İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/836 K.2026/97

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/836

KARAR NO : 2026/97

DAVA

Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)

DAVA TARİHİ : 06/11/2024

KARAR TARİHİ : 27/01/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ----- numaralı, Nakliyat Aracısı/Komisyoncusu Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunan ----- tarafından taşıma işleri yönetilen, ------tarafından satılan organik iplik emtiasının, karşı taraf tarafından temin edilen ----- numaralı konteyner ve ---- numaralı ----- ile Türkiye'den ------ naklinde alıcı tarafından hasar ihbarı sonucunda, emtia sigortacısı -----. tarafından taşıyan konteynerin hasarlı olması nedeniyle ödenen sigorta tazminatının müvekkili şirkete rücu edilmesi ile açılan ----- numaralı hasar dosyasından zarar görenin sigortacısı ----.

30.09.2024 tarihinde 3.950,65 TL sigorta tazminat ödemesinde bulunulduğunu, hasarın nedeninin, göndericinin adresi olan ----- müvekkil şirketin navlun gereği taşımaya başlayacağı ------ Limanı'na taşınması işinin karşı tarafça 17.09.2023 tarih ve ------- numaralı navlun kapsamında sağlandığını, müvekkili şirkete karşı tarafça kapalı testim edilen konteyner kaynaklı zararın karşı taraf sorumluluğunda olduğunu beyan ederek,

fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydı ile 33.950,65 TL sigorta tazminatının, ödeme tarihi olan 30.09.2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı ------ vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı Sigorta şirketi ile rücu şartlarını karşılayacak herhangi bir hukuki ilişki veya bağlantı bulunmadığını, davacının sigortalısı ile yapılan anlaşmaya uygun şekliyle 11/09/2023 tarihinde müvekkili firmaya ait ------- plaka sayılı kiralık aracın, ihracat yüklemesi için ----- limanına yönlendirildiğini ----- nolu rezervasyon numarası ile ------ numaralı konteynerin, liman görevlilerinin ve sürücü personelin kontrolleri ile sağlam, hasarsız ve boş olarak teslim alınarak,

aynı gün söz yükleme yapılmak üzere ----- firmasına götürüldüğünü, konteynerin, yükleme öncesi ---- yetkilileri tarafindan kontrol edilerek yüklemeye uygun görmesi sonrası, ---- personeli tarafindan yüklemenin tamamlanması akabinde ----- personeli tarafından mühürlendikten sonra ------ Limanına döndüğünü, tüm konteynırlar için geçerli olduğu üzere liman girişinde, konteynirın mühür ve hasar kontrolleri yapılarak sağlam ve hasarsız olduğunun tespitedildiğini, tüm şartlara uygun şekilde ---- teslimin yapıldığını, tüm veri ve kayıtların,

davacı tarafin belirttiği hususlara dair davalı müvekkilin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadağını açıkça ortaya koyduğunu, söz konusu hasarın, konteynir limana girdikten sonra limanda istife alınması, elleçlenmesi, gemiye yüklenmesi, gemiden yurt dışındaki limana aktarılması veya tekrar yurt dışında iç nakliye ile alıcı adresi---- varışı esnasında oluştuğunu, malzemelerin yüklendiği konteynerin -----.

Acentesine ait olduğunu ve ---- firması tarafından kiralandığını söz konusu konteynirin, davalı müvekkil firmaya ait olmadığını, kaydi ve fiili tüm veriler ışığında sorumluluğun davalı müvekkile yükletilebileceği bir veri bulunmadığını beyanla davanın esastan reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davacı sigorta şirketince ----- numaralı, Nakliyat Aracısı/Komisyoncusu Sorumluluk Sigorta Poliçesi kapsamında yaptığı ödemeyi davalı alt taşıyıcıdan rücuen tazmin istemine ilişkindir.

Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda.

Dava dışı ----- satılan organik iplik emtiasının Türkiye'den ---- taşıma işinin ana taşıyıcı konumunda bulunan ve davacı sigorta şirketinin sigortalısı olan dava dışı ---. tarafından üstlenildiği, ------ tarafından ise bu iş için alt taşıyıcı olarak davalı şirket ile anlaşıldığı, taşınan emtianın taşıma sırasında zarar görmesi nedeniyle -----. tarafından sigortalısına yapılan ödemenin davacı sigorta şirketinden rücuen tahsil edildiği, iş bu davanın ise ödeme yapan davacı sigorta şirketinin alt taşıyıcıya ödenen bedelin rücu için açılan rücuen tazminata davası olduğu,

taraflar arasındaki uyuşmazlığın davalının meydana gelen zararda kusurunun bulunup bulunmadığı, kusuru varsa kusur oranı, oluşan zarar miktarı ile davalının sorumlu olması halinde sorumluluk miktarı noktasında toplandığı anlaşılmıştır.

Davacı sigorta şirketinden ----- numaralı hasar dosyası ve dava dışı .----- numaralı hasar dosyası celp edilerek 19/11/2025 tarihli bilirkişi raporu alınmış ve dava sonuçlandırılmıştır.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; dosya kapsamı ile uyumlu, usul ve yasaya uygun, denetime elverişli olduğundan hükme esas alınan 19/11/2025 tarihli bilirkişi raporu ile de tespit edildiği üzere, davacının sigortalısı dava dışı --- tarafından, dava dışı gönderici/satıcı ---- --- ülkesindeki alıcıya satmış olduğu iplik cinsi emtianın Türkiye'den ---- nakliyesi için görevlendirildiği, ---- tarafından nakliyat esnasında emtianın içine konulacağı konteynerin rezerve edilerek temin edildiği, davalı tarafından, gönderici/satıcının ---- adresine, ------ tarafından temin edilen boş konteynerin götürüldüğü,

gönderici tarafından emtianın konteynerin içine yerleştirilerek, kapaklarının kapatılıp mühürlendiği ve davalının temin ettiği araç ile 95 km mesafedeki ------ Limanı tesislerine götürülerek, mühürlü bir şekilde teslim edildiği anlaşılmaktadır.

Davalının teslimi sonrası konteynerin gemi ile ------ sevk edildiği, varış limanından da dava dışı alıcıya kamyon ile sevkinin yapıldığı ve alıcı tarafından kendisine teslim esnasında yapılan kontrolde, konteynerde bulunan delikten giren su nedeniyle bir kısım emtia kolisinin hasar gördüğü sunulan fotoğraflardan anlaşılmaktadır.

Dosyaya sunulan fotoğraflarda, emtianın içinde bulunduğu bir kısım kolinin (ekspertiz raporuna göre 21 kolinin) ıslanmak suretiyle hasar gördüğü açık olarak gözükmekle birlikte, kolinin içine iplik konilerinin naylona sarılarak ambalajlı olarak konulmuş olduğu görülmektedir. Koli içindeki naylon ambalajın içine suyun sirayet ettiğine dair iplik emtiasına ait bir görüntü bulunmamaktadır.

Hasarın nedeninin, konteynerin tavanında bulunan (fotoğraflara göre iki farklı noktadaki) delikten içeri giren su olduğu net bir şekilde görülmektedir. Davalının kendisine ait olmayan ve kendisi tarafından temin edilmeyen konteynerdeki delik hasarından sorumlu tutulamayacağı açıktır.

Konteynerdeki deliğin tavanda olduğu dikkate alındığında, davalının boş konteyneri teslim alırken ve dolu halde limana götürürken bu deliği fark etmesi ise hayatın olağan akışı içinde mümkün değildir. Kaldı ki boş konteyneri telsim alan ve içine göndereceği kolileri yerleştiren dava dışı göndericinin de konteynerdeki deliği fark etmediği anlaşılmaktadır.

Konteynerdeki deliğin önceden var olduğu veya davacının sigortalısının sorumluluğundaki limandan gemiye güverteye tahmil esnasında üstüne gelecek bir başka konteynerin, vincin yanlış hareketi ile teması ile üst kısmından hasar almış olması da ihtimal dahilindedir. Delinmiş olan konteynerden içeriye sızan suyun, güverte üstünde açıkta nakli yapılması nedeniyle, denizyolu sevkiyatı esnasında, yağan yağmur veya deniz dalgaları nedeni ile deniz suyu olması ihtimal dahilindedir.

Kesin ayrım için nitrat testi de yapılmamıştır. Her hâlükârda emtiadaki ıslanmanın, davacının sigortalısının sorumluluğundaki emtianın denizyolu ile sevkiyatı esnasında meydana gelmiş olmasının kuvvetle muhtemel olduğu görüşüne ulaşılmıştır.Davalı tarafından konteynerin yurt içinde taşıması yapıldığından, davalının sorumluluğu, 6102 sayılı TTK'nın Taşıma İşleri başlıklı 4. Kitabı hükümleri çerçevesinde değerlendirilmelidir.

Eşyanın sevki için kendisine talimat verilen taşıyıcı (taşıma sorumluluğunu üstlendiği malı ister kendisi taşısın ister, isterse başka bir taşıyıcıya taşıtsın; taşıma süresi içerisinde naklini üstlendiği eşyayı gözetim sorumluluğunun da altındadır ve kural olarak taşıma süresi içerisinde taşıdığı eşyaya gelecek zararlardan mesuldür; kendi adamlarının, taşımanın yerine getirilmesi için yararlandığı kişilerin, görevlerini yerine getirmeleri sırasındaki fiil ve ihmallerinden, yerine geçen taşıyıcıların kusurundan, kendi fiil ve ihmali gibi sorumludur (6102 Sayılı TTK.

Md.875, Md.879, Md.929). Ayrıca, Taşıma, kısmen veya tamamen üçüncü bir kişi olan fiili taşıyıcı tarafından yerine getirilirse, bu kişi eşyanın zıyar, hasarı veya gecikmesi nedeniyle kendisi tarafından yapılan taşıma sırasında ortaya çıkan zarardan asıl taşıyıcı gibi sorumludur, Asıl taşıyıcı ve fiili taşıyıcı müteselsilen sorumludurlar (6102 Sayılı TTK. Md.888/1,3).Her ne kadar 6102 Sayılı TTK.

Md.875'e göre taşıyıcı, eşyanın kendisine teslim edildiği tarihten, alıcısına teslim edildiği tarihe kadar oluşan hasardan sorumlu ise de; “kayıp ve/veya hasarın kendi kusurundan doğmayan” bir sebepten ya da “eşyada zaten mevcut olan noksan” veya “ayıplardan” ya da “ambalajının fena yapılmasından” yahut da 6102 Sayılı TTK Md.878 hükmü uyarınca; “eşyanın gönderen veya gönderilen tarafından işleme tabi tutulması, yüklenmesi veya boşaltılmasından” (Md.878/1-c) ya da eşyanın; “özellikle kırılma, paslanma, bozulma, kuruma, sızma, olağan fire yoluyla kolayca zarar görmesine yol açan doğal niteliğinden” (Md.

878/1-d) veya nakliye sürecinde oluşan hasarın “taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği bir nedene bağlı olarak meydana gelmesi” halinde (Md.876 hükmünden istifade edip) taşıyıcının kendisini mesuliyetten kurtarabilecek olan beyyinelerden yararlanabilmesi mümkündür.

Bu bağlamda, davalı taşıyıcının, TTK 876'ncı maddesi hükmünce meydana gelen zarardan sorumlu olamayacağı kanaatine varılarak davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.