KÜNYE
- Mercii
- İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2021/187
- Karar No
- 2024/489
- Karar tarihi
- 22 Mayıs 2024
Karar Metni
1.738 kelime·9 dk okuma·8 bölüm
T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO
2021/187 Esas
KARAR NO
2024/489 Karar
DAVA
Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/03/2021
KARAR TARİHİ: 22/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA.
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirket ile müvekkili şirket arasında 01.03.2020 tarihli --------imzalandığını, müvekkilinin sözleşmeye uygun olarak -------- gerekli inşaatları yaptığı, gerekli izin ve ruhsatları çıkarttığını, yaklaşık 8 ay önce davalı şirketin bahse konu yapıları kullanmaya başladığını, ------yapılan işlerin fiyat toplamı ve metrajının Ek-3'te, ------ yapılan işlerin fiyat toplamı ve metrajının Ek-4'te sunulduğunu, müvekkilinin yapıp teslim ettiği ve Ek3 Ve Ek-4'te belirtilen yapım işlerinin ---------fiyat toplamlarının 5.208.962,81 TL olduğu,
müvekkili ile davalı şirket arasında 5.100.000,00 TL'lik sözleşme imzalanmasına rağmen davalı şirketin halen kullandığı yerlerin bedellerini ödemediğini, Sözleşme gereği yapılan inşaat, mekanik, elektrik vs.. hususların Ek-7'deki resim ve videolarda bulunduğunu, -----yapılan yerle ilgili ruhsat ve izin belgelerinin Ek-8'de, ---- yer ile ilgili ruhsatın Ek-9'da bulunduğunu, -------iş ile ilgili ------- fiyatlarına göre yapılan işlerin Ek-15'te, -------- bulunduğunu ve sair hususları belirtilerek fazlaya ilişkin dava, talep ve ıslah hakları saklı kalmak kaydıyla ihtiyati tedbir taleplerinin kabulüne,
10.000.-TL’lık müvekkili alacağının yapım tarihinden itibaren işleyecek faizleriyle birlikte davalı şirketten tahsiline, yargılama masrafları ve vekâlet ücretinin davalı şirket üzerine bırakılmasına karar verilmesi talep etmiştir.
SAVUNMA
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.
Müvekkili şirket ----- iştiraki ile kurulmuş, ayrı bir tüzel kişiliği olan --------olduğunu, öncelikle davacı yanın dilekçesinde sunmuş olmuş olduğu ve davaya dayanak gösterdiği 01.03.2020 tarihli sözleşmenin taraflarına tebliğ edilmemiş olup, davaya konu edilen 01.03.2021 tarihli sözleşme olmadığını, kaldı ki müvekkili şirket temsil ve ilzama yetkili olan yetkililerince imzalanmış ve hukuken geçerli böyle bir sözleşme de bulunmamakta olduğunu,
davacının ilgili sözleşmeler kapsamında inşaat ve kurulum yaptığını iddia ettiği alan müvekkili şirkete ait olmayıp -------- ait bir alan olduğunu ve Müvekkili şirketin kendisine ait olmayan bir alanın tadilatını yaptırma olanağı da bulunmadığını, davacının dilekçe ekinde sunmuş olduğu bahse konu sözleşme değeri itibariyle imzalanabilmesi ve müvekkili şirketi acısından bağlayıcı olabilmesi için, müvekkili şirketinin -------- temsil ve ilzam yetkileri ve yönetim kurulu kararı gerektiren işlem ve muameleler kısmında belirtilen hususlara göre işlem yapılması gerekmekte olup,
müvekkili şirketin iç yönergesine göre 1.000.000,00 Türk Lirasını aşan miktardaki her türlü eylem ve işlemler için ------- yetkilendirilen en az iki kişinin şirket kaşesi altına atılmış imzaları gerekmekte, Davacının yapıldığını iddia ettikleri işlere ilişkin alınmış herhangi bir yönetim kurulu kararı bulunmamakta, ayrıca müvekkili imza yetkililerince imzalanmış geçerli bir sözleşmede bulunmamakta olduğunu, yukarıdaki açıklamalardan hareketle davacı tarafından imzalandığı iddia edilen 5.100.000,00 TL değerindeki ----------- yetkilileri tarafından usulüne uygun imzalanmış bir sözleşme olmadığından geçersiz olup,
geçersiz ve olmayan bir sözleşmeye dayanarak davacı tarafından yapıldığı iddia edilen işlemlerin taraflarınca kabulünün mümkün olmadığını, davacı yan sözleşmeye dayalı olarak inşaat ve diğer kurulum işlerini yaptığını ve teslim ettiğini, müvekkili şirket yetkilileri ile mühendisleri ile yazışmalar ve mailleşmeler olduğunu iddia etse de davacı geçerli bir sözleşmeye dayalı olarak yetkili kişilerin emir ve talimatları doğrultusunda iş ve işlem yapmış olsaydı dava dilekçesindeki bahsettiği 1.000.000,00 TL'lik avansı iade etmemiş olacağını,
davacı şirket müvekkili şirketin yönetim kurulunca karara bağlanmamış ve müvekkili şirkete de ait olmayan bir yerde inşaat yaptığından bahisle alacak talep edemeyeceğini, davacı da beyan ettiği üzere olmayan bir sözleşme kapsamında talep edilen alacakların ödenmesi hususunda -------yevmiye numaralı ihtarnamesi gönderilmiş ise de taraflarınca geçersiz ve olmayan sözleşmeye dayalı olarak yapıldığı iddia edilen işlemlerin kabulünün mümkün olmadığı ve ödeme yapılmayacağı ------------ yevmiye numaralı ihtarnamesi ile bildirilmiş olduğunu,
Dava dilekçesinden anlaşılacağı üzere davacı müvekkile ait olmayan bir yeri ve müvekkili temsil ve ilzam yetkisi olmayan kişilerle yaptığı mail yazışmaları doğrultusunda inşaat, mimari, teknik, mekanik projeler ve işler yaptığını belirtmekte olup, davacı ya art niyetli ya da basiretli bir tacir gibi davranmamış olduğunu, Bir an için davacının gerçekte olmayan sözleşmeye dayalı olarak işlem yaptığı kabul edilse bile davacı yalnızca durumun gereğine göre yapmış olduğu zorunlu ve faydalı masrafları isteyebilecek, bu masrafları da müvekkili şirketten değil, inşaat ve diğer işleri yaptığı yerin sahibi olan --------------- edebileceğini,
kaldı ki Türk Borçlar Kanununa göre bu halde bile iş sahibinin yapılan işi uygun bulması gerekmekte, davacı tarafından yapıldığı iddia edilen işlemler de belirtmiş oldukları faydalı ve zorunlu masraflardan olmadığını, müvekkili şirket yapım işine ilişkin alımlarda----------hükümlerine tabi bir kuruluş olup, ihale yasası gereği ihale yapmadan böyle bir işin alımı yasa gereği de mümkün olmadığını, Bu yasa açısından bakıldığında ise iş yaptığını iddia eden davacı yanın iyi niyetinden bahsedilemeyeceği gibi açık yasa hükmünün de çiğnenmiş olduğunu,
yine davacı dava dilekçesinde sözleşme bedeli olan 5.100.000,00 TL'nin ve diğer alacaklarının dava tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte tahsilini talep etmiş olup, ortada geçerli bir sözleşme bulunmadığından, 3095 sayılı kanun hükümleri doğrultusunda kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacının yalnızca kanuni faiz isteyebileceğini belirterek, haksız ve kötü niyetli açılan davanın reddine, yargılama masrafları ve vekâlet ücretinin davacı şirket üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Davacı vekili 31.01.2024 tarihli ıslah dilekçesinde özetle.
5.577.644,60 TL'lik kısmının ıslah tarihinden, 10.000 TL’lik kısmının dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle net toplam 5.587.644,60 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklı alacak talebidir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470. ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Davacı yüklenici, davalı ise iş sahibidir.
Davacının yüklenici, davalının iş sahibi sıfatıyla 01.03.2020 tarihli ---------- akdedildiği, davacı yüklenici firmanın üzerine düşen edimleri yerine getirdiği, izin ve ruhsatların alındığı ve iş sahibi tarafından kullanılmaya başlanılmasına rağmen hakediş bedellerinden kaynaklanan alacağın ödenmediği gerekçesiyle alacak talebinde bulunmuştur.Karşılıklı edimleri içeren eser sözleşmelerinde yüklenicinin görevi eseri sözleşmesine, amacına ve tekniğine uygun tamamlayarak teslim etmek;
iş sahibinin görevi ise, sözleşmede kararlaştırılan yükümlülükler varsa bunların yerine getirilmesiyle eserin bedelini ödemekten ibarettir.Kural olarak eser sözleşmesi ilişkisinin kurulması herhangi bir şekil şartına tabi olmayıp, tarafların "icap" ve "kabul" iradelerinin birleşmesiyle sözleşme ilişkisi kurulur.
Şekil şartı, sözleşmenin geçerlilik şartı olmayıp, ispat şartıdır. ----------- Yüklenici firma tarafından sözleşme gereği işlerin yapılıp yapılmadığı, varsa eksik ve ayıplı imalat olup olmadığının tespiti için mahal mahkemelerine taşınmaz başında keşif yapılara rapor alınması için talimatlar yazılmıştır.
Dosya içerisine ------------Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi yoluyla gelen teknik bilirkişi heyeti raporuyla alınan 07.03.2022 tarihli heyet bilirkişisi raporu uyarınca, taraflar arasında yapılan sözleşmenin 5.1 maddesi uyarınca "Bu sözleşme birim fiyat sözleşmesi olup,----------- hazırlanmış cetvelde yer alan her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemi için yüklenici tarafından teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan tutarın toplamı olan 5.100.000,00 TL bedel üzerinden akdedilmiştir.
Yapılan işlerin bedellerinin ödenmesinde, birim fiyat teklif cetvelinde yüklenicinin teklif ettiği ve sözleşme bedelinin tespitinde kullanılan birim fiyatlar esas alınmıştır." denilmesine rağmen taraflar arasında her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyat bulunamaması nedeniyle yapılan işlerin keşif sırasında tespit edilen işler yönünden sözleşme tarihi itibariyle birim fiyatı bulunan iş kalemleri için inşaat işleri, mekanik tesisat işleri, elektrik-elektronik tesisat işleri için her bir kalem için ayrı ayrı birim fiyatı bulunan işler yönünden -------- tarafından sözleşme tarihi itibariyle 2020 yılında yapılan birim fiyatına göre,
birim fiyatı olmayan işler yönünden ise piyasa rayiçlerine göre toplam 3 kalem halinde yapılan işlerin bedelinin 2.478.825,97 TL olduğu tespit edilmiştir.
Talimat yoluyla alınan bila tarihli ek rapor uyarınca kök rapordaki görüş aynen korunmuş ancak -------- tarafından 2019 yılı ------alımları izleme raporunun 8.sayfasında açıklanan ------alımı istatistikleri bölümünde yapı işleri ihalelerinde sözleşme bedelinin yaklaşık maliyet oranınn %76 olduğu ve hesaplanan yaklaşık maliyetten %24 indirim oranı uygulanması görüşü uyarınca yapılan toplam iş bedelinden %24 oranında indirim uygulanmıştır. --------- Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan rapor uyarınca dosya içerisine gelen 15.02.2023 tarihli teknik bilirkişi heyetinin raporu sonucu,
taşınmaz başında yapılan keşifle alınan rapor uyarınca inşaat işleri, mekanik tesisat işleri, elektrik - elektronik tesisat işleri olmak üzere taraflar arasındaki sözleşmede birim fiyat ve teknik şartname ve ekleri bulunmadığı tespit edilmekle, iş kalemlerinin fiyatlandırılmasında birim fiyatı bulunan iş kalemleri için --------yılında yayınlanan birim fiyat esası ile,
birim fiyatı bulunmayan iş kalemleri için ise piyasa rayiçleri göz önüne alınarak yapılan işlerin bedelinin 3.108.818,63 TL olduğu tespit edilmiştir.Talimat yoluyla yapılan işlerin tespit edilmesinden sonra dosya mahkememiz tarafından oluşturulan teknik bilirkişi heyetine verilerek hükme esas alınan 27.11.2023 tarihli rapor sunulmuştur.
Bilirkişi heyetinde bulunan mali müşavir tarafından her iki tarafında ticari defter ve kayıtları incelenmiş olup, davacı tarafın 2019-2020 ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi sonucu açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal süresinde yapıldığı, bu haliyle davacı için lehe delil kabiliyeti bulunduğu ve davacı tarafın dava tarihi olan 18.03.2021 tarihinden sonra da taraflar arasında ticari iş ilişkisi devam ettiği, 16.06.2021 tarihi itibariye 1.207.073,54 TL alacaklı olduğu tespit edilmiştir.
Davalı tarafın 2019-2020-2021 ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi sonucu açılış ve kapanış tasdiklerinin usulüne uygun olduğu ve davalı taraf lehine delil kabiliyetinin bulunduğu, kaydi olarak davacı tarafa herhangi bir borcunun olmadığı tespit edilmiştir.
Her ne kadar her iki tarafında ticari defter ve kayıtları usuulüne uygun olup alacak-borç ilişkisi yönünden birbirini teyit etmese de yapılan iş eser sözleşmesi niteliğinde olduğundan ve somut uyuşmazlığın çözümü için taraflar arasında akdedilen 01.03.2020 tarihli eser sözleşme uyarınca talimat mahkemeleri kanalıyla taşınmaz başında teknik bilirkişi heyetleri tarafından yapılan iş bedelleri ve hakediş alacakları göz önüne alındığında uyuşmazlığın çözümü için ticari defterlerden ziyade yapılan ve tespit edilen iş kalemleri esas alınmıştır.
Bu haliye davacı yüklenicinin-------- yapılan iş bedelinin toplamının 2.478.825,97 TL olduğu tespit edilmiş olup, ---------- tarafından yayınlanan istatistikler kapsamında sözleşme bedelinden %24 indirim yapılmasnıı gerektirir bir duruma rastlanılmamıştır. -------- yapılan iş bedellerinin toplamının teknik bilirkişi heyeti tarafından yapılan piyasa rayiçleri göz önünne alınarak 3.108.818,63 TL olduğu tespit edilmiştir.
Bu haliyle davacı yüklenici firmanın her iki ilde yapılan iş bedelleri toplamının 5.587.644,60 TL olduğu anlaşılmakla, açılan davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2021/187, K. 2024/489, 22 Mayıs 2024 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama