İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/1183 K.2021/1031

T.C. İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2018/1183 Esas

KARAR NO: 2021/1031

DAVA

İtirazın İptali

DAVA TARİHİ : 15/10/2014

KARAR TARİHİ: 05/10/2021

Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının sigortalısı olan ---- taşımasının davalı tarafından yapıldığını, taşımanın ---- kadar gemi, ardından tren ile gerçekleştirildiğini, ----- açıldığında --- delindiğinin görüldüğünü, eksilen emtia için davacının sigortalıya ---- ödeme yaptığını, rucuen tahsil için davalı aleyhine başlatılan takibe itiraz edildiğini belirtmiş, itirazın iptalini, icra inkar tazminatının tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; emtianın, sigortalının çalışanı tarafından ---- yüklendiğini, davalının sadece taşımayı ---- ettiğini, ---- taşımacılığında, taşıyıcının ---- nezaret etme şansının bulunmadığını, itirazın üzerinden --- yıl sonra açılan davanın usul ve yasaya uygun olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Dava, ---- uyarınca sigortalıya ödenen hasar bedelinin rücuen tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkememiz ----sayılı dava dosyasında; davacının sigortalısının satışını yaptığı --- şekli ile taşıyıcıya teslim ettiği emtia açısından nef'i ve hasar riskinin alıcı---- ait olduğu, davacının sigortalısı tarafından emtianın tam bedelinin tahsil edildiği, sigortalı hesaplarında, söz konusu taşıma ile ilgili herhangi bir mal bedeli alacağının kalmadığının saptandığı, taşıma süresince hasar ve zayi oluşması halinde tazminat alacaklısının satıcı değil alıcı olması gerektiği, bu nedenle, davacının, aktif husumet ehliyetinin bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Karar, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

-----Somut olayda, davacının sigortalısı tarafından --------- alıcı firmaya düzenlenen --- şartlı faturanın tarihi ---- olup, sigortalının defterlerinde bu faturaya karşılık yapılan ödemeler ---- tarihini taşımaktadır. Bu tarihlerde alıcı tarafından yapılan ödemelerin bir kısmının dava konusu taşımaya ilişkin fatura bedeline karşılık kaydedildiği, bir kısmının da alınan avanslar hesabına virman edildiği sigortalının defterlerinden anlaşılmaktadır.

Taşımanın yapıldığı tarihte taşımaya konu malın fatura bedelini henüz alıcıdan tahsil etmeyen sigortalının nakliyat sigortası yaptırmasında hukuki yararının bulunduğu da nazara alınmalıdır.

Bu durumda, alınan ekspertiz raporu sonucu bulunan hasar bedelinin geçerli bir sigorta poliçesine istinaden sigortacı tarafından sigortalıya ödenmesinden sonra davacı sigorta şirketinin aktif dava ehliyetinin bulunduğu gözetilerek işin esasına girilip hasıl olacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirmeye dayalı yazılı şekilde davanın aktif husumet ehliyeti yokluğundan reddine karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir." şeklinde açıklanan gerekçeler ile karar bozulmuştur.

Mahkememizin ---- tarihli oturumunda bozma ilamına uyulmasına karar verilmiş, işin esasına girilerek uyuşmazlık noktalarına ilişkin bilirkişi raporu alınmıştır. Bilirkişi ---- tarafından düzenlenen ---- tarihli ek raporda; dava konusu emtianın denizyolu ve demiryolu ile taşındığı, uyuşmazlığa ---- hükümlerinin uygulanamayacağı, emtianın demiryolu taşıması sırasında zayi olduğu, ----- uygulanması gerektiği, emtianın ------ içerisinde düzgün istiflenmemesi nedeniyle hasarın meydana geldiği, hasardaki sorumluluğun ---kapsamında göndericide olduğu, tespit edilen zararın kadri maruf olduğu mütalaa edilmiştir.

---- taşımaları için --- tarihinde ana bir ---yolcu ve bagaj taşımalarına ilişkin ------- kuralları içeren ---- kabul edilmiş, ülkemizin de taraf olduğu ----- takım değişiklikler geçirmiş, bu değişiklikler de uygun bulunarak onaylanmış ve yürürlüğe girmiştir.

Dava konusu taşıma tarihinde yürürlükte bulunan ----sözleşmesine konu teşkil eden ---- bir taşımanın, sınır ötesi demiryolu taşımasına ilave olarak, bir üye devletin dahili trafiğinde denizcilik yolu veya karayolu ile taşımayı içermesi halinde, işbu tektip kurallar uygulanır.” hükmü uyarınca somut uyuşmazlığa------Gönderici ve taşımacı eşyanın yüklenmesi ve boşaltılmasının kime ait olduğuna karar verir.

Böyle bir sözleşmenin olmaması halinde, tam vagonlar için yükleme göndericiye ve teslimden sonra boşaltma alıcıya ait iken, koliler için yükleme ve boşaltma taşımacıya aittir. Gönderici kendisi tarafından yapılan hatalı yüklemenin tüm sonuçlarından sorumludur ve özellikle bundan dolayı taşımacının uğradığı zararı telafi etmesi gereklidir. Yanlış yüklemenin ispatı taşımacıya aittir." hükmüne yer verilmiştir.

Yine, "Sorumluluğun Temeli" başlıklı 23. maddede; b) ambalajlanmadığı veya kötü ambalajlandığında, türleri gereği kayıp veya hasar tehlikesine maruz olan eşyalar için, ambalaj yokluğu veya kusuru, c)eşyaların gönderici tarafından yüklenmesi veya alıcı tarafından boşaltılması hallerinde taşıyıcının sorumluluktan kurtulacağı düzenlenmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın çözümü için yapılan yargılama sonucunda; dava konusu emtianın demiryolu ile taşınması sırasında hasar gördüğü, hasarın eksik ambalajlama ve hatalı istiflemeden kaynaklandığı, dosya içerisinde yer alan tutanağa göre yüklemenin gönderici ve taşıyıcı tarafından yapıldığı, emtianın özel niteliği gereği ambalajlama ve istiflemeden göndericin sorumlu olduğu, ----gereği vagon hamulesi yükte tespit olunan noksanlık nedeniyle gönderenin zarar sorumlusu olduğu, bu nedenle taşıyıcıya rücu hakkı olmadığı ----- anlaşıldığından, aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.