İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/883 K.2024/888

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/883 Esas

KARAR NO: 2024/888

DAVA

3. Şahıs Tarafından Açılan Menfi Tespit

DAVA TARİHİ: 24/03/2023

KARAR TARİHİ: 28/11/2024

Mahkememizde görülmekte olan 3. Şahıs Tarafından Açılan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ----------- plakalı aracın yapmış olduğu tek taraflı trafik kazası neticesinde dava dışı yolcu ---------- sigorta kapsamında ödeme yapılmış olup bu ödemeden doğan rücu hakkı kapsamında müvekkilinin araç sahibi olması sebebiyle icra takibi yapıldığını, fakat söz konusu icra takibi usul ve yasaya aykırı olduğunu, davalı sigortacının müvekkiline karşı herhangi bir rücu hakkının bulunmadığını, alkollü araç kullanmanın araç kullanmanın başlı başına bir rücu sebebi olmadığını, sigorta şirketinin rücu hakkının doğabilmesi için alkol sınırının üstüne çıkılmasının,

kaza ile alkol kullanımı arasında illiyet bağının bulunmasının, kazanın münhasıran alkol kullanımı sonucunda gerçekleşmesinin şart olduğunu, söz konusu kazaya ilişkin evrakların incelendiğinde müvekkilinin sahibi olduğu aracı sürmekte olan ---------- yalnızca 0,0849 promil alkollü olduğunun görüleceğini, araç sürücüsünde tespit edilen alkol miktarının kazaya sebebiyet vermeyecek nitelikte olup kazaya herhangi bir illiyet bağı bulunmadığını, böylesine düşük bir promille kazanın gerçekleşmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, sigorta şirketi tarafından kazanın alkol kaynaklı gerçekleştiğinin ispatı gerekli olduğunu,

müvekkili aleyhine açılan söz konusu icra takibine ilişkin hukuka aykırı tebligat yapılması sebebiyle borca itiraz da edildiğini, ---------- İcra Müdürlüğünün ------------ esas sayılı icra takibinin iptaline, müvekkilinin davalıya borcunun olmadığının tespitine, alacağının yüzde yirmisinden az olmamak kaydıyla davalının kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafça her ne kadar Tüketici Mahkemesinde dava ikame edilmiş ise de, sigortalı aracın ticari olması sebebiyle görevli mahkemenin Ticaret Mahkemesi olduğunu, davacı tarafından talep edilen alacağın zamanaşımına uğradığını, davacı tarafından davada kazanın münhasıran alkolün etkisiyle gerçekleşmediği iddiasıyla ----------- İcra Müdürlüğünün----------- Esas sayılı dosyasında borçlu olmadığının tespitini yönünde haksız ve dayanaksız iddia ve talepte bulunulduğunu, davacının müvekkili şirket nezdinde sigortalı bulunan, davacı ----------- maliki olduğu ------------- plakalı ticari kamyon,

30.09.2021 tarihinde dava dışı sürücü ----------- alkollü bir şekilde sevk ve idaresinde iken meydana gelen kaza neticesinde araçta bulunan ------------- yaralandığını, kaza anında yaklaşık 0,265 promil alkollü olduğu anlaşıldığını, anılan olaydan sonra yaralanan ---------- sürekli is göremezlik, geçici is göremezlik, geçici bakıcı giderleri ve ------------ tarafından karsılanmayan tedavi giderleri yönünden olusan maddi zararın tazmini amacıyla müvekkili şirkete başvuru yaptığını, sigortalı ticari araç (kamyon) sürücüsünün yasak olmasına rağmen alkollü olarak araç kullanması ve kazada tam kusurlu olması nedeniyle;

poliçe genel ve özel şartlarının ihlal edilmiş olması hasebiyle davacı sigortalıya ----------- İcra Müdürlüğü'nün ------------ esas sayılı dosyası üzerinden rücu edildiğini, davacının mesnetsiz iddialarının reddini talep ve beyan etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE.

Dava ---------- İcra dairesinin ------------ esas sayılı dosyasından yapılan takipten Borçlu Olunmadığının Tespiti talebine ilişkindir.Davacı vekilince ---------- İcra dairesinin ------------- esas sayılı dosyasında; ----------- nolu hasar dosyasından kaynaklı, ----------- plaka sayılı aracın karıştığı kaza sonrası ---------- yapılan ödemeden kaynaklı poliçe şartlarının ihlali sebebiyle rücuen tazminat alacağına ilişkin davacı ve dava dışı ----------- hakkında ilamsız icra takibi yapılmıştır.Olay;Dava konusu kazanın;“….

30.09.2021 tarihinde sürücü ----------- sevk ve idaresindeki ------------- plaka sayılı Kamyon aracı ile ---------- ilinden ------------- istikametine seyir halinde iken kaza mahalli km ye geldiği esnada aracının direksiyon hakimiyetini kaybederek gidişe göre sağ taraftan yoldan çıkarak yol kenarındaki trafik levhasına çarpması ve akabinde sadmenin etkisi ile ağaca çarparak sağ yan kısmına devrilmesi neticesinde tek taraflı ve , yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş…”olduğunu,

Bu kapsamda ------------ plaka sayılı araç sürücüsü --------- KTK Madde 56/1-a kuralını ihlal etmiş olduğuna yönelik Kolluk Kuvvetleri tarafından görüş belirtilmiş olduğu görülmüştür.Davalı sigorta vekilince.

Sigortalı ticari araç (kamyon) sürücüsünün yasak olmasına rağmen alkollü olarak araç kullanması ve kazada tam kusurlu olması nedeniyle; poliçe genel ve özel şartlarının ihlal edilmiş olması sebebiyle iş bu icra takibi yapılmıştır.Dosya makine mühendisi, sigorta bilirkişisi ve hekim bilirkişiden oluşan heyete tevdi edilerek dava konusuna ilişkin rapor düzenlenmesi istenilmiştir.Kusur Yönünden Değerlendirme;Dosya muhteviyatına sunulan bilgi, belge dokümanların incelenmesi incelenmesinde;

----------- Plaka Sayılı Araç Sürücüsü ------------- yönünden değerlendirme;30.09.2021 tarihinde meydana gelmiş olan tek taraflı, yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazasında;

---------- plaka sayılı araç sürücüsü ------------- meskun mahalde araç kullanırken Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk veya yükümlülüklere uyması ve geceleyin seyir halinde olduğunun farkındalığı ile kullanmış olduğu aracın teknik özellikleri, yol durumu, hava ve zemin durumu vb. hususların birlikte değerlendirilerek müteyakkız şekilde kendi şeridinde seyir halinde olması gerekirken dikkatsizlik ve tedbirsizlik neticesi, özen yükümlülüğüne uymayarak, direksiyon hakimiyetini kaybetmesi neticesinde sebebiyet vermiş olduğu , kazada.

KTK Madde 47/d “d) Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk veya yükümlülüklere, uymamak, KTK Madde 48 Uyuşturucu veya uyarıcı maddeleri almış olan sürücüler ile alkollü olan sürücülerin karayolunda araç sürmeleri yasaktır. ”KTK Madde 52/b-c b) Hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak,

KTK Madde 56/a Şerit İzleme kurallarının İHMAL ve İHLAL edilmesi nedeni % 100 kusur oranı ile ASLİ VE TAM KUSURLU olduğu,-------------- plaka sayılı ticari aracın sigorta konusunu oluşturan -------------- numaralı Trafik Poliçesinin, sigorta süresi (11/09/2021-2022) dahilinde 16.10.2022 tarihinde gerçekleşen kazanın,

sigorta süresi dahilinde olduğu sigortacının karşı tarafa 08.08.2022 tarihinde 324,807.78.- TL tutarında tazminat ödendiği Alkol Yönünden Hekim bilirkişi Değerlendirmesi ;13.10.1983 tarih ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca trafik güvenliğini ilgilendiren hususlarda alınacak tedbirler ile ilgili olarak düzenlenen 18.07.1997 tarih ve ------------ mükerrer sayılı Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 97. maddesinin 2. fıkrasında özellikle belirtilen ve alkollü içki almış olarak araç sürmelerine izin verilmeyen sürücülerin dışında kalan diğer araç sürücülerinin kanlarındaki alkol seviyelerinin 0,50 promilin üzerine çıkması halinde

araç kullanamayacakları belirtilmiş ve bu seviyenin üstünde alkol almış iken araç sürülmesi bir trafik ihlali olarak tanımlanmıştır.--------- kurulu raporları 0–30 mg/dl alkol düzeyinin altındaki sürücüler için güvenli sürüş yeteneğinin bozulmadığının kabulü gerektiği, 31–100 mg arasında alkol düzeyine sahip sürücüler için sadece alkol düzeyinden hareketle güvenli sürüş yeteneğinin bozulup bozulmadığının tespit edilemeyeceği, 101 mg/dl ve üzerinde alkollü sürücüler için ise güvenli sürüş yeteneğinin bozulduğunun kabulü gerektiği yönündedir.

Bir kazanın münhasıran alkolün etkisiyle meydana gelip gelmediği hususu sadece kişinin alkol düzeyinin değerlendirilmesi ile tespit edilemez; kaza oluşumuna sebep olabilecek yol, araç, iklim durumu gibi diğer koşullar da dikkate alınmalıdır. araç sürücünde tespit edilmiş olduğunu 30.09.2021 tarihinde saat 04:10 sıralarında sürücü ----------- ilinden ------------ istikametine seyir halinde iken kaza mahalli km ye geldiği esnada aracının direksiyon hakimiyetini kaybederek gidişe göre sağ taraftan yoldan çıkarak yol kenarındaki trafik levhasına çarpması ve akabinde sadmenin etkisi ile ağaca çarparak sağ yan kısmına devrilmesi neticesinde tek

taraflı ve , yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir.

Sürücü ------------ sevk ve idaresindeki ---------- plaka sayılı Kamyon aracı ile seyir halinde iken aracının direksiyon hakimiyetini kaybetmesi neticesinde tek taraflı, yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. Meydana gelen kazada ------------ %100 kusurlu olduğu tespit edilmiştir. Kaza tespit tutanağında kaza oluşumuna sebep olabilecek yol, araç, iklim durumu gibi diğer koşullarla ilgili bir etken tespit edilmemiştir.

Olaydan yaklaşık 1 saat 15 dk sonra alınan alkol raporunda ------------ 0,0849 promil alkollü olduğu tespit edilmiştir. Yukarıda belirtilen hesaplamaya göre ------------- kaza anında en fazla 0,32 promil (32 mg/dl) alkollü olduğu söylenebilir.

31–100 mg/dl arasında alkol düzeyine sahip sürücüler için sadece alkol düzeyinden hareketle güvenli sürüş yeteneğinin bozulup bozulmadığı tespit edilemeyeceğinden, bu tespite yardımcı bilgileri içeren polis tutanağı, sanık ifadesi ve nörolojik muayene bulguları olmadığından kazanın salt alkolün etkisiyle gerçekleşmediği kanaatine varılmıştır Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda kazaya sebebiyet veren sigortalıya rücu edebilir.

Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir denmekte ve (c) fıkrasında Aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içki alınmak suretiyle kullanılması sırasında meydana gelen zararlarının rücu sebeplerinden olduğunu belirtmektedir.

Dava konusu olay maddi hasarlı trafik kazası olduğu, Dava konusu kaza kapsamında; ------------ plaka sayılı araç sürücüsü ------------- % 100 kusur oranı ile ASLİ KUSURLU olduğu, anlaşılmaktadır.

Zararın teminat dışı kalabilmesi için, kazanın meydana geliş şekli itibariyle sürücünün salt (münhasıran) alkolün etkisi altında kaza yapmış olması gerekmektedir.Sürücünün aldığı alkolün oranının doğrudan doğruya sonuca etkisi bulunmadığından, diğer bir anlatımla sürücünün alkollü olması tek başına hasarın teminat dışı kalmasını gerektirmez. Üstelik, böyle bir durumda hasarın teminat dışı kaldığının ispat yükü TTK'nın 1281. maddesi hükmü gereğince sigortacıya düşmektedir.Mahkememizce de benimsenen Hekim bilirkişi raporuna göre kazanın salt alkolün etkisi ile gerçekleşmediği, dolayısıyla ödemenin teminat dışı olmadığı değerlendirilmekle davanın kabulüne, şartları oluşmayan kötüniyet tazminat talebinin reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.