İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/161 K.2025/143

T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2021/161 Esas

KARAR NO: 2025/143

DAVA

Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 05/03/2021

KARAR TARİHİ: 26/02/2025

Mahkememizde görülen Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili 05.03.2021 tarihli dava dilekçesinde özetle;

10.05.2019 tarihinde müvekkil şirkete ait tesiste depo bölümümde bilinmeyen bir nedenle 04,15 de yangın çıkması sebebiyle maddi hasar meydana geldiğini, davalı şirkete sigortalı olan müvekkili şirketin zararının, ekpertiz raporuna göre 1.577.979,00 TL olduğunun tespit edildiğini, davalı şirket poliçe kapsamı dışında yangının çıktığını belirterek ödeme yapmadığını, davalı şirketin sundurma dediği yangın mahalle ilgili olarak -----başvurulduğunu, cevabi yazıda 1-A grubu (kalıcı kullanımı olan yardımcı yapılar) sınıfına girdiğinin belirtildiğini, bunun üzerine ----- Başvurulduğunu,

onların da hakem kararı ile başvurularının reddedildiğini belirterek. İş yerinde bilinmeyen bir nedenle yangın çıkması sebebiyle fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla şimdilik ve daha sonra artırılmak kaydıyla, 6100 sayılı Yasanın 107.

Maddesine göre poliçe limitleri içerisinde kalmak üzere belirlenecek maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek faizi ile davalı sigorta şirketi tarafından tazminine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Mk m.879 uyarınca muaccel olan sigorta yazminatının, malike ancak bütün rehinli alacakların rızası ile ödenebilir.

Zira rehinli alacaklının davaya muvafakati olmadan, davacının dava ehliyeti bulunduğundan söz edilemeyeceğini, poliçe üzerinde --------lehine rehin hakkının bulunduğunu, iş yerinde meydava gelen hasarın sebebinin ve ekonomik boyutunun tespiti için dosyayı bağımsız bir sigorta eksperine tevdi edildiğini, ekspertiz raporunda birkısım emteanın poliçe özel şartlarına aykırı olarak açık alanda bulunduğunun tespit edildiğini, ------ hasarın teminat dışında kaldığını belirttiğini, taraflar arasında akdedilen poliçedeki özel şartın, “Açık Alanda Bulunan Muhdeviyat.

Poliçe üzerinde ayrıca belirtilmemişse, açık alanda bulunan muhteviyat teminet haricidir. Muhdeviyatın dört tarafı kapalı alanda ve/veya sundurma, tente, çadır, branda, tel örgü veya örtü vb. altında veya içinde bulunması halleri açık alan kapsamında değerlendirilecek ve aksi poliçede yazmadığı sürece teminat harici olacaktır.” Denildiğini belirterek.

Haksız davanın reddine karar verilerek yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tararafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, sigorta poliçesine dayalı olarak açılan alacak davasıdır.Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; uyuşmazlığın, davacı sigortalı ile davalı sigorta şirketi arasında sigorta poliçesine dayalı alacak davası olduğu, davacı sigortalının gerçekleştiği ihtilafsız olan yangından kaynaklı olarak kendi mal sigortasından zararının giderilmesini talep ettiği, taraflar arasında sigorta ilişkisinin ihtilafsız olduğu, ihtilafın yangının çıktığı mahal ve zarar gören eşyaların - binanın sigorta kapsamında kalıp kalmadığı, sigorta poliçesinde de yer alan rehinli alacaklı bulunduğundan bunun istenen tazminata engel teşkil edip etmediği noktasında toplandığı tespit edilmiştir.

Taraflar arasında hasara uğrayan kalemlerin nitelikleri ve cinsleri yönünden ihtilaf bulunmadığı bu nedenle ekspertiz raporunda hasarlı gösterilen bina, demirbaş ve emtialarla sınırlı olmak üzere bu emtiaların yangın tarihlerindeki rayiç bedelleri alanında uzman bilirkişiler tarafından belirlenip bu zararın poliçe kapsamında olup olmadığı, davalı sigorta şirketinin ödemesi gereken bedelin tespiti yönünden rapor alınması için inşaat mühendisi, elektrik elektronik bilirkişisi, sigorta bilirkişisi ve hesap bilirkişisine tevdi ile rapor aldırılmasının istenilmesine, karar verilmiştir.Bilirkişiler----- tarihli raporunda.

Davacıya ait ---- adresinde, ----- tarihinde yangının meydan geldiği, davacının söz konusu mahal yerini ----- dönemleri arasında davalıya sigorta ettirdiği, Mahal yerinin İdare Binası (Zemin + 1. Kat), 1. Depo Binası (Zemin + Asma kat), 2. Depo binası (Zemin + Asma kat), kapalı sundurma yapıları, Sundurma Çatı alanları ve güvelik kulübesi biasından teşekkül ettiği, inşaat işlerine ilişkin hasar tutarının: 40.197,78 TL+ KDV Elektrik İşlerine ilişkin hasar turarının :283.270,52 TL + KDV hesaplandığı,

Hesaplanan inşaat ve elektrik hasarlarının police kapsamında olup olmadığı hususunun heyette bulunan Sigorta ve hesap bilirkişileri tarafından değerlendirileceği rapor edilmiştir. Bilirkişilerin 09/08/2022 tarihinde ------- kaydedilen tarihsiz raporda.

Sadece üstü kapalı sundurmalar poliçe kapsamında açık alan kabul edildiğinden ve açık alanda bulunan muhteviyatın teminat dışı olduğu belirtildiğinden, ayrıca heyetlerince teknik bilirkişilerince de bu alanın açık alanı olduğu ifade edildiğinden açık alandaki emtia hasar toplamı 283.270.52 TL, KDV'nin teminat dışı olduğu,

Poliçede rizikonun açık alanda meydana gelmesi halinde tüm zararın teminat dışında olacağına ilişkin bir düzenleme bulunmadığından inşaat ilişkin hasar tutarı olan 40.197,78 TL +KDV, bina elektrik hasarı olan 1.180,00 TL + KDV ve elektrik demirbaş hasarı olan 8.540,00 TL -KDV tutarlarının teminat kapsamında olduğu rapor edilmiştir.Bilirkişi heyeti 09/07/2023 tarihli raporda; poliçedeki özel koşul gereği “açık havada bulunan muhteviyatın” yangın hasarı teminatı haricinde olduğu; hal böyle olunca, açık havada bulunan pillerin hasarı yönünden, talep koşullarının gerçekleşmediği.

Mahkeme’nin bilirkişi görüşüne uygun görmemesi ihtimalini dikkate alınarak yapılan değerlendirmede.

Metalurji Uzmanı --------- yanan pillerin değeri olarak 1.089.923,73 TL olarak belirlenmekle beraber, ilgili bölümde açıklanan nedenlerle eksik sigorta bulunması sebebiyle tazmin tutarının 474.655,50 TL olarak belirlendiği; teknik bilirkişilerde belirlenen tutarın 28.657,78 TL olduğu; ilgili bölümde açıklanan nedenlerle eksik sigorta bulunması sebebiyle tazmin tutarının 13.949,27 TL + KDV olarak olarak belirlendiği; teknik bilirkişilerde belirlenen tutarın 21.260,00 TL olduğu; ilgili bölümde açıklanan nedenlerle eksik sigorta bulunması sebebiyle tazmin tutarının 1.962,17 TL+ KDV olarak belirlendiği rapor edilmiştir.

Talimat yazılarak; resen seçilen inşaat mühendisi eşliğinde keşif yapılması, keşif gününün mahkemenizce belirlenip her iki taraf vekiline de tebliğine, Mahallinde keşif yönünden keşif yerinde pillerin yandığı yerin tespit edilip dosya içerisindeki poliçede açık alanda bulunan muhteviyat başlığı altında tarif edilen açık alan sayılıp sayılmadığı konusunda fotoğraflarda eklenerek denetime elverişli ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınması ve alınacak rapor ile birlikte dosyamızın iadesi talep edilmiştir.

Talimatla keşif yoluyla alınan 19/03/2024 tarihli raporda. Dava konusu yangın olayının çıktığı beyan edilen yapı, -----parselde kayıtlı taşınmazda ana yola bakan cepheden bakıldığında sol köşede kalan, hava fotoğrafından bakıldığında cadde tarafında sağ köşede yer alan, resimlerde gri renkli

cephe kaplaması ile kaplı olan yapı olduğu, Eksper raporundaki yapının tanımı ve raporda yer alan resim ile mahallinde tespit edilen ve halen aynı amaçlakullanılmakta olan yapının farklı oldukları gözlendiği, Mahallinde tespit edilen yapının çelik konstrüksiyon inşaat tarzında yapılarak, üç cephesi ve çatısı kapalı olan

bu yapı kapalı alan olarak değerlendirildiği, bu yapı poliçedeki tanıma göre teminat kapsamında olduğu değerlendirildiği, Eksper raporundaki yapının tanımı ve raporda yer alan resim incelendiğinde, bu yapının da çelik konstrüksiyon inşaat tarzında olduğu, dört cephesinin açık olduğu ve sadece üzerinin kapalı olduğu görülmüş, poliçedeki tanıma göre bu yapı açık alan olarak değerlendirilmiş ve poliçedeki teminat kapsamında

olmadığı değerlendirildiği rapor edilmiştir.Dosyanın önceki bilirkişilere verilerek tarafların itirazları da değerlendirilerek ek rapor aldırılmasına karar verilmiştir. Bilirkişiler 30/07/2024 tarihli 2. Ek raporunda.

Talimat yoluyla alınan Bilirkişi Raporu’nda, yangının çıktığı alanın olay tarihi itibarıyla açık alan olduğu belirlendiğinden, 09.07.2023 tarihli ek raporumuzda da bu esasa göredeğerlendirme yapıldığından, dosyada teknik bir değişiklik yaşanmadığı; hal böyle olunca 09.07.2023 tarihli ek raporlarındaki tespitlerin cari olduğu.

09.07.2023 tarihli ek raporlarında açıklandığı üzere açık havada bulunan muhteviyatın teminata dahil olmadığı ancak teknik belirkişi görüşünün kabul edilmemesi ihtimaline göre takdire esas miktarın gösterildiği rapor etmiştirler.Yapılan yargılama sonunda toplanan tüm deliller ile denetlenip benimsenen ve somut olaya uygun görülen bilirkişi raporundaki gerekçeler ve hesaplamalara göre;

davacının ------ adresinde bulunan fabrikasında 10.06.2019 tarihinde yangın meydana geldiğini ve binanın, demirbaşların, emtiaların hasara uğradığını, iş yerinin davalı nezdinde -------sigortalı olduğunu, meydana gelen hasarın giderilmesi amacıyla davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığını ancak zararın giderilmediğini belirterek oluşan zararın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

Somut olayda davacıya ait iş yerinin 22.11.2018 başlangıç tarihli ve 1 yıl süreli olmak üzere davalı nezdinde ------- kapsamında sigortalandığı anlaşılmaktadır. Mahkemece deliller toplanarak bilirkişi heyetinden rapor aldırılmıştır.

Bilirkişi heyet raporunda; uyuşmazlığın yangının meydana geldiği alanın açık alan olması nedeniyle teminat dışında kalıp kalmadığı noktasında toplandığını, Yangın Siyortası Genel Şartları A.1'e göre: yangın sigorlası ile”... yangının, yıldırımın, infilakın veya yangın ve infilak somucu meydana gelen duman, buhar ve hararetin sigortalı mallarda doğrudan neden olacağı maddi zararlar. sigorta bedeline kadar temin olunmuştur”. Teknik raporda.

“Çeşitli pillerin bulunduğu açık alanda bilinmeyen bir nedenle 04.15 sularında yangın çıkması sebebiyle ilgili akanda bulunan pillerin idari binanın dış cephesi ve camları, 10 adet araç lastiği, guvenlik kamera sistemi, 1 adet metal konteyner, 3 adet atık toplama könteyneri, 1 adet elektrik panosu, 1 adet yangın dolabının yanarak hasar gördüğü.. “ tespitine yer verildiği bu nedenle yangının başladığı alanın açık alan olduğu kanaatine varıldığı, poliçenin “Açık Alanda Bulunan Muhteviyat” başlıklı kısmında “Poliçe üzerinde ayrıca belirtilmemişse, açık alanda bulunan muhteviyat teminat harıcıdır.

Muhteviyatın dört tarafı kapalı alanda ve/veya sundurma. tente, çadır, branda, tel örgü veya örtü vb. altında veya içinde bulunması halleri açık alan kapsamında değerlendirilecek ve aksi poliçede yazılmadığı sürece teminat harici olacaktır“. Bu madde çerçevesinde açık alanda bulunan herhangi bir muhteviyatın zarar görmesi halinde teminat dışında olacağı tespit ve rapor edilmiştir.

Bilahare Mahkemece yangının meydana geldiği yerin sigorta poliçesi kapsamında olup olmadığı hususunda mahallinde keşif yapılması ve keşif yerinde pillerin yandığı yerin tespit edilip dosya içerisindeki poliçede açık alanda bulunan muhteviyat başlığı altında tarif edilen açık alan sayılıp sayılmadığı konusunda fotoğraflarda eklenerek rapor düzenlenmesi istenilmiştir. Bilirkişi raporunda.

“Dava konusu yangın olayının çıktığı beyan edilen yapı, ------- parselde kayıtlı taşınmazda ana yola bakan cepheden bakıldığında sol köşede kalan, hava fotoğrafından bakıldığında cadde tarafında sağ köşede yer alan, resimlerde gri renkli cephe kaplaması ile kaplı olan yapı olduğu, eksper raporundaki yapının tanımı ve raporda yer alan resim ile mahallinde tespit edilen ve halen aynı amaçla kullanılmakta olan yapının farklı oldukları gözlenlendiği.

Mahallinde tespit edilen yapının çelik konstrüksiyon inşaat tarzında yapılarak, üç cephesi ve çatısı kapalı olan bu yapı kapalı alan olarak değerlendirildiği, bu yapı poliçedeki tanıma göre teminat kapsamında olduğu, eksper raporundaki yapının tanımı ve raporda yer alan resim incelendiğinde, bu yapının da çelik konstrüksiyon inşaat tarzında olduğu, dört cephesinin açık olduğu ve sadece üzerinin kapalı olduğu görülmüş, poliçedeki tanıma göre bu yapı açık alan olarak değerlendirilmiş ve poliçedeki teminat kapsamında olmadığı değerlendirilği.” tespit ve rapor edilmştir.

Talimat yoluyla alınan bilirkişi raporunda, mevcut binanın, yangının gerçekleştiği tarihteki durumu yansıtmadığı; bu bağlamda “ keşifte yerinde tespit edilen ve resimleri verilen yapı ile aynı olmadığı, her iki yapının farklı olduğunun gözlendiği; eksper raporunda yapılan tarif ve konulan resimde yangının çıktığı yerin etrafı açık, üzeri kapalı sundurma şeklinde olduğunun” mütalaa edildiği anlaşılmakla; “üstü kapalı sundurmalar poliçe kapsamında açık alan kabul edildiğinden ve açık alanda bulunan muhteviyatın teminat dışı olduğundan zararın poliçe teminatı kapsamında olmadığı anlaşılmakla;

davanın reddine karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurmak gerekmiştir.