İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/556 K.2025/506

T.C. İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2022/556 Esas

KARAR NO: 2025/506

DAVA

Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 26/07/2022

KARAR TARİHİ: 24/06/2025

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkillerinin dava dışı ---- ile davalı ----- kendi aralarında var olan ticari ilişkiden dolayı dava konusu olan senedi teminat senedi olması kaydıyla davalıya verdiğini, davalının ise dava dışı ------ vermiş olduğu taahhüdü yerine getirmediği gibi dava konusu senedi de iade etmediğini, bu sebeple, müvekkillerin dava konusu senetten dolayı davalıya borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini, müvekkillerinin, dava dışı----- akrabaları olduğunu, müvekkil ---- dava dışı --- babası, müvekkil ----- kardeşi olduğunu,

dava dışı ---- yapmakta olduğu inşaat halinde bulunan binanın bir kısım alçı ve sıva işleri için --- anlaştığını, davalı ile dava dışı ----- kendi aralarında yapmış oldukları işin anlaşması sonrası davalının dava dışı ---- teminat amaçlı senet talep ettiğini, teminat senedini davalıya vermelerinin sebebinin dava dışı------ kendilerinin 1. dereceden akrabaları olması nedenine dayandığını, her ne kadar müvekkilleri işbu teminat senedini davalıya teslim etmişler ise de davalı yan kendi üstüne düşen işleri yapmadığı gibi senedi de iade etmediğini,

dava konusu olan senedin teminat senedi olması sebebiyle iptali ve işbu senet dolayısıyla borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini, davalının zilyetliğinde bulunan; keşidecisi ve kefili müvekkilleri, lehtarı davalı olan, ----bedelli senedin teminat senedi olması sebebiyle borçlu olunmadığının tespiti ile senedin iptaline karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı yandan tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, takibe konu senedin iddia edilenin aksine teminat senedi olmadığını, hiçbir şekilde teminat ibaresi yazılmamakla birlikte, teminat olunan sözleşme de belirtilmediğini, senedin hangi hukuki ilişkinin teminatı olduğu hususunda bir başka deyişle karşılıklı edimleri içeren bir sözleşmenin teminatı için verildiği konusunun yazılı belge ile ispatlanması gerektiğini, bir senedin teminat senedi hükmünde olabilmesi için;

senedin üzerinde açıkça teminat olarak verildiği yazılması gerektiğini, müvekkilin alacağı likit ve haklı bir alacak olmasına rağmen davacı tarafından haksız ve mesnetsiz açılan bu dava sebebiyle müvekkilin alacağını geç tahsil etmesi söz konusu olduğunu, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun işbu davanın reddini, iş bu davanın açılmasında ve borcun ödenmemesinde tamamen kötüniyetli olan davacının İ.İ.K. md 72/4 uyarınca alacağın %20’sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmolunmasını, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME ve GEREKÇE: Dava, kambiyo senedinden kaynaklı menfi tespit davasıdır.Taraf teşkili sağlanmış, taraf delilleri celp edilmiştir.----- esas sayılı dosyasının incelenmesinde; kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile başlatılan takip olup, konusunun dava konusu senet olduğu, taraflarının davanın tarafları olduğu anlaşılmıştır.Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davacıların borçlu sıfatıyla yer aldığı, ----- bedelli senedin davalıya verilme sebebinin ne olduğu, davalı ile ihbar olunan arasında alçı ve sıva işleri için düzenlenen bir sözleşme bulunup bulunmadığı,

var ise bu senedin bu sözleşme kapsamında teminat amaçlı verilip verilmediği noktasında toplanmaktadır.6100 Sayılı HMK'nın 190. maddesi uyarınca. İspat yükü kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.Dava, menfi tespit talebine ilişkin olup, menfi tespit davasında ispat yükü, kural olarak davalı alacaklıdadır.

Ancak alacak kambiyo senedine dayanıyorsa, kambiyo senetleri sebepten mücerret olduğundan ispat yükü davacı borçludadır.

Ancak imzanın inkarı halinde senet üzerindeki imzanın borçluya ait olduğunu ispatla yükümlü olan taraf alacaklıdır.Davacılar iddiasında; davalı ile ihbar olunan ------ arasında inşaat yapım işi konusunda anlaşma bulunduğunu, davalının iş anlaşması sonrası---- teminat senedi talep ettiğini, bu senedin ise bizzat değil güvenilir yakın akrabaları tarafından verilmesini istediğini, bunun üzerine davacıların akraba olarak davalının taahhüt ettiği işi yapacağı vaadiyle teminat amaçlı senedi verdiklerini, davalının anlaşma gereği işi yapmadığını ve senedi geri vermediğini ileri sürmüşler, davalı ise savunmasında;

dava konusu senedin teminat senedi olmadığını, teminat ibaresi yazmadığını, sözleşmede de teminat olduğuna dair kayıt olmadığını, senedin ihbar olunanın borcuna karşılık davacılar tarafından verildiğini ileri sürmüş, davalı asil isticvap beyanında "ben ihbar olunan -------Mahallesinde bulunan bir binanın sıva ve montolama işleminin yapılması konusunda anlaştım, bana göstermiş olduğunuz ödemeler başlıklı belgenin altındaki imza bana aittir, içeriğini ve ekindeki fiyatlar ile ilgili içeriği kabul ediyorum, yine watsap yazışma içeriklerini de kabul ediyorum, ancak biz anlaştıktan sonra ben çalışmaya başladım,

---- bu aşamadan sonra hiç ulaşamadım, telefonlarını değiştirdi, ben ve yanımdaki kişiler sıva ve montolama işlerini bitirdik, o aşamada da ----bu iş ile ilgili anlaşma kapsamında hiçbir ödeme yapmadı, bende bu nedenden dolayı çok madur oldum, çalışanlarımın ücretlerini kendim ödedim,----- ulaşamayınca işin devamını yapmadık, sonrasında ----- cezaevine girdiğini duydum, yine yahya ile ortak arkadaşımız önder isimli kişi ile birlikte iken------- beni arayıp ödemeler ve iş konusunda görüşmek istedi, bahse konu iş ile ilgili anlaşma yaptığımız da ---- bu işi davalı --- birlikte yaptığını da söylemişti, görüşmede ben ,--------- hazırdık,

bana seni mağdur ettik, sana borcumuz 180.000TL olarak hesapladık, bunu nakit vermemiz gerektiği halde sana senet düzenleyerek vereceğiz diyip o gün yanlarında getirdikleri senedi imzalayıp verdiler, bu senet kesinlikle teminat amaçlı verilmedi, bana olan borçlarına karşılık verdiler, watsap yazışmalarındaki geçen senet dava konusu olan senettir, benim yaptığım dış cephe sıva ve montolama işine karşılık olana 180.000TL yi verdiler onun dışında herhangi bir işlem yapmadım, zaten toprak sahibi ile de görüştüğüm de-------- kendisinin de davalık olduğunu, onunla inşaaata devam etmeyeceğini bana söyledi,

dedi.Davacı vekilinin talebi üzerine soruldu, dava konusu senet üzerinde yazan düzenleme tarihinde biz karşı tarafla görüşmüştük. " ifade ettiği, özetle; davalı işin bir kısmını yaptığını, kalan kısmını ihbar olunan kişiye ulaşamadığından yapamadığını, yaptığı dış cephe sıva ve montolama işine karşılık olarak 180.000TL nedeniyle senedin kendisine verildiğini, senedin teminat amaçlı verilmediğini savunmakla, dava konusu senette nakden ibaresinin bulunduğu, davacıların senedin teminat senedi olduğunu davalı ise yaptığı işe karşılık verildiğini ileri sürdüğü,

davacılarca senet metnindeki sebep dışında sebip ileri sürüldüğünden senedin talil edildiği, kambiyo senedine dayalı menfi tespit istemli davalardaki ispat yükü çerçevesinde davacıların senedin teminat senedi olduğunu ispatlamaları gerektiği, yazışmaların delil başlangıcı olarak değerlendirilmesi nedeniyle davacı tanıklarının beyanlarının alındığı, teminat olduğuna dair görgüye dayalı beyan bulunmadığı,

ancak davalı tarafça hizmet karşılığı senedi aldığı savunulmakla 2. Talil gerçekleştiği, bu durumda ispat yükünün davalıya geçtiği yani inşaat işi yapım sözleşmesi kapsamında yaptığı iş bedelini ispatlaması gerektiği, bu doğrultuda teknik bilirkişi heyetinden rapor aldırılmasına karar verilmiştir.Bilirkişiler rapor içeriğinde; davanın menfi tespit davası olarak başlandığı ve süreçte İstirdat davasına dönüştüğünü, davacılar ---- ile davalı ---- arasında ticari bir ilişkinin olmadığı,

dava konusu 180.000,00 TL bedelli çekin davacı ----ve davacı --- tarafından yakın akrabaları ---- adına davalı ------ verildiğini, dava konusu 180.000,00 TL bedelli çekin ödeme olarak mı teminat olarak mı verildiğine dair dosyaya sunulu bir delil, veri, belge olmadığı gibi taraflarca inceleme günü de incelemeye katılıp ticari defter ve kayıtlar sunulmadığından iddialara ve savunmalara ilişkin tespit yapılamadığını, davalı ---- taşeronluk yaptığı ve dava dışı ------ticari ilişkilerinin olduğunun anlaşıldığını,

----- D.İş sayılı dosyada bilirkişi ----- tarafından yazılan rapor ve dava dışı ---- davalı ---- arasındaki --------- mesajlaşmalarına göre ----üstlendiği işe başladığı fakat tamamlamadığı, davalı ----- yapmayı taahhüt ettiği ve yaptığı işle ilgili teknik olarak değerlendirme yapılacak dosyaya sunulu yapılan işin metrajı, ataşmanı, keşif listesi veya proje gibi herhangi bir veriye rastlanamadığını, davacının dava konusu işe ait projeleri ve yaptığı işi listeleyen metrajları sunması halinde yaptığını iddia ettiği işin miktarının kontrol edilebileceğini beyan etmişlerdir.Yapılan açıklamalar kapsamında;

davalı tarafın senedin 2. Talili nedeniyle ihbar olunan ile anlaşma konusu işi ne kadar yaptığını ispatlaması gerektiği, dosya kapsamında davalının ne kadar iş yaptığı ve senette yazılı miktarın ne kadarına hak kazandığını ispatlayamadığı, mesaj içeriklerinden"senet sadece güvencem" vb. İfadelerin bulunduğu hususları gözetildiğinde davacı tarafın istirdat davasının kabulü ile (dava tam kabul olarak 180.000,00 TL üzerinden yargılama giderleri hesaplanmıştır) aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.