KÜNYE
- Mercii
- İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2023/542
- Karar No
- 2025/555
- Karar tarihi
- 26 Haziran 2025
Karar Metni
2.047 kelime·10 dk okuma·6 bölüm
T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO
2023/542 Esas
KARAR NO: 2025/555
DAVA
Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 01/08/2023
KARAR TARİHİ: 26/06/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekilinin dava dilekçesi özetle.
09.07.2022 tarihinde saat 02:30 sıralarında sürücü ---- sevk ve idaresindeki --- plaka sayılı aracı ile ------ takiben kuleli istikametine seyir halinde iken yolu ortalayarak ---- Kavşağına geldiği esnada aracının sol ön kısımları ile -------- İstikametine seyir halinde olan dava dışı sürücü ---- sevk ve idaresindeki ---- plaka sayılı motosikletin ön kısımlarına çarpması ve çarpmanın etkisi ile savrulan ---plaka sayılı aracın park halinde bulunan davacı ------- plaka sayılı aracın sağ ön kısımlarına çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş olduğunu, ---------- plaka sayılı aracın sürücüsünün tam kusurlu olduğunu,
davacının kusurunun bulunmadığını, eksper raporuna göre davacının aracında 27.872,87 TL hasar meydana gelmiş olduğu yönünde tespitte bulunulmuş olduğunu, ve bu hasarın davacı kasko sigortacısını tarafından karşılanmış olduğunu, ancak davacının aracında değer kaybı meydana gelmiş olduğunu, ayrıca aracın onarımının 15 gün sürdüğünü ve müvekkilinin araçtan mahrum kaldığı için ikame araç bedelinin oluştuğunu, davalı Sigorta şirketi tarafından 4.679,04 TL değer kaybı ödemesi yapılmış olduğunu,
bu vs. nedenler ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 500,00 TL değer kaybının ve 250,00 TL ikame araç bedelinin kaza tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili talep ve dava edilmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesi özetle: Davalı tarafından 4.679,04 TL değer kaybı ödemesinin yapılmış olduğunu, bu nedenle davalının sorumluluğunun kalmamış olduğunu, ayrıca davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki yararın bulunmadığı, araç mahrumiyet bedelinin poliçe teminatında bulunmadığı, bu nedenle reddedilmesi gerektiğini, ayrıca kabul anlamına gelmemekle birlikte faizin dava tarihinden itibaren işletilmesi gerektiğini, davalının sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu bu vs. nedenler ile davanın reddedilmesi arz ve talep edilmiştir.
DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;Dava trafik kazasından kaynaklı ---- plaka sayılı araçta oluşan değer kaybı ile ikame araç bedeli tahsil talebine ilişkindir.
Kaza Tespit Tutanağına göre:"...09.07.2022 tarihinde saat 02:30 sıralarında sürücü ----sevk ve idaresindeki ---- plaka sayılı aracı ile -------takiben kuleli istikametine seyir halinde iken yolu ortalayarak ---- geldiği esnada aracının sol ön kısımları ile---- İstikametine seyir halinde olan dava dışı sürücü ---- sevk ve idaresindeki -----plaka sayılı motosikletin ön ¡asımlarına çarpması ve çarpmanın etkisi ile savrulan -----plaka sayılı aracın park halinde bulunan -----plaka sayılı aracın sağ ön kısımlarına çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş olduğu....
"Bu kapsamda ------- plaka sayılı aracın sürücüsünün KTK Madde 47/lc maddesini ihlal etmiş olduğu yönünde kolluk kuvvetleri tarafından tutanak tanzim edilmiş olduğu görülmüştür.Kusur Yönünden Değerlendirme;-----Plaka Sayılı Araç Sürücüsü --- Yönünden Değerlendirme------- plaka sayılı araç sürücüsü --------- meskun mahalde seyir halinde iken trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk veya yükümlülüklere , trafik işaret levhaları, cihazları ve ver işaretlemeleri ile belirtilen veya gösterilen hususlara uyması,
ve ayrıca bölünmüş karayolunda karsı yönden ikiden fazla şeritli taşıt yollarında geten trafisin kullandığı şerit, rampa ve baelantı yollarına eirmesi, bu kapsamda kendi aracının teknik özellikleri, büyüklüsü, eörüş durumu vb. etkenleri birlikte değerlendirerek müteyakkız şekilde seyir halinde olmadı gerekirken dikkatsizlik ve tedbirsizlik sonucu gerekli dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmeyerek yolu ortalamak suretiyle karşı şeritte seyir halinde olan araçların şeridine girerek sebebiyet vermiş olduğu kazada.
KTK Madde 47/c. d c) Trafik işaret levhaları, cihazları ve ver işaretlemeleri ile belirtilen veya gösterilen hususlara, uymak zorundadırlar, "d) Trafik güvenliği ve düzeni ite ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk ygya yükümlülüklere, uymamak.
KTK Madde 52/b b) Hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak, KTK Madde 84/b-c b) Taşıt giremez trafik işareti bulunan karayoluna veya bölünmüş karayolunda karşı yönden gelen trafiğin kullandığı şerit, rampa ve bağlantı yollarına girme, c) İkiden fazla şeritli taşıt yollarında, karşı yönden gelen trafiğin kullandığı şerit veya yol bölümüne girme,
kurallarının İHMAL ve İHLAL edilmesi nedeni ile % 100 kusur oranı ile Asli Ve Tam Kusurlu Olduğu,----- Plaka Sayılı Araç Sürücüsü Dava Dışı ------- Plaka Sayılı Araç Sürücüsü / Maliki --- Yönünden Değerlendirme09.07.2022 tarihinde saat 02:30 sıralarında sürücü----- sevk ve idaresindeki ---- plaka sayılı aracı ile -------takiben kuleli istikametine seyir halinde iken yolu ortalayarak--- Kavşağına geldiği esnada aracının sol ön kısımları ile ----- seyir halinde olan dava dışı sürücü ---- sevk ve idaresindeki ---- plaka sayılı motosikletin ön kısımlarına çarpması ve çarpmanın etkisi ile savrulan ---- plaka ayılı aracın park halinde
bulunan------plaka sayılı aracın sağ ön kısımlarına çarpması neticesinde meydana gelmiş olan maddi hasarlı trafik kazasında;------ Plaka Sayılı Araç Sürücüsü Dava Dışı ------ Plaka Sayılı Araç Sürücüsü / Maliki --- Kusursuz oldukları. Değer Kaybı Tespitine Yönelik Değerlendirme :Değer Kaybı tespitine yönelik değerleme yapmadan önce araç üzerinde meydana gelebilecek Değer Kaybına yönelik bazı kavramlar hakkında bilgi vermek uygun olacaktır.
Bu kapsamda;Tamamen onarılmış olsa bile kazaya uğrayan araç tahribatın izlerini taşıyacağından onarıldıktan sonra mübadele (rayiç) değerinin olaydan önceki mübadele değerinden az olacağının kabulü gerekir. Aracın onarılmış durumdaki değeri, ne kadar iyi onarılmış olursa olsun kural olarak avnı nitelikteki hiç hasara uûramavan araç delerinden düşüktür ve bu da cari değerinden kaybettirmektedir.
Olaydan sonraki mal varlığı değeri, zarar verici olayın meydana gelmemesi halinde değerinden daha az ise zarar var demektir. Gerçekten bir şeyin tahrip edilmesi veya zarar görmesi halinde nesnel zararı tayin etmek için kural olarak objektif değeri esas almak gerekir.----------sayılı kararında;Aracın onarıldıktan sonra mübadele ( rayiç ) değerinin olaydan önceki mübadele değerinden az olacağının kabulü gerekir.
Çünkü tamamen onarılmış olsa bile araba tahribatın izlerini taşımaktadır. Onarılmış durumdaki değeri, ne kadar iyi onarılmış olursa olsun kural olarak aynı nitelikteki hiç hasara uğramayan araç delerinden düşüktür ve bu da cari değerinden kaybettirmektedir. Olaydan sonraki mal varlığının değeri, zarar verici olayın meydana gelmemesi halinde değerinden daha az ise, zarar var demektir.
Gerçekten bir şeyin tahrip edilmesi veya zarar görmesi halinde nesnel zararı tayin etmek için kural olarak objektif değeri esas almak gerekir. Bu ise mübadele (rayiç ) değeridir...'denilmektedir. Değer kavbı ;aracın kazadan önceki piyasa değeri ile kazadan sonraki piyasa değeri arasındaki fark olarak tanımlanır. Bu zarar, aracın yetkili serviste ve orijinal parçalar ile tamiri yapılmış olsa bile oluşmaktadır.
Tamamen onarılmış olsa bile kazaya uğrayan araç tahribatın izlerini taşıyacağından onarıldıktan sonra mübadele (rayiç) değerinin olaydan önceki mübadele değerinden az olacağının kabulü gerekir. Aracın onarılmış durumdaki değeri, ne kadar ivi onarılmış olursa olsun kural olarak aynı nitelikteki hic hasara uğramayan araç değerinden düşüktür ve bu da cari değerinden kaybettirmektedir.Değer kaybının tespit edilebilmesi için :
(1) Kaza olayında karşı tarafın kusurlu olması,
(2) Araçtaki hasarlı aksamların daha önce hasara maruz kalmamış. onarım ya da yenileme işlemine tabi tutulmamış olması. Boya işlemsiz değişim gerektiren onarım gerektirmeyen parçalar farlar, silecekler, jantlar, camlar, stop lambaları, tamponlar ve plastik kaporta aksamı vs. yenisi alınıp takılan parçalar için deşer kavbı uygulanmaz.
(3) Araçtaki hasarın belirtilen parçalar dışındaki parçalara sirayet etmiş olması gerekmektedir. Araç Değer Kaybı Hesabı;Araç değer kaybı hesaplamasında etkisi bulunan pek çok değişken vardır. Değişkenlerin bazıları araç, bazılanysa araç kullanım şekliyle ilgilidir. Bu değişkenler aşağıdaki şekilde sıralanabilir:Üretim yılı
Hasar geçmişi ve niteliğiKilometresiMarka ve model bilgisiTrafiğe çıkış tarihi
Pazar değeri bu hesaplamaya etki eden faktörler esas alınmaktadır.Araçlarda kaza sonrası değer düşüklüğü, araçtaki hasarın büyüklüğü, dolayısıyla yapılan onarımın büyüklüğü ve tamirat sırasında işçilik kalitesi ile doğru orantılı olarak değişir.
Değer Kaybı Hesaplaması------- Esaslarına Göre;04.12.2021 tarihinde tekrar Genel Şartlarda değişiklik yapılmış, ancak Değer Kaybı Zararı hesaplamalarında Kanun bazında herhangi bir değişikliğe gidilmemiş olduğundan halen yerleşik Yargıtay İçtihatları doğrultusunda hesaplama yapılacağı anlaşılmaktadır. " Yargıtay'ın istikrar bulmuş olan kararları ile Anayasa Mahkemesinin 09.10.2020 tarihli iptal kararı doğrultusunda aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, olay tarihindeki yaşı, davacı tarafın iddiaları,
davalının savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa ravic değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka eöre deûer kaybı zararının belirlenmesi, kararına göre kaza tarihi itibariyle REEL PİYASADA.
Dava konusu aracın kazadan önceki kazasız ( Geçmiş hasar kayıtları dosya muhteviyatında mevcut değildir.) 2. El piyasa rayiç değerinin pandeminin 2. El piyasa rayiçlerinde yaratmış olduğu olumsuz etkinin ve artışında dikkate alınması ile 216.000,00 TL civarında olacağı, kazadan sonraki onarılmış hali ile piyasa rayiç değerinin (modeli, markası, özellikleri, hasan, yapılan onarım işlemleri, olay tarihindeki yaşı, km bilgisi (60.730 km de) vb. etkenler baz alınmıştır.) yaklaşık 210.000,00 TL civarında olacağı,
bu kapsamda Değer Kaybının 216.000,00 -210.000,00 TL = 6.000,00 TL civannda olacağı,Söz konusu aracın günlük olarak 5 (beş) gün onarımda olduğu süre için amortisman payının 120,00 TL TL X 5 = 600,00 TL olacağı,Bu kapsamda ikame olarak kullanılacak aracın yakıtının davacı taraflından doldurulacağı dikkate alındısında hesaplaması yapılmış olan amortisman payının tenzili ile davacının 1.750,00 TL 600,00 TL = 1.150,00 TL araçtan mahrum kalma tazminatı / araç ikame bedeli alacağının bulunduğu, değerlendirilmiştir.Islah;
------plakalı araçta oluşan değer kaybı bedelinin 1.320,96 TL olarak kabulü ile davalı------- yönünden temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte, davalı ---- yönünden kaza tarihi olan 09.07.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline,------- plakalı aracı kullanılamamasından ve ikame araçverilmemesinden kaynaklanan ikame araç bedelinin 1.150,00 TL olarak kabulü ile kaza tarihi olan 09.07.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı---- tahsiline dair dilekçe sunulmuştur.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;Dava trafik kazasından kaynaklı ------- plaka sayılı araçta oluşan değer kaybı ile ikame araç bedeli tahsil talebine ilişkindir.Dava konusu kaza kapsamında; ----- plaka sayılı araç sürücüsü ----- % 100 kusur oranı ile ASLİ VE TAM KUSURLU olduğu.Dava konusu kaza ile hasar durumunun uyumlu olduğu,Dava konusu aracın dosya muhteviyatına sunulmuş olan Ekspertiz Raporları ve kazalı araç fotoğraflarının incelenmesi neticesinde değer kaybı hesaplamasına esas;Sağ Ön Davlumbaz (Değişim/Boya)Ön Tampon (Değişim /Boya)Sağ Ön Çamurluk (Değişim /Boya)Ön Sağ Şasi Kol (Onarım/Boya)hasarının bulunduğu,Söz konusu
aracın Kasko değerinin Dava konusu aracın pandeminin sıfır araç üretiminde yaratmış olduğu aksaklığın 2.el araç fiyatlarında meydana getirmiş olduğu artış ile söz konusu aracm geçmiş hasar kayıtları ve kazalarının boyutu dikkate alındığında kaza tarihi için tespit edilen 2. El piyasa rayiç değerinin 216.000.00 TL olduğu,Yıpranma Payı (Yıllık) = 43.200,00 TL/12- 3.600,00 TL (Aylık yıpranma payı) = 3. 600,00 TL / 30 = 120,00 TL (Günlük yıpranma payı)karart doğrultusunda aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, olay tarihindeki yaşı, davacı tarafın iddiaları,
davalının savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç defteri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka söre değer kaybı zararının belirlenmesi,
kararına göre kaza tarihi itibariyle, dava konusu aracın kazadan önceki kazasız ( Geçmiş hasar kayıtları dosya muhteviyatında mevcut değildir.) 2. El piyasa rayiç değerinin pandeminin 2. El piyasa rayiçlerinde yaratmış olduğu olumsuz etkinin ve artışında dikkate alınması ile 216.000,00 TL civarında olacağı, kazadan sonraki onarılmış hali ile piyasa rayiç değerinin (modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, olay tarihindeki yaşı, km bilgisi (60.730 km de) vb. etkenler baz alınmıştır.) yaklaşık 210.000,00 TL civarında olacağı, bu kapsamda Değer Kaybının ------civarında olacağı,
Dava konusu kazanın ---- plaka sayılı aracın yolu ortalayarak asli kusur sayılan bölünmüş karayolunda karşı yönden İkiden fâzla şeritli taşıt yollarında gelen trafiğin kullandığı şerit, rampa ve bağlantı yollarına girmesi .şeklinde meydana gelmiş olduğundan ---- plaka sayılı araç Davacının kusur oranı nispetinde dava konusu kazadaki parçaların daha önce hasar görmemiş olması durumunda davalı vekili tarafından yapılmış olduğu belirtilen 4.679,04 TL değer kaybı ödemesinin 6.000,00 TL - 4.679,04 TL = 1.320.96 TL bakiye Değer Kaybı alacağının bulunduğu.Söz konusu aracın günlük olarak 5 (beş) gün onarımda olduğu süre için amortisman payının
120,00 TL TL X 5 = 600.00 TL olacağaBu kapsamda ikame olarak kullanılacak aracın yakıtının davacı tarafından doldurulacağı dikkate alındığında hesaplaması yapılmış olan amortisman payının tenzili ile davacının 1.750,00 TL _ 600,00 TL = 1.150.00 TL araçtan mahrum kalma tazminatı bulunduğu, davacının değer kaybı ve ikame araç bedelini davalılardan tahsil şartları oluştuğundan davanın kabulüne dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2023/542, K. 2025/555, 26 Haziran 2025 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama