İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/353 K.2020/655

T.C. İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2018/353 Esas

KARAR NO : 2020/655

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 13/09/2017

KARAR TARİHİ : 09/11/2020

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 9. maddesine göre Türk Milleti adına yargılama yetkisini kullanan bağımsız İstanbul Anadolu ----. Asliye Ticaret Mahkemesince, tarafça açılan dava üzerine yapılan yargılama nihayetinde; l. DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında ----- imzalandığını, mağazanın açıldığını,----bir aylık süre sonrasında hayali sebeplerle sözleşmenin feshedilmeye çalışıldığını, davalı tarafından 23/01/2018 tarihinde --- gönderildiğini ve 5 günlük süre içerisinde zorlama ihlallerin giderilmemesi halinde sözleşmenin feshedileceğinin ihtar edildiğini, ihtarnamede belirtilen eksikliklerin sözleşmeyi feshetmek için yeterli nitelikte olmadığını, taraflarınca yine noter kanalıyla ihtarnameye bu doğrultuda cevap verildiğini, kendilerine ayrıca bir dönüş yapılmadığını, bir süre sonra davalı tarafça dava konusu mağazanın kapatıldığını,

İstanbul---. Sulh Hukuk Mahkemesinin --- sayılı dosyasından aldırılan bilirkişi raporu ile de haksızlığın ispat edildiğini belirterek davanın kabulü ile davalının sözleşmenin haksız feshi nedeniyle sözleşmede belirtilen ---- cezai şartın ödenmesine mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

ll. DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ: :

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafça cezai şart talebinde bulunulmuş ise de taraflar arasında buna ilişkin bir sözleşme bulunmadığını, müvekkilinin sözleşme edilmlerini aynen yerine getirdiğini fakat davacının ---------sözleşmeye aykırılık arzettiğini, müvekkilinin hayalkırıklığına uğradığını, davacı tarafça düzenli ve yeterli ürünün tedarik edilmediğini, bu nedenle siparişlerin teslim edilemediğini, davacının sözleşmedeki asli ediminin müvekkiline ürün tedariki olduğunu, bu ve buna benzer nedenlerle sözleşmenin---------- belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

lll.DELİLLER :

-Bilirkişi Raporu,

----------------Sözleşmesi,

-Mail Çıktıları,

-Noter İhtarnamaleri,

IV.UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık, davacı ile davalı arasında imzalanan ------- feshedilip edilmediği, davacının cezai şart alacağının doğup doğmadığı, doğmuş ise miktarının belirlenmesi noktasında toplanmaktadır.

V.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Davacı Vekili; -----tarihinde ------ Sözleşmesi imzalandığını, mağazanın açıldığını, bir süre sonra davalı tarafça dava konusu mağazanın kapatıldığını, sözleşmenin haksız feshi nedeniyle sözleşmede belirtilen ---- cezai şartın ödenmesine mahkum edilmesine talep etmiştir.

Davalı Vekili; Taraflar arasında cezai şart anlaşması olmadığını, ---- bahsedildiğini, cezai şartın genel işlem koşu niteliğinde olduğunu, --- uygulandığını, düzenli ve yeteli ürün tedariki yapılmadığını, bazı ürünlerin hiç teslim edilmediğini, ------ürünlerin bildirimine rağmen işlem yapılmadığını, fiyatların rekabetten uzak olduğunu bu nedenle sözleşmenin haklı nedenle feshedildiğini, belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sırasında, taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Bilirkişi ------- tarafından düzenlenen 30/12/2019 tarihli raporda.

Taraflar arasında ------------------ Sözleşmesi imzalandığı, Davalı tarafından ------ tarihinde Beyoğlu ----"Noterliğinden -------yevmiye numarası ile gönderilen ihtarname ile, davacı tedarikçinin sözleşme ile üstlendiği yükümlülükleri esaslı olarak ihlal ettiğinin gerekli edimlerin yerine getirilmemesi halinde sözleşmenin 5 gün içinde feshedileceğinin bildirildiğini, Sektörel inceleme dikkate alındığında davalının "---- tarafından düzenli ve yeterli ürün tedariki yapılmamakta, siparişler teslim edilmemekte, ---- sağlama yükümlülüklerini yerine getirmemekte, " yönündeki iddialarının somutlaştırılmadığı bununla birlikte,

davalının mağazayı kapattığı, İstanbul ---. Sulh Hukuk Mahkemesinin ------ bilirkişi raporuyla ---- tarihinde gerçekleştiği davalının bu haliyle sözleşmenin 3s ve son hükümler-c maddesine aykırı hareket etmediği, ancak sözleşmenin 3s maddesine aykırı hareket ettiğinin belli olduğu, bu madde bayiliğin davacıdan onay alınmadan başkasına devir ve kiralanmasıyla değil, davacıdan onay alınmadan bayiliğin bırakılması anlamına geldiği,

haklı nedenle feshe imkan sağlamayacağı, yönünde kanaat oluşturabileceği, bu halde davalının sözleşmeyi feshetmesinin haklı nedenle fesih koşullarına uygun olmayacağı sözleşmenin haksız olarak feshi sebebi ile davalının sözleşmede kararlaştırılan cezai şart bedelini ödemek ile yükümlü olacağı, Diğer yandan;

"davacının iade edilecek mallan teslim almaktan imtina ettiğinden iade fatura düzenlenmediği ve malların iadesinin henüz yapılamadığı," dikkate alındığında ve davalı tarafın--------- sözleşmenin 3-s maddesine aykırı olarak bıraktığı (davacıdan onay alınmadan bayiliğin bırakılması) belli olsa da, taraflar arasındaki ayn------sözleşmesinin, özellikle davacının imtiyaz ve haklarına sahip olmadığı markalar yönünden ve ayrıca davalı aleyhine getirdiği ticarette rekabeti kısıtlayıcı ve emredici maddeleri nedeniyle davalı tarafından feshedilmek istenmesi iradesinin sektörel olarak haklı bulunduğu,

tespiti dikkate alınarak Sayın Mahkeme feshin haklı nedenle yapıldığına karar verirse davalı tarafından ödenecek cezai şart bedeli olmayacağı. Davalının cezai şartı ödeyeceğine karar verilmesi halinde, cezai şart bedelinden indirim yapılmasının Sayın Mahkemenin takdirinde olacağı.

Davacının ticari defter ve kayıtları üzerinde yukarıda yapılan inceleme ve tespitler çerçevesinde: davacının ticari defter ve kayıtlarının lehine delil teşkil etmediği, davacının kayıtlarının usulüne uygun olarak tutulmadığı, davacının kayıtlarına göre davalıdan alacağı veya borcu bulunmadığı, davalının ticari defter ve kayıtları üzerinde yukarıda yapılan inceleme ve tespitler çerçevesinde; davalının ticari defter ve kayıtlarının lehine kesin delil teşkil ettiği, davalının ticari defter kayıtlarına göre; davacıya 341,79 TL. borcu bulunduğu.

Davalı tarafın, davacıya olan 341,79 TL. tutarındaki borcun iade edilecek mal bedeli olduğu, bu tutar hariç geri kalan tüm borcun ödendiği, ancak davacının iade edilecek malları teslim almaktan imtina ettiğinden iade fatura düzenlenmediği ve malların iadesinin henüz yapılamadığı, esasen davanın konusunun cari hesap borç/alacak olmadığı,belirtilmiştir.

Tüm dosya münderecaatı kapsamında; Dava, ------ kaynaklı cezai şart bedeline ilişkindir. Taraflar arasında ---- imzalandığı hususunda ihtilaf yoktur. İhtilaf davalı şirketin sözleşmeyi haksız feshedip feshetmediği, sözleşmede kararlaştırılan cezai şartı ödemesi gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

Davalı tarafından ---- tarihinde Beyoğlu ---.Noterliğinden ---- yevmiye numarası ile gönderilen ihtarnamede; davacı tedarikçinin sözleşme ile üstlendiği yükümlülükleri esaslı olarak ihlal ettiği, muhatap tarafından düzenli ve yeterli --------- yapılmadığı, siparişlerin teslim edilmediğini, --------- sağlama yükümlülüklerini yerine getirmediği, davacı tarafından mağazaya teslim edilen ayıplı ürünlerin iadesinin yapılmadığı, ürün listesi, lisans hakları,---, imtiyaz hakları gibi unsurların davacı şirketçe ihlal edildiği, ürünün yeniden satış fiyatı rekabete aykırı olarak davacı tarafından belirlendiği,

açıklanan nedenlerle, taraflar arasındaki ---------- ve rekabet mevzuatı hükümlerine açıkça aykırı davrandığını ihlallerini işbu ihtarnamenin tebliğine müteakip 5 iş günü içinde gidermesi ve sözleşmesel sorumluluğunu gereği gibi, tam ve süresinde ifa etmesi gerektiği, aksi takdirde sözleşmenin haklı nedenle feshedileceğini belirttiği,

Bilahare, İstanbul --------.Sulh Hukuk Mahkemesince ---------Değişik İş sayılı dosyası üzerinden yapılan tespitte, ------yetkililerinden alınan bilgiye de göre 06.04.2017 tarihinde davalının söz konusu işyerini boşalttığı anlaşılmıştır.

Davacının, 23.01.2017 tarihli noter ihtarnamesinde ve cevap dilekçesindeki iddialarının incelenmesinde;

Taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 2.maddesine göre, sözleşmenin konusu başlıklı maddede, hangi ürünlerin satılacağı açıkça beliritilmemiştir.

Sözleşmenin ----- gibi ürünlerin sadece davacıdan alarak davalının satabileceği düzenlenmiştir. Ancak davalı bu ürünlerin üretimini yapan,---- yetkisine sahip olan firması değildir.

---------- sahibi olduğu" ürüne, hizmete dair bunların yasal dağıtım hakkına haiz olması gerektiği, ancak mevcut olayda davacı şirketin bu hakka sahip olmadığı, ancak buna rağmen davacı şirketin davalı şirkete piyasadan aynı nitelikte temin edebileceği, ürünler içi satın alma yasağı getirilmesi ve hangi fiyattan verirse o fiyata alma zorunluluğu, davalı aleyhine sözleşme maddelerindendir.

Sözleşmenin son hükümler/c maddesine göre, davalı bayi sözleşme şartlarını ihlal ederse 20.000 USD tazminat ödeyeceği kararlaştırılmıştır.

Davalı, 23.01.2017 tarihinde, gönderilen noter ihtarnamesinde 5 gün içinde sözleşmenin ----- belirtilmişse de bu konu tam olarak açık olmamakla, sabit olan işyerinin fiilen kapatıldığı ---- tarihinde sözleşmenin feshedildiğidir.

Buna göre bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere, davacının iade edilecek malları teslim almaktan imtina ettiğinden iade fatura düzenlenmediği ve malların iadesinin henüz yapılamadığı, dikkate alındığında ve davalı tarafın -------- bayiliğini, sözleşmenin ------ maddesine aykırı olarak bıraktığı belli olsa da, taraflar arasındaki aynı ---- sözleşmesinin, özellikle davacının imtiyaz ve haklarına sahip olmadığı markalar yönünden ve ayrıca davalı aleyhine getirdiği ticarette rekabeti kısıtlayıcı ve emredici maddeleri nedeniyle davalı tarafından feshedilmek istenmesi iradesinin sektörel olarak haklı bulunduğu, tespiti dikkate alınarak feshin haklı nedenle yapıldığı anlaşıldığından, davalı tarafından ödenecek cezai şart bedeli olmayacağı saptanmakla davanın reddine karar verilmiştir.

VI. HÜKÜM : (Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle)

1-Davanın REDDİNE,

2-Alınması gereken 54,40 TL maktu karar ve ilam harcının, peşin alınan 1.173,91 TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 1.119,51 TL harcın karar kesinleştiğinde istek halinde yatırana iadesine,

3-Davalı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki ------ göre hesaplanan 9.736,20 TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

4-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

5-Davalı tarafça sarfedilen yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,

6-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmın HMK. 333.maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra yatırana iadesine,

Mahkememizin bu kararına karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren (2) hafta içinde (HMK 345/1), mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine dilekçe verilmek suretiyle, Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesince incelenmek üzere tarafların istinaf yasa yoluna başvuru hakkı bulunduğuna dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.