İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/215 K.2026/426

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/215

KARAR NO : 2026/426

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 07/03/2025

KARAR TARİHİ : 28/04/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalıların ZMMS Sigortacısı, sürücüsü ve sahibi oldukları ---- plakalı otomobil ile davacının park halindeki --- plakalı kamyonetine çarptığını; sürücü ----- kazanın meydana gelmesinde tam kusurlu olduğunu; davacıya ait ---- plakalı kamyonetin hasar tutarının 135.002,05 TL olduğunu ve davalı------. tarafından ödendiğini; hasar tutarının işbu davanın konusu olmadığını; kamyonetin değer kaybettiğini ve serviste kaldığı 45 gün süresince mahrumiyet zararı olduğunu belirterek,

fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak bilirkişi incelemesi sonucu ortaya çıkacak olan müvekkilin---- plaka sayılı aracında oluşan şimdilik 500,00 TL değer kaybı tazminatının ve 500,00 TL tamiratta geçen süre nezdinde araç mahrumiyet bedeli tazminatının kaza tarihi olan 17.10.2024 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile davalılardan tazminine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraflar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekilinin 09/02/2026 tarihli bedel artırım dilekçesi ile; Davanın ve değer arttırımlarının kabulüyle, fazlaya ilişkin talep ve dava haklar saklı kalmak kaydı ile 48.000 TL değer kaybı tazminatının yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 7.000TL araç mahrumiyet tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ---- ve diğer davalı ------ tahsiline, karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı----- vekili cevap dilekçesinde özetle.

Öncelikle dava konusu kaza neticesinde müvekkili sigorta şirketi nezdinde ------ nolu hasar dosyası açılmış olup 01.11.2024 tarihinde ------ 135.002,08 TL ödeme yapıldığını, söz konusu tutarların poliçe limitinden tenzil edilmesi gerektiğini, zira müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun sigortalının kusuru oranında ZMMS poliçe limitleriyle sınırlı olduğunu, gelinen noktada, kazaya konu aracın ZMMS kapsamında sigorta şirketi olan müvekkili --- söz konusu somut olaya istinaden herhangi bir tazminat yükümlülüğü bulunmadığını, davacı yanın taleplerini belirsiz alacak davası olarak ileri sürmesinde hukuki yararı bulunmadığını,

işbu sebeple davanın usulden reddi gerektiğini, davanın haksız fiile dayandığını, ticari nitelikte bir ilişkiye dayanmadığından, davanın Asliye Hukuk Mahkemesi’nde görülmesi gerektiğini, .---- merkezi --- ili, ----- ilçesinde yer almakta olup, İlgili kanun maddeleri gereğince sigorta şirketlerine yönelik davalar, sigorta şirketinin merkezinin bulunduğu yer mahkemesinde açılması gerektiğini, yetki itirazı olduğunu, müvekkili ----. yönünden araç mahrumiyet tazminatı talebi bakımından husumet yöneltilemeyeceğini ve davanın müvekkil sigorta şirketi aleyhine açılan kısmının husumet yokluğu nedeniyle usulden reddi gerektiğini, somut olayda,

davacı tarafın, arabuluculuk sürecini işletmeden doğrudan dava açtığını, dava şartı olan arabuluculuk süreci işletilmeden açılan davanın usulden reddi gerektiğini, zamanaşımı itirazları olduğunu, müvekkili şirkete Karayolları Trafik Kanunu madde 97 hükmü gereğince yapılması gereken zorunlu başvuru usulüne uygun olarak yapılmadığından dava şartı eksikliği nedeniyle davanın reddi gerektiğini, davacı vekilinin talep etmekte olduğu tazminat bedelinin ödendiğini, davacı tarafın ilgili ödemeyi kabul ederken ihtirazi kayıt ileri sürmediğini, kendisine yapılan ödemenin talebini tamamen karşıladığını kabul etmiş sayılması gerektiğini,

mahkemenin aksi kanaatte olması halinde müvekkil şirketin sorumluluğuna isabet eden tazminat miktarına ilişkin hesaplamanın yapılması için söz konusu dosyada kusura ve zarara ilişkin bilirkişi incelemesi yapılmasını talep ettiklerini, huzurdaki davada müvekkil şirketin yapılan ödeme sebebi ile temerrüdü gerçekleşmemiş olduğundan söz konusu faiz taleplerinin reddine karar verilmesi gerektiğini, mahkeme aksi kanaatte olsa dahi hükmedilecek faizin yasal faiz olduğunu açıklayarak davanın öncelikle usulden reddine, mahkeme aksi kanaatte ise esastan reddine,

yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalılar ------ usulüne uygun tebligata rağmen cevap sunmadıkları görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, maddi hasarlı trafik kazasından kaynaklı araçta oluşan değer kaybı bedeli ile mahrumiyet bedelinin tazmini istemine ilişkin maddi tazminat davası olup belirsiz alacak davası olarak açılmıştır.Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; davacıya ait ---- plaka sayılı araç ile davalı sigorta şirketinin ZMMS sigortası ile sigortalı, davalı ----- maliki, diğer davalı --- sürücüsü olduğu ------ plaka sayılı aracın 17/10/2024 tarihinde trafik kazasına karıştıkları ve davacıya ait aracın hasara uğradığı hususunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı,

uyuşmazlığın davanın belirsiz alacak davası olarak açılıp açılamayacağı, taraf sürücülerin kusur oranları, davacının aracında meydana gelen hasar nedeniyle değer kaybı oluşup oluşmadığı oluşmuş ise miktarı ve bu nedenle kullanılamamasından dolayı davacının kullanım kaybı bulunup bulunmadığı, varsa makul süresi ve talep edebileceği tazminat miktarları, davalıların bu miktarlardan sorumlulukları bulunup bulunmadığı, davanın kabulü halinde faiz başlangıç tarihi ile faiz türü noktasında toplandığı anlaşılmıştır.

Davalı sigorta şirketinden hasar dosyası ve poliçe, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden ----- plaka sayılı aracın trafiğe ilk çıktığı günden kaza tarihi olan 17.10.2024 gününe kadar karıştığı tüm trafik kazalarını gün ve yerlerine ve sigortalı olduğu sigorta şirketlerine ilişkin bilgiler celp edilmiş, ------- plakalı araçların kaza tarihi 17.10.2024 ve halen malik bilgilerini gösterir tescil ve ruhsat kayıtları uyap üzerinden dosya arasına alınmış, 30/10/2025 tarihli bilirkişi raporu alınarak dava sonuçlandırılmıştır.

Kolluk kuvvetlerinin düzenlediği kaza tespit tutanağında; 17.10.2024 tarihinde, saat 01:15 sularında, -----; sürücü ---- idaresindeki --- plakalı otomobili ile ----- otoyolu yönünde seyrederken yolun virajlı kısmında kontrolünü kaybederek orta refüjü aştığı, karşıdan gelen araçların kullandığı yola geçtiği ve yaya kaldırımı kenarında park halindeki --- plakalı kamyonete çarptığı, ---- plakalı kamyonetin aldığı darbe ile geriye doğru kayarak park halindeki ----- plakalı otomobile çarptığı, sürücü ---- 0,11 promil alkollü ve ehliyetinin yeterli olduğu, sürücü ---- hızını aracının teknik özelliklerine ve yol şartlarına göre ayarlamadığı için kusurlu olduğu açıklanmıştır.

---- numaralı KZMSS poliçesi ile ---- adına tescilli ------ plakalı otomobil 17.04.2024 -17.04.2025 tarihleri arasında kazanın meydana geldiği 17.10.2024 tarihini de kapsayacak şekilde sigorta teminatı altına alınmıştır. Kaza tarihinde araç başına teminat limiti 200.000 TL dir.----- plaka sayılı aracın kaza tarihi olan 17/10/2024 tarihinde davacı adına, ---- plakalı aracın ise davalı ----- adına kayıtlı olduğu, -----plaka sayılı aracın hususi otomobil olduğu görülmüştür.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde.

Sürücü --- idaresindeki ----- plakalı otomobili ile seyrederken hızını aracının teknik özelliklerine ve yol şartlarına göre ayarlamadığı ve yolun virajlı kısmına girerken yavaşlamadığı; savrularak orta refüjü aştığı; karşıdan gelen araçların kullandığı yolun diğer tarafında kaldırım kenarında normal park halindeki --- plakalı kamyonete çarparak kaymasına ve park halindeki ----- plakalı otomobile çarpmasına neden olduğu için KTK 52/a-b ve KTY 101/a-b maddelerinde açıklanan kusurları işlediği; kazanın meydana gelmesinde asli ve %100 kusurlu olduğu,

kaldırım kenarında normal park halindeki -----plakalı kamyonet, ----plakalı otomobil, kontrolden çıkan ---- plakalı otomobilin çarpması sonucu kazaya karıştıkları için park eden sürücülerin kazanın meydana gelmesinde kusurlarının olmadığı, davacıya ait araçta kaza nedeniyle meydana gelen değer kaybının 48.000,00 TL, makul onarım süresinin 8 gün ve bu süreye denk gelen mahrumiyet bedelinin 7.000,00 TL olduğu kanaatine varılmıştır---- tarafından ------ plakalı kamyonetin hasar tutarı karşılığı 01.11.2024 tarihinde 135.002,05 TL ödenmiştir.

Dekont sunulmuştur. Bakiye teminat limiti 200.000,00-135.002,05= 64.997,95 TL olup, bakiye teminat limiti 48.000 TL değer kaybının ödenmesi için yeterlidir.

ZMMS motorlu bir aracın karayollarında işletilmesi sırasında, bir kimsenin zarara uğramasına neden olunması durumunda, aracı işletenin, üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli sınırlar içinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir sorumluluk sigortası türüdür.

Bu sigorta türünde sigortacı, oluşan zararın tamamından değil, sigorta teminatı verdiği işleten ve onun eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin zararın doğmasındaki kusurları oranında ve poliçede belirlenen tazminat tutarları limitlerine kadar sorumlu olur. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49.maddesi “Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.

Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür.” hükmünü içermektedir. Diğer taraftan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91. maddesi. “İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumlulukların karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.” Hükmünü, Aynı kanunun 85. Maddesinde ise.

“Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi,

doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.” hükmünü içermektedir.Yukarıda açıklananlar çerçevesinde davalı ---- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49.maddesi gereğince davalı ----- 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85 inci maddesi gereğince davalı sigorta şirketi ise ZMMS poliçesi kapsamında 48.000,00 TL'lik değer kaybından müteselsil sorumludur.KZMSS Genel Şartları - A.6.k - Teminat Dışında Kalan Haller ''Gelir kaybı, kâr kaybı,

iş durması ve kira mahrumiyeti gibi zarar verici olguya bağlı olarak oluşan yansıma veya dolaylı zararlar nedeniyle yöneltilecek tazminat talepleri teminat dışındadır.''şeklindedir. bu nedenle davacının sigorta şirketinden araç mahrumiyet bedeli talep edemeyeceği kanaatine varılmıştır.

Esasen, haksız eylem nedeniyle meydana gelen zararda ihtar ve ihbara gerek olmaksızın, zararın doğduğu anda, başka bir anlatımla haksız eylem tarihinden itibaren zararın tamamı için temerrüt oluşmuş sayılır. Dolayısıyla, zarar gören, gerek kısmi davaya, gerekse sonradan açtığı ek davaya veya ıslaha konu ettiği kısma ilişkin olarak haksız eylem tarihinden itibaren temerrüt faizi isteme hakkına sahiptir.

Davalı sigorta şirketi yönünden ise 2918 sayılı KTK'nun 99/1. maddesi ile ZMSS Genel Şartları'nın B.2. maddesi gereğince, rizikonun ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde, sigortacının tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüdün gerçekleştiği ve davalının temerrüt faizinden sorumlu olduğunun kabulü gerekecektir. Islah edilen miktar yönünden de temerrüt tarihinden itibaren faiz yürütülmelidir.

(Yargıtay ------ Sigortacının kısmi ödeme yapması halinde ise, söz konusu ödeme tarihi temerrüt tarihi olarak esas alınacaktır. ( Yargıaty ----- HD'ninin 04/02/2020 tarih ve-----Davacı tarafından ---- e-posta ile 10.01.2025 tarihinde başvurulmuştur. Ekran görüntüsü sunulmuştur. Bu nedenle davalı sürücü ve malik yönünden temerrüt tarihi kaza tarihi olan 17/10/2024, sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi 22/01/2025'tir.

Açıklanan nedenlerle davanın kısmen kabulü ile; 1-48.000,00 TL değer kaybına ilişkin maddi tazminatın davalılar ---- ve ------- yönünden kaza tarihi olan 17/10/2024 tarihinden, davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olan 22/01/2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 2-7.000,00 TL araç mahrumiyet bedeline ilişin maddi tazminatın kaza tarihi olan 17/10/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar davalılar ---- ve ------ müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 3-Davalı sigorta şirketi yönünden araç mahrumiyet bedeline ilişkin maddi tazminat talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.