İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/900 K.2025/804

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2025/873 Esas

KARAR NO:2025/765

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 18/08/2023

KARAR TARİHİ: 14/10/2025

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin, davalı ----alacaklı olup davalı borcuna karşılık ---- düzenleme tarihli 20.000 USD bedelli senet tanzim ederek müvekkiline verdiğini, Müvekkilin------ görev yapmakta iken davalı tarafından tanzim edilen senedi makam odasına bırakdığını, ilerleyen süreçte yurtdışına gitmek zorunda kaldığını, Müvekkilimin babası -----günlü dilekçe ve ekinde sunduğu vekaletnameyle davalı tarafından müvekkilime verilen senet aslının kendisine teslim edilmesini------talep ettiğini, ancak hastane yönetimi ekte sunulan tutanaktan da anlaşılacağı üzere müvekkilimin kişisel eşyalarını babası ---- teslim etmelerine rağmen senet aslını teslim etmediğini,

------- sözlü olarak senet aslının teslim edilmesi talep edilmesine rağmen senet aslı tarafımıza da teslim edilmediğini, Davalı yan iş bu senede istinaden müvekkil alacağını tüm taleplerimize rağmen şimdiye kadar ödemediğini, Davalı tarafından müvekkile verilen 20.000 USD bedelli senedin ------- müzekkere ile istenilmesini, Davalı taraf senede dayalı müvekkil alacağını iş bu dava tarihine kadar ödemediğinden 20.000 USD (Amerikan Doları) müvekkil alacağının dava tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile müvekkile ödenmesine,

Yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Davacı taraf, müvekkile 20.000 USD karşılık olarak ---- düzenleme tarihli 20.000 USD bedelli bono verdiğini iddia etmiştir.

Buna ilişkin senet aslı dosyaya sunulmamakla birlikte senet fotokopisine dilekçe ekinde yer verildiği, esasında davanın türü ödünç ilişkisinden kaynaklı alacak olmasına rağmen davacı tarafın dilekçesinde dayandığı hususların tamamı düzenlenen bonoya ilişkin olduğunu, Bononun haricinde ödünç sözleşmesinin hangi temel ilişkiye dayandığına hiçbir delil ve beyan ileri sürülmediğini, Kambiyo senetlerinin aradaki temel ilişkiden soyut tamamen kendine özgü bir borç ilişkisi yarattığı yani sık kullanılan tabiriyle sebepten mücerret olduğu hususu izahtan vares olduğu,

bu bakımdan davacının tüm dayanığı olan kambiyo senedinin varlığının ve unsurlarının incelenmesinin davanın esas konusu oluşturduğunun kabulü gerektiği, dilekçe ekinde yer alan senet üzerindeki diğer hususlara bilahare itiraz edilecek olmakla birlikte burada esas dikkat çekilecek konu senedin ödeme tarihinin yazılmamış olduğu, Bu durum senedin görüldüğünde ödenecek vade için düzenlendiğini gösterdiği, görüldüğünde ödenecek vadede ise bononun tahsili için muhatabına ibraz süresi TTK 'da 1 yıl olarak düzenlendiği, senedin düzenleme tarihi olan ------ tarihinden itibaren 1 yıl ibraz süresi bulunduğu,

1 yıllık ibraz süresinin sonu olan----- tarihinden itibaren ise TTK md.749/1 kapsamındaki 3 yıllık zaman aşımı süresi başlayacağı, bu zamanaşımı süresi ise ----- tarihinde dolmuş olduğu, tüm bu açıklamalarla davacı tarafın tek dayanağı olan bono zaman aşımına uğradığı, davaya konu bono ilişkin zamanaşımı itirazımızın yanında ödünç ilişkisi olduğu iddia edilen temel borç ilişkisine de zamanaşımı yönünden itirazlarını sunduğunu, davacı tarafça davaya temel olan bononun aslı dosyaya sunulmadığı,

esasında mevcut dava bakımından söz konusu kambiyo senedi üst kısımdaki itirazlarımızla birlikte TMK md. 749 hükümlerine göre ancak delil başlangıcı niteliğine haiz olabileceğini, bu bakımdan senedin aslının dosyaya sunulması ve üzerinde her türlü kambiyo senedi unsurlarının taşıyıp taşımadığına ilişkin inceleme ve imza incelemesi yapılmasının büyük önemi bulunduğunu, bu tip yargılamalarda genel usul zamanaşımına uğrayan senetler yönünden senedin varlığı ve kambiyo vasfına sahip olduğunun ispatı akabinde ise tanıkla alacağın ispat edilmeye çalışılması şeklinde olduğunu,

somut uyuşmazlıkta her ne kadar ödünç ilişkisinden kaynaklı dava açılmış olsa da davaya tek dayanak gösterilen kambiyo senedi olduğu, kambiyo senedinin aslı ise dosyaya sunulmadığı, kambiyo senetleri nitelikleri gereği tedavül kabiliyetine haiz olduğu, bu bakımdan kambiyo senedine dayalı bir alacağın talebi ve takibi için senedin yetkili hamili olmak gerektiği, senedin aslının hastanede bulunduğu davacı tarafça iddia edildiği, senedin aslının bulunmaması sebebiyle senedi ciro edilip edilmediği davacının yetkili hamil olup olmadığı hususları belirsiz olduğu,

davacı taraf senedi elinde bulundurmadığından dolayı yetkili hamil olmadığı açıklanan hususlarla davacının taraf sıfatının yokluğu sebebiyle davanın usulden reddine, davacı tarafça iddia olunan ödünç ilişkisine dayalı olarak müvekkilin hiçbir borcu bulunmadığı, davacı tarafça iddia edilen ödünç ilişkisinin varlığını kabul anlamına gelmemekle birlikte davacı tarafça ileri sürülecek her türlü borca karşılık ödemeler gerek elden gerekse banka kanalından yapıldığı,

açıklanan ödemelere ilişkin dekontlar mahkemeye sunulacağı, yine davacının davaya dayanak olarak gösterilen bonoyu tarafımıza ibraz ettiğine ilişkin olarak herhangi bir belge sunmadığı, yine 2017 de düzenlenen ve 2018 temmuz ayında 1 yıllık ibraz süresi dolan 20.000 USD değerindeki kambiyo senedi içi gelinen noktaya kadar herhangi bir yasal takip yapılmaması da hayatın olağan akışına aykırı olduğu, tarafımızın davacı tarafça davaya temel teşkil edilen kambiyo senedindeki imzalara ilişkin itirazı bulunduğu, davacı tarafça dosyaya sunulan senet fotokopisi üzerindeki ABD doları ibaresi diğer tüm ibarelerden farlı tonda ve daha koyu yazıldığı,

bu durum senet üzerinde tafriyat yapılmış olabileceğini gösterdiği, bu hususlarla ilgili olarak senet aslı üzerinde tafriyat yapılıp yapılmadığına yönelik bilirkişi incelemesi yapılmasını, usule ilişkin itirazlarımızın kabulü ile davanın öncelikli olarak usulden reddini, aksi kanaatin hasıl olması halinde esasa ilişkin itirazlarımız doğrultusunda davanın esastan reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretlerinin davacı taraf üzerine tahmiline karar verilmesini talep etmişlerdir.

DELİLLERİN DEĞERLERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, kambiyo senedine dayalı alacağın tahsili talebine ilişkindir.

Dosyanın safahatı incelendiğinde; ilk olarak açıldığı ------- karar sayılı ilamıyla görevsizlik kararı verildiği, usulüne uygun gönderme talebine istinaden dosyanın mahkememize tevzi edilerek iş bu esasa kaydı yapılarak yargılama sonuçlandırılmıştır. Davacı tarafça dava konusu bonoya dayalı olarak alacak talebinde bulunulduğu, davalı tarafça zamanaşımı itirazının ileri sürüldüğü, ---- Asliye Hukuk Mahkemesince görevsizlik kararı dosyanın mahkememize gönderildiği görülmüştür.

Dava konusu bono yönünden TTK 778(1)-h maddesi atfı ile uygulanması gereken TTK 749 maddesinde zamanaşımının vade tarihinden itibaren üç yıl olduğu, 750(1) madde de ise zamanaşımının dava açılması, takip talebinde bulunulması, davanın ihbar edilmesi veya alacağın iflas masasına bildirilmesiyle kesileceği, 751(2) maddede ise zamanışımı kesilince süresi aynı olan yeni bir zamanaşımı işlemeye başlayacağı düzenlenmiştir.Dava konusu bono -----tarihinde düzenlenmiş olup vade tarihi gösterilmemiştir.

TTK 777/2 maddesine göre vadesi gösterilmemiş olan bono, görüldüğünde ödenmesi şart olan bir bono sayılır. Vadesi gösterilmemiş, görüldüğünde ödenecek bono düzenleme tarihinden itibaren 1 yıl içinde ibraz edilmelidir. İbraz edilmezse, 1 yılın sonunda vade gelmiş sayılır ve zamanaşımı bu tarihten itibaren işlemeye başlar.

Eldeki dava 18/08/2023 tarihinde açılmış olup davanın dayandığı bonoların kambiyo vasfını yitirdikleri, böylece davanın TTK.nun 4. maddesi kapsamında mutlak ticari dava olmadığı; tarafların tacir olduğuna dair dosyada delil bulunmadığı, bu nedenle davanın nispi ticari dava olarak da nitelenemeyeceği, buna göre davanın genel hükümlere göre Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından görülüp sonuçlandırılması gerekİRKEN -------karar sayılı görevsizlik kararına katılmak mümkün değildir.

Anılan gerekçelerle karşı görevsizLİk kararı verilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. -----