İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/34 K.2024/695

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/34 Esas

KARAR NO: 2024/695

DAVA

İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 02/04/2018

KARAR TARİHİ: 24/09/2024

Mahkememiz --------- esas, ---------- sayılı kararının ----------- sayılı kararı ile bozulmakla, Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davacı tarafından işletilen köprü ve otoyoldan, davalıya ait -------- plakalı araçların ihlalli geçişleri nedeniyle doğarı ve yasai suresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarları ve yasadan kaynaklı para cezalarının tahsili amacıyla --------- İcra Müdürlüğünün ---------- Esas sayılı dosyasından başlatılan icra takibinden gönderilen ödeme emrinin davalıya tebliğ edildiğini, davalının da 06.06.2017 tarihinde dosyaya kısmi itirazda bulunduğundan itiraz konusu dosya alacağı hakkında takibin devamı amacıyla işbu davanın ikame edildiğini.

Davalının borcun geçit ücreti kısmına itiraz etmediğini ve bu doğrultuda ihlalli geçiş yaptığını kabul ettiğini beyan ettiğini, yargılama neticesinde davalının --------- İcra Müdürlüğünün --------- Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptaline, takibin devamına ve aleyhine yüzde yirmiden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine ve yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiş, bu talebini duruşmada tekrar etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde, özetle, davacı şirketin işlettiği gişelerden dava dilekçesindeki gişelerden davalının araçlarının geçiş anında araç şoförlerine davacının gişe görevlilerinin herhangi bir beyan veya bildirim yapılmadığını, herhangi bir bilgilendirme kağıda vermediğinden şoförlerin geçiş ücretinin --------- sisteminden tahsil edildiği düşüncesiyle gişelerden geçtiğini, araçların otomatik TL yükleme sistemli --------- sistemlerine kayıtlı olduğundan bakiye eksiye düşse daha otomatik yükleme yapıldığını ve bu suretle ödeme yapmamak kastıyla yapılan bir kaçak geçişten bahsedilemeyeceğini,

davacının geçiş ücretlerini bildirimlerini davalıya yaptığını kanıtlamakla yükümlü olduğunu, davanın reddi ile yargılama giderlerinin ve avukatlık ücretinin davacıya yükletilmesini talep ettiği görülmüştür.

İNCELEME ve GEREKÇE :---------- Sulh Hukuk Mahkemesi, ------------ Sulh Hukuk Mahkemesi, ----------- Sulh Hukuk Mahkemesine müzekkereler yazıldığı görüldü. Elektronik mühendisi ---------- 31/05/2024 tarihli bilirkişi raporunun dosyaya ibraz edildiği görülmüştür.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, ihlalli geçiş nedeniyle geçiş bedeli ve ceza bedelinin tahsili amacıyla başlatılan -------- İcra Dairesi'nin ---------- Esas sayılı takibine vaki itirazın iptali davasıdır.

Mahkememizin 03/03/2020 tarihli --------- Esas ve ----------- Karar sayılı ilamı ile "Davacının-------- Bankası ve --------- ile akdeylediği sözleşmeler kapsamında bu kurumları davalıya sunduğu hizmette ifa yardımcısı olarak benimsediği , davacının ve ifa yardımcısı olan kurumların sunduğu hizmetleri davalının satın almasına güvenerek davacının icabetini davalının kabul ettiğinin anlaşılması, davacının geçiş ücretini geçiş anında tahsil edememesinin yardımcının ve/veya kendisinin ihmalinden kaynaklanması,

davalının ihmali öğrenmesinin ertesinde hizmet bedelini yasal süre içersinde dava öncesi ifa etmesi karşısında davacıdan geçiş ücretinin tahsilinin yeniden dava ile talep edilmesinin ve yasa da belirlenen geçiş ücretinin keyfi olarak ödenmemesine dayalı talep edilebilecek cezai şartın yasal şartlarının oluşmadığının dosya kapsamı ile anlaşılmasına göre davacı tarafından ikame edilen davanın reddine karar verilmiştir." gerekçeleriyle davanın reddine karar verilmiş, anılan hüküm ---------- sayılı ilamı ile "Davacı şirket tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri ve cezalar ise bu kapsamda olmadığından,

yasal düzenleme ile tebliğ zorunluluğunun olmadığı ve geçiş tarihinden itibaren 15 günlük süre içerisinde ödenmesi gerektiği açıktır. Ancak bu hükmün uygulanabilmesi için ihlalli geçişin, geçiş anında muhataba bildirilmesi gerekmektedir.

Davacı tarafından ihlalli geçiş esnasındaki bildirimlerin basılarak davalıya ait araç sürücülerine teslim edildiğinin ispatlanması gerekmektedir. --------- cihazı/ ---------- etiketi bulunduğu sabit olan davalı araçlarının, gişelerden geçiş yaptığı esnada geçiş ücretlerinin bakiye olmaması yada başka bir nedenle tahsil edilemediğinin, nakit/kart ile ödeme yapılmadığının ve ödeme yapmaksızın geçiş yapılması sebebiyle 15 gün içerisinde cezasız ödeme yapma imkanına sahip olduklarının,

davalı tarafça bilindiği ancak ödeme yapılmadığı yönündeki davacı iddiası ile geçiş ücretleri ve cezaların muaccel olduğu tarihin bu şekilde belirlenmesi mümkündür. Ayrıca söz konusu araçlardan ---------- plakalı aracın ihlalli geçiş esnasında ---------- bakiyesinin yeterli olmadığı bilirkişi raporunda tespit edilmiş ise de, ihlale geçişten 2 gün sonra yeterli hesap bakiyesini ulaşıldığı anlaşılmıştır.

Bu haliyle; tüm araçlar yönünden geçiş bedellerinin tahsil edilememesinin sebebinin ne olduğunun da belirlenmesi gerekmektedir. Zira, bilirkişi raporunda bu yönde bir tespit yapılmamıştır. İstinaf yasa yolu başvuru dilekçesinde belirtilen ----------- D.İş sayılı dosyasının mahkemesinden istenerek incelenmesi, uyuşmazlığa konu bu dava dosyası yönünden ilgi ve bağlantısı olup/olmadığının araştırılması gerekmektedir.

Aynı zamanda, uyuşmazlığa konu --------- İcra Müdürlüğü'nün ---------- E. sayılı dosyası yönünden davalı vekili tarafından takip dosyasına sunulan 06.06.2017 tarihli itiraz dilekçesinde 1.021,15 TL miktar yönünden sorumlu oldukları ve bu tutarın dışında başkaca nam altında tahsilat yapılmasına muvafakat edilmediği yönündeki beyan dilekçesi sunulmuş ise de;

mahkemece yargılama aşamasında dikkate alınmadan hüküm tesisi yoluna gidildiği anlaşılmıştır. " gerekçeleriyle kaldırılmıştır. ---------- İcra Dairesi'nin ------------ Esas sayılı takibinin 1.021,15 TL geçiş ücreti + 10.211,50 TL ceza tutarı = 11.232,65 TL 'ye ilişkin olduğu görülmüştür.--------- D.

İş sayılı dosyasının alacaklı temerrütü nedeniyle tevdi yeri tayinine ilişkin olduğu, tevdi yeri tayinine ilişkin kararın ---------- sayılı ilamı ile "Şu durumda, tevdi mahalli tayini talep tarihi olan 25/08/2017 günü itibari ile, talep edenler aleyhinde karşı yan tarafından başlatılan icra takipleri bulunduğu,

talep edenlerin iş bu davanın konusunu teşkil eden borçlarını icra takip tarihinden sonra resmi tahsil merci olan icra dairesine ödemeleri gerektiği, borçlarının takip tutarı kadar olmadığını, kısmi ödeme yapmak için ödeme mercii gösterilmediğini iddia etmekte iseler de, takiplere kısmi itiraz ederek borçlu olduklarını düşündükleri tutarı ödeme hak ve yetkisine sahip oldukları, buna göre somut olayda alacaklının temerrüdü koşulunun oluşmadığı anlaşıldığından,

talebin reddi yerine kabulü doğru görülmemiş, karşı yanın istinaf başvurusunun açıklanan yasal nedenler uyarınca kabulü ile HMK 353/1-b-3 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılması ile talebin reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir." gerekçeleri ile kaldırıldığı görülmüştür. Davalı tarafından 12/06/2017 tarihinde icra dosyasına 1.021,15 TL ödeme yapıldığı görülmüştür.

Elektronik mühendisi --------- 31/05/2024 tarihli bilirkişi raporunda "5.1) Dava konusu 17 adet geçişin, geçişler esnasında geçiş ücretlerinin Davacı firma tarafından mahsup edilemediği, 5.2) ----------BANKASI'nın geçiş ekstrelerini dosyaya sunmasıyla Ek-1'de yer alan cetvelde belirtildiği üzere.

5.2.1) 16 adet geçiş anında araç --------- hesaplarının yeterli bakiyeye haiz olduğu, 5.2.2) 1 adet geçiş anında yeterli bakiyesi olmadığı lakin sonrasındaki 15 günlük süreçlerde hesabında yeterli bakiyeye haiz olduğu, 5.2.3) Geçişleri tespit edilen araçların geçiş ücretleri toplamının 1.021,15 TL olduğu, 5.3) Geçişler anında ve sonraki 15 günlük periyotta --------- hesaplarının yeterli bakiyeye erişmesiyle Davalının üzerine düşen edimi yerine getirmesiyle ceza bedeline maruz kalacak durumun oluşmadığı,

5.4) İşbu nedenle Davacının, davalının hesabından mahsup edemediği 1.021,15 TL geçiş ücretini talep edebileceği, 5.5) Hali hazırda ---------- provizyon sorgulama işlemleri anlık olarak yapılabilmekte olup, geçiş anında provizyon işlemi yapılamaması halinde geçişten sonra haberleşme ağında yığılmalara neden olmaması için 30 dakikada bir yapıldığı, Davacının provizyon sorgulama sisteminde veya Davalının Bankasının provizyon sorgusuna cevap verme sisteminde yaşanılan problemden dolayı Davalının HESAP Bakiyesi yeterli olmasına rağmen işbu geçiş ücretinin tahsil edilemediği,

5.6) Davalının, mahsuplaşmanın birinci şartı olan --------- hesabında yeterli bakiye edimini yerine getirmesiyle üzerine düşen edimi yerine getirdiği, 5.6.1)Mahsuplaşmanın ikinci şartı olan, Davacı ile Davalının bankası arasında yaşanılan provizyon sorgulama ve ücretin ödenmesi noktası olduğu, işbu konuda Davalının kendisi değil, Davalının bankası ile Davacının arasında yaşanılan problem ortaya çıkmakta olduğundan, Davalının bu konuda herhangi bir sorumluluğu bulunmadığı, İşbu hususun da Davalı sürücülere yükletilmesinin teknik olarak yerinde olmadığı," tespitinin yapıldığı görülmüştür.

Mahkememizce yapılan değerlendirmede, davanın ihlalli geçiş nedeniyle geçiş bedeli ve ceza bedelinin tahsili amacıyla başlatılan ---------İcra Dairesi'nin --------- Esas sayılı takibine vaki itirazın iptali davası olduğu, --------- sayılı ilamında yapılan Davacı şirket tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri ve cezalar ise bu kapsamda olmadığından, yasal düzenleme ile tebliğ zorunluluğunun olmadığı ve geçiş tarihinden itibaren 15 günlük süre içerisinde ödenmesi gerektiği açıktır.

Ancak bu hükmün uygulanabilmesi için ihlalli geçişin, geçiş anında muhataba bildirilmesi gerekmektedir. Davacı tarafından ihlalli geçiş esnasındaki bildirimlerin basılarak davalıya ait araç sürücülerine teslim edildiğinin ispatlanması gerekmektedir değerlendirmesi kapsamında yapılan inceleme sonucunda davacının ihlalli geçici davalıya bildirdiğine dair delil ibraz edemediği bu sebeple takip tarihi itibariyle davacının ceza tutarı alacağının bulunmadığı, --------- D.

İş sayılı tevdi mahalli tayini dosyasında alacaklı temerrütü şartlarının oluşmadığı hususunun istinaf kararı ile tespit ve hükmedildiği, yine bu dosyanın açılış tarihinin davaya konu icra takibinden sonra olduğu, bu sebeple eldeki davayı etkileyemeyeceği, davalının 12/06/2017 tarihinde icra dosyasına 1.021,15 TL ödeme yaptığı, ödeme tarihi itibariyle ödemenin öncelikle TBK 100 uyarınca (ceza tutarına ilişkin alacağın mahkememizce kabul edilmemesi nedeniyle) vekalet ücreti 330,00 TL, tahsil harcı 46,46 TL, cezaevi harcı 20,42 TL,

faiz 4,64 TL (takip tarihi 26.05.2017 ve ödeme tarihi 12.06.2017 arasındaki 17 gün için yıllık %9,75 faiz uygulanmıştır), takip masrafı 13,50 TL (12,50 posta + 1,00 TL dosya) ve vekalet harcı 4,60 TL olmak üzere toplam toplam 419,62 TL'den düşmesi gerektiği, bunun sonucunda davacının bakiye 419,62 TL (1.021,15 + 419,62 - 1.021,15 TL) alacağının bulunduğu, takibin ödeme tarihi itibariyle bu miktar üzerinden devamının gerektiği, alacağın likit olması,

alacaklının talebinin bulunması ve borçlunun itirazında kısmen haksız çıkması nedeniyle davalının icra inkar tazminatına mahkum edilmesi gerektiği kanaatine varılmış, tüm bu gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.