defterlerin zayi olduğunun tespiti ve zayi belgesinin verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME ve GEREKÇE:---- Başkanlığına---- Müdürlüğüne----------Noterliği, ----------noterliği,------noterliği , ------Noterliği'ne,------- Müdürlüğüne müzekkereler yazıldığı anlaşıldı. Mahkememiz tarafından aldırılan 07/11/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Davacı şirketin ticari defterleri, dava dosyası ile yardımcı kayıt ve belgelerin incelenmesi neticesinde; 1. Davacı şirket yasal defter ve belgelerinin kaybettiğinin 14.12.2020 tarihinde bilgisi dahilinde olduğu, -------- gereği hak düşürücü süre olarak görülen TTK 82/7.maddesinde belirtilen 30 günlük sürenin son gününün ----- tarihi olduğu, dava açma süresinin-------- tarihi olduğu," hususları tespit edilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, ticari defterlerin hırsızlık nedeniyle zayi olması nedeniyle zayi belgesi verilmesine ilişkin çekişmesiz yargı işine ilişkindir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 18/2 maddesi uyarınca "Her tacirin, ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi gerekir."

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 82/7 maddesi uyarınca "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir."

----- uyarınca davacının TTK 82. madde hükmünden yararlanabilmesi için ticari defter ve belgelerin korunması için gerekli dikkat ve özeni göstermiş olması ve ziyanın irade dışı sebeplerle meydana gelmesi gerekir -----------

Mahkememizce yapılan değerlendirmede, davanın ticari defterlerin hırsızlık nedeniyle zayi olması nedeniyle zayi belgesi verilmesine ilişkin çekişmesiz yargı işine ilişkin olduğu, davacının ticari defterlerinin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğradığını ispatlamakla mükellef olduğu,

davacının bu madde hükmünden yararlanabilmesi için ticari defter ve belgelerin korunması için gerekli dikkat ve özeni göstermiş olması ve ziyanın irade dışı sebeplerle meydana gelmesi gerektiği, dosya kapsamında bulunan deliller dikkate alındığında, davacının hangi yıla veya yıllara ilişkin hangi ticari defter veya belgelerinin çalındığı hususunu netleştiremediği gibi bu ticari defterlerin çalındığına dair (davacı şirket yetkilisi/çalışanı beyanı dışında) herhangi bir somut delil bulunmadığı, olay yerine ilişkin herhangi bir soruşturma dahi yürütülmediği, davacının hırsızlık olayı olduğunu gösterir herhangi bir delil de göstermediği,

bu sebeple davacının ticari defterleri gerekli tüm dikkat ve özeni göstermiş olmasına rağmen ziyanın irade dışı gerçekleştiği hususunu ispatlayamadığı kanaatine varılmış, davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.