İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/9 K.2026/44

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/9

KARAR NO : 2026/44

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 04.01.2024

KARAR TARİHİ : 13.01.2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait ----- plakalı araç ile davalı ----- ait ---- plakalı aracın karışmış olduğu trafik kazası nedeniyle, müvekkiline ait araçta değer kaybı oluştuğunu, işbu taleplerinin karşılanması adına bu davayı açma zorunluluğunun doğduğunu, açılan davanın kabulü gerektiğini, müvekkili şirkete ait olan --- plakalı araçla davalı --- Şirketi sigortalısı ---- ait ------ plakalı araç arasında 23.06.2023 tarihinde saat 06:30 sularında meydana gelen trafik kazasında müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybı davalılar tarafından karşılanmadığını,

müvekkiline ait aracın bu kaza nedeniyle değer kaybettiğini, onarım gördüğünü ve serviste kaldığı süre boyunca kullanılamadığını, bu nedenle müvekkilinin uğradığı zararın giderilmesine yönelik başvuru zorunluluğunun hasıl olduğunu, müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybının oldukça yüksek olduğunu, kazada hasar gören araç sahibinin araç sürücüsüne karşı haksız fiil hükümlerine göre araç işletenine karşı KTK.nun 97. Maddesinde düzenlenen işletenin sorumluluğu hükümlerine göre sigorta şirketine ise poliçeye Genel Şartlara ve TTK.nun Sigorta Hukukuna ilişkin düzenlemeleri kapsamında başvurabileceğini,

tüm bu nedenler ve Mahkemece re’sen gözetilecek nedenlerle; müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybının tazmini için fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak ilerleyen aşamalarda artırılmak ve harca esas olmak üzere; şimdilik 100,00-TL’nin davalılardan alınarak, temerrüt tarihinden itibaren uygulanacak avans faizi ile birlikte müvekkiline ödenmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı taraflara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Islah Dilekçesi: Davacı vekili 02.12.2025 tarihli dilekçesi ile HMK M.107 uyarınca anılan bilirkişi raporu doğrultusunda, dava değerinin artırımı yoluna gidilerek dava dilekçesinde 100,00-TL olan talebini, 115.510,00-TL artırılarak toplam talebinin 115.610,00-TL olduğunu, (arttırılan değer bakımından -------. yönünden yalnızca 55.492,47-TL olan kısmı arttırıldığını ve sorumlu tutulduğunu, diğer davalı ------ yönünden ise arttırılan bedelin 60.117,53-TL olan kısmından sorumlu olduğunu,) arttırılan miktarlar bakımından kaza tarihinden tarihinden itibare en yüksek mevduat faizi uygulanmasına karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı ----- Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; uyuşmazlık konusu 23.06.2023 tarihinde meydana gelen kazaya karışan ----- plakalı aracın müvekkili ----. tarafından 07.04.2023/2024 tarihlerini kapsayan ----- numaralı Karayolları Mali Sorumluluk Sigortası ile sigortalandığını, müvekkili sigorta şirketinin poliçeden dolayı sorumluluğunun;

işbu sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında olmak üzere maddi zararlarda kaza başına başına azami 240.000,00-TL ile sınırlı olduğunu, davacı vekilinin hasar başvurusunu eksik evrak ile yaptığını, bu nedenle eksper incelemesinde değer kaybı hesaplamasının yapılamadığını ve bu nedenle de bir zarar mevcutsa bile tazminat ödemesinin gerçekleşemediğini, eksik evrak nedeniyle öncelikle dosyanın ele alınmasını ve usulden red kararı verilmesini, başvuruya konu kazanın çok araçlı trafik kazası olup aynı zamanda bariyer hasarının da olduğu bir kaza olduğunu,

buna göre kaza sebebiyle oluşan tüm zararların karşılanması adına dava dışı diğer mağdurların da hasar talepleri olduğundan taleplerin garameten karşılanması gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla; davaya konu araçta meydana gelen değer kaybı bedelinin belirlemesinin yapılması durumunda poliçe tanzim tarihinin 04.12.2021 sonrası olduğu göz önüne alınarak yeni Genel Şartlara göre hesaplama yapılması gerektiğini, müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, müvekkili şirketin ancak dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizden sorumlu olduğunu,

bu nedenle kabul anlamına gelmemek kaydıyla, bir an için davacı yan lehine faize hükmedilmesi durumunda da ancak dava tarihinden itibaren yasal faiz talep edilebileceğini, tüm bu nedenler ve Mahkemece re'sen dikkate alınacak sebeplerle; davanın reddini, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Dava dilekçesi ve tensip tutanağı davalı ----- usulüne uygun tebliğ edilmiş olup, davalı ----- davaya cevap vermemiştir.

DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE

Dava; davacıya ait araç ile davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS kapsamında sigortalanan ve diğer davalının maliki olduğu araç arasında meydana gelen trafik kazasında davacıya ait araçtaki bakiye hasar bedeli talebine ilişkindir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m. 49 gereğince kusurlu ve hukuka aykırı bir fiil ile başkasına zarar veren kişi bu zararı karşılamakla yükümlüdür. Yine TBK m. 50 gereğince zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır.6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m. 49 gereği, davalının meydana gelen zarardan sorumluluğu, kusurunun varlığına bağlıdır.

İşleten tanımı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesinde “Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır” şeklinde yapılmıştır.2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. maddesi: "İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." şeklindedir.

Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-I. maddesi: "Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.” şeklinde ifade edilmiştir.2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 95. maddesinde, "Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez.

Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir." düzenlemesi yer almaktadır.

Sigorta şirketi kaza tarihi itibariyle Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi tanzim eden şirket konumundadır. Sigorta şirketinin sigortalı aracın üçüncü kişilere vereceği zararlardan dolayı poliçe kapsamında ve limitiyle sorumlu olacaktır.

Trafik Sigortası Genel Şartları A.3. maddesine göre sigortanın kapsamı belirlenmiş olup, buna göre sigortacı poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu temin etmek zorundadır.23.06.2023 tarihinde,

---- caddesi esma sokak kavşağında eğim aşağı park halinde bulunan ------ plakalı araç eğim aşağı doğru hareket ederek ön kısmı ile ilk önce gidişe göre sağ tarafta park halinde bulunan ---- plakalı aracın ön kısmına çarpıp---- plakalı araç devam ederek gidişe göre sağ tarafta bulunan no:---- bahçe çitlerine çarpıp devam ederek ön sağ kısmı ile hemen önünde park halinde bulunan ---- plakalı aracın sağ yan kısımlarına çarpmış ve çarpmanın etkisi ile ----plakalı araç savrularak arka kısmı ile gidişe göre sağ tarafta park halinde bulunan ----- plakalı aracın arka kısmına çarpmı---- araç düz devam ederek ön kısmı ile --- caddesi no:----- önünde

park halinde bulunan ---- plakalı aracın arka kısmına çarparak durmuş olup ------ plakalı araç çarpmanın etkisi ile öne doğru savrularak ön kısmı ile hemen önünde park halinde bulunan---- plakalı aracın ön kısmına çarpmış ---- plakalı araç, geriye doğru savrularak arka kısmı ile hemen arkasında park halinde bulunan ------ plakalı aracın ön kısmına çarpması neticesi maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir.

Kaza tarihi itibariyle ---- plakalı aracın davacıya ait olduğu, ----- plakalı aracın davalı ---- ait olduğu anlaşılmıştır.----plakalı aracın, ------ poliçe numaralı karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile 07.04.2023 tarihi ile 07.04.2024 tarihi arasında geçerli olmak üzere davalı sigorta şirketi tarafından sigortalandığı, kaza tarihinde araç başına maddi 120.000,00 TL, kaza başına maddi 240.000,00 TL teminat bulunduğu anlaşılmıştır.Dava konusu kazadaki kusur durumunun tespiti için dosya bilirkişiye tevdi edilmiş, dava konusu kazanın meydana gelmesinde davalı ---- ait ------- plakalı aracın yüzde yüz oranında kusurlu olduğu, davacıya ait aracın kusurunun bulunmadığı anlaşılmıştır.

Dava konusu kaza sebebiyle davacıya ait araçtaki değer kaybının tespiti için dosya makine bilirkişiye tevdi edilmiş, hazırlanan raporda davacıya ait araçtaki değer kaybının 115.610,00 TL olduğu sonucuna varılmıştır.

Hazırlanan raporun dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli olması sebebiyle davacıya ait araçtaki değer kaybının 15.610,00 TL olduğu sonucuna varılmıştır.2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 96.maddesi 1.fıkrasında, "Zarar görenlerin tazminat alacakları, sigorta sözleşmesinde öngörülen sigorta tutarından fazla ise, zarar görenlerden her birinin sigortacıya karşı yöneltebileceği tazminat talebi, sigorta tutarının tazminat alacakları toplamına olan oranına göre indirime tabi tutulur." Buna göre garameten paylaştırma yapılmalıdır.Dava konusu kaza sebebiyle davalı sigorta şirketi tarafından,

01.11.2023 tarihinde ----- plakalı araç için 41.576,97 TL, 20.09.2023 tarihinde tedarikçi firma hesabına yapılan 36.530,56 TL hasar bedeli, 01.11.2023 tarihinde ---- plakalı araç için 80.000,00 TL ve 17.11.2023 tarihinde ------ plakalı araç için 26.400,00 TL olmak üzere toplam 184.507,53 TL ödeme yapılmıştır. Sigorta poliçesinde kaza başına maddi 240.000,00 TL teminat limiti olup davalı sigorta şirketinin 55.492,47 TL sorumluluğu kalmıştır.

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 99. maddesinde; “...Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içerisinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar." düzenlemesi yer almaktadır.

Davalı sigorta şirketi bakımından temerrüt tarihi, davaya konu kazanın sigorta şirketine ihtar ya da ihbar edildiği tarihten itibaren sekiz iş günü sonrasıdır.

Somut davada, davacı vekilince tensip ara kararı gereğince sunulan beyan dilekçesi ekinde sunulan belgeye göre davacının davalı sigorta şirketine 17.07.2023 tarihinde başvuru yapıldığı, sekiz iş günü sonunda 28.07.2023 tarihinde temerrüt gerçekleşmiş olup davalı sigorta şirketi yönünden 28.07.2023 tarihinden itibaren faiz uygulanmıştır.6098 sayılı TBK'nın 117. maddesi gereğince, haksız fiilden kaynaklı alacaklarda davalının haksız fiil tarihinde temerrüte düşmesi sebebiyle davalılar araç maliki ve sürücüsü yönünden haksız fiil (kaza) tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmıştır.

TASHİH ŞERHİ

Her ne kadar mahkememizin 13.01.2026 tarihli duruşmasının bir numaralı kısa kararında "1-Davanın kabulüne. 115.610,00 TL değer kaybı bedelinin.

A)55.492,47 TL'sinin davalı ---- Şirketi yönünden 28.07.2023 tarihinden, davalı ---- yönünden 23.06.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, B) 60.117,53 TL'sinin 23.06.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalı ----- alınarak davacıya verilmesine," yazılmış ise de davalı ----- isminin sehven -----olarak yazılmış olduğu görüldüğünden, yapılan hatanın HMK 304 md belirtilen maddi hata kapsamında olduğu ve gerekçeli kararın tebliğ edilmemesi sebebiyle mahkememizce resen düzeltilebileceği değerlendirilmiş,

hükmün bir numaralı maddesinin "1-Davanın kabulüne. 115.610,00 TL değer kaybı bedelinin.

A)55.492,47 TL'sinin davalı --- Şirketi yönünden 28.07.2023 tarihinden, davalı ---- yönünden 23.06.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, B) 60.117,53 TL'sinin 23.06.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalı ------ alınarak davacıya verilmesine," şeklinde DÜZELTİLMEK SURETİYLE HÜKMÜN TASHİHİNE,Dair,

kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize dilekçe ile başvurarak veya zabıt katibine beyanda bulunmak suretiyle tutanağa geçirilmesi ve hakime onaylatılmak suretiyle ----- Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.