İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/350 K.2024/283

T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2019/350 Esas

KARAR NO:2024/283

DAVA

Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 20/06/2019

KARAR TARİHİ :13/03/2024

Mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

TALEP

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin lehdarı olduğu; ------- bedelli 3 adet çekin vadeleri yaklaştığı için ortaya çıkarılmak istendiğini ancak çeklerin tüm aramalara rağmen bulunamadığını, çeklerin vadelerinin yaklaşması üzerine --------- sayılı dosyası ile çeklerin iptalinin talep edildiğini, ancak yargılama devam ederken söz konusu çekler hakkında bankadan gelen müzekkere cevapları neticesinde menfi tespit ve istirdat davası açılması için süre verildiğini ve süresi içinde gerekli arabulucu başvurularının yapıldığını, huzurdaki dava dosyası ile;

söz konusu kaybolan çeklerden ------ bedelli çekle ilgili olarak davalılara karşı borçlu olunmadığının tespiti ve çekin iadesinin talep edildiğini, davalılardan ------müvekkili firma arasında hiçbir hukuki ilişki bulunmadığını, davalı firmadan herhangi bir mal alım-satımında, tesliminde bulunmadığını, davalılardan ----- çeki elinde bulunduran son hamil olduğunu, davalı tarafından çekin ------- esas sayılı dosyası ile yasal takibe konulduğunu, arabulucu görüşmeleri devam ederken davaya konu çekin şirketin muhasebe departmanından çalındığının öğrenildiğini,

hem bu çek hem de diğer çeklerin ------- isimli şahıs tarafından çalındığının ortaya çıktığını, müvekkili firmanın söz konusu çekten dolayı borçlu olmadığının tespitine, çekin davacı müvekkiline iadesine, tedbir kararı verilerek icra takibinin durdurulmasına, müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı -------- Vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın çekin rızası dışında elinden çıktığı iddiasının soyut bir iddiadan öte gitmediğini, davacı tarafın imzaya itiraz etmediğini, hal böyle olmakla çeki bizzat imzalayıp cirolayarak tedavüle süren davacının huzurdaki davayı kötü niyetle açtığını, zaman kazanmaya çalıştığının aşikar olduğunu, aksi halde basiretli bir tacirin çeki cirolayarak-imzalayarak bekletmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, kabul anlamına gelmemekle beraber,

bir an için çekin davacının rızası dışında elinden çıktığı iddiası kabul edilse dahi bu hususun 3. kişi konumundaki müvekkilini ilgilendirmediğini, müvekkilinin diğer davalı ile davacı arasındaki hukuki/ticari vb. ilişkileri bilebilecek konumda olmadığını, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın müvekkili açısından reddine, kötü niyetli davacının %20'den az olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı------dava dilekçesi usulüne uygun tebliğ edilmiş davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmadığı görülmüştür.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle, İİK. 72/3 uyarınca icra takibinden sonra açılan menfi tespit istemine ilişkindir.

Usulünce duruşma açılarak; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip ihtilaflı ve ihtilafsız konular ön inceleme duruşmasında resen belirlenerek uyuşmazlığın çözümü doğrultusunda tarafların tüm delilleri tahkikat duruşmalarında toplanıp bilirkişi incelemesi yapılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.Celp edilen ----sayılı takip dosyasının------- kayıtları celp olunarak yapılan incelemesinde; davalı ---- tarafından ------aleyhine ------ %10 çek tazminatı olmak üzere toplam ------ asıl alacağa işleyecek %19,50 avans faiziyle birlikte tahsili için kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip başlatıldığı,

takipte borcun sebebi olarak ----tutarlı çekinin gösterildiği, takip borçlularına ödeme emrinin ---- tarihinde tebliğ edildiği, takip borçlularının ------ günü borca, yetkiye ve yasal tüm fer'ilerine itirazı üzerine ----- karar sayılı karar ile----yetkisizliğine, icra dosyasının----- gönderilmesine karar verildiği,----- kararı ile ilk derece mahkeme kararının onandığı anlaşılmıştır.

Mahkememizin ------ karar sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı ----tarafından, müvekkili şirketin lehtarı olduğu; -------- adet çekin vadeleri yaklaştığı için ortaya çıkarılmak istenildiğini, ancak, çeklerin bulunamadığını belirterek toplam değeri 160.150,00 TL. olan 3 adet çekin iptaline, ödemeden men yasağı konulmasına karar verilmesini talep ve dava ettiği, mahkememizce yapılan yargılama sonucunda "Davanın konusu kalmadığından karar verilmesine yer olmadığına, karar kesinleşinceye kadar ödemeden men konusundaki tedbir kararının devamına...,

davacının yatırmış olduğu teminatın hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine" karar verilmiştir.

----- sayılı dosyası; müştekiler ---------Dolandırıcılık, hırsızlık, kaybolmuş veya hata sonucu ele geçmiş eşya üzerinde tasarruf” suçu şikayeti ile yaptığı müracaat ile ilgili yapılan soruşturmada ------ karar sayılı takipsizlik kararı verildiği anlaşılmıştır. Dava menfi tespit davası olup, davacının lehtarı olduğu ------ bedelli çeki kaybettiğini ve davalılara karşı borçlu olmadığını iddia etmiştir. Mahkememizce öncelikle çekin ciro silsilesinin kopuk olup olmadığı araştırılmış, Menfi tespit davalarında kural olarak ispat kuralı davalıda ise de;

Çekte lehtar imzasının davacıya ait olduğu, karine olarak çekin cirosu; çekin hamili tarafından devir alacak kişinin önünde atacağı imza ile gerçekleştir. Hamilin peşin cirolayarak çekin cebinde gezdirmesi hayatın olağan akışına aykırıdır. Bu tür alışverişlerde peşin alış veriş karinesi geçerli olup mal teslim alındığı anda ödeme yapılır veya çek verilir. Bunun dışında emtiayı almadan ödeme yapılması veya çek verilmesi halinde bu hususun protokole bağlanması gerekir.

Ortada böyle bir protokol yoktur. Davacı tacirdir. Çeki ciro edip cebinde kaybettiğinde sonucuna katlanır. Davacı iddiasını ispat edememiştir. Kaldı ki davacının incelenen ticari kayıtlarında söz konusu çek kayıtlarında mevcut değildir. Bu nedenlerle davanın reddine karar verilmiştir. Her ne kadar davalılar kötü niyet dava tazminatı talep etmişler ise de kötü niyet için ortada bir tedbir ve tedbir nedeniyle davalı alacaklılara ödenmeyen bir miktar olması gerekir.

Şartları gerçekleşmemiştir bu sebeple kötü niyet dava tazminatının reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.