İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/127 K.2025/661

T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2022/127 Esas

KARAR NO: 2025/661

DAVA: Tazminat

DAVA TARİHİ: 16/09/2014

KARAR TARİHİ: 17/09/2025

Mahkememizde görülen asıl ve birleşen Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; ---- tarihinde davalılardan ----- maliki olduğu ve diğer davalı----- tarafından işletilen ------- plakalı otobüs ile yine davalılardan ---- maliki olduğu ve ---- yönetimindeki ------ plakalı araçların trafik kazasına karıştığını , kazada ------- şirketini işlettiği otobüste yolcu olarak bulunan müvekkilinin oğlu ------vefat ettiğini , müvekkilinin eşini kaybettiğinden tek dayanağı oğlunuda bu kaza sonucu kaybettiğini müteveffa tahsilli ve iyi bir iş geliri olan biri olduğunu ---- tarihi itibariyle brüt -----aylık geliri olduğunu,

müvekkilinin bu kazada hayatını kaybeden oğluun desteğinden yoksun yoksun kaldığını ve işbu davada destekten yoksunluk tazminatyı ve defin masrafları ile mevcut zararların davalılarca karşılanmasını talep ettiklerini arz ettikleri sebeplerden ötürü ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla tüm davalılardan şimdilik 25.000 YTL (kaza tarihi olan 28/12/2001 tarihinden itibaren yasal %60 faizi ile birlikte) tazminat bedelinin (davalılardan ------- poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen tahsili ile 100.000 YTL manevi tazminat bedelinin 28/12/2001 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal %60 faizi ile birlikte

(-------hariç) diğer tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davalılara yükletilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı ---- tarafından sunulan------ tarihli cevap dilekçesinde özetle;

davacının maddi tazminat talepleri için normal zaman aşımı süresinin geçtiğini mevzuat gereği ------- cezayı gerektiren bir fiilden kaynaklandığından davacının maddi tazminat talebinin 5 yıllık uzatılmış zaman aşımına tabi olduğunu ancak bu sürenin sadece maddi tazminat talepleri için geçerli olduğunu manevi tazminat talepleri için ise KTK 90. Maddesinde yapılan atıf gereği B.K genel hükümlerinin uygulanacağı ve B.K 60. Maddede öngörülen haksız fiil zaman aşımı geçerli olacağını B.K açık hükmünden anlaşılacağı üzere haksız fiillere ilişkin taleplerin,

zararın ve failin öğrenildiği tarihten itibaren 1 yıl içinde ileri sürülmesi gerektiğini davacının -------- tarihinde gerçekleşen kaza sırasında zararı ve faili öğrenmiş olmasına karşın kaza tarihinin üzerinden 4 yıl geçtikten sonra manevi zararı olduğu iddiası ile manevi tazminat talep etmesi bu hüküm karşısında mümkün olmadığını manevi tazminat talep etme hakkının zamanaşımına uğradığını kazanın diğer davalıların işleteni olduğu tırın devrilerek yolu kapatması ------yolun buzlu olmasından dolayı önlem almaması gibi nedenlerle meydana geldiğini ,

olay sonrası düzenlenen ------da müvekkili şirketin olayda kusuru olmadığını destekler nitelikte olduğunu --- sevk ve idaresindeki tırın devrilerek ----- oto yolu kapattığını ------ şoförünün tıra çarpmamak için çaba gösterdiğini ancak yolun buzlu olmasından dolayı savrularak orta bariyere çarpıp karşı yöne geçerek tıra çarptığını kazanın ------ plakalı tırın devrilerek yolu kapatmış olması ,

kötü hava koşulları nedeni ile yolda buz oluşmasını engellemek için -----herhangi bir önlem alınmamış olmasından kaynaklandığından müvekkili şirkete herhangi bir kusur izafe edilmesinin mümkün olmadığını davacı vekilinin destekten yoksunluk ve defin masrafları için talep ettiği maddi tazminat isteğininde somut delillere dayanmadığını ayrıca dava dilekçesinde olay tarihinden itibaren yasal %60 faiz talebinde bulunmuşsa da belirlenen faiz oranını ve davacı vekilinin faiz uygulanmasına başlatılmasını talep ettiği tarihi kabul etmediklerini kaza öncesinde müvekkillerine herhangi bir başvuruda bulunulmadığını müvekkili şirketin temerrüde

düşürülmediğinden davacı ancak dava tarihinden itibaren yasal faiz talep edebileceğini son olarak ---- plakalı otobüsün kaza tarihi itibariyle------ poliçe nolu---- yine ----- poliçe nolu --------- mevcut olduğunu, sigorta şirketleri limit dahilindeki zararlardan sorumlu olduğundan davanın söz konusu sigorta şirketlerine ihbarını talep ederek haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddi ile yargılama gideri ile vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı ---- mahkememize sunduğu cevap dilekçesinde özetle.

Manevi tazminat talebinin zaman aşımına uğradığını davaya konu kaza ------- tarihinde meydana geldiğini davacının bila tarihli dilekçe ile ----manevi tazminat talep ettiğini ancak manevi tazminat taleplerinin zamanaşımına uğradığını kusura ilişkin olarak ta olatın kaza sonucu tır'ın devrilerek yolu kapaması ------- yolun buzlu olmasından dolayı önlem almaması gibi nedenlerden dolayı meydana geldiğini olay sonrası düzenlenen Trafik Kazası Tespit Tutanağı'nın da müvekkilinin olayda kusuru olmadığını destekler nitelikte olduğunu, ancak yinede ceza dosyasının celbi ile mahkememiz dosyasından bilirkişi raporu alınması gerektiğini ,

maddi tazminat istemine ilişkin olarak, davacının destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilmesi için o kişinin desteğin bakma niteliğindeki yardımına ihtiyaç bulunması gerektiğini, ayrıca-------- göre davacıların müteveffanın sağlığında kendisine baktığını ispat etmesi gerektiğini davacının açmış olduğu dava ile defin giderleri de talep ettiğini ancak buna ilişkin bir belge sunmadığını davacı tarafından yargılama sırasında belge sunulması halinde beyanda bulunma hakkımız saklı kalmak kaydıyla somut delile dayanmayan ve hukuki dayanağı da bulunmayan talebin reddi gerektiğini ,

manevi tazminat taleplerininde zamanaşımına uğraması nedeni ile kabul etmediklerini belirterek somut delile dayanmayan haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddi ile vekalet ücreti ile yargılama giderinin davacının üzerine bırakılmasını talep etmiştir.Davalı -----mahkememize vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle;

davaya karışan---- plaka çekici treylerin müvekkili şirket nezdinde --------sigortalandığını söz konusu ------sakatlanma ve ölüm tazminat talepleri için azami poliçe teminatının 11.000.000.000 TL kaza başına azami poliçe teminatının ise 110.000.000.000 TL olduğunu müvekkiki şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru oranında ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu kazada birden çok ölü ve yaralı olduğundan K.T.K 96. Maddesine göre teminatın garameten paylaştırılmasının gerektiğini maluliyet ve destekten yoksunluk tazminatı taleplerinin aynı teminattan karşılandığını olayımızda KTK 96. Maddesi gereğince zamanaşımı süresinin 10 yıl olduğunu

ayrıca müvekkili şirketin temerrüde düşürülmediğini kazada yaralananların tüm taleplerinin şirketimize ulaşmasına kadar garameten paylaştırma yapılamayacağından ve dolayısıyla KTK 96. Maddesi gereği davacı tarafa sigorta poliçesi teminatından azami ödenebilecek tazminat miktarı belirlenemeyeceğinden şu aşamada yasal zorunluluklar sebebi ile davacı tarafın talebine istinaden müvekkili şirket tarafından ödeme yapılabilmesinin mümkün olmadığını belirterek maddi tazminat talebi yönünden KTK 96. Maddesi gereğince beklenilmesine ,

davacı taraf delillerinin tarafına tebliği ile temerrüde düşmemiş ve davanın açılmasına sebebiyet vermemiş bulunan müvekkişi şirket aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmolunmamasına karar verilmesini talep etmiştir.İhbar edilen ---- vekili beyan dilekçesinde özetle:---- plakalı otobüsün sigortacısı olarak davacıya ------ poliçesinden ----- tarihinde ---- ödendiğini bildirmiştir.İhbar edilen ----- vekili beyan dilekçesinde özetle: sigorta ettiren ve ---- plakalı otobüsün işleteni-----adına davacıyı temsilen kızı ---- tarihinde---- ödendiğini bildirmiştir.

DELİLLER

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, müzekkere cevapları, ceza dosyası, bilirkişi raporları.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Asıl dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat istemine, birleşen dava destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.Mahkememizin ----- sayılı ilamı, ----- Karar sayılı ilamı ile bozularak dosya mahkememize yargılama yapılmak üzere yeniden gönderilmiştir.------ Karar sayılı bozma ilamı ile;

“ Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının, davalı ------ vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat istemine ilişkindir.Destekten yoksun kalanların destek paylarını belirlerken desteğin gelirinin bir kısmını kendisine bir kısmını da eş, çocukları ile ana ve babasına ayıracağı varsayılmalıdır.

Bunun dışında destekten yoksun kalanlardan bir kısmının davacı olup diğer kısmının davacı olmadığı durumda talepte bulunmayan destek görenlerin paylarının da hesaplamada göz önünde tutulması gerekmektedir. Ancak destek almaktan vefat, evlilik ya da destek alma ihtiyacının sona ermesi gibi nedenlerle çıkan kişinin payı diğer destek alanlara aktarılarak hesaplama yapılması gerekmektedir.

Bu genel bilgiler ışığında özel durumlar ayrık olmak üzere; hayatın olağan akışına göre trafik kazası sonucu ölen küçük çocuk ölmeseydi 18 yaşına gelmesi ile birlikte gelir elde edeceği ve ana ve babaya bakması muhtemeldir. Desteğin ileride evleneceği ve en az iki çocuk sahibi olacağı kabul edilerek, desteğin evleninceye

kadar gelirinin yarısını kendi ihtiyaçları yarısını da anne ve babası için ayıracağı varsayılarak bu dönemde desteğe iki anne ve babaya birer pay vermek suretiyle desteğin tüm gelirine oranlandığında evlenmeden önceki dönem içinde anne ve babaya %25 pay verilmesi gerektiği, desteğin ileride evlenmesi ile birlikte desteğe iki eşe iki anne ve babaya birer pay vererek yine desteğin tüm gelirinin oranlanarak anne ve babaya %16’şar pay ayrılması,

desteğin bir çocuğunun olması durumunda iki pay desteğe iki pay eşe bir pay çocuğa ve birer pay anne ve babaya ayrılmak suretiyle desteğin tüm gelirineoranlandığında anne ve baba için %14’er pay verilmesi daha sonra ikinci çocuğun doğacağı varsayılarak bu kez desteğe iki, eşe iki, çocukların her birine birer ve anne ve babaya birer pay verilerek desteğin tüm gelirine oranlanarak anne ve babaya 12,5’er pay verilmesi gerektiği, daha sonra anne ve babadan yaşam tablosuna göre hangisi destekten çıkacaksa kalan kişiye diğerinin payının ilave edilerek hesaplama yapılması gerekir.

Somut olayda, davacının eşi, desteğin babası vefat ettiği için babanın destek payının tamamının anneye verilmesi ve destek tazminatlarının varsayımsal hesabının yapılması gerekirken davacı babanın vefatı ile destekten çıkmasıyla babanın payının davacı anneye aktarılmadan hesaplama yapılması ve bu yönde bilirkişi raporunun hükme esas alınması doğru değildir.

Tüm bu hususlarda ek rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş ve bozma nedeni yapılmıştır.” açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün bozulmasına karar verilmiştir. ----Karar sayılı bozma ilamı doğrultusunda dosyanın ek rapor düzenlenmek üzere aktüer bilirkişisine tevdine karar verilmiştir.Dosyada mübrez bilirkişi raporunda özetle;---- tarihinde meydana gelmiş bulunan trafik kazasında vefat eden ----- hak sahibi annesi Davacı ---- destekten yoksun kalma tazminatı talep edebileceği,

Davacının talebinden Davalı ----sorumluluğu bulunmadığı. Davalılardan ----- kaza tarihi ---- tarihinden itibaren müteselsilen sorumlu olduğu, Davalılardan ------ kaza tarihi --- tarihinden

itibaren müteselsilen sorumludurlar. Davalılardan ---- poliçe teminatını ödemiş bulunması nedeniyle sorumluluğu kalmadığı.

Davalılardan ----- talep edilen tazminattan poliçe teminatı olan 11.000.00.- TL sından sorumlu olup kendisine ilgili belgeler ile yapılan müracaat tarihinden itibaren Karayolları Trafik Kanununun 99.maddesi ile poliçe genel şartı gereğince 8 iş sonunda ödemekle yükümlü olduğu, sonuç ve kanaatini bildirmiştir.Mahkememizin --- tarihli ara kararı ile; davacı vekili tarafından sunulan ----- tarihli dilekçesi ile sulh protokolü hakkındaki beyanı ve yapılan ödemeler dikkate alınarak Mahkememizin ---- tarihli duruşmasının 3 nolu ara kararı gereğince; önceki hesap uzmanı bilirkişiden ek rapor alınmasına” karar verilmiştir.

Bilirkişi tarafından sunulan ikinci ek raporunda özetle.

28.12.2001 tarihinde meydana gelmiş bulunan trafik kazasında vefat eden ------ hak sahibi annesi Davacı --- --- destekten yoksun kalma tazminatı talep edebileceği, Davacının talebinden Davalı ------------sorumluluğu bulunmadığı.Davalılardan ------ kaza tarihi ---- tarihinden itibaren müteselsilen sorumlu olduğu, Davalılardan ---- kaza tarihi --- tarihinden itibaren müteselsilen sorumlu olduğu, Davalılardan ----- talep edilen tazminattan poliçe teminatı olan

----- sorumlu olup kendisine ilgili belgeler ile yapılan müracaat tarihinden itibaren Karayolları Trafik Kanununun 99.maddesi ile poliçe genel şartı gereğince 8 iş sonunda ödemekle yükümlü olduğu, Davalılardan ------ poliçe teminatını ödemiş bulunması nedeniyle sorumluluğu kalmadığı, davalılardan ---- poliçe teminatını ödemiş bulunması ve feragat nedeniyle sorumluluğu kalmadığı sonuç ve kanaatini bildirmiştir. Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde.

Asıl ve birleşen dava, davacının oğlu ----- plakalı otobüste yolcu olarak seyahat etmekte iken otobüs ile ----plakalı tır aracının çarpışması sonucu ölmesi nedeni ile destekten yoksun kalma tazminatı, defin masraflarının tahsili ve olay nedeni ile manevi tazminat istemlerine ilişkindir.Asıl davada davacı fazlaya ilişkin istemlerini saklı tutarak 25.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 100.000,00 TL manevi tazminat talep etmiş, birleşen davada bakiye destekten yoksun kalma istemine ilişkin olarak 56.688,23 TL nin tahsilini talep etmiştir.

Asıl ve birleşen davalar yönünden tarafların tüm delilleri celp olunarak bilirkişi incelemesi yaptırılarak raporlar alınmıştır. Alınan ilk iki rapor arasında çelişki bulunması nedeni ile yerleşik yargıtay içtihatları doğrultusunda çelişkinin giderilmesi için 3. Bilirkişi heyetinden kök ve ek raporlar alınmıştır.Yapılan yargılama sonucunda mahkememizin ------ sayılı ilamı ile "...dosyadaki tüm deliller ve alınan bilirkişi raporuna göre;

davacının 28/12/2001 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucunda vefat eden oğlu ------ desteğinden yoksun kalmış olması nedeni ile 42.458,34 TL destekten yoksun kalma tazminatı talep edebileceği, ---- plakalı otobüsün trafik kaydında her ne kadar davalı ----- maliki olarak görülmekte ise de, otobüsün bu davalı tarafından diğer davalı----- uzun süreli olarak kiralanmış olduğundan otobüs maliki -----işleten sıfatının olmadığı aksine otobüsü uzun süreli kiralayan ---- işleten sıfatını kazandığı, ---- sorumluluğunun bulunmadığı,

davalılardan-----kazanın oluşumuna neden olan ----- plakalı aracın kayıt maliki olmakla davacının zararından müteselsilen sorumlu olduğu, dava konusu trafik kazasının meydana geliş şekli itibariyle ----- sayılı kesinleşen ilamı ile davalılardan ---- ait ----- plakalı tırın sürücüsü olan davalı---- 6/8 oranında,--- plakalı otobüs sürücüsü olan davalı ------ oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği, müteveffanın yolcu olması nedeni ile kusurunun bulunmadığı, sürücülerin müteselsilen sorumlu oldukları, davalılardan ---- poliçe teminatını ödemiş bulunması nedeniyle sorumluluğunun sona erdiği,

davalı ------ talep edilen tazminattan poliçe teminat miktarı olan 11.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere sorumlu olduğu, sonuç itibariyle yapılan ödemelerin güncelleştirilmesi sonucunda belirlenen sorumluluklar uyarınca davacının toplam 42.458,34 TL bakiye destekten yoksun kalma tazminatını ve anne olarak davacının oğlunu trafik kazası sonucu kaybetmesinden kaynaklı duyduğu elem ve acı nedeniyle mahkememizce takdiren 25.000,00 TL manevi tazminatı davalılar ----- yönünden talep edebileceği sonucuna varılarak..." gerekçesi ile karar verilmiş verilen karar --------Karar sayılı ilamı ile kaldırılmış ve mahkememize bozma ilamındaki eksiklik

giderilmek üzere dosya aktüerya bilirkişine tevdi edilmiştir.

Dosya kapsamındaki deliller ve alınana ek rapor dikkate alındığında; ----- tarihinde meydana gelmiş bulunan trafik kazasında vefat eden --- hak sahibi annesi Davacı ----- destekten yoksun kalma tazminatı talep edebileceği, davacının talebinden davalı-------sorumluluğunun bulunmadığı, davalılardan ----- sından kaza tarihi --- tarihinden itibaren müteselsilen sorumlu olduğu, davalılardan ----ve ----- kaza tarihi ----tarihinden itibaren müteselsilen sorumlu olduğu,

davalılardan----- talep edilen tazminattan poliçe teminatı olan 11.000.00.- TL ile sorumlu olup kendisine ilgili belgeler ile yapılan müracaat tarihinden itibaren ------- poliçe genel şartı gereğince 8 iş sonunda ödemekle yükümlü olduğu,

davalılardan ---- poliçe teminatını ödemiş bulunması nedeniyle sorumluluğu kalmadığı kanaati ile----- bozma ilamındaki sair itirazların reddine karar verilmesi, usulü kazanılmış haklar dikkate alınmak ve davacının talebi bile bağlı kalınmak sureti ile karar verilmiş, davalılardan ------ yönünden davanın pasif husumet yokluğundan reddedilmesi, yerleşik yargı içtihatlarında da belirtildiği üzere davacının dava açılışında işleten sıfatının kimde olduğunu bilmesinin kendisinden beklenemeyeceği dikkate alınarak bu davalı için vekalet ücretine hükmedilemeyeceği dikkate alınarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.