İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/782 K.2021/742

T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2018/782 Esas

KARAR NO: 2021/742

DAVA

Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 02/07/2018

KARAR TARİHİ: 22/10/2021

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA

Davacı vekili, taraf şirketler arasında ----- tarihli bir sözleşme imzalandığını; davalı şirketin elektrik tedarikçisi olduğunu, müvekkili şirketin ise ona müşteri bulup bulduğu müşteriler sebebiyle de prim almasının sözleşmede kararlaştırıldığını; davacı müvekkilinin yaklaşık ---- yakın müşteri bularak davalı ile sözleşme imzalamalarını sağladığını ancak davalının hep eksik ödeme yaptığını;

müvekkili tarafından davalıya ---- tarihli ---sayılı yevmiye nolu ihtar gönderilerek bakiye alacağın talep edildiği ancak davalının da ----- yevmiye nolu ihtarla borçlarının bulunmadığını ve akdi de fesih ettiğini bildirdiğini beyan ederek eksik ödenen prim alacağı yönünden iş bu belirsiz alacak davasını açmak suretiyle şimdilik --- alacağının ---- birlikte hak ediş tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Dava değeri yönünden dosyaya tek hakim tarafından bakılmış ancak davacıya iş bu davanın belirsiz alacak davası olamayacağı belirtilerek verilen süre sonunda davacı taraf ---- yönünden fazlaya dair haklarını saklı tutarak harç tamamlamış; bunun üzerine dosya mahkeme heyetine tevdi olunmuş; bilahare davacı taraf bilirkişi raporundan sonra talebini ----yükseltip, ilave harcı da tamamlamıştır.

SAVUNMA

Davalı vekili, davacı tarafın belirsiz alacak davası açamayacağını bu nedenle davanın hukuki menfaat yokluğundan reddine karar vermek gerektiğini, davacının dayandığı sözleşmenin taraflar arasında imzalandığını ancak sözleşme gereğince davacının sağladığı müşteriler yönünden bütün hak edişlerinin ödendiğini, yapılan ödemeleri davacının itirazi kayıtsız kabul ettiğini; bu nedenle fazlaya dair bir hakları olsa dahi artık dava açamayacaklarını; müvekkili şirketin akdi fesih etmekte haklı olduğunu ve davalı şirketin muaccel bir borcu olmadığından dolayı temerrüte de düşmediğini bu sebeple temerrüt faizi de istenemeyeceği belirterek davanın reddini savunmuştur.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, komisyoncu sözleşmesine dayalı olarak açılan alacak davasıdır. Taraf şirketler arasında ---- tarihli bir komisyon sözleşmesinin imzalandığı, sözleşme gereğince davacının davalı ---- müşteri bulmayı ve müşteriyle davalı arasında imzalanacak sözleşmeleri sağlamayı taahhüt ettiği; davalı tarafında bulduğu müşteriler üzerinden sözleşmede belirtilen şekilde komisyon ücreti ödemeyi taahhüt ettiği, davalı tarafça bir miktar ödemenin yapıldığı ihtilafsız olup; taraflar arasındaki ihtilaf, davacı tarafından aracılık hizmeti verilip de bedeli alınmayan işin bulunup bulunmadığı varsa miktarının ne olduğu hususunda toplanmaktadır.

Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, davacının kestiği faturalar getirtilmiş, taraf kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmış, mali müşavir bilirkişiden ---- tarihinde rapor alınmış, bilahare aynı mali müşavir ve elektrik mühendisinden yeni bir rapor alınmış, tüm deliller değerlendirilmek suretiyle sonuca gidilmiştir.

Aynı sonuca varan her iki raporun incelenmesinde, davacı tarafın ticari kayıtlarında; akdin feshinden önce taraflar arasında gerçekleşmiş olan son işlem tarihi --- itibariyle davalı alacağının --- görüldüğü, davalının yaptığı ödemelerinde davacı kayıtlarında --- olarak yazılı olduğu; aynı tarih itibariyle davalı kayıtlarında ise davacı alacağının --- davalıca yapılan ödemelerin ise ---- olarak görüldüğü belirlenmiştir. Hal böyle olunca, davalı ödemesinin daha yüksek olduğu davacı kayıtları ödeme yönünden esas alınıp, davalının yaptığı ödemelerin --- olarak ele alındığı; alacak olarak ise, davacının kestiği --- dahil faturalarda tespit --- nazara alındığı; böylece davalının bakiye alacağının ----- olarak tarafların ticari defterlerine göre belirlendiği;

Ancak, bizzat davalı şirketin portalından bilirkişilerce davacının kazandırdığı müşterilerin tespit edildiği, bu müşterilerden dolayı davacı alacağının ------ göre --- olduğu; bundan davacının kestiği --- fatura düşüldüğünde davacının bakiye komisyon alacağının ---- olduğu; bundan ticari defterlerde kayıtlı olan davalının bakiye fazla ödemesi --- düştüğünde davacı alacağının --- kaldığı belirlenmiştir.

Bilirkişi raporu mahkememizce incelenmiş olup gerekçeleri ve hesaplama şekli doğru bulunmuştur. Davalı vekili bilirkişi raporunda davacının verdiği hizmet karşılığında ücret hesaplanırken --- üzerinden hesaplamaya başlandığını; taraflar arasındaki sözleşmeye itirazları olmadığını ancak sözleşmede böyle bir oranın bulunmadığını belirterek orana itiraz etmiştir.

Dosyaya sunulan sözleşme davacı tarafça sunulmuş olup; davacı ayrıca söz konusu olan sözleşmede bizzat davalı tarafından hazırlanan----- olduğunu, maktu sözleşmeler olduğunu; davalının tüm bayileriyle aynı sözleşmeyi imzaladığını, sözleşmede açıkça ---- oranın buradan geldiğini bildirmiş olup; bu beyan üzerine davalı tarafa --- daha düşük olan bir hesaplama formülünü içeren ve davacı ile imzaladığı sözleşme aslını sunması için kesin mehil verilmiş, sunamamıştır.

Ancak davalının bu itirazı nazara alınmak suretiyle mahkememizce sonraki rapor alınmış ve bilirkişilerden --- üzerinden başlayan hesaplamanın piyasadaki bu tip işlerle ilgili orana uygun olup olmadığı ve taraflar arasındaki hak edişlere göre bu miktarın yerinde olup olmadığı hususunda rapor hazırlamaları istenmiş;

bilirkişiler vermiş bulundukları raporda ilk rapordan sonra sunulan --- adet klasörle bu klasördeki yazışmalar nazara alınarak ve dosyaya konulan örnek tip sözleşmede ---komisyon bedeli üzerinden işlem yapıldığı anlaşıldığından davacının davalı ile imzaladığı bayilik sözleşmesi kapsamında davalı şirketin satacak olduğu elektrik enerjisi için piyasadan müşteri temin ettiği ve satılacak enerjiden yüzdelik bir indirim yapacağını da ifade etmek suretiyle o müşteri ile davalı adına müşteriyle sözleşme imzaladığı,

daha sonra davacı ile müşteri arasında imzalanan sözleşmelerin davacı tarafından davalıya gönderilerek davalı tarafından her müşteri bazında abonelik oluşturulduğunu ve o aboneye fatura karşılığında ----- satıldığını; davacı ile davalı arasındaki ödemenin genellikle avans ödemesi şeklinde cereyan ettiği; davacının daha sonra düzenlediği komisyon faturalarını davalıya göndererek ödenen avans hesabından mahsup edildiği, davalı komisyon ödemesini sözleşmede ön görülen ve davacının müşteri ile imzaladığı sözleşmede müşteriye tanıdığı yüzdelik indirim oranı formülüyle ve --- komisyon üzerinden hesaplamasını yaptığı;

örnek olarak sözleşmelerde kararlaştırılan komisyon oranı --- davacının müşteriye tanıdığı indirim oranı ---olduğunda aradaki fark olan --- göre davalının sattığı enerji bedeli üzerinden davacıya komisyon ödemesi gerektiğinin anlaşıldığını; piyasada da aynı hesaplama şeklinin geçerli olduğunu; kendilerininde raporlarında bu hesaba göre hesaplama yaptıklarını belirterek; dava tarihi itibariyle davacının davalıdan ---- kaynaklanan bir komisyon alacağının bakiye kaldığını; buldukları komisyona esas işlemlerinde bizzat davalının portalından bulduklarını ek rapor olarak mahkememize sunmuşlardır.

Davacı vekili bilirkişi raporuna bir diyeceği olmadığını sadece bu rakama---- kargo dağıtım bedelinin eklenmesini talep ettiğini, söz konusu bu talebini de belgelendirdiği görülmekle; davanın belirsiz dava olarak açıldığı, harç tamamlama işlemlerinin davanın ıslahı niteliğinde olmadığı bu sebeple bilirkişi raporuyla dava değeri ortaya çıktıktan sonra bir kez daha harç tamamlanabileceği de nazara alınarak davacının talep ettiği ---- bedelde bilirkişiler tarafından tespit edilen--- eklenmek suretiyle ---- üzerinden tamamlandığı nazara alınıp, taleple bağlı kalınarak davanın kabulüne karar verilmiştir.