İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/1126 K.2026/290

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/1126

KARAR NO : 2026/290

DAVA

Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))

DAVA TARİHİ : 03/12/2025

KARAR TARİHİ : 25/03/2026

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; keşidecisi-----Şirketi tarafından ----- Şubesi -------- numaralı, 31.11.2025 vade tarihli 35.000.000-TL bedelli çek lehdar müvekkil ...'a keşide edildiğini, müvekkilinin de bu çeki bankaya ibraz etmek üzere ciro ettiğini, yine Keşidecisi ---- Şirketi tarafından ---- Şubesi ------ numaralı ve 06.12.2025 vade tarihli 5.000.000-TL bedelli çek lehdar ----- keşide edilmiş akabinde ------- tarafından müvekkil ...'a ciro edilmiştir.

Müvekkil de bu çeki bankaya ibraz etmek üzere ciro ettiğini, hamil olan müvekkil ... anılan çekleri kaybettiğini ve yaptığı bütün aramalara rağmen anılan çekleri bulamadığını, bunun üzerine ilgili bankaya bildirimde bulunulduğunu ve bankaca taraflarına sisteme kayıp uyarı bilgisinin işleneceği ancak mahkemeden dava açıldığına dair karar getirmeleri gerektiğini bildirdiğini, ivedilikle ve öncelikle muhatap banka şubesine hitaben çek iptal davası açıldığına ilişkin bilgilendirici yazı yazılmasını, ilgili çekler için ödemeden men yasağına yönelik ihtiyati tedbir kararı verilmesini,

ödemenin durdurulmasına yönelik tedbir kararı verilmesini ve işbu kararın muhattap bankaya bildirilmesini, yapılacak yargılama neticesinde müvekkilinin lehdarı ve hamili olduğu ----- Şubesi, ------ numaralı, 31.11.2025 vade tarihli 35.000.000-TL bedelli çek ile -Müvekkilimin hamili olduğu -----Şubesi, -------- numaralı ve 06.12.2025 vade tarihli 5.000.000-TL bedelli çekin zayi olması nedeniyle kötü niyetli kişilerce kullanılmasını engellemek ve müvekkilimi ve diğer üçüncü şahısları zarara uğratmayı önlemek adına anılan çeklerin zayi nedeniyle iptalini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, zayi nedeniyle çekin iptali talebidir. Dava, TTK'nın 818/1.s maddesi yollamasıyla aynı Kanun'un 757 vd. maddeleri uyarınca zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.TTK.757-765.maddelerinde yer alan yasal düzenlemeye, yerleşik uygulamaya ve ilmi açıklamalara göre zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK.651/2.maddesi uyarınca hamile aittir.

Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibine iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir.(TTK.652.m.)TTK'nın 761. Md. "Poliçeyi getirme süresinin en az üç ay olacağını hükme bağlanmıştır.

Aynı yasa maddesinin 2.fıkrası vadesi gelmiş poliçelerde zaman aşımı 3 ayın geçmesinden önce gerçekleşirse mahkeme 3 aylık süre ile bağlı değildir, 3.fıkrası ise süre vadesi gelen poliçeler hakkında 1.ilan gününde vadesi gelmeyen poliçeler hakkında vadenin gelmesinden itibaren işlemeye başlar" hükmüne yer vermiştir, bu yasa maddeleri TTK'nın 818/s maddesi uyarınca çeklerde de uygulanacaktır ve çek hamillerinden 3 aylık ibraz süresi ibraz süresinin bitiminden sonra başlayacaktır.Talep gereği, TTK 757.maddesi uyarınca dava konusu çekler ile ilgili TTK.760-762.maddeleri uyarınca ilanlar yapılmıştır. ------- Gazetesinde ilan yapılmış,

ilanda belirtilen 3 aylık yasal süre içerisinde çekler mahkememize ibraz edilmemiştir.

Muhatap banka ile yapılan yazışmaya göre dava konusu çeklerden---- Şubesi ----- seri numaralı çekin ibraz edilmediğinin bildirildiği,---- Şubesi ------ numaralı çekin ise ibraz edilip geri çekildiğinin bildirildiği anlaşılmıştır.Tüm dosya kapsamına göre, dava konusu muhatabı çeklerin kaybolduğunu, yapılan ilana rağmen dosyamıza herhangi bir müracaat olmadığı anlaşıldığından, dava konusu----- Şubesi ---- seri numaralı çekin zayi sebebiyle iptalini, --- Şubesi ------ numaralı çekin ise ibraz edilip geri çekildiği bildirildiğinden iptali talebinin reddine yönelik davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.