İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/53 K.2024/961

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/53 Esas

KARAR NO: 2024/961

DAVA

Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç))

DAVA TARİHİ: 14/10/2023

KARAR TARİHİ: 12/12/2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi özetle; davacının dava konusu sayacın bulunduğu ---------- Mahallesi ---------- Sk.

No: -------- ---------- adresinde tekel bayii işlettiğini, Dava konusu elektrik sayacına ait abonelik sözleşmesi ------------- üzerine olup davacının meskende bulunduğu dönemden bugüne kadar tüm faturaları zamanında eksiksiz bir şekilde ödemiş olduğunu, davacının işletmeci olduğu dönem boyunca dava konusu adreste elektrik tesisatına ilişkin herhangi bir değişiklik yapmamış olduğunu,

Davalı kurum görevlilerince dava konusu aboneliğe ait adrese gelinerek tesisata bakılmış ve o esnada kiralananda bulunan müvekkili davacıya herhangi bir bilgilendirme yapılmaksızın rutin kontrol yapıldığı belirtilerek bilgi verilmeksizin işlemler yapılmış olduğunu, Akabinde, kurum tarafından usulüne uygun herhangi bir işlem yapılmadan hukuka aykırı ve mesnetsiz bir şekilde harici hat çekildi iddiası ile açak/usulsüz elektriğe dair faturalar oluşturularak görevliler tarafından adres terk edilmiş olduğunu, Görevliler tarafından, müvekkili davacıya herhangi bir evrak, kaçak/usulsüz elektriğe dair tespit tutanağı verilmemiş;

davacı tarafından ise herhangi bir evrak imzalanmamış olduğunu, Bununla birlikte, davacıya ayın 18'ine kadar ödeme yapılmazsa elektriğinin kesileceğinin belirtilmiş olduğunu, Davacının tekel bayii işletmecisi olup elektrik kesintisi işlerini durma noktasına getirecek olduğunu, davalı kurum tarafından tutulan kaçak kullanım tutanağı kanun ve yönetmeliklere aykırı olduğunu, fatura konusu yerin iş yeri olduğu, tedbire konu elektrik iş yerinin faaliyetini sürdürebilmesi için zorunlu unsur olmakla, dava sonuna kadar davaya konu iş yerinde elektriğin kesilmesi halinde müvekkil davacının telafisi güç zararının doğacağı hususunun dikkate alınmasını.

HMK 389 md gereğince, tedbir talebimizin kabulü ile dava konusu yer ve faturalarla sınırlı olacak şekilde elektrik kesintisinin tedbiren önlenmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesi özetle.

Davacının kullandığı tesisat adresinde şirketi çalışanlarınca kaçak taraması yapılmış olup yapılan kaçak taramasında davacının "Şirketimizde kayıtlı sayaçtan geçirmeksizin harici bir hat çekmek suretiyle elektrik enerjisi tükettiği" tespit edilmiş olup bu sebeple kaçak tutanağı tanzim edilmiş olduğunu, Davacının eylemi Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin 42/b maddesinde belirtilen kaçak tarifine girmekte olduğunu, Davacının tesisat adresinde de bu madde uyarınca işlem yapılmış olup kaçak işlemi tamamıyla mevzuata uygundur.

Kaldı ki bu tespitle ilgili durum fotoğraf yoluyla da belgelenmiş olup bu nedenle davacının tespite yönelik itirazlarının kanımızca yersiz olduğunu, Açıklanan nedenlerle davacı lehine verilen ihtiyati tedbirin kaldırılmasına, bu talepleri kabul görmeyecekse teminat tutarının artırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, icra takibinden önce açılan kaçak elektrik kullanım tutanağından kaynaklı menfi tespit talebine ilişkindir.Dosya içeriğinde 03.10.2023 tarihli kaçak elektrik tüketim tutanağı kapsamında düzenlenen faturanın 09.10.2022 – 06.04.2023 tarihleri arası ek tahakkuk, 07.04.2023 -03.10.2023 arası ise kaçak tahakkuk olmak üzere alacak belirlendiği, faturanın toplam 309.139,36 TL olduğu görülmüştür. ---------- Mah. ----------- Sok.

No:--------- ----------adresinde bulunan ---------- nolu tesisatın 03.10.2023 tarihinde “şirketimizden kayıtlı sayaçtan geçirilmeksizin harici bir hat çekmek suretiyle tüketim yaptığınız tespit edilmiştir.” ibaresi ile ---------- nolu kaçak elektrik tüketim tutanağı düzenlenmiştir.

Mahkememizce 07.06.2024 tarihinde mahallinde taraflar, vekilleri, tutanak mümzileri ve Mahkeme heyeti ile yerinde inceleme yapılmış olup, tespit esnasında harici bağlantının kaldırılarak sayaç çıkışına bağlı şalterlerden köprü alındığı, dolayısıyla tüketimin kayda alındığı, kaçak bağlantının ortadan kaldırıldığı görülmüştür,

Bilirkişi raporunda; Ayrıntısı raporda yer aldığı üzere,Bilirkişi tarafından kaçak tahakkuk tarihinde geçerli mevzuat hükümlerine göre inceleme yapılmıştır.

İnceleme esnasında işyeri içerisindeki soğutucu dolapların yanında klimanın da bu hattan beslendiği tespitinin hatalı olduğu konusunda itilaf konusu olmuş iken işbu tespitlere göre zaten klimanın beslenebileceği bir güç değerinin mevcut kablo ile iletilemeyeceği anlaşılmaktadır. Davacının soğutucu dolapları toplam güç değeri 3 kW olmakla bundan başka bir bağlantının harici devre üzerinden beslenemeyeceği, aksi takdirde zaten kablonun bunu taşıyamayacağı anlaşılmaktadır.

Bu kapsamda gerek dosyaya ikmal edilen, gerekse de yapılan incelemede tespit edilen hususlar neticesinde tesisata müdahale edildiği, harici bağlantı alınarak sayacın bypass edilmek suretiyle bir kısım cihazlarından bu hat üzerinden beslendiği, beslenen cihazların gücü 17 kW belirlenmişse de bu değerin 3 kW olması gerektiği, davalının sahip olduğu dağıtım lisansı nezdinde kaçak elektrik tüketim tespiti de davalı şirket görev yetki sorumluluklarından olması sebebiyle işlem yapılmış olup mevcut kayıtlarla kaçak elektrik tüketimi gerçekleştirildiği somuttur.

İlgili mevzuatın konuya ilişkin maddelerinde ayrı ayrı özetlendiği üzere ne sebeple kaçak elektrik tüketim tutanağı düzenlendiğinin ayrıntılı ve net olması, mutlak suretle maddi olgularda tereddüte yer olmayacak şekilde tespit edilmesi ve mevzuata göre işlemlerin bu şekilde yürütülmesi esastır. Dava konusu tesisatta abonelik bulunduğu somuttur.

Ancak söz konusu tüketim abonelik kapsamında sayaçtan kaydetmeden gerçekleştirildiğinden geriye dönük 6 ay kaçak tüketim, 6 ay ek tüketim tahakkuk edilmiştir. Mevzuatta bunu işaret etmektedir.

Burada kaçak tüketime esas tüketim bedeli ve ek tüketim bedelinin belirlenmesi için sahada yapılan güç tespiti önem arz etmekte olup, davalı çalışanlarınca 17 17 kW belirlenmişse de yapılan inceleme ile 3 kW değeri hem etiket kayıtları, hem de harici kablonun kesiti üzerinden teyit edilmiştir.

Davacının 10.2023 tarihinde kaçak tespitine kadarki dönemde günlük tüketiminin kısmen arttığı ve 20,62 kWh seviyesinde iken kaçak tespiti ve sayaç değişimi sonrası günlük tüketiminin kısmen arttığı ve 28 kWh seviyesinde gerçekleştiği görülmektedir. Dolayısıyla bu sonuçta kaçak tüketimi doğrular niteliktedir. Kaçak tüketim tespiti bakımından davalı şirket mevzuat uyarınca 6 ay kaçak tüketim, 6 ay ek tüketim belirlenmesi yönünde de eldeki kayıtların uygun olduğu anlaşılmaktadır.

Tespit esnasında davacı işyerinin 11 saat çalıştığı esası ile işlem tesis edilmiş olup, davalı nezdindeki tahakkuklarda buna göre belirlenmiştir. Yerinde yapılan tespitte de işyerinin 10-11 gibi açıldığı, akşam 10-11 gibi kapatıldığı dolayısıyla çalışma saati için belirlenen 11 saat nezdinde herhangi bir hatadan bahsetmek mümkün olmadığı değerlendirilmiştir.

Bu değerlendirmeler ışığında davacının kaçak tüketiminin ---------- hükümleri doğrultusunda yerindeki güç tespitine göre belirlemesi gerekmektedir. Davalı çalışanları anlık akım ölçmemiş, sadece soğutucu dolapları kendi bilgileri ile 15 kW yazmış, ilaveten klima eklemiştir. Ancak keşif esnasında 15 kW olarak yazılan cihazların 3 kW olduğu, klimanın tam olarak aktif olup olmadığı bilinmediği, zaten kaçak hattın 1,5 mm2 kesitle maksimum 15 A akım taşıyabileceği bunun da 3 kW üzerinde olamayacağı belirlenmiştir.

Bu kapsamda davalının belirlediği kaçak tüketim miktarı 33.660 kWh’a eldeki güç değeri olan 17 kW x 11 x 180 gün süre üzerinden ulaşıldığı görülmektedir. Burada belirlenmiş olan günlük tüketim değeri ise 187 kWh olup yapılan uygulama hatalı olmuştur. Ek tüketim yönünden ise davalının 29.700 kWh belirlediği görülmekte olup bu değeri han Her iki hesap bakımından davacı tesisindeki güç değeri hatalı belirlendiğinden revizyon yapmak gerekmiştir. 3 kW değerine göre 11 saat üzerinden  3 x 11 = 33 kWh Kaçak tüketim için 03.10.2023 – 07.04.2023  180 gün üzerinden x 33 = 5.940kWh Ek tüketim için ise 06.04.2023 – 09.10.2022  185 gün üzerinden x 33 = 6.105 kWh Tahakkuk yapılabileceği belirlenmiştir.

Kaçak kullanım ilk defada toplam 1,5 katsayısı, mükerrer kullanımda 2 katsayısı uygulanarak tahakkuk ettirilir. Dolayısıyla kaçak ve ek tüketim için 309.139,36 TL bedel tespit edilmişken, yapılan tespit inceleme ve mevzuat kapsamında yapılan değerlendirmeler ile (31.262,37 + 21.292,74) olmak üzere 52.555,11 TL belirlenmiştir.

Bu kapsamda 256.584,25 TL menfi tespit talebinin uygun olduğu kanaati belirlenmiştir.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;Dava, kaçak elektrik kullanım tutanağından kaynaklı menfi tespit talebine ilişkindir.

03.10.2023 tarihli kaçak elektrik tüketim tutanağı kapsamında düzenlenen faturanın 09.10.2022 – 06.04.2023 tarihleri arası ek tahakkuk, 07.04.2023 -03.10.2023 arası ise kaçak tahakkuk olmak üzere alacak belirlendiği, faturanın toplam 309.139,36 TL olduğu görülmüştür.

Davalı çalışanlarınca yapılan kaçak elektrik tüketimi tespitlerinin mevzuat uyarınca yapıldığı, kaçak elektrik tüketimi somut olduğu,

07.06.2024 tarihinde mahallinde yapılan keşifle de bu hususun belirlendiği,

Kaçak elektrik tüketimi tespiti yönünden yapılan işlemlerin doğru olduğu, ancak davalının tespit anındaki 17 kW güç belirlediği, oysa etiket gücü ve kablonun taşıyacağı akım nezdinde 3 kW güç belirlenebileceği, çalışma saati 11 saat esası ile işlem yaptığı bu yönde de eksiklik olmadığı,

Kaçak tahakkuk döneminde geçerli mevzuat hükmünce hesaplanan ve ayrıntısı bilirkişi raporunda belirtilen, kaçak tüketim, 31.262,37 ve ek tüketim 21.292,74 TL bedel tespit edilmiş, toplam tutar 52.555,11 TL belirlenmiş iken farkın davalının güç tespitindeki hatadan ileri geldiği, davalının 309.139,36 TL toplam bedel talebi bulunmuşken ancak 52.555,11 TL talep edebileceği, davacının 256.854,25 TL menfi tespit talebinin uygun olduğu değerlendirilmekle talep gibi, davacının 03.10.2023 tarih --------- sayılı Kaçak Elektrik Tüketim Tespit Tutanağının 256.584,25 TL sinden davalıya borçlu olmadığının tespitine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.