İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/766 K.2024/181

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/766 Esas

KARAR NO: 2024/181

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 28/10/2023

KARAR TARİHİ: 05/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkile ait --------- plakalı aracın geçirmiş olduğu trafik kazasından sonra, --------Sigorta tarafından hasar dosyasının açıldığını, açılan hasar dosyasına istinaden müvekkilin aracı sigorta şirketi tarafından onarıldığını, müvekkile ait hasar dosyasının tarafımıza gönderilmesi için 04.09.2023 ve 04.10.2023 tarihlerinde taraflarına --------- ait adresinden davalı sigorta şirketine ait --------- adresine mail gönderilerek,

müvekkile ait hasar dosyasının bir nüshasının (kaza tutanağı, eksper raporu, hasar onarım resimleri, ruhsat, olay yeri resimleri vs.) tarafımıza gönderilmesi talep edildiğini, talep yazılarına ek olarak noter tasdikli vekaletname gönderildiğini, talep yazısına binaen davalı şirket tarafından taraflarına dönüş sağlandığını, Davalı sigorta şirketinin bu cevabı ile müvekkilimize ait olan evrakları bize vermeyi kanuna ve yasaya aykırı bir şekilde red ettiğini, kendilerini vekil olarak tayin eden müvekkilin işini yapmaktan alıkoyduğunu, işbu evraksız yargı yoluna gidilememesi müvekkilin hak arama özgürlüğünü engellediğini,

davalı sigorta şirketinin evrak göndermediğinden hem--------- komisyonuna başvurmak için hem de dava açmak için yeterli evrak ve belgeler elimizde mevcut olmadığını, kaza tespit tutanağı, araç hasar ve onarım resimleri ile olay yeri resimleri ve eksper raporu tarafımıza gönderilmediğinden iş bu davayı açma zorunluluğu doğduğunu, müvekkile ait aracın evraklarının taraflarına gönderilmemesinin kanuna aykırılık teşkil ettiğini,

müvekkil tarafından --------- Noterliği tarafından 04.08.2023 tarihli ve ---------- yevmiye numaralı vekaletnamede açıkça belirtildiği şekilde “eksper bürolarından ve sigorta şirketlerinden evrak talep etme yetkimiz bulunmaktadır”, bilgi ve belge inceleme ve talep etme yetkisi, yasal dayanağını Avukatlık Kanunu’nun 2. Maddesinden almaktadır. Avukatlık Kanunu’nun, “Avukatlığın amacı” başlıklı 2. Maddesi.

Madde 2 – (Değişik : 2/5/2001 – 4667/2 md.) "Yargı organları, emniyet makamları, diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu iktisadi teşebbüsleri, özel ve kamuya ait bankalar, noterler, sigorta şirketleri ve vakıflar avukatlara görevlerinin yerine getirilmesinde yardımcı olmak zorundadır. Kanunlarındaki özel hükümler saklı kalmak kaydıyla, bu kurumlar avukatın gerek duyduğu bilgi ve belgeleri incelemesine sunmakla yükümlüdür.

Bu belgelerden örnek alınması vekaletname ibrazına bağlıdır. Derdest davalarda müzekkereler duruşma günü beklenmeksizin mahkemeden alınabilir." hükmünü içermektedir.

Bu maddenin sonucu olarak sigorta şirketleri veya diğer kurumlar, kazaya uğramış araçlar ve malikleriyle ilgili bilgileri ve belgeleri kişisel veri olduğu gerekçesiyle, onanmış vekâletname sunan avukatlara ibraz etmekten kaçınamaz.""Yargı organları, emniyet makamları, diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu iktisadi teşebbüsleri, özel ve kamuya ait bankalar, noterler, sigorta şirketleri ve vakıflar avukatlara görevlerinin yerine getirilmesinde yardımcı olmak zorundadır.

Kanunlarındaki özel hükümler saklı kalmak kaydıyla, bu kurumlar avukatın gerek duyduğu bilgi ve belgeleri incelemesine sunmakla yükümlüdür. Bu belgelerden örnek alınması vekaletname ibrazına bağlıdır. Derdest davalarda müzekkereler duruşma günü beklenmeksizin mahkemeden alınabilir." hükmünü içermektedir.

Bu maddenin sonucu olarak sigorta şirketleri veya diğer kurumlar, kazaya uğramış araçlar ve malikleriyle ilgili bilgileri ve belgeleri kişisel veri olduğu gerekçesiyle, onanmış vekâletname sunan avukatlara ibraz etmekten kaçınamaz." ayrıca tarafımıza evrak gönderilmemesi türk medeni kanunun 2. ve 3. maddesinde belirtilen dürüstlük ve iyi niyet kurallarına aykırılık teşkil ettiğini, ayrıca 5684 Sayılı Sigortacılık Kanunu madde 32.'de belirtildiği şekilde;

sigorta şirketleri ve aracılar, her çeşit broşür, izahname ve diğer belgeler ile ilan ve reklamlarını, taahhütleriyle sigortalıya sağlayacakları hak ve menfaatlerin sınır ve kapsamı dışında bir anlayışa neden olacak şekilde düzenleyemez ve kişi ve kuruluşlara gerçeğe aykırı, yanıltıcı, aldatıcı ve haksız rekabete yol açan beyanda bulunamayacağını, bu hükme aykırılığın tespiti halinde durum, Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren Reklam Kuruluna bildirildiğini, sigorta şirketleri, reasürans şirketleri, aracılar ve sigorta eksperleri sigortalıların hak ve menfaatlerini tehlikeye sokabilecek hareketlerden kaçınmak,

mevzuat ve işletme planı esaslarına uygun faaliyette bulunmak, sigortacılığın icaplarına ve iyiniyet kurallarına uygun hareket etmek zorunda olduğunu, sigorta şirketleri, iyiniyet kurallarına aykırı olarak sigorta tazminatının ödenmesini geciktiremeyeceğini, müsteşarlık, sigorta şirketleri, reasürans şirketleri, aracılar ve sigorta eksperlerinin yukarıda sayılan kurallara uymalarını sağlamak üzere gerekli her türlü tedbiri almaya yetkili olduğunu, kişilerin, sigorta şirketini seçme hakkı sınırlandırılamadığını, bir sözleşmenin unsurları içinde,

taraflardan birinin bu sözleşmede yer alan herhangi bir hususta sigorta yapmaya zorunlu tutulduğu hallerde, söz konusu sigortanın belli bir şirkete yaptırılmasına ilişkin sözleşmeye konulmuş her türlü şartın hükümsüz olduğunu, müvekkile ait aracın geçirmiş olduğu trafik kazasından dolayı açılan hasar dosyasının bir nüshasının tarafımıza gönderilmemesi açıkça kötü niyetli ve hak arama özgürlüğünün ihlaline sebebiyet olduğunu, çünkü müvekkilin hasar bedeli veya araç değer kaybı talebi ile --------- Komisyonuna ya da dava açma yoluna başvurmasına engel teşkil ettiğini,

yukarıda arz ve izah ettiğimiz sebeplerden ötürü Öncelikle haklı davamızın kabulünü, müvekkile ait aracın geçirmiş olduğu trafik kazasından dolayı açılmış olan hasar dosyasının bir nüshasının davalı sigorta şirketince tarafımıza verilmesini, yargılama giderleri ile avukatlık vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacı tarafından, ------- şirketi davalı gösterilmek suretiyle huzurdaki dava ikame edildiğini, davacı yanın hiçbir iddiasını kabul ettiklerini, mahkemelerdeki dosya yükünün oldukça fazla olduğunu, davacının işbu haksız ve mesnetsiz davasının yargıyı gereksiz yere meşgul edeceğinden hukuk ve dava sistemi mantığına aykırı davanın reddini talep ettiğini, davacı asıl ve vekili talep ettiği evrakları -------- merkezi kayıtlarından ve --------- sistemlerinden elde edebilecek iken veya tazminat davası açacaksa da davayı açıp mahkeme eliyle celbini talep edebilecekken hukuki yarar olmayan işbu davayı ikame ettiğini,

davanın usulden reddini talep ettiklerini, dava konusu kaza hakkında bilgi vermek gerekirse.

27/06/2023 tarihinde gerçekleşen dava konusu maddi hasarlı ufak çaplı trafik kazasına karışan --------- plaka sayılı araç müvekkil şirketçe ---------- sayılı trafik (Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta) Poliçesi ile sigortalı olduğunu, araç başına maddi teminat limiti 120.000-TL olarak belirlendiğini, davacı tarafından hasar onarım talebi üzerinde müvekkil şirket tarafından -------- numaralı hasar dosyası açıldığını, kaza incelemesi neticesi kazada --------- plakalı sigortalımızın ---------- plakalı minibüse karşı herhangi bir kusuru olmadığının anlaşıldığını ve davacı yana ret yazısının gönderildiğini, müvekkil şirket, -------- Bakanlığı,

-------- ve -------- Merkezi üzerinden atanan tarafsız eksperlerin raporları ışığında dosyayı incelediğini, müvekkil şirketin başkaca bir sorumluluğu bulunmadığından açılan haksız ve mesnetsiz işbu davanın reddi gerektiğini ancak mahkemenizin aksi kanaatte olması durumunda aşağıda belirttiğimiz hususların dikkate alınması taleplerinin bulunduğunu, şöyle ki: dava konusu kaza zaten zincirleme kazadan ibarettir ve davacının ---------- plakalı aracı bizim sigortalı aracımıza arkadan çarptığını, davacının -------- plakalı aracın asli ve tam kusurlu olduğunu, kaza tutanağı polis zabıtlı olduğunu, e-devlet sisteminden çekilebileceğini,

kusur olmayan böyle bir dava için hasar dosyasının talep edilmesi davacı yana açacağı davada bir avantaj kazandırmayacağını, ayrıca belirttiğimiz gibi davacı yan açacağı tazminat davasında delil olarak hasar evraklarının celbini talep edebileceğinden işbu dava konusu boşa düştüğünü, gereksiz yere -------- Yargısının meşgul edilmesini kabul etmediklerini, davacı yan Sigorta Sektörü düzenleyici kuruluşlarından (Tramer) kolay yoldan elde edebileceği evrakları dava ile talep etmesi abesle iştigal olduğunu, müvekkil şirketin elinde kaza tutanağı, kaza foto, ruhsatlar, ehliyetler ve eksper raporunun mevcut olduğunu,

eksper raporunu müvekkil şirket kendisi özel olarak aldığını, müvekkil --------- Sigorta'nın davacıya eksper raporunu paylaşma yükümlülüğünün de olmadığını, davacının eksper raporunu müvekkil sigorta şirketinden talep etmesinin hatalı olduğunu, --------- Tramer sisteminden talep etmesi gerektiğini, mevcut kaza tutanağı evrakları zaten E-Devlette bulunduğunu, E-Devlet Emniyet Kaza tutanağında her bilgi ve fotoğraf bulunmadığını, durum böyle iken kusurlu araç sahibinin basit bir kaza için evraklara takılıp kalınması anlam verilmesinin güç olduğunu, haksız davanın ve taleplerin Reddi gerektiğini,

Yukarıda açıklanan ve re’sen dikkate alınacak sebepler göz önüne alınarak fazlaya ilişkin her türlü dava ve talep haklarının saklı kalmak koşuluyla huzurdaki haksız ve mesnetsiz davanın reddini, mahkememiz aksi kanaatte ise işbu dilekçemizde izah edilen hususların dikkate alınmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

--------- Kaymakamlığına yazılan yazı cevabına 02/02/2024 tarihinde cevap sunulduğu görüldü.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, davalıya -------- sayılı TRAFİK (Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta) Poliçesi ile sigortalı --------- plakalı araç ile davacıya ait -------- plakalı aracın karıştığı trafik kazası nedeniyle davalı tarafından açılmış bulunan hasar dosyasının (bir nüshasının davacı tarafından talep edilmesine rağmen talebin davalı tarafından reddedilmesi neticesinde) verilmesine ilişkin eda davasıdır.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1-h maddesi uyarınca "(1) Dava şartları şunlardır: (...) h) Davacının, dava açmakta hukuki yararının bulunması. (...)"6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 115/1-2 maddesi uyarınca "(1) Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır.

Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. "(2) Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Ancak, dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir.

Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder."Mahkememizce yapılan değerlendirmede, davanın belirtildiği gibi davalıya --------- sayılı TRAFİK (Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta) Poliçesi ile sigortalı --------- plakalı araç ile davacıya ait -------- plakalı aracın karıştığı trafik kazası nedeniyle davalı tarafından açılmış bulunan hasar dosyasının (bir nüshasının davacı tarafından talep edilmesine rağmen talebin davalı tarafından reddedilmesi neticesinde) verilmesine ilişkin eda davası olduğu, davacının talebini Avukatlık Kanunu'nun 2. maddesine dayandırdığı,

ancak ne Sigortacılık Kanunu'nda, ne Karayolları Trafik Kanunu'nunda ne de Türk Ticaret Kanunu'nda zorunlu trafik sigortacısının hasar dosyasını ilgiliye vermek gibi bir yükümlülüğü bulunmadığı gibi, kazanın tarafı olan davacının bu hususta hukuki yararının da bulunmadığı,

zira kazanın tarafı olması nedeniyle delillerini elde edebileceği ve elinde tutması gerektiği, yine belli bir yönde dava açma düşüncesi var ise kendi aracında ekspertiz işlemi de yapabileceği, bunun sonucunda dava açıp açmayacağını takdir edebileceği ve yine dava açması durumunda açılmış davada delillerin celbini HMK'nun 216 vd maddelerine göre talep edebileceği, bu sebeple davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle dava şartı noksanlığından usulden reddine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmış, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.