İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/38 K.2024/531

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/38 ESAS

KARAR NO: 2024/531

DAVA

Zayi Belgesi Verilmesi

DAVA TARİHİ: 16.01.2024

KARAR TARİHİ: 04.06.2024

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin mali müşavirinin ---- ilinde bulunduğunu, müvekkili şirketin yetkilisi olan ---- şirketin evraklarını alıp, ------ gelmekte iken evrakların bulunduğu çantayı 13.01.2024 tarihinde nerede olduğunu hatırlamadığı bir yerde kaybettiğini, bütün aramalara rağmen bulamadığını, çantada bulunan evrakların 2021, 2022, 2023 yıllarına ait olan envanter defterleri ile aynı yıllara ait alış, satış ve gider defterleri ile damga vergisi defteri, yönetim kurulu karar defteri, pay defteri, genel kurul toplantı ve müzakere defteri, personel bordroları, özlük dosyaları olduğunu,

belirtilen ve kaybedilmesinden dolayı zayi olan bu defterlerin tespiti ile zayi belgesi verilmesi için işbu davayı açma zaruriyetinin hasıl olduğunu, tüm bu nedenlerle; müvekkili şirkete ait 2021, 2022, 2023 yıllarına ait olan envanter defterleri ile aynı yıllara ait alış, satış ve gider defterleri ile damga vergisi defteri, yönetim kurulu karar defteri, pay defteri, genel kurul toplantı ve müzakere defteri, personel bordroları, özlük dosyaları belgelerinin zayi olduğuna dair zayi belgesinin verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;Dava; defter ve belgelerin zayine dair 'zayi belgesi verilmesi' davasıdır.6102 Sayılı Kanunun 82/7.

Maddesi "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebileceği davanın hasımsız olarak açılacağı belirtilmektedir.

Davacının söz konusu düzenlemeden yararlanabilmesi için bir taraftan defterlerin ve belgelerin korunması amacı ile gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziya uğramanın onun iradesi dışında elinde olmayan bir neden ile meydana gelmiş olması gerekmektedir.

İleri sürülen mücbir sebebin de defter ve belgelerin yok olması veya elden çıkması sonucunu doğuracak nitelik ve yoğunlukta olması, başka bir deyişle davacının iradesi dışında defter ve vesikaların tamamen veya kısmen kaybı yahut yok olması gerekmektedir.Somut olayda; davacı.

2021, 2022, 2023 yıllarına ait olan envanter defterleri ile aynı yıllara ait alış, satış ve gider defterleri ile damga vergisi defteri, yönetim kurulu karar defteri, pay defteri, genel kurul toplantı ve müzakere defteri, personel bordroları, özlük dosyalarının içerisinde bulunduğu çantanın kaybedildiğini ileri sürülmüştür.

Tacirin TTK'nun 82/7. maddesindeki düzenlemeden faydalanabilmesi için öncelikle ticari defterlerin korunması amacıyla gerekli dikkat ve ihtimamı göstermiş olması gerekmektedir. Tacirin ticari defterlerini korumada gerekli dikkat ve özeni göstermediği hallerde zayi belgesi verilmesi talep edilemez.

Kaybolma hali kanunda harici bir etken ile gerçekleşmiş olsa dahi önlenmesi mümkün olmayan mücbir sebeb olarak kabul edilemeyeceğinden zayii belgesi talep koşullarının bulunmadığı sonucuna varılmaktadır.Açıklanan nedenlerle; zayii olayının mücbir sebeb neticesi gerçekleştiğinin ispat edilememesi nedeniyle davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur: