İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/569 K.2025/1003

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/569

KARAR NO : 2025/1003

DAVA

Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))

DAVA TARİHİ : 27.06.2025

KARAR TARİHİ : 02.12.2025

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin lehtar olduğu, keşidecisi------olan ve taraflar arasındaki ticari ilişkiden kaynaklanan bir adet tacir çekinin müvekkili tarafından kaybolduğunun tespit edildiğini, yapılan tüm aramalara rağmen çeklerin bulunamadığını, müvekkilinin, hem 400.000,00-TL tutarındaki alacağını tahsil edebilmesi hem de çekin kötü niyetli kişilerin eline geçmesi durumunda doğabilecek sorumluluğu önlemek amacıyla bu davanın Mahkemede açılması zorunluluğunun ortaya çıktığını, keşidecisi -----, lehtarı ----- olan ----- Şubesi’ndeki -------- seri numaralı,

400.000,00-TL değerindeki tacir çekinin iptali için gerekli başvurunun yapılması zaruretinin hasıl olduğunu, tüm bu nedenler ve Mahkemece re’sen dikkate alınacak olan nedenlerle; davanın kabulünü, dava konusu çekin kaybolma sebepleri nedeniyle iptalini ve işbu dava süresince çeke ödeme yasağı konulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Talep eden ----- vekili müdahale dilekçesinde özetle; davaya konu çekin,------ Şubesi'ne ait ------- seri numaralı, 10.07.2025 keşide tarihli ve 400.000,00-TL bedelli olduğunu, çekin ön yüzünde ----Şirket yetkilisi ------ imzası, arka yüzünde de çekin şahsına ciro edilmesi sebebiyle ---- imzası ve müvekkili ------- yapılan ciro bulunduğunu, çekin, halihazırda müvekkilinin elinde bulunduğunu, kaybolmadığını, Mahkemece dosyada verdiği ilanın ilk tarihinden itibaren üç aylık süre içerisinde çekin Mahkemeye ibraz edilmesi veya bildirimde bulunulması,

aksi takdirde söz konusu çekin iptaline karar verileceği hususunun ilan edildiğini, ilgili çekin suretini işbu dilekçe ekinde Mahkemeye sunduklarını, davacı tarafın, ticari itibarını kaybetmemek ve müvekkiline olan borcunu ödememek amacıyla, çekin kaybolduğu yönünde gerçeğe aykırı bir iddiayla işbu davayı açtığını, bu eylemin, hukukun kötüye kullanılması niteliğinde olduğunu, tüm bu nedenler ve Mahkemece resen nazara alınacak nedenlerle;

davaya müdahil olarak kabulünü, davacı tarafın kötü niyetli ve hukuki dayanaktan yoksun davasının reddini, dosya kapsamında verilen ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE

Dava, TTK'nın 818/1.s maddesi yollamasıyla aynı Kanun'un 757 vd. maddeleri uyarınca zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.TTK.757-765.maddelerinde yer alan yasal düzenlemeye, yerleşik uygulamaya ve ilmi açıklamalara göre zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK.651/2.maddesi uyarınca hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibine iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir.(TTK.652.m.)

TTK'nın 761. Md. "Poliçeyi getirme süresinin en az üç ay olacağını hükme bağlanmıştır.

Aynı yasa maddesinin 2.fıkrası vadesi gelmiş poliçelerde zaman aşımı 3 ayın geçmesinden önce gerçekleşirse mahkeme üç aylık süre ile bağlı değildir, üçüncü fıkrası ise süre vadesi gelen poliçeler hakkında birinci ilan gününde vadesi gelmeyen poliçeler hakkında vadenin gelmesinden itibaren işlemeye başlar" hükmüne yer vermiştir, bu yasa maddeleri TTK'nın 818/s maddesi uyarınca çeklerde de uygulanacaktır ve çek hamillerinden üç aylık ibraz süresi ibraz süresinin bitiminden sonra başlayacaktır.Talep gereği, TTK 757.maddesi uyarınca dava konusu çek ile ilgili TTK.760-762.maddeleri uyarınca ilanlar yapılmıştır. ----- Gazetesinde ilan yapılmış,

ilanda belirtilen üç aylık yasal süre içerisinde çek aslı mahkememize ibraz edilmiştir.

Muhatap banka ile yapılan yazışmaya göre dava konusu çekin ---- tarafından (T.C.K.N.:-----) ibraz edildiğinin bildirildiği ayrıca ------ vekili tarafından çek aslının mahkememize ibraz edildiği, davacı vekiline istirdat veya menfi tespit davası açmak üzere süre verildiği, davacının bu çekle ilgili istirdat/menfi tespit davası açtığı bu suretle davanın konusuz kaldığı anlaşılmakla, davaya konu çek yönünden konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.