İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/439 K.2023/810

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO: 2018/439 ESAS

KARAR NO: 2023/810

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 16.04.2018

KARAR TARİHİ: 24.10.2023

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;

Davalı borçlu aleyhine ------------- Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, borçlu tarafından takibe itiraz edildiğini, müvekkili banka ile davalı temizlik şirketi arasında imzalanan ----- tarihli sözleşme ile bankanın hizmet binasının temizlik ve kalorifer sisteminin çalıştırılması işlerinin yaptırılmasının davalı şirkete devredildiğini, davalı tarafın uzun yıllar boyunca bankanın temizlik işleri ile ilgilendiğini,

davalı temizlik firması çalışanı ---- tarihine kadar çalıştığını ancak iş akdinin haksız olarak feshedildiğini iddia ederek -----dosyası ile davalı ve davacı bankaya husumet yöneterek İş Kanunu'ndan doğan hakları için dava açtığını, bu dosyadan verilen davanın kısmen kabulü kararı üzerine hem davacı banka, hem de davalı şirket aleyhine ------- dosyası ile icra takibi başlatıldığını, takip konusu bedelin müvekkili banka tarafından dava dışı ----------- ödendiğini, bu borcun davalı firmaya ait olduğunu, borcun haksız yere müvekkili banka tarafından ödendiğini, işbu bedelin rücuen tahsili amacıyla davalı şirkete icra takibi başlatıldığını,

davalı tarafın icra takibine itirazı üzerine işbu davanın huzura getirildiğini, taraflar arasında imzalanan ------ tarihli sözleşmenin 4/g maddesine göre işçilik alacaklarından davalı şirketin sorumlu olduğunu iddia ederek; davalı-borçlunun itirazının iptaline, takibin devamına ve davalının %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;D

Davacı tarafın ------ sayılı dosyası kapsamında yaptığı ödemeden sorumlu olmadığı iddiasının hukuka aykırı olduğunu, dava dışı işçi ile ----- arasındaki ilişkinin, müvekkili ------ ihaleyi almasından kaynaklansa da; davacı ------- asıl işveren sıfatının ortadan kalkmadığını, işçinin, çalışma süresince davacı banka yetkilileri ve ilgili personelinden aldığı emir ve direktifler doğrultusunda hareket ettiğini, aradaki hizmet ilişkisine dayanarak dava dışı-------- müvekkili şirket ile davacı arasındaki taşeronluk ilişkisi sonucu ------bünyesinde, alt işverende sigortalı olarak çalıştığını,

bu çalışma süresince işçinin yükümlülüklerini aslen davacı ------- karşı yerine getirdiğini, işçinin, alt işverenin işçisi olarak dahi çalışsa kıdem, ihbar, ücret alacağı vs. hususundaki ücret ve tazminat alacağından asıl işverenin sorumlu tutulacağını, iş mahkemesi dosyasına istinaden açılan dosyada icra masrafları, icra vekalet ücreti ve icra takip tarihinden ödeme tarihine kadar oluşan faiz talep edemeyeceğini, bu hususta müvekkilinin sorumluluğu bulunmadığını, ---------- kararları doğrultusunda hizmet alım ihalelerinde ihale bedeline eklenen kıdem-ihbar tazminatlarının kabul edilmediğini,

müvekkili şirkete sadece işçilik maliyeti ve sözleşme gideri adı altında ödeme yapıldığını, davacı banka tarafından müvekkili şirkete hiçbir zaman ödenmemiş olan ücretlere ilişkin sorumluluk atfedilmesinin hukuka aykırılık teşkil edeceğini, rücuen tazminat konusu alacağın borçlar kanunu uyarınca sözleşmeye bağlı olduğunu ve vadesi belli olmadığından muaccel hale gelmesi için ihtarının zorunlu olduğunu, alacağı kabul etmemekle birlikte faiz hususunda muacceliyetin dikkate alınması gerektiğini,

kabul anlamına gelmemekle müvekkili şirketin ancak kendi dönemindeki ücret esas alınarak kendi dönemi ile sınırlı olmak üzere 1/2 oranında sorumlu tutulabileceğini ileri sürerek, davanın reddine; dava değerinin %40'ına kadar kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle,---------- icra takibine davalının yapmış olduğu itirazın İİK 67. maddesi gereğince iptali ile icra inkar tazminatı isteminden ibarettir.

Davacı vekili;

Müvekkili ile davalı arasında temizlik işleri konusunda taşeronluk sözleşmesi yapıldığını, davalının çalışanı---- iş akdinin haksız olarak feshedildiğini iddia ederek ------ dosyası ile davalı ve davacı bankaya husumet yöneterek İş Kanunu'ndan doğan hakları için dava açtığını, mahkemenin davanın kısmen kabulü kararı üzerine, işçinin hem davacı banka, hem de davalı şirket aleyhine ----- sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, takip konusu bedelin davacı tarafından dava dışı ------ ödendiğini, bu bedelden davalının sorumlu olduğunu beyan ederek davasının kabulünü istemiş; davalı vekili ise;

davacının asıl işveren sıfatının ortadan kalkmadığını, işçinin, çalışma süresince davacı banka yetkilileri ve ilgili personelinden aldığı emir ve direktifler doğrultusunda hareket ettiğini, işçinin, alt işverenin işçisi olarak çalışsa da kıdem, ihbar, ücret alacağı vs. hususundaki ücret ve tazminat alacağından asıl işverenin sorumlu tutulacağını beyan ederek davanın reddini istemiştir.

Davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan usul hükümleri doğrultusunda yazılı yargılama usulüne tabi olarak oluşturulan tensibe istinaden yargılamaya başlanmış, yöntemine uygun ön inceleme duruşması açılarak öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, hukuki ihtilaf noktaları belirlenmek suretiyle tahkikat aşamasına geçilmiş, bilirkişi raporu alınmış, yasa değişikliği nedeniyle basit yargılama usulüne geçilerek dava sonuçlandırılmıştır.

Davacı şirket ile davalı şirket arasında kurulan ------ tarihli bankanın hizmet binasının temizlik ve kalorifer sisteminin çalıştırılmasıyla ilgili sözleşme kapsamında dava dışı ----- anılan iş kapsamında çalıştığı döneme ilişkin işbu davanın tarafları aleyhine açmış olduğu dava neticesinde kurulan hükme istinaden başlatılan takip dosyasına davacı tarafından yapılan ödemeye konu işçilik alacaklarından kimin sorumlu olduğu, anılan işçinin hangi tarafın bordrosunda göründüğü, asıl iş veren alt işveren ilişkisi ile idari yönetimin davacıya ait olduğu savunması kapsamında taraflar birlikte sorumlu iseler sorumluluk oranlarının ne olduğu,

alacağın muaccel olup olmadığı, bu kapsamda itirazın iptali, icra inkar ve kötü niyet tazminatı hüküm koşullarının oluşup oluşmadığı noktalarında ihtilaf bulunduğu tespit edilmiştir.İtirazın iptali istemine konu,----- sayılı takip dosyasının incelenmesinde; başlatılan takibin alacaklısının mahkememiz davacısı, borçlusunun mahkememiz davalısı olduğu; takibin rücuen tazminat alacağının tahsiline yönelik genel haciz yoluyla yapılan icra takibi olduğu anlaşılmıştır.------ karar sayılı dosyasının yapılan incelemesinde; dosyanın davacısının işçi ---- davalılarının dosyamızın davacısı ---- dosyamızın davalısı ------olduğu,

işçinin iş akdinin sonlandırılmasından kaynaklı işçilik alacaklarının tahsili için asıl işveren ------karşı dava açtığı, davanın kısmen kabulüne karar verildiği, kararın işçi tarafından hem davacı banka, hem de davalı şirket aleyhine ------ sayılı dosyası ile icra takibine konu edildiği, takip konusu bedelin dosyamızın davacısı tarafından dava dışı --- ödendiği anlaşılmıştır.

Dosya hesaplama için bilirkişiye verilmiştir. Bilirkişinin tarihli raporunda özetle; "..

.Takip dosyasına davacı tarafından yapılan ödemeye konu işçilik alacaklarından, dava dışı işçiye karşı mahkemeniz dosyası davacı ve davalısının müşterek ve müteselsilen sorumlu olduğu; iç ilişkide taraflar arasındaki sözleşme, -----, ilgili kanun maddeleri ve davacının kabulüne göre mahkemeniz dosyası davacısının kıdem tazminatı ve faizinden sorumlu olduğu; diğer işçilik alacakları yönünden mahkemeniz dosyası davalısına rücu edebileceği;----------- tarihinden itibaren işleyecek mevduata uygulanan en yüksek banka faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine" karar verildiği;

davacının -----dosyasına ---- tarihinde ödeme yaptığı; bu tarih itibariyle ----- kıdem tazminatı alacağının işlemiş faizinin -----olduğu; davacının sorumlu olduğu meblağın kıdem tazminatı + işlemiş faizi olarak ------- olabileceği, davacının ödediği ------asıl alacak kısmı için mahkemeniz dosyası davalısına rücu edebileceği; mahkemeniz dosyası davalısı, -----sayılı dosyasında da davalı konumunda bulunduğundan, rücu talepleri için ayrıca ihbara gerek olmadığı; bu kapsamda ödeme tarihi 15.07.2016 tarihi ile icra takibi başlangıç tarihi olan 14.03.2018 tarihi arasında toplam 2.489,20-TL işlemiş faiz alacağı talep edebileceği;

toplam 19.120,29-TL yönünden icra takibinin devam edebileceği..." şeklinde kanaat belirttiği görülmüştür.

Bilirkişinin hesap hatası yaptığına dair itiraz üzerine dosya ek rapor için yeniden bilirkişiye verilmiştir.

Bilirkişinin 13/02/2023 tarihli ek raporunda özetle; "... Kök raporda, iş mahkemesi dosyasından verilen karardaki 6.530,04-TL kıdem tazminatı ve 21.01.2008 ile ödeme tarihi olan 15.07.2016 tarihi arası faiz hesabı yapılmıştır. Davacı vekilinin delil listesinde, 12.12.2012 tarih ve 409 sayılı yönetim kurulu kararı delil olarak gösterilmemiş ve bu karar dosyaya ibraz edilmemiştir.

İcra dosyasının incelenmesinde de ------- söz konusu yönetim kurulu kararının dosya içerisinde bulunmadığı görülmüştür.

İcra dosyası içerisinde yer alan -------- uyarınca, firma elemanı olarak bankada görev yapan kişilerin yasal hak ve alacaklarının korunmasını teminen gerek daha önce çalışmış ve ayrılmış elemanların, gerekse halen çalışmaya devam eden elemanların bankamızda görev yaptıkları döneme ilişkin kıdem tazminatı alacaklarının yasal koşullar çerçevesinde bankamızca üstlenilmesine karar verilmiştir.

Buna göre, firmaya rücu edilmesi gereken miktar belirlenirken, icra takibi üzerine ödenen tutarlar içinden kıdem tazminatı tutarı ve bu tutara işlemiş faizin düşülmesi gerekmektedir.

Bu itibarla firmaya rücu edilmesi gereken tutarın tespiti bakımından 19.702,68-TL toplam tutardan, 5.675,14-TL kıdem tazminatı alacağı ve 5.675,14-TL'nin 14.01.2009 tarihinden 26.07.2013 tarihine kadar işlemiş faizinin (bu tarihler arasında mevduata uygulanan en yüksek banka faizi) düşülerek hesaplanması gerekmektedir." denilmiştir.

İcra dosyasının ve iş mahkemesinden verilen kararın incelemesinde, kıdem tazminatı miktarının işbu yukarıda alıntılanan yazıda belirtilen şekilde 5.676,14-TL değil. 6.530,04-TL olduğu; yine icra dosyası içeriğine göre davacının ödediği toplam tutarın 19.702,68-TL değil. 30.548,66-TL olduğu görüldüğünden, kök rapor hesabında hukuk müşavirliğinin bu yazısı değil; aşağıda alıntılanan yazısı dikkate alınarak hesaplama yapılmıştır.

İcra dosyası içerisinde yer alan ------ dairesine ödenecek kıdem tazminatı tutarı ile faizine ilişkin tutarlar dışındaki borçların------- tahsiline ilişkin sürece başlanılmasına" denilmiştir.

Gerek mahkeme dosyası içerisinde, gerek icra dosyası içerisinde davacının ---- tarihleri arasındaki faizden sorumlu olduğu iddiasının dayanağı ---- sayılı karar bulunmadığından ve icra dosyasına sunulan daha yeni tarihli olan ----- tarihli yazıda, kıdem tazminatı ve faizinden sorumlu olunacağı ibaresi yer aldığından, kök raporda bu şekilde hesaplama yapılmıştır.

Mahkemeniz ara kararı doğrultusunda işbu ek raporda kıdem tazminatının ------- tarihlerine ilişkin faizine yönelik hesaplama yapılacaktır....Takdir sayın mahkemenizde olmak üzere.

6.530,04-TL kıdem tazminatı alacağına, 14.01.2009 tarihinden 26.07.2013 tarihine kadar TL mevduata bankalarca fiilen uygulanan en yüksek mevduat faizi oranlarına göre hesaplama yapıldığında; davacı bankanın kıdem tazminatı ve belirtilen tarihlere ilişkin faizi kapsamında toplam 10.432,95-TL'den sorumlu olacağı hesaplanmıştır.

15.07.2016 tarihinde,-------- dosyası kapak hesabı miktarı olan ve davacı tarafça ödenen 30.548,66-TL'lik dosya borcunun, kıdem tazminatı ve belirtilen tarihlere ilişkin faiz miktarı olan 10.432,95-TL'sinden davacı banka sorumlu olacaktır. Bu kapsamda takdir mahkemenizde olmak üzere davacının, mahkemeniz dosyası davalısına rücu edebileceği asıl alacak miktarı. 30.548,66-TL-10.432,95TL=20.115,71-TL olabilecektir.

Takdir sayın mahkemenizde olmak üzere, davacının, mahkemeniz dosyasının davalısına rücu edebileceği toplam tutar.

20.115,71-TL asıl alacak + 3.010,74- TL işlemiş faiz alacağı olmak üzere; toplam = 23.126,45-TL olarak hesaplanmıştır..." şeklinde kanaat belirttiği anlaşılmıştır.Tüm dosya kapsamı, sunulan deliller, İş Mahkemesi ve İcra Dairesi dosyaları ve bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde; davacı ve davalı arasında 25.05.2004 tarihinde yapılan sözleşme ile, davacı bankanın hizmet binasının temizlik ve kalorifer sisteminin çalıştırılması işlerinin davalıya taşere edildiği,

dava dışı işçi ----- davalı bünyesinde sigortalı olarak çalıştığı, işçinin------ dosyası ile işçilik alacaklarının tahsili için dosyamızın davacısı ve davalısına karşı dava açtığı, davanın kısmen kabulü ile, tazminatın dosyamızın davacısı ve davalısından müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verildiği, işçinin ----- karşı ilamlı icra takibi başlattığı, ----- tarihli kapak hesabında ---- olarak hesaplanan bakiye borcun, -------- tarafından----- hesabına gönderildiği; davacı ve davalının-------tarihli sözleşmenin 4/g maddesinde, İş Kanunu hükümlerinin uygulanmasından doğacak hukuki sorumluluğun;

davalı -----------olacağı hususlarında anlaştıkları, iç ilişkide taraflar arasındaki sözleşme, -------- ilgili kanun maddeleri ve davacının kabulüne göre mahkemeniz dosyası davacısının kıdem tazminatı ve faizinden sorumlu olduğu; diğer işçilik alacakları yönünden mahkemeniz dosyası davalısına rücu edebileceği, işçilik alacağı davasının alt işverene ihbar edilmiş olması halinde alt işverenin ayrıca temerrüde düşürülmüş olmasına gerek olmadığı, alt işverenin ihbar yoluyla davadan haberdar edildiğinden rücu davasında ödeme tarihinden itibaren faiz talep edilebileceği, bilirkişi raporunda ilk yapılan hesaplamaya göre;

davacının ------ edebileceği, davalının takibe kısmen haksız şekilde itiraz ettiği anlaşılmakla, davanın kısmen kabulüne, alacağın yargılama sonucunda belirlenmesi dikkate alınarak %20 icra inkar tazminatı talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur: