İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/175 K.2026/369

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/175

KARAR NO : 2026/369

DAVA

Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 27/02/2025

KARAR TARİHİ : 14/04/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkillerinin murisi --- içinde bulunduğu ------ plakalı aracın davalı sigorta şirketi tarafından Kasko sigortası ile sigortalandığını, söz konusu aracın şehirlerarası yolcu taşımacılığında kullanıldığını, müvekkilinin aracın kayıtlı olduğu ---- şirketinde sigortalı olarak çalıştığını, olay günü müvekkilinin sigortalı araçta muavin olarak görev yaptığını, sigortalı aracın 02/09/2024 tarihinde ----- plakalı araçla çarpıştığını, kaza anında her iki aracın şoförünün vefat ettiğini, müvekkillerinin murisi -- ise kazadan bir hafta sonra vefat ettiğini,

kaza ile ilgili olarak -- nolu dosya ile soruşturma başlatıldığını, olay yeri inceleme raporu, görgü tanıkları ve bilirkişi raporlarına göre sigortalı araç sürücüsü yağmurlu ve kaygan yolda trafik kurallarını ihlal ederek tali yoldan çıkan ---- plakalı araçla çarptığını, yaşanan kazada müvekkilinin herhangi bir kusuru olmadığını, kaza neticesinde mirasçı olarak geriye murisin eşi ve çocuklarının kaldığını, müvekkillerinin murisin bakım yükümlülüğün altında yaşadığını, Kasko poliçesinin incelenmesinde poliçeye ARTAN MALİ SORUMLULUK TAZMİNATI VE ARTAN MALİ SORUMLULUK MANEVİ TAZMİNAT teminatı eklendiği görüldüğünü,

müvekkillerin büyük bir üzüntü yaşadıklarını, manevi tazminat için sigorta şirketine 09/11/2024 tarihinde başvuru yapıldığını, davalının herhangi bir ödeme yapmaması üzerine arabuluculuk yoluna gidildiğini ancak anlaşmanın sağlanamadığını, her bir müvekkili için 500.000,00 TL olmak üzere toplamda 1.500.000,00 TL manevi tazminatın ödemesinin gerektiğini, adli yardım talebinde bulunduklarını, müvekkilinin aylık düzenli bir gelirinin olmadığını iddia ederek;

davanın kabulünü, artan mali sorumluluk kapsamında her bir müvekkil için 500.000,00 TL olmak üzere 1.500.000,00 TL manevi tazminatın 09.11.2024 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte tarafımıza ödenmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Dava dilekçesi ve tensip zaptının davalı tarafa usulüne uygun tebliğ edildiği, davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmadığı görüldü.

DELİLLER

----Aile Mahkemesi, --- Asliye Hukuk Mahkemesi, -----. Asliye Ceza Mahkemesi ---- Asliye Ceza Mahkemesi, -----. Asliye Ceza Mahkemesi, ,----- Cumhuriyet Başsavcılığı'na müzekkereler yazıldığı görüldü.

Makine Mühendisi Bilirkişi --- ve Sigorta Uzmanı Bilirkişi ----- tarafından hazırlanan 20/07/2025 tarihli heyet raporunda aşağıdaki tespitlerin yapıldığı görülmüştür.

1- Dava Konusu Talep; 02/09/2024 günü meydana gelen trafik kazası nedeniyle vefat eden ------ yoksun kalan davacı/ar eş ve çocukları için ayrı ayrı 500.000,00 TL olmak üzere toplam 1.500.000,00 TL manevi tazminatın 09/11/2024 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı Kasko Sigortacısından – İMM teminatından tahsili talebi

2- Dava Konusu Olay; Davalı sigorta şirketi tarafından ---- poliçe numaralı KASKO sigorta poliçesi ile teminat altında olan davacılardan ’--- eşi ---- babası müteveffa --- içinde bulunduğu -- plakalı aracın şehirlerarası yolcu taşımacılığında kullanıldığı ve muris ----- muavin olarak çalıştığı 02.09.2024 tarihinde --- plakalı araçla çarpıştığı ve her iki araç sürücüsü ile ---- vefatı, otobüs içinde yolcu konumunda bulunan 22 yolcunun yaralanması ile sonuçlanan dava konusu çift taraflı trafik kazasının meyana geldiği,

3- Kusur Durumu; Dosya muhteviyatında bulunan bilgi ve belgeler birlikte nazara alındığında, kaza yerinin konumu ve mahal şartlarla dikkate alınarak olay değerlendirilip, yukarıdaki hususlar muvacehesinde 02.09.2024 tarihinde meydana gelen Maddi Hasarlı Trafik Kazasında;

A-) Müteveffa Sürücü--- sevk ve idaresindeki ------ plaka sayılı otobüs ile 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı Yönetmeliğin ilgili bentlerinde açıklanan hükümler gereği, trafik kurallarını ihlal ettiğinden kazanın oluşumunda etkenlik arz ettiği için: %100 KUSURLU OLDUĞU,

B-) Müteveffa Sürücü --- sevk ve idaresindeki----- plaka sayılı kamyonu ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı yönetmelikte belirtilen sürücülerin uyması zorunlu kurallara riayet ettiği bu kazanın oluşumunda alabileceği herhangi bir tedbir ve önlem bulunmadığından kendisine kusur izafe edilmesinin uygun görülmediği ve kazanın meydana gelişinde ATFI KABİL KUSURU bulunmadığı

C-) Yolcu (Muavin) ------, dosya içeriğinde bulunan trafik kazası tespit tutanağında, beyanlarda, kaza sırasında araçta nerede bulunduğunun tespitinin mevcut olmadığı, güvenlik ekipmanlarından emniyet kemerinin tespitinin yapılamadığı, meydana gelen kazada yolcu (Muavin) olarak bulunan ----, emniyet tertibatı ekipmanlarını kullanıp kullanmadığına dair tetkik edilen verinin mevcut olmadığı. Dolayısı ile meydana gelen trafik kazasında; Yolcu (Muavin) -----trafik kurallarını ihlal ettiğine dair dosya içeriğinde yeterli bilgi/belge/doküman/olay yeri fotoğraflarının mevcut olmaması nedenleri ile kazanın oluşumunda MÜTERAFİK KUSURUNUN BULUNMADIĞI değerlendirmesi yapılmıştır.

4- Sigorta Poliçesi ve Teminat limiti; 02/09/2024 kaza tarihini kapsar,----– şehirler arası yolcu taşımacılığı yapan +31 yolcu kapasiteli otobüsün; 24/12/2023-2024 vadeli ----- numaralı Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile teminat altında olduğu, poliçede Artan Mali Mesuliyet Teminatı /İMM; 5.000.000,00 TL olarak verildiği ancak manevi tazminat taleplerinin 2.500.000,00 TL ile sınırlandırıldığı,

5- Davalı Sigorta Şirketinin Yaptığı Ödemeler Ve Bakiye Limit. 22/11/2024 tarihli Arabuluculuk Tutanağında.

“02.09.2024 tarihli trafik kazası sebebiyle --- vefatı nedeniyle zarara uğrayan Taraflar Anne ----- için asıl alacak 70.000,00-TL kardeşleri --- için asıl alacak 45.000,00-TL ------ için asıl alacak 45.000,00-TL --- için asıl alacak 45.000,00-TL ---- için asıl alacak 45.000,00-TL ---- için asıl alacak 45.000,00----- için asıl alacak 45.000,00-TL --- için asıl alacak 45.000,00-TL -- asıl alacak 45.000,00-TL ----- için asıl alacak 45.000,00-TL ------ için asıl alacak 45.000,00-TL olmak üzere toplam asıl alacak 520.000,00-TL ve 110.000,00-TL vekalet ücreti olmak üzere toplam 630.000,00-TL Başvurucu ------ aşağıda bilgileri sunulan hesabına en

geç 06.12.2024 tarihine kadar aktarılacaktır.” Denildiği, Yapılan arabuluculuk anlaşması ile 31.12.2024 tarihinde ---- adına kanuni varisi ------ 520.000,00 TL manevi tazminat ödemesi yapıldığı,

Ayrıca, davalı sigorta şirketi vekilini davaya cevap dilekçesinde; -- adına 320.000,00 TL ve 60.000,00 TL ve 60.000,00 TL manevi tazminat ödemesi, yapıldığını beyan ettiği ancak bu ödemeye istinaden ödeme dekontu, anlaşma tutanağı vb. belge sunulmadığı, Sigortalı otobüs sürücüsü ----- kazanın oluşumunda asli ve tam kusurlu olduğunun kabulü durumunda, mirasçılarının ve/veya anne ve baba ile kardeşlerinin maddi ve manevi tazminat talep edemeyecekleri,

(desteğin kusuruna denk gelen zararların teminat dışı olduğu) Davalı sigorta şirketi tarafından teminat verilen araç sürücüsünün asli ve tam kusuru ile meyanda gelen dava konusu trafik kazası nedeni ile davalı sigorta şirketi tarafından müteveffa ------ vefatı nedeni ile talep edenlere toplam 440.000,00 TL (elbette dosyaya anlaşma ve ödeme belgelerinin sunulmasının denetim açısından gerekeceği) ve müteveffa ----- anne ve kardeşleri içi toplam asıl alacak 520.000,00 TL olmak üzere toplam 960.000,00 TL manevi tazminat ödemesi yapıldığı 2.500.000,00 TL kombine kaza başı tek limitten tenzil edildiğinde.

1.540.000,00 TL bakiye limitin bulunduğu,

Her ne kadar davalı vekilinin davaya cevap dilekçesinde, dava konusu kazada yaralanan ve ölenlerin de talepte bulunabilecekleri gözetilerek karar verilmesini talep etmiş olsa da; vefat eden ---- yönünden talep edenlere toplam 440.000,00 TL ve ------ anne ve kardeşleri için toplam 520.000,00 TL manevi tazminat ödemesi yapıldığı görülmekle;

Elbette; davacılar müteveffa ----- eşi ve iki küçük çocuğunun davalı sigorta şirketinden manevi tazminat talep edip edemeyecekleri, edebilecekler ise miktarı yönündeki tüm hukuki değerlendirme Sayın Mahkemenize ait olmak üzere; davalı sigorta şirketinin Sayın Mahkeme tarafından takdir edilebilecek manevi tazminat miktarlarından azami limit 1.540.000,00 TL ile sınırlı sorumlu olacağı hesaplanmış olup, hukuki takdirin elbette Yüce Mahkemeye ait olduğu,

Tanık --- 27/01/2026 tarihli duruşmada aşağıdaki şekilde beyanda bulunmuştur.

Davacılar kızım ve torunlarım olurlar, --- bundan yaklaşık 1-1,5 sene önce kadar vefat etti, son zamanlarda evlilikleri çok iyi değildi, çünkü ----- sürekli dışarıda çalışmaya gidiyordu, kızım ise bu yüzden zorlanıyordu, çocuklar sürekli babasını soruyordu, aile içinde şiddet yaşandığına ilişkin çok bir bilgim yoktur, ----- kızım ----- isimli şahıstan olma kızıdır, ------ ile kızım eş gibi hareket etmektedirler, yaklaşık 1 senedir bu şekilde hareket etmektedirler ancak aynı evde yaşamıyorlar, ---- ölümünden sonra özellikle çocuklar yıprandı, Davacı vekilinin talebi üzerine tanıktan soruldu;---- çocuklarla ilişkisi nasıldı,

çocuklarıyla ilgilenir miydi, birbirlerini severler miydi. Tanık beyanında; çocuklarla ilgiliydi, çocuklarla birbirlerini severlerdi, çocuklar hala babam olsa bizi parka denize götürürdü diyorlar, olaya ilişkin bilgim görgüm bundan ibarettir. Tanıklık ücreti talebim yoktur. Beyanı okundu, imzası alındı.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, davacıların eşi ve babaları olan ----- içerisinde muavin (işçi) olarak bulunduğu davalıya ------ numaralı Birleşik Kasko Sigorta Poliçesi "Genişletilmiş Kasko" ile sigortalı --- plakalı araç ile dava dışı --- plakalı aracın karıştığı 02/09/2024 tarihli trafik kazası nedeniyle manevi tazminat davasıdır.

Davacıların adli yardım talebinin kabulüne karar verilmiştir.

Davacıların davalıya KTK 97 uyarınca 08/11/2024 tarihinde başvuru yaptığı görülmüştür.

Davalıya --- numaralı Birleşik Kasko Sigorta Poliçesi "Genişletilmiş Kasko" ile sigortalı ------ plakalı aracın sigorta poliçesi incelendiğinde artan mali sorumluluk kapsamında 2.500.000,00 TL manevi zararların teminat altına alındığı görülmüştür.

Müteveffanın nüfus kayıtları incelendiğinde 09/09/2024 tarihinde vefat ettiği görülmüştür.

Davacı ----- nüfus kayıtları incelendiğinde, davacı müşterek çocuklar dışında baba adı ---- olan 04/08/2025 doğumlu ---- isimli çocuğu olduğu görülmüştür.

Davacı ---- ile müteveffa ---- arasında ----Aile Mahkemesi'nin 11/07/2024 tarihli ----- Karar sayılı ilamla boşanma hükmü verildiği, hükmün kesinleşmeden --- vefat ettiği görülmüştür.

Davacı --- ile müteveffa ----- arasında 6284 sayılı Yasa'ya dayalı muhtelif tedbir dosyalarının bulunduğu ( ----- Aile Mahkemesi'nin ----- sayılı dosyaları) görülmüş, dosyaya celp edilmiştir.

Davacı------ arasında kasten yaralama kadına karşı tehdit, hakaret ve muhtelif suçlardan kaynaklanan ceza kovuşturma dosyalarının bulunduğu (----. Asliye Ceza Mahkemesi'nin ----- Asliye Ceza Mahkemesi'nin ---- Esas sayılı dosyaları) görülmüş, dosyaya celp edilmiştir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 56/2. Maddesi uyarınca "(...) (2)Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir."

Mahkememizce yapılan değerlendirmede, davanın trafik kazasından kaynaklanan manevi tazminat davası olduğu, davalının kazaya karışan aracın ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı olduğu ve poliçe ile manevi zararların teminat altına alındığı, bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere poliçe kapsamında ödenen manevi tazminatlar dikkate alındığında bakiye limitin 1.540.000,00 TL olduğu, yine bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere olayın gerçekleşmesinde davalının sigortalısının tamamen kusurlu olduğu, müteveffanın müterafik kusurunun bulunmadığı,

davacılar ---- ve ---- müteveffanın çocukları olduğu ve yaşları ve kusur durumu da dikkate alınarak davacılar ----- ve ----- lehine 500.000,00 TL manevi tazminat takdirinin makul ve kabul edilebilir olduğu, davacı ----- yönünden ise davacının müteveffa ile arasında vefatından önce sonuçlanmış ama kesinleşmemiş boşanma hükmü olması, taraflar arasında davacının mağduru, müteveffanın ise faili olduğu birçok suç ve 6284 sayılı Yasa'ya dayalı tedbir olayının bulunması,

yine biyolojik kanunlara (doğa yasalarına) göre davacının müteveffanın ölümünden yaklaşık bir ay kadar sonra anne karnına düşmüş olması gereken dava dışı ---- olan 04/08/2025 doğumlu --- isimli çocuğu bulunması, davacının babası olan tanık ---- davacının ----- ile yaklaşık bir senedir (yani kaza tarihinden yaklaşık 3 ay kadar sonra) eş gibi hareket etmekte olduklarını beyan etmesi, tanığın --- ölümünden sonra özellikle davacı çocukların yıprandığını beyan etmesi,

tanığın davacı ----- üzülmekle birlikte yıprandığına ilişkin beyanda bulunmaktan çekinmesi hususları dikkate alındığında manevi tazminatın şartlarından olan elem ve acı duyulması unsurunun davacı ----- yönünden görünürdeki objektif unsurlar değerlendirildiğinde talep edilen miktarda manevi tazminata hükmedilmesi için yeterli olmadığı,

ancak davacının müşterek çocuklarının babasının vefat etmesi nedeniyle davacının olay nedeniyle manevi zarara uğradığının kabul edilebileceği, KTK 100 maddesinde KTK 99'a atıf yapılmamış olması nedeniyle davalının başvuru tarihi 08/11/2024 tarihinden kırk beş gün sonrası olan 24/12/2024 tarihinde temerrüte düştüğü, alacağa yasal faiz işletilmesi gerektiği kanaatine varılmış, tüm bu gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 326/2 maddesinin Anayasa Mahkemesinin 25/12/2024 tarihli ve ---- sayılı Kararı ile “manevi tazminat davaları” yönünden iptal edilmiş ve iptal kararının hüküm tarihi itibariyle yürürlükte olması ve derhal uygulama ilkesinin geçerli olması nedeniyle, davacı ----- davasının reddedilen kısmı yönünden davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmemiştir.