İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/578 K.2025/336

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/578

KARAR NO: 2025/336

DAVA

Alacak (Cari Hesap Veya Ticari Kredi Sözleşmesi Kaynaklı)

DAVA TARİHİ : 27/07/2022

KARAR TARİHİ: 24/04/2025

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Cari Hesap Veya Ticari Kredi Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında imzalanan -----ile başlayan ve sonrasında teati edilen karşılıklı e-postalarla mutabık kalınan fiyat, miktar ve vade oranları üzerinden devam eden ticari iş olduğunu, oluşan ticari teamüller gereği, müvekkili şirketçe davalı şirkete satılan ürünlerin resmi kurumlarca yapılan analizlerde uygunsuzluk olması ve ürünlerle ilgili bir cezai müeyyide uygulanması halinde, davalı şirketçe ödenen cezaların davacı müvekkili şirkete fatura edilerek,

davacı müvekkili şirketin cari hesabından mahsup edildiğini, aynı zamanda ürünlerinde davacı müvekkili şirket tarafından iade alındığını, davalı şirket tarafından------- yılı sonunda hiçbir sözleşme ve anlaşmaya dayanmayan, herhangi bir mal ve hizmet teslimi de içermeyen (karşılıksız) “ürün destek" ve “aksiyon destek” faturaları düzenlendiğini, müvekkilince bu faturalara itirazla iade edilmeleri üzerine davacı müvekkili şirketin söz konusu karşılıksız faturaları kabul etmesini sağlamak amacıyla, haksız uygulamalara girişildiğini,

taraflar arasındaki ticari teamüller gereğince,---- Müdürlüğünce yaptırılan analiz sonucuna göre tespit edilen uygunsuzluklar dışında” koşulsuz ürün iadesinin mümkün olmadığı kabul edildiğini, bu şartlarda devam etmekte iken , davalı şirket ---- son kullanma tarihi ----- yılı ürünü ----- müvekkili şirketçe iade alınmasını talep ettiğini, yine ticari teamüllere aykırı bir şekilde davacının ------ bedelli bir e- fatura keserek müvekkili şirkete gönderdiğini, ürünleri fiilen iade etmediğini, davacı müvekkil şirketin onayı olmaksızın imha ettiğini, ------ tarihli ihtar ile söz konusu faturaya itiraz edilerek,

iade edildiği ve hesaba alınmayacağı, bedellerinin müvekkili şirket alacaklarından düşülmemesi, mahsup ve kesinti yapılmamasının bildirildiğini, davalı şirketin buna rağmen bu bedeli müvekkili şirketin alacaklarından mahsup ettiğini, yine, --- tarihinde e-posta bildirimi ile,------ fatura düzenlediği bildirilmiş olup, ardından, ------- açıklaması ile düzenlenen iki adet e-faturanın da müvekkili şirkete gönderildiğini, bu faturalara da itirazla davacı müvekkil şirketin alacaklarından düşülmemesi,

mahsup ve kesinti yapılmaması ihtar edilmesine rağmen davalı şirket tarafından işbu fatura bedellerinin de müvekkili şirkete yapılan ödemelerden mahsup edildiğini beyanla davalı şirketçe müvekkilinin alacaklarından mahsup yolu ile tahsil edilen toplam ----- avans faizi ile davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Davalı müvekkili şirket davacı tarafın satmış olduğu kuru incir ürünleri için akredite laboratuvar olan --------- laboratuvarında analiz yaptırdığını ve yapılan analiz sonucunda hidrojen peroksit sonucunun uygunsuz olduğu tespit edildiğini, bu hususun mail ile davacıya ihbar edilerek analiz sonuçlarının da mail ekinde gönderildiğini, şifahi olarak da davacı şirket yetkililerine ürünlerin ayıplı, kusurlu ve halk sağlığına zararlı olduğu,

ürünlerin raftan toplatılacağı satışa sunulamayacağı ve ürünlerin iade alınması bir çok kez ihbar edilmesine rağmen davacı şirketin konunun çözümüne ilişkin herhangi bir aksiyon almadığını, müvekkili şirketin uğramış olduğu zarar bedellerinin ------- tutarlı faturalar ile uygunsuzluk hidrojen peroksit adı altında davacıya fatura edildiğini, davacının faturalara itirazı üzerine faturalara itirazlarında haksız olduğunun davacı tarafın halk sağlığını tehdit edecek nitelikteki ürünleri müvekkile satması sebebiyle uğranılan zarardan sorumlu olduğunun tarafına ihtar edildiğini,

davacı taraf her ne kadar taraflar arasında yazılı bir anlaşma olmadığını iddia etse dahi 09.11.2021 tarihli protokolün taraflar arasında yazılı bir anlaşma olduğunu, taraflar arasında yazılı anlaşma olmadığı düşünülse dahi davalı müvekkili şirketin, davacı tarafça satılan ayıplı malları kabul etmesi ve uğranılan zarara katlanmasının hiçbir şekilde beklenemeyeceğini, protokolde açıkça dava konusu ürünlerde fiziksel özellikler bölümünde ------- şeklinde ibare bulunduğunu, davacı tarafça taraflar arasındaki anlaşmaya aykırı bir şekilde satılan ürünlerde halk sağlığını tehdit edecek nitelikte ve oranda yabancı madde bulundurması,

müvekkil şirketin insan sağlığına zararlı ve/veya ayıplı ve/veya kusurlu ürünleri tüketiciye satamayacak olması ve bu ürünlerin iadesi ve/veya imhasının gerekiyor olması, söz konusu ürünlerin belli bir kısmının son kullanma tarihinin geçmiş olması, işbu durumdan dolayı ortaya çıkacak olan zarardan davacı tarafın sorumlu olacak olması, söz konusu üç adet faturaya haksız ve hukuka aykırı şekilde itiraz etmesi ve yine haksız ve hukuka aykırı şekilde işbu davayı ikame etmiş olması sebepleriyle davacının haksız ve mesnetsiz işbu davasının tümden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava ; alacak istemine ilişkindir.Taraflar arasındaki uyuşmazlık konusunun; ------ taraflar arasındaki kurulmuş ve sözleşme süresinin bitiminde de devam eden ticari ilişki kapsamında davalı tarafından düzenlenen ----- bedelli, faturalarla davacı alacağından yapılan mahsupların haksız olup olmadığı, taraflar arasındaki ürün iade konusundaki teamüle göre davacının davalıdan bakiye alacağının bulunup bulunmadığı hususlarında olduğu belirlenmiştir.Davacı tarafın---- yıllarına ait ticari defterlerinin incelenmesi için ---- talimat yazılmış, inceleme sonrası düzenlenen---- tarihli bilirkişi raporunda özetle;

'' Davacı tarafından sunulan muavin defter dökümleri incelendiğinde dava konusu ------ tutarlı faturaların kayıtlarda bulunmadığı ilgili faturaların ---- tarihlerinde noter kanalıyla davalı tarafa iade edildiği, dava konusu faturalar haricinde de davalı firmadan 407.525,00 TL alacaklı olduğu tespit edildiği'' yönünde görüş ve kanaat bildirmiştir.Davacı vekilince ---- tarihli ıslah dilekçesi sunulmuş, dava konusu --- alacağa ek olarak -- alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili talep edilmiştir.Mahkemece davalı yanın ticari defterlerinin SMMM bilirkişi tarafından incelenmesine karar verilmiş,

davalının ticari ve defter kayıtları incelenmek suretiyle düzenlenen --- tarihli bilirkişi raporunda özetle;'' Davalının--- yıları ticari defterlerinin incelenmesi sonucunda davaya konu------ açıklamalı ---- açıklamalı -----açıklamalı KDV dahil toplam--- tutarlı faturaları, gününde ilgili yevmiye maddeleri ile yevmiye defterine kaydettiği, davalının --- yılları ticari defter kayıtlarına göre davalının cari hesabının ----bakiye verdiği ve borcu olmadığı, Davalının dava dosyasına beş adet Analiz raporu sunduğu, Analiz raporlarının ----ile ilgili olduğu, Üretici firmanın -----olduğu, ---- tarihleri arasında üretildiği,

Tüm Raporların Dip Notlarında adli ve idari işlemler ile reklam amacı ile kullanılamayacağı resmi makamlara ibraz edilemeyeceği notunun olduğu, faturaların rapor tarihlerinden çok sonra Şubat 2022 tarihinde düzenlendiği tespit edildiği, davacının TTK’ nun 21/2 maddesinde belirtilen sekiz gün içerisinde dava konusu faturalara ihtarnameler ile iade ederek itirazda bulunduğu dolayısı ile içeriğini kabul etmediği,

taraflar arasındaki protokolün geçerli olduğu düşünülecek olduğunda 3.5 maddesinde spesifikasyon değerlerine uymayan ürünlerin öncelikle iadesinin öngörüldüğü, uygunsuz ürünlerin

imha edileceğine dair bir ifadenin olmadığı, ürünlerin davacıya iade edilmediği, davacının dava dilekçesinde davalı şirket----- tarafından anlaşmalı özel akredite laboratuvarlara ürünlerle ilgili analiz yaptırıldığında, analiz bedelleri müvekkil şirkete fatura edilmiş, ürünlerde herhangi bir uygunsuzluk olması durumunda ise, müvekkil şirketin itiraz hakkı dahi olmadan (Oysa resmi kurumlarca yapılan analizlerde dahi üreticinin itiraz hakkı olmasına rağmen), uygunsuz olduğu belirtilen ürünler davalı tarafından iade edildiğini beyan ettiği, davaya konu fatura

muhteviyatı ürünlerin iade edilmeyerek imha edildiği, davacının davalıdan davaya konu faturalardan dolayı 187.689,44 TL talep etmesinin makul olacağı nihai hukuki değerlendirmenin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu '' yönünde görüş ve kanaat bildirmiştir.Mahkemenin talebi üzerine taraf vekillerince sunulmuş---- ------ adet mailin içeriğine konu kuru incir ürünlerinin, davacı tarafça dosyaya sunulmuş iade faturalarına konu kuru incir ürünleri olup olmadığına dair denetimlerin mahkemece yapılamaması neticesi, dosyanın yeni bir mali müşavir bilirkişiye tevdi ile,

davalı tarafın maillerine konu ettiği iade alınmasını talep ettiği kuru incir ürünleri ile davacı tarafın iade almak suretiyle düzenlediği faturalardaki ürünlerin aynı ürünler olup olmadığı, her bir mail ve faturaları karşılıklı eşleştirmek suretiyle davalı tarafın davacı alacağından haksız yere kesinti yapmak suretiyle fatura düzenleyip düzenlemediği, dava konusu davalının düzenlediği faturaların içeriğinin iade edilen kuru incir ürünleri ile alakalı olup olmadığı hususunda rapor düzenlenmesi istenmiş, bilirkişi ----- tarihli raporunda; '' Dosya kapsamına sunulan bilirkişi raporları bütün mail yazışmalarının incelenmesi sonucunda davalı

şirketin davaya konu ---- nolu fatura içeriği ürünlerin imhasına dayanak noter huzurunda düzenlenmiş imha tutanağı dosya kapsamına ibraz etmediği, bu ürünleri davacı şirkete iade etmediği , -----nolu fatura içeriği analizlerin bakanlık

laboratuvarında yapılmadığı, bu tutarların neye göre belirlendiği ve resmi kurumlarca düzenlenen bir cezai işlem faturasının yansıtması ise dayanağının dosya kapsamına sunulmaması nedeniyle davacı şirketin 187.689,44 TL alacak talebinin yerinde olduğu '' yönünde görüş ve kanaat bildirmiştir.Tüm dosya kapsamına göre; taraflar arasında mal alım satımından kaynaklı cari hesaba dayalı ticari ilişki olduğu, bu ticari ilişkinin taraflar arasında karşılıklı gönderilen e-postalarla sürdürüldüğü,

davacının davalıya yaptığı kuru incir satımı sonrası uyuşmazlıklar çıktığı, davalının ------ tarihli davacıya gönderdiği mailler ile kuru incir ürünlerinin laboratuvar analiz sonucunda hidrojen peroksit içerdiğinin tespit edildiğini ürünlerin raflardan toplatıldığını bildirerek analiz raporlarının mailler ekinde gönderildiğini beyan ettiği, dosyaya sunulan mail örneklerinin incelenmesinde davalı yanca;- ----- tarihli mail ile -----bölgeden numune alınan kuru incir ürününde analiz yaptırıldığını hidrojen peroksit sonucunun uygunsuz olduğunun tespit edildiğini, ürünlerin reyondan toplatılacağının bildirildiği,

------ tarihli mail ile ---- protokol nolu kuru incir ürününde hidrojen peroksit bulunduğu, raftan toplatılacağının bildirildiği,---- tarihli mailde ----- kuru incir ürünlerindeki uygunsuzluğun bildirildiği,

------ tarihli mailde ------ parti nolu ürünlerde uygunsuzluk tespit edildiğinin bildirildiği, ------- parti nolu kuru incir ürününde hidrojen peroksit tespit edildiğinin, analiz raporunun ekte olduğunun bildirildiği görülmüştür.Davalı yanca dosyaya ---- nolu ürünlerinden alınan numunenin Analiz Raporu, ---- seri nolu kuru incirlere ait muayene ve analiz raporu, ---- seri nolu kuru incirlere ait muayene ve analiz raporu, ----seri nolu kuru incirlere ait muayene ve analiz raporu, ------ tarihli kuru incir ----- parti nolu ürünlerinden alınan numunenin ----- nolu ürünlerinden alınan numunenin ------- sunulduğu,

sunulu raporlarda incelenen ürünlerde hidrojen peroksit sonucunun uygunsuz olduğunun tespit edildiği görülmüştür.Taraflar arasında 2021 yılında mailler ile devam eden yazışma içeriklerinden davacının bir kısım ürünleri iade aldığı, iade gönderimi için davalıya kargo bilgisi ilettiği görülmüş, bilirkişi incelemesinde de analiz raporlarının tarih aralığı olan Nisan-Temmuz 2021 arasında davalı tarafça davacı şirkete irsaliye ile iade edilen ürünlerin davacıya fatura edildiği tespit edilmiş, davacının bu faturalara bir itirazının olmadığı anlaşılmıştır.

Davalı tarafça 2022 yılında kuru incir ürünlerine ilişkin alınmış başkaca bir analiz raporu olmadığı halde davacı satıcı adına davaya konu ---------bedelli ürün iade faturaları düzenlenmiş, bu faturalara davacı tarafça itiraz edilmiştir.

Dava konusu faturalar irsaliyeler iledesteklenmediğinden Mahkememizce fatura içeriklerinden iade ürün adedi, ürün parti numaralarının anlaşılamadığı görülmüş, bilirkişilerce de fatura tutarlarının neye göre hesaplandığı belirlenememiş, davalı yan faturalara konu iade ürün sayısı ve parti nolarını ispatlayamamış, 2021 yılında analizi yaptırılan ürünler ile 2022 yılına ait iade faturalarına konu ürünlerin eşleştirilmesine yarar delilleri ibraz edememiştir.

Neticeten davalı yanca davacı alacağından mahsup edildiği sabit olan 187.689,44 TL'nin haksız olduğu kanaatine varılarak davacının ıslahı doğrultusunda davanın kabulüne dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KABULÜ ile, ------- ıslah tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile birlikte davacıya verilmesine,

2-Harçlar Kanununa göre alınması gerekli 12.821,06-TL harcın, davacı tarafından yatırılan 170,78-TL peşin harç ile 3.034,50 TL ıslah harcından mahsubu ile kalan 9.615,78-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,

3-Davacı tarafından peşin ve ıslah harcı olarak yatırılan toplam 3.205,28-TL harcın davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,

4-Davacı tarafından yapılan 3.323,00-TL yargılama giderinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,

5-Davacı vekili lehine AAÜT göre hesaplanan 30.030,31-TL vekalet ücretinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,

6-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca----bütçesinden ödenen 1.560,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,

7-Dosyada mevcut gider avansının karar kesinleştiğinde resen yatıran tarafa iadesine,

Dair, Gerekçeli kararın taraf vekillerine tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 24/04/2025