İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/187 K.2024/540

T.C. İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2020/187 Esas

KARAR NO: 2024/540

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 08/10/2014

KARAR TARİHİ: 02/07/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında ---- yapıldığı; davacının müsterisi bulunduğu ----- altında bu sözleşmeye dayalı olarak faaliyette bulunduğu; ancak davalının, davacının çalışma alanı kapsamına dahil bölgede dava dışı ------- imtiyaz tanıyarak satış yapma hakkı sağladığı; bundan dolayı davacının zarara uğradığını ve davalının da sözleşmeye aykırı davrandığını;

dava dilekçesindeki açıklamalar kapsamında, bu nedenle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davalının sözleşmeye aykırı haksız tutumu ve anlaşma şartlarına uymayan tavrının tespiti ile davacıya sözleşme ile tanınan satış bölgesinde çalışma hakkı tanınmasına, ayrıca, davacının fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL tazminatın davalıdan tazminine karar verilmesini; talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekilince verilen davaya cevap dilekçesinde ve karşı dava dilekçesinde özetle; davaya cevap dilekçesinde belirtilen ayrıntılı açıklamalar kapsamında, davacı şirket ile yapılan sözleşmenin --- yapılan sözleşmeden sonra olduğunu; ayrıca, davacının sözleşme kapsamını -------- sınırlı bulunduğunu; evlere servis hakkının bulunmadığını; bu nedenle, ---- üzerinden yapılacak satış ve servis hizmetinin -------- üzerinden sözleşme gereğince yürüdüğünü; bu nedenle davacının bu hususta hakkının bulunmadığını; eğer davacının bir zararı varsa bu husustaki tazmin sorumluluğunun davalıda olmadığını; karşı dava olarak da;

karşı dava dilekçesinde ayrıntılı olarak yapılan açıklamalar kapsamında; ödemelerin yerine getirilmemesi ve sözleşmeye aykırılıklar nedeni ile sözleşmenin feshi ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 20.000,00 TL maddi tazminat/cezai tazminatın, davalıdan tahsiline, karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı/karşı davalı vekilince verilen davaya cevap dilekçesinde özetle; karşı davalının karşı davada ileri sürdüğü hususların doğru olmadığını; davacıların ödemelerini ------ sistemi ile karşı davacıya yaptığını; bu sistemin kapatılması nedeni ile ödeme yapamadığını bunun üzerine tevdi mahalli kararı alınarak ödemelerin bu karar doğrultusunda düzenli yapıldığı; bu nedenle karşı davanın haksız olduğunu, reddine karar verilmesini; talep etmiştir.

İNCELEME ve GEREKÇE: Asıl dava, davacı dışındaki başka bir-------- alana daha fazla avantaj sağlanarak ----sözleşmesine aykırı davranıldığı iddiasıyla oluşan kâr kaybının tazmini istemine; karşı dava ise ------- alanın sözleşmeye aykırı davrandığı iddiasıyla sözleşmenin feshi ve uğranılan maddi zarar ile cezai şart alacağının tazmini istemine ilişkindir.Mahkememizce ---- esas sayılı dosya üzerinden yapılan yargılama sonucunda asıl ve karşı davanın reddine karar verilmiş, ------- sayılı ilamı ile; karşı davada öncelikle davacı tarafa cezai şart ve diğer maddi tazminat taleplerine ilişkin tutarların açıklattırılması,

ardından davacının ödemelerin hiç veya zamanında yerine getirilmediği iddiası ve buna bağlı sözleşmenin 9.2 m. uyarınca cezai şart isteminin haklı olup olmadığının tespiti yönünde tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak ve gerekirse karşı dava davacısının cari hesap alacağına yönelik açtığı davaların sonucu beklenmek suretiyle, bir değerlendirme yapılması ve sonucuna göre bu talep yönünden bir karar verilmesi gerekirken,

bu hususta herhangi bir inceleme ve değerlendirme yapılmadan eksik inceleme sonucu karar verilmesi doğru görülmemiş şeklindeki gerekçe ile davacı-karşı davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353(1)b-1 m. uyarınca esastan reddine, davalı-karşı davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne,-----sayılı karşı davaya ilişkin kararının, HMK.'nun 353(1)a-6 gereği kaldırılmasına dair karar verilmiş,

yargılamaya işbu esas üzerinden devam olunmuştur.------ sayılı ilamı ile asıl davada davacı-karşı davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353(1)b-1 m. Uyarınca kesin olarak esastan reddine dair karar verildiğinden asıl dava yönünden yeniden karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiştir.Kaldırma ilamı gereği karşı davacı vekiline verilen sürede talep sonucunun açıklanmasına dair 22/09/2020 tarihli beyan dilekçesi sunulduğu, 3.000,00 TL maddi tazminat ile 17.000,00 TL cezai şartın davalıdan tahsili talep edilmiştir.Mahkememizce 15/09/2020 tarihli celsede tarafların ticari kayıtlarının incelenmesine yönelik ara karar ihdas edildiği,

davalı- karşı davacı vekilince 16/03/2021 tarihli celsede, bilirkişi ücretini müvekkili karşılayamadığı için yatıramadıklarını, asıl davanın reddine, karşı davanın kabulüne karar verilmesini talep ettiği, bilirkişi ücretini bu celse itibariyle de yatırmayacaklarını beyan ettiği, Mahkememizce davalı karşı davacı vekilinin beyanı gözetilerek davalının bilirkişi deliline dayanmaktan vazgeçmiş sayılmasına dair karar verildiği, ancak buna rağmen dosyanın bilirkişiye verildiği ve mali müşavir bilirkişi tarafından raporun dosyaya ibraz edildiği anlaşılmıştır.

Karşı davacı vekili 04/03/2022 tarihli bedel artırım dilekçesi ile, 53.774,13 TL cezai şart alacağının karşı dava tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte karşı davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.---- dosyası celp edilmiş, incelenmesinde karşı davacı ---- karşı davalı -----aleyhine cari açık hesaba dayalı alacağın tahsili amacıyla başlatılan takibe itirazın iptali davası olduğu, ---- sayılı takibe yapılan itirazın 98.467,82 TL asıl alacak üzerinden iptali ile bu tutar üzerinden devamına karar verildiği,

---- karar sayılı ilamı ile kararın onandığı anlaşılmıştır.----- dosyası celp edilmiş, incelenmesinde karşı davacı ---tarafından karşı davalı ---aleyhine açılan----- sayılı takibe yapılan itirazın iptali davası olduğu, davanın reddine karar verildiği, kararın tarafların kararı istinaf etmemesi nedeniyle 26/10/2021 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.

Taraflar arasında akdedilen -------- incelendiğinde, 7 yıl süreli olduğu, Ürün Temini ve Satışı başlıklı 7.1 maddesinde franchise alanın franchise verenin onaylamadığı hiçbir ürünü restoranında herhangi bir amaçla bulundurmayacağı ve satışa sunmayacağı, Ödemelerde Gecikme başlıklı 9.2 maddesinde gecikme halinde gecikme zammı ve cezai şart ödeneceği, franchise alanın verenin kabul edebileceği bir ödeme yöntemi uygulamadığı takdirde anlaşmanın derhal feshedilebileceği, 9.4 maddesinde satış raporlamalarının, vergi beyannamelerinin, tahakkuk fişi ve ödeme makbuzlarının franchise verene vermekle yükümlü olunduğu,

9.5 maddesinde franchise verenin denetim hakkının düzenlendiği, fişsiz satış yapıldığının tespiti halinde cezai şart ödenmesinin kararlaştırıldığı, Temerrüt ve Fesih başlıklı 18.maddesinde, franchise alanın maddede belirtilen yükümlülüklere aykırı davranması halinde sözleşmenin derhal feshedilebileceği, Sözleşmeye Muhalefet başlıklı 19.maddesinde sözleşmeye aykırı davranılması halinde sözleşmenin tek taraflı feshedilebileceği hususlarının düzenlendiği görülmüştür.Karşı dava yönünden tüm dosya kapsamı incelendiğinde;

karşı davada davacı, davalının franchise satışlarının takibini sağlayan ----- sistemini kasten kapattığı ve veri akışını engellediği, satış raporlamalarını yapmadığı, vergi beyannamesi, tahakkuk fişi ve makbuzların onaylı örneğini vermediği, kendi ürünlerini kullanmayı taahhüt etmiş olmasına rağmen başka yerden temin ettiği ürün kullandığı yönündeki iddialarını ispata yarar bir delil sunmadığı, tarafların ticari defter kayıtları üzerinde yapılan inceleme sonucunda da bu yönde bir tespit yapılamadığı, davacı davalının iddia ettiği bu eylemleri nedeniyle ne gibi bir zarara uğradığını ispat edemediği,

karşı davada davacı, davalının -------sözleşmesi ile açıkça beyan ve taahhüt etmesine rağmen ve tüm şubelerde yeknesak bir şekilde uygulanması gereken kampanyalara katılmayarak müvekkil şirketin marka sahibi olmaktan kaynaklı tüm hak ve yetkilerini ihlal ettiğini, zaten bu hususun davacı-karşı davalı tarafından gönderilen ihtarnamede ikrar edildiğini ileri sürdüğü, gerçekten davalının karşı dava açılmadan önce gönderdiği 14.10.2014 tarihli cevabi ihtarında kampanyaya katılmayacağını bildirdiği,

bu hususun sözleşmenin 19.maddesi uyarınca fesih nedeni olabileceği kabul edilse dahi, ne gibi bir zarara neden olduğu somut olarak ortaya konulamadığı ve ispatlanamadığı hususunun istinaf mahkemesince belirlendiği, karşı davada cezai şart alacağı ile ilgili davacının ödemelerin hiç veya zamanında yerine getirilmediği iddiası ve buna bağlı sözleşmenin 9.2 m. uyarınca cezai şart isteminin haklı olup olmadığının tespiti yönünde tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına yönelik ara karar oluşturulduğu fakat karşı davacı tarafça avansın yatırılmadığı, ticari kayıtların sunulmadığı,

bilirkişi delilinden vazgeçmiş sayıldığı, diğer delillerin ise tek başına karşı davacının cezai şart alacağının tespiti ve miktarı konusunda yeterli olmayacağı, karşı davanın sübut bulmaması nedeniyle reddine dair karar verilmiştir.

KARŞI DAVADA HARÇ VE YARGILAMA GİDERLERİ

3-Alınması gereken 427,60 TL maktu karar ve ilam harcının, peşin alınan 313,85 TL harçtan mahsubu ile eksik alınan 113,75 TL harcın davalı-karşı davacı ----------- tahsili ile hazineye irad kaydına,

4-Davalı-Karşı davacının yaptığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

5-Davacı-Karşı davalı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 17.900,00 TL maktu vekalet ücretinin davalı-karşı davacıdan alınarak davacı-karşı davalı ------verilmesine,

6-Davacı-Karşı davalı tarafından yapılan 668,50TL yargılama giderinin davalı-karşı davacıdan alınarak davacı-karşı davalıya verilmesine,

7- ------- esas sayılı dosyasının karar kesinleştiğinde Mahkemesine iadesine,

8-Esas ve karşı davada; taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın HMK. 333.maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra yatırana iadesine,

Mahkememizin bu kararına karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren (2) hafta içinde (HMK 345/1), mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine dilekçe verilmek suretiyle, ----Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesince incelenmek üzere tarafların istinaf yasa yoluna başvuru hakkı bulunduğuna dair taraf vekillerinin yüzene karşı karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 02/07/2024