İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/422 K.2024/1012

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2022/422 Esas

KARAR NO: 2024/1012

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 30/05/2022

KARAR TARİHİ: 24/04/2025

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi özetle; -----tarafından ------ teminat altına alınan ------davacıya ait tarlalara ekilen buğday ürünü kuraklığa bağlı olarak hasar gördüğü,---- meydana geldiği açık olmasına rağmen ---- tarafından buğday ürünü için tazminata esas verim kaybı bulunmadığı ----- tespit edildiği, Buna karşılık, ----- hasar oranı tespit edildiği,' diyerek devam eden dilekçesinde sonuç olarak arz ve izah edilen sebeplerle, fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalmak ve ileride artırmak kaydıyla belirsiz alacak davası olarak açılan işbu davada şimdilik.

100,00'TL ürün hasarının, 22/09/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ----- tahsili ite davacıya verilmesine, ---- vekalet harcı ile her türlü başvuru, yargılama gideri, bilirkişi ücreti ve vekalet ücretinin karsı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesi özetle. Davacı adına ---- ekili buğday ürünü için için -----düzenlendiği,--------yürürlüğe giren ------- İlişkin ------------ uyarınca “------- Sigortasıyla; tarım alanlarında üretimi yapılan ------------- ürünlerin sertifikalı tohumluk ürünlerinde dolu paketi dışındaki; kuraklık, don, sıcak, rüzgâr, sıcak hava dalgası, aşırı nem, aşırı yağış risklerinden kaynaklı verim azalışları, ilgili genel şartlar ile tarife ve talimatlar kapsamında.

Çiftçi Kayıt Sistemine kayıtlı çiftçilerin, özlük ürün ve arazi bilgileri dikkate alınarak teminat altına alınmakta olduğu,-------- Sigortasında, köyün eşik verim değeri, köyün ortalama veriminin yüzde 70'i alınarak belirlenmekte olup Köyün ortalama verimi, ürün bazında ----- tarafından ilan edilen son 7 yıldaki en yüksek 5 yılın ortalaması temel alınarak hesaplanan verimi ifade etmektedir------- maddesi uyarınca verim tespitleri ---- tarafından belirlenen referans parsellerde gerçekleştirilir.---------- köyünde ekili buğday ürününde yapılan arazi tespitlerine göre, dekar başına gerçekleşen verim ortalaması 425 kg/da olarak belirlenmiştir.

İlan edilen ve poliçede belirtilen eşik verim değeri ise 203 kg/da'dır.

Köyün gerçekleşen verim ortalaması köyün eşik verim değerinden yüksek olduğundan sigorta tazminatı tahakkuk etmemişti yaptığı tespitler yerine il/ilçe hasar tespit komisyonları veya il/ilçe tarım ve orman Müdürlüklerinin belirlediği hasar oranlarının kabul edilmesi gerektiği iddiası mevzuata aykırıdır...” diyerek devam eden dilekçesinde özetle açıklanan ve sayın mahkemece resen dikkate alınacak nedenlerle; haksız davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, taraflar arasında düzenlenen devlet destekli bitkisel ürün sigorta poliçesine dayalı tazminat istemine talebine ilişkin olduğu görüldü.Davacıya ait tarımsal üründe kuraklık zararı oluşup oluşmadığının araştırılması gerektiği anlaşıldı.Davada taraf teşkili sağlanmıştır.

Uzman Bilirkişi Heyeti Raporunda neticeten ------------Davaya konu buğday ürününde de bulunduğu hububat ve baklagil ürünlerini içeren kuraklık kararı ve verim kayıpları tablosuna göre davaya konu buğday ürünü için taşınmazın bulunduğu----------- % 58 oranında kuraklık sebepli verim kaybı: hesaplanmış olup bu hesaplama baz alındığında kuraklık zararından kaynaklı maddi kayıp aşağıda hesaplanmıştır. --------- baz alındığında köy ortalama buğday ürünü verimi 290 kg/dekar olarak kuraklık verim sigorta poliçesi düzenlermiş, koy eşik verim değeri ise 203 kg/dekar olarak belirlenmiştir.

Bu verim miktarından %58 oranında kuralık zarar sonucu 168,20kg/dekar buğday ürünü kaybı hesaplanmış olup dekara buğday verimi 121,80 kg/da olarak hesaplanmıştır. Bu miktar ödemeye esas koy eşik verim değeri olan 203 kg üründen çıkarılarak 81,20 kg/da ödemeye esas kayıp hesaplanmıştır. Bu miktar davaya konu toplam alan olan 67,712 dekar alan için toplam 5498,21 kg’dir.

Zararın meydana geldiği yıl olan 2021 yılı yapılan hesaplamada, ----- için 2,250 TL olarak belirlenmiş olup ----- dekar ve ------ numaralı poliçe alanı 24,996 dekar olmak üzere toplam 67,712 dekar alan ve 5498,21 kg toplam ürün kaybı için12.370,97 TL olarak hesap ve takdir edilmiştir.

Dava tarihi ------ itibari ile yapılan ayrı bir hesaplamada-----alim fiyatları henüz açıklanmamış olduğundan verilerine ulaşabilen en yakın borsa olan ------ ortalama fiyatlar baz alınmış kg fiyatı 6,41 TL olan buğdayın 5498,21 kg ürün kaybı: ile çarpımından 35.243,53 maddi zarar hesap ve takdir edilmiştir” diyerek rapor sonucuna ulaşmıştır. Sigorta Sözleşmesi Açısından Teknik Raporun İrdelenmesi.

Teknik Bilirkişiler dekara buğday verimini 121,80 kg/da olarak hesap etmiş, bu miktarı ödemeye esas köy eşik verim değeri olan --- üründen çıkarılarak 81,20 kg/da ödemeye esas kayıp olduğunu tespit etmişlerdir. Daha sonra da yine yukarıda açıklandığı üzere davacının kuraklıktan kaynaklı olası zararını tespit etmişlerdir.

İlgili tespit edilen zarar tutarı, davacının reel zararı olabilmesine rağmen davalı sigortacının düzenlemiş olduğu poliçe şartları ile uyumlu olan hasar tazminatı tutarını göstermemektedir.Şöyle ki her 2 poliçede de davalı sigorta------ üzerinden teminat sağlamış ve sigorta ücreti çıkarmıştır. Söz konusu poliçeler devlet destekli poliçeler olup, davalı sigortacı sadece sağlamış olduğu poliçe şartlarınca sigortalısının zararının azaltılması için katkı sağlamaktadır.

Başka bir anlatımla, sigorta tekniği açısından ilgili poliçeler “ilk ateş sigortası” özelliği göstermektedir.Bu durumda;-------numaralı poliçe alanı 42,716 dekar için, davalı sigortacının katılım gösterebileceği tazminat tutarı 42,716 da x 81,20 kg/da x 1,90 TL/kg = 6.590,22 TL------numaralı poliçe alanı 24,996 dekar için davalı sigortacının katılım gösterebileceği tazminat tutarı 24,996 da x 81,20 kg/da x 1,90 TL/kg = 3.851,75 TL Olmak üzere toplamda 10.441,97 TL’dir.Davalı sigorta dilekçesinde köyün gerçekleşen verim ortalaması köyün eşik verim değerinden yüksek olduğundan sigorta tazminatı tahakkuk etmediğini belirtmiş olup,

bu durumda davalı sigortanın teminat kapsamındaki riskin gerçekleşmesi nedeni ile hesap edilen hasar tazminatı borcunun 10.441,97 TL olduğu sonucuna ulaşılmıştır.Tüm dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesinde.

Dava, taraflar arasında düzenlenen devlet destekli bitkisel ürün sigorta poliçesine dayalı tazminat istemine talebine ilişkindir. ------ mahkemesine talimat yazılarak, Bir fen bilirkişisi, 2 ziraat mühendisi bilirkişi eşliğinde hasar tespiti için mahallinde keşif talep edilmiş, talimatla aldırılan bilirkişi raporunda, dava tarihi itibari ile yapılan ayrı bir hesaplamada ------ alim fiyatları henüz açıklanmamış olduğundan verilerine ulaşabilen en yakın borsa olan ------- ortalama fiyatlar baz alınmış kg fiyatı 6,41 TL olan buğdayın 5498,21 kg ürün kaybı: ile çarpımından 35.243,53 maddi zarar hesap ve takdir edilmiştir.

Dosya sigorta bilirkişisine tevdi edilmiş bilirkişinin sunduğu raporda neticeten;---- numaralı poliçe alanı 42,716 dekar için, davalı sigortacının katılım gösterebileceği tazminat tutarı 42,716 da x 81,20 kg/da x 1,90 TL/kg = 6.590,22 TL------- numaralı poliçe alanı 24,996 dekar için davalı sigortacının katılım gösterebileceği tazminat tutarı 24,996 da x 81,20 kg/da x 1,90 TL/kg = 3.851,75 TL Olmak üzere toplamda 10.441,97 TL olduğu,

davalı sigorta dilekçesinde köyün gerçekleşen verim ortalaması köyün eşik verim değerinden yüksek olduğundan sigorta tazminatı tahakkuk etmediğini belirtmiş olup, bu durumda davalı sigortanın teminat kapsamındaki riskin gerçekleşmesi nedeni ile hesap edilen hasar tazminatı borcunun 10.441,97 TL olduğu sonucuna ulaşılmıştır.Davacı vekilince bedel arttırımla toplam 10.441,97 TL ürün hasar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesi talep edilmiştir.

Davacının bedel arttırımda bulunduğu 10.441,97 TL tazminatı davalı sigortadan tahsil şartları oluştuğundan davalı sigortanın temerrüt tarihi olan 09.02.2022 tarihinden 10.441,97 TL nin avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.