İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/726 K.2026/62

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/726

KARAR NO : 2026/62

DAVA

Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 12/10/2023

KARAR TARİHİ : 20/01/2026

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: ----- müşterisi ----- riskine konu olan icra dosyaları ------.

Noterliğinin 26.12.2018 tarih ve --- yevmiye numaralı temlik sözleşme ile müvekkili -----devir ve temlik edildiğini, temlik eden ----- ile müşterisi ----- arasında 09.03.2016 tarihinde davalı borçlu ----- de müşterek borçlu müteselsil kefil sıfatıyla kefaletinin yer aldığı Genel Kredi Sözleşmesi akdedildiğini, genel kredi sözleşmesi kapsamında muaccel hale gelen borcun ödemesinde temerrüde düşülmesinden dolayı ---- İcra Müdürlüğü'nün -----) sayılı dosyasıyla başlatılan icra takibinin kesinleştiğini,

----- Esas sayılı dosyasından yazılan talimatla ----- İcra Dairesinin ----- Esas sayılı dosyasından 10.09.2019 tarihinde çıkılan hacizde muhafaza altına alınan jeneratör ve bilgisayar 26.05.2021 tarihinde satılmış ve davalı yediemine bırakıldığını, davalı tarafından ----- Talimat sayılı dosyasından satışı yapılan jeneratör ve bilgisayar için depo ücreti takibe konulduğunu,

icra takibinin iptali ile müvekkili şirketin ilgili borçtan dolayı borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi gerektiğini,----- Esas sayılı dosyasında mevcut ödeme emrinde borcun sebebi olarak -----Talimat numaralı dosyada ihale alıcısının ihale-satış tarihinden sonrası için saklama sözleşmesi gösterildiğini, dayanak esas icra dosyası ve talimat dosyası incelendiğinde davalının sözünü ettiği gibi bir sözleşmenin mevcut olmadığının görüleceğini, Yargıtay içtihatları gereğince ilamsız takiplerde takip dayanağı belgenin onaylı bir örneğinin ödeme ekinde borçluya gönderilmesi gerektiğini,

müvekkiline fiziki şekilde tebliğ edilen ödeme emrinin ekinde adı geçen saklama sözleşmesinin bulunmadığını, ödeme emri tebligatının eklerinin bulunmamasından dolayı usulüz olduğunu, reeskont faiz talep edilmesinin usul ve yasaya uygun olmadığını, ----Talimat Sayılı dosyasında alacağa mahsuben satışı yapılan "1 Adet ---- Marka , ---- seri no, ----- üretim tarihli, ----ikinci el" malların davacıya teslimine karar verilmesi talep edildiğini, bunun üzerine --- İcra Müdürlüğü ----- Talimat Sayılı dosyasında 01/06/2023 tarihinde satışı yapılan jeneratöre ait 13.700-TL tutarında yediemin, 561-TL tutarında tellaliye,

318,64-TL tutarında damga vergisi yatırılmasına karar verildiğini, ----- İcra Müdürlüğü tarafından yediemin ücretine ilişkin verilen karar üzerine müvekkili tarafından ödeme yapılacakken davalı tarafından --- İcra Müdürlüğü------ Sayılı dosya üzerinden müvekkiline karşı haksız ve hukuka aykırı bir şekilde başlatılan ilamsız icra takibine ilişkin 102.345,00 TL bedelli ödeme emri tebliğ alındığını,

--- İcra Müdürlüğü ---- Talimat Sayılı dosyasında 13.700-TL tutarında yediemin ücreti yatırılmasına karar verilmişken davalı tarafından müvekkiline karşı gerçekte olmayan bir saklama sözleşmesine istinaden depo ücreti olarak 102.345,00-TL talepli ödeme emri gönderilmesi açık bir şekilde haksız ve hukuka aykırı olduğunu, iddia edildiği gibi taraflar arasında saklama sözleşmesinin mevcut olmadığını, tedbir talebinde bulunduklarını iddia ederek; tedbir talebinin kabulünü, borca ve faize itirazların kabulüyle----- esas sayılı dosyasındaki derdest icra takibinin iptalini, borca dayanak sözleşmenin mevcut olmaması,

faizin hatalı talep edilmiş olması nedenleriyle ----- esas sayılı icra takibinden dolayı müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespitini, icra veznesindeki paranın davalıya ödenmiş olması halinde ödenen paranın davalıdan istirdatı ile müvekkiline iadesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde, özetle, ---- İcra Müdürlüğü'nün ----- Esas sayılı dosyasından yazılan talimatla ----- Talimat sayılı dosyasında 10.09.2019 tarihinde çıkılan hacizde takibe konu jenaratör ve bilgisayar kasaları muhafaza altına alınarak müvekkilinin yedinde bırakıldığını, jeneratör ve bilgisayar kasaları 26.05.2021 tarihinde davacı tarafça alacağına mahsuben 1.açık artırmada ihaleden alındığını, ihale kesinleşmesi ile mallardaki haciz kalkarak;

takip hukuku İcra İflas Kanunu çerçevesinde sona erdiğini, satış işleminin gerçekleşmesiyle beraber 26.05.2021 tarihinden beri müvekkilinden alınmaya hazır mallar, davacı tarafça kötü niyetli bir şekilde 2 yılı aşkın süredir müvekkilinde bırakıldığını, taraflar arasında saklama sözleşmesi kurulduğunu, davacının yazılı saklama sözleşmesinin olmadığını iddia ettiğini ancak ilgili sözleşmenin yazılı olması şartının bulunmadığını, müvekkilinin İİK çerçevesinde yedieminlik mesleğini icra ettiğini, aynı zamanda depolama ve saklama hizmetini özel sektör kapsamında da icra ettiğini, müvekkilinin depo ücreti almaya hak kazandığını,

davaya konu depo ücretinin İİK kapsamındaki yediemin ücretiyle bir ilgisinin olmadığını, davacının malları almamakta açıkça kötü niyetli davrandığını, ihalenin kesinleşmesiyle mallardaki haczin kalkarak takip hukuku İcra İflas Kanunu çerçevesinde sona erdiğini, --- İcra Müdürlüğü'nün----- Talimat sayılı dosyasındaki ihale 05.06.2021 tarihinde kesinleştiğini, takip işlemlerinin sona erdiğini, davaya konu icra takibinin ilgili malların haczedildiği 10.09.2019 tarihinden ihalenin gerçekleştiği 26.05.2021 tarihine kadar geçen süredeki yedieminlik ücretine yönelik olmadığını,

yediemin ücreti İİK ve Lisanslı Yediemin Depoları Yönetmeliği çerçevesinde muhafaza altına alınan mahcuz mallara ilişkin olduğunu, davaya konu mallar bakımından ise ihalenin kesinleşmesiyle takip hukukunun sona erdiğini, satış işleminin gerçekleşmesiyle beraber 26/05/2021 tarihinden beri müvekkilinden alınmaya hazır olan malların davacı tarafça kötü niyetli bir şekilde 2 yılı aşkın süredir müvekkilinde bırakıldığını, davacının kötü niyetli olarak malları teslim almadığını, teslim alınmamasının sebebi serbest piyasa şartlarındaki depo ücretinin karşı tarafa yüksek gelmesi olduğunu,

aynı şekilde davaya konu malların saklanmasının zor olması ve karşı tarafça depocunun bulunmaması olduğunu, depo ücretinin malların muhammen bedeli üzerinden piyasadaki emsal değerlere uygun şekilde belirlenmesi gerektiğini, saklanan malların depo ücretinin dava tarihindeki muhammen bedel üzerinden hesaplanması gerektiğini, karşı tarafın jeneratörün bedeli olarak belirttiği 58.500,00 TL ---- İcra Dairesinin----- Talimat sayılı dosyasınca alınan 2020 tarihli kıymet takdiri üzerinden belirlenen ücret olduğunu, İİK'ya göre dahi kıymet takdirinin süresi 2 yılı geçmesiyle birlikte düştüğünü,

bu sebeple jeneratör ve bilgisayar kasalarının dava tarihindeki muhammen bedelin hesaplanması için dosyanın bilirkişiye tevdi edilmesi gerektiğini, muhammen bedelin belirlenmesinden sonra depo ücretinin piyasa rayiçlerine göre hesaplanası gerektiğini, icra dairesince belirlenen ücretin yediemin ücretine ilişkin olduğunu, haciz tarihi ile ihale kesinleşme tarihi arasındaki geçen süreye ilişkin olduğunu, tarafların tacir olması nedeniyle mutlak ticari davalardan olması sebebiyle reeskont avans faizi işletilmesi gerektiğini, ihtiyati tedbire ilişkin belirlenen teminat bedelinin hatalı olduğunu, arabuluculuk yoluna gidilmediğini,

davanın usulden reddi gerektiğini savunarak; davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep ve beyan etmiştir.

DELİLLER

----- İcra Dairesine müzekkereler yazıldığı görüldü. Dosyaya bilirkişi ------ tarafından 24/04/2024 tarihli bilirkişi raporunun sunulduğu görüldü. Dosyaya bilirkişi ----- tarafından 25/04/2024 tarihli bilirkişi raporunun sunulduğu görüldü. Dosyaya bilirkişi ----- tarafından 14/10/2025 tarihli bilirkişi raporunun sunulduğu görüldü. Makine Mühendisi Bilirkişi ----tarafından hazırlanan 24/04/2024 tarihli raporda aşağıdaki tespitlerin yapıldığı görülmüştür. ¸¸

Makine Mühendisi Bilirkişi ----- tarafından hazırlanan 11/09/2024 tarihli ek raporda aşağıdaki tespitlerin yapıldığı görülmüştür. ¸

Nitelikli Hesaplamalar Uzmanı ----- tarafından hazırlanan 25/02/2025 tarihli raporda aşağıdaki tespitlerin yapıldığı görülmüştür.

¸¸¸¸¸¸¸¸¸¸¸

Makine Mühendisi Bilirkişi ----- tarafından hazırlanan 14/10/2025 tarihli raporda aşağıdaki tespitlerin yapıldığı görülmüştür. ¸¸¸¸¸¸¸¸¸¸

HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, davalının jeneratör ve bilgisayar depolanmasına ilişkin 05/06/2021 ilâ 28/09/2023 takip tarihi arasındaki saklama ücretinin tahsili için başlattığı ----. İcra Dairesi'nin ------ Esas sayılı takibine konu borcun bulunmadığı iddiasına dayalı menfi tespit davasıdır.

----- Esas sayılı takibi incelendiğinde davalının davacı aleyhine 28/09/2023 tarihinde ------Talimat numaralı dosyada ihale alıcısının ihale-satış tarihinden sonrası için saklama sözleşmesi kapsamında depo ücreti 102.345,00 TL" alacak sebebine dayalı olarak 102.345,00 TL alacağın tahsili için takip başlattığı, borçlunun itirazı üzerine takibin durduğu görülmüştür.

-----Talimat sayılı dosyasında incelendiğinde ----- İcra Dairesi'nin ---- Esas sayılı takip dosyasından (alacaklı ----- borçlulara ait malların haczi için talimat yazıldığı, dava konusu takibe konu malların 26/05/2021 tarihinde alacağa mahsuben davacı alacaklıya ihale edildiği, süresi içerisinde ihalenin feshine ilişkin herhangi bir dava açılmadığı, dava konusu malların ----- Esas sayılı takibi tarihi itibariyle davacı tarafça teslim alındığına dair bir işlem bulunmadığı görülmüştür. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 20. Maddesi uyarınca "(1) Tacir olan veya olmayan bir kişiye, ticari işletmesiyle ilgili bir iş veya hizmet görmüş olan tacir, uygun bir ücret isteyebilir. Ayrıca, tacir, verdiği avanslar ve yaptığı giderler için, ödeme tarihinden itibaren faize hak kazanır."

Mahkememizce yapılan değerlendirmede, davanın davalının jeneratör ve bilgisayar depolanmasına ilişkin 05/06/2021 ilâ 28/09/2023 takip tarihi arasındaki saklama ücretinin tahsili için başlattığı -----Esas sayılı takibine konu borcun bulunmadığı iddiasına dayalı menfi tespit davası olduğu, davalının mahkememize ibraz ettiği cevap dilekçesi ve beyan dilekçeleri de dikkate alındığında, davalının davaya konu takipte 05/06/2021 ilâ 28/09/2023 tarihleri arasındaki yedieminlik ücretinin tahsilini talep ettiği hususunun anlaşıldığı,

saklamaya konu (dava konusu) mallara ilişkin ihalenin 26/05/2021 tarihinde alacağa mahsuben davacı alacaklıya ihale edilmek suretiyle gerçekeştirildiği, ihalenin kesinleşmesinden itibaren davacı tarafça malların teslim alınması gerektiği, davaya konu takip tarihinin ise 28/09/2023 günü olduğu, bu nedenle davacının 05/06/2021 ilâ 28/09/2023 tarihleri arasındaki yedieminlik ücreti talep etmesinde hukuka aykırı bir yön bulunmadığı,

ek olarak ihalenin kesinleşmesi ile birlikte malların davacı tarafça teslim alınması gerekliliği karşısında yedieminlik ücretinin Lisanslı Yediemin Depoları Yönetmeliği Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca belirlenmesinin hukuka ve hakkaniyet uygun olmayacağı, zira bu noktadan sonra konunun icra ve iflas kanunu kapsamında yedieminlik müessesesini aştığı ve taraflar arasında saklama sözleşmesi hükümlerine tabi olduğu, bu hususta taraflar arasında herhangi bir sözleşme bulunmasa da tacir olan davacının tacir olan davacıya bir hizmet görmüş olması nedeniyle ücrete hak kazandığı,

bu ücretin de serbest piyasa koşulları uyarınca (dosyada mevcut delil durumuna göre malların cinsi, türü, boyutu, değeri ve adeti baz alınarak) emsal ücretlere göre belirlenmesi gerektiği, bu kapsamda yapılan inceleme sonucunda cinsi, türü, boyutu, değeri ve adeti tüm bilirkişi raporlarında tespit edilen malların kaplayacağı yer de dikkate alınarak serbest piyasa koşullarına ve emsal ücretlere göre yukarıda atıf yapılan bilirkişi ----- 14/10/2025 tarihli raporunda tespit edildiği üzere 05/06/2021 ilâ 28/09/2023 tarihleri arasındaki saklama ücretinin 65.904,60 TL olduğu,

davalının davaya konu takip tarihi itibariyle bu miktar üzerinden alacaklı olduğu, bakiye 36.440,40 TL yönünden davacının borçlu olmadığı, bu sebeple davacının borçlu olmadığı 36.440,40 TL yönünden davanın kısmen kabulünün gerektiği, mahkememizce yargılama aşamasında icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesine ilişkin tedbir kararı verildiği ancak davalının cevap dilekçesinde reddedilen kısım yönünden icra inkar tazminatı talebi bulunmadığı, bu sebeple davacının tazminata hükmedilmesine yer olmadığı kanaatine varılmış, tüm bu gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.