İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/174 K.2024/245

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2022/459 ESAS

KARAR NO:2024/263

DAVA

Alacak (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 16.06.2022

KARAR TARİHİ: 12.03.2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait ---- plaka nolu aracın ---- tarihinde saat 09:15 sularında ---- ilçesinde seyir halindeyken davalı ---- sevk ve yönetimindeki ------ plaka nolu aracın müvekkilinin aracına çarpması sonucunda kaza meydana geldiğini, söz konusu kazanın meydana gelmesinde tarafların %50, %50 kusurlu olduğunun tespit edildiğini, söz konusu kaza sonucunda müvekkilinin aracının hasar aldığını ve değer kaybına uğradığını ve hasarlı olduğu süre boyunca çalışamadığı için müvekkilinin iş durması zararına uğradığını,

müvekkiline ait ------- plaka nolu aracın hasarlandığını ve bu nedenle araçta meydana gelen değer kaybının tespit edilerek bu bedelin davalılardan tahsili ile müvekkiline ödenmesi gerektiğini, müvekkili şirketin yurt içinde ve yurt dışında oto kiralama adı ile tanınan bir kiralama şirketi olduğunu, aracın onarımda kaldığı süreçte aracını kiraya veremediğini ve iş düşmesi nedeniyle kazanç kaybına uğradığını, uğradığı kazanç kaybı zararının da davalı sigorta şirketi hariç olmak üzere davalı ----- tarafından ödenmesi gerektiğini, bu nedenlerle,

fazlaya dair tüm dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla ------ plaka nolu araçta meydana gelen değer kaybı zararına binaen şimdilik 2.000,00-TL değer kaybı zararının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, müvekkilinin kazanç kaybı zararına binaen şimdilik 500,00-TL kazanç kaybı zararının kaza tarihinden işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalıdan alınmasını talep ve dava etmiştir.

ISLAH DİLEKÇESİ

Davacı vekili 12.07.2023 tarihli dilekçesi ile dava değerinin artırımı yoluna gidilerek ıslah taleplerinin kabulü ile müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybı bedeline ilişkin olarak 5.000,00-TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini, müvekkilinin uğradığı iş durması/ kazanç kaybı zararına ilişkin olarak 1.750,00-TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan sigorta şirketi hariç olmak üzere davalı ------tahsiline karar verilmesini, diğer yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini kabul edilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı ------- vekili cevap dilekçesinde özetle; zaman aşımı itirazında bulunduklarını ve davacı tarafın delillerini taraflarına tebliğini talep ettiklerini, kabul anlamına gelmemek kaydı ile davacı tarafın dava konusu tamamen ve açık şekilde belli olduğunu iddia etmesine rağmen, davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasının hukuka aykırı olduğunu, bu nedenle davanın usulden reddini talep ettiklerini, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve bakiye poliçe limitiyle sınırlı olduğunu,

kazaya karıyan -------- plaka nolu aracın müvekkili şirket nezdinde trafik sigortalı olduğunu ve araç başına maddi teminat limitinin 43.000,00-TL olduğunu, tarafların kusur oranının tespiti için dosya üzerinde kusur tespiti yapılması gerektiğini, bütün bu nedenlerle, zaman aşımına uğramış davanın reddini, usulden ret talepleri kabul edilmemesi halinde davanın cevap dilekçesinde yer alan nedenler ve resen gözetilecek sair nedenlerle esastan reddini, kusur tespitinin yapılmasını, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.

Dava dilekçesi ve tensip tutanağı davalı ----- usulüne uygun tebliğ edilmiş, davalı ----- davaya cevap vermemiştir.

DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;Dava hukuki niteliği itibariyle; davalı sigorta şirketi sigortalısı olup, davalı ----sevk ve idaresindeki ----plaka sayılı araç ile, davacıya uzun dönem kira sözleşmesi ile kiralanan ----- plaka sayılı aracın karıştığı trafik kazası nedeniyle;

davacının aracında oluştuğunu iddia ettiği değer kaybı ve kazanç kaybının tahsiline yönelik maddi tazminat davasıdır.Davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan usul hükümleri doğrultusunda basit yargılama usulüne tabi olarak oluşturulan tensibe istinaden yargılamaya başlanmış, yöntemine uygun ön inceleme duruşması açılarak öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, hukuki ihtilaf noktaları belirlenmek suretiyle tahkikat aşamasına geçilmiş, bilirkişi raporu alınarak dava sonuçlandırılmıştır.Dava konusu uyuşmazlığın.

15/07/2021 tarihinde, dava dışı ----- ait olup, davacıya uzun dönem kira sözleşmesi ile kiralanan----- plakalı araç ile davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan ve davalı ---- sevk ve idaresindeki ---- plakalı aracın karıştığı trafik kazasında, ------- plakalı aracın kiracısı olan davacının araçta meydana gelen değer kaybı ve kazanç kaybına dair maddi tazminat davası olup.

HMK 320.maddesi uyarınca taraflar arasındaki uyuşmazlığın; meydana gelen trafik kazasında kazaya karışan araç sürücülerinin veya üçüncü kişilerin kusurlu olup olmadığı, kusurlu iseler hangi oranda kusurlu oldukları, dava konusu araçta, meydana gelen kaza nedeniyle değer kaybı oluşup oluşmadığı, aracın tamirinde geçen sürede kazanç kaybı meydana gelip gelmediği,

var ise miktarları, davacının aracın kiracısı olarak davayı açıp açamayacağı, davalıların talep edilen tazminat kaleminden sorumlu olup olmadıkları, sorumlu iseler hangi miktarda ve ne şekilde sorumlu oldukları, faizin başlangıcının ve türünün ne olduğu noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.Hasar dosyası, poliçe, araç tescil kayıtları, taraflarca dosyaya sunulan kaza tespit tutanağı ve diğer deliller incelenmiştir.Dosya kusur oranı, değer kaybı ve kazanç kaybı zararlarının tespiti açısından makine mühendisi ve araç kiralama uzmanı bilirkişilerden oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir.Bilirkişilerin tarihli raporlarında özetle;

"...Davalı ----- plaka nolu otomobil sürücüsü davalı------ %75 (Yüzdeyetmişbeş) oranında kusurlu olduğu, davacı tarafa ait ----- sürücüsü ---- %25

(Yüzdeyirmibeş) oranında kusurlu olduğu, davacı tarafa ait ----- plaka nolu otomobilde kaza nedeniyle meydana gelen değer

kaybı bedelinin davacının 12.07.2023 tarihli ıslah dilekçesinde talep ettiği 5.000,00-TL bedelin olay tarihi de dikkate alınarak kadri marufunda olduğu, davacı tarafa ait ----- plaka nolu otomobilde kaza nedeniyle meydana gelen kazanç kaybının aracın tamir süresinin 5 iş günü olarak hesaplandığı ve davacının ıslah dilekeçsinde talep ettiği 1.750,00-TL araç yokluk giderinin olay tarihi de dikkate alınarak kadri marufunda olduğu..." şeklinde kanaat belirttikleri görülmüştür.Bilirkişilerin raporları taraflara ve vekillerine tebliğ edilmiş, davacı vekili ile davalı sigorta şirketi vekilleri yazılı beyanlarını sunmuşlardır.Tüm dosya kapsamı,

taraf, iddia, savunma, toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporları hep birlikte değerlendirildiğinde; davaya konu 15/07/2021 tarihindeki, davalı sigorta şirketi sigortalısı olup, davalı ---- sevk ve idaresindeki ---- plaka sayılı araç ile, davacıya uzun dönem kira sözleşmesi ile kiralanan ----- plaka sayılı aracın karıştığı davaya konu kazada, kaza tutanağı, kaza kroksisi ve dosyadaki kaza mahalli fotoğrafları ile aracın hasar durumunu gösteren fotoğraflar ve bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; davalı ---- trafik sigortalı---- plaka nolu otomobil sürücüsü davalı---- %75 (Yüzdeyetmişbeş) oranında kusurlu olduğu,

davacı tarafa ait ---- plaka nolu otomobil sürücüsü --- %25 (Yüzdeyirmibeş) oranında kusurlu olduğu, dava konusu araçta, 5.000,00-TL değer kaybı ve 1.750,00-TL kazanç kaybı meydana geldiği, davacının aracın uzun dönem kiracısı olup, işleten sıfatı bulunduğu anlaşılmış ise de, aracın değer kaybının ancak aracın satışı esnasında etkisini gösterecek olup, bu etkinin de aracı kiraya veren üzerinde oluşacağı, bu nedenle değer kaybı talebi yönünden davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığı anlaşılmakla, değer kaybı yönünden davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine;

kazanç kaybı yönünden davalının %75 kusuruna denk gelen 1.312,50-TL için davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur: