İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/571 K.2023/817

T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2022/571 Esas

KARAR NO:2023/817

DAVA

Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 28/07/2022

KARAR TARİHİ: 29/11/2023

Mahkememizde görülen Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili -----, davalı şirket ile ---- tarihinde imzaladığı ---tahtında,----adresinde ------- adı altında --------- bayi olarak ---- tarihine kadar faaliyette bulunduğunu, Davalı şirketin ---- ve kaşeli yazılı taahhüdünde,----- adresinde ----- faaliyette bulunan müvekkilinin, bölge koruma kapsamında bulunduğu noktadan ------ istikametine doğru 3 km mesafe dahilinde öncelikli şube açma hakkına sahip olduğu,

bu bölgede yapılacak yeni şube açma çalışmalarında öncelikle kendisi ile görüşüleceği, kendisi yapmak istememesi durumunda 3. kişiler ile şube açma görüşmelerinin devam edeceği beyan ve kabul edildiğini, Söz konusu yazılı taahhüt, davalı şirketin----- sorumlu yetkilisi ------- tarafından imzalanarak verildiğini, müvekkilinin faaliyet gösterdiği alışveriş merkezinin bulunduğu -------- parselde kayıtlı taşınmazın yıkılmış, aynı ada, parsel ve adreste ------- isimli inşaat projesi başladığını, Söz konusu inşaat projesinin tamamlanmasına müteakip aynı adreste ------- isimli işyerinin faaliyet yürütmeye başladığı tespit edildiğini,

davalı şirketin ---------- tarihli yazılı taahhüdünü ve müvekkili bölge koruma hakkını açıkça ihlal ettiğini, bölge koruma hakkının bulunduğu adreste üçüncü kişi tarafından açılan yeni şubelere ilişkin müvekkiline herhangi bir teklifte veya bildirimde bulunulmadığını, Davalı şirketin internet sayfası incelendiğinde, bulunduğu noktadan ------- istikametine doğru 3 km mesafe dahilindeki bölge koruma sınırları içerisinde birçok şubenin faaliyete geçtiği görüldüğünü,

Davalı şirketin bölge koruma hakkını ihlal etmesi ve aynı adreste 3. kişinin şube açması sebebiyle isim hakkı bedelinin müvekkiline ödenmesi --------yevmiye numaralı ihtarnamesi ile talep edildiğini, Davalı şirkete yöneltilen yazılı talebe rağmen müspet bir sonuç elde edilemediğini, akabinde taraflar arasında yürütülen zorunlu arabuluculuk sürecine rağmen anlaşmazlıkla sonuçlanması üzerine işbu davanın açılması kaçınılmaz hale geldiğini belirterek fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla,

HMK Madde 107 ve devamı hükümlerine göre belirsiz alacak davasının kabulü ve müvekkillerinin bölge koruma hakkının ihlali sebebiyle dava tarihi itibariyle isim hakkı bedelinin tespit edilmesini ve şimdilik 1.000,00.-TL isim hakkı bedelinin arabuluculuk son tutanağının düzenlendiği 14.03.2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faizi ile birlikte davalı şirketten tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; belirsiz alacak davası ikame edilmesinde hukuki yarar bulunmadığını, Asla davacı iddialarını kabul manasına gelmemekle ve tümüyle asılsız olan iddia ve taleplere itiraz etmekle beraber hak kaybına mahal vermemek amacıyla bir an için aksi düşünülse dahi, talepler zamanaşımına uğramış olup dava konusu tüm taleplere karşı zamanaşımı definde bulunduklarını, İddia Konusu Taahhütnamenin geçersiz olduğunu, Taahhütte Bulunmaya Yetkili Olmayan Dava Dışı 3. Kişi Tarafından Verilen Taahhütün, Müvekkili Açısından Bağlayıcı olmadığını,

Davacı tarafından dosyaya sunulan ve taahhütname olduğu iddia edilen ------- konulu yazı, müvekkili yönünden tamamen geçersiz olduğunu, Zira mezkur belge üzerinde ---------isimli şahsın imzası bulunmakta olup; dava dışı bu şahıs müvekkil şirket adına taahhütte bulunmaya yetkili olmadığını, ---- belgesinin müvekkili bakımından tümüyle geçersiz ve hiçbir bağlayıcılığı olmadığını belirtmekle beraber asla kabul manasına gelmemekle birlikte bir an için aksi düşünülse dahi bu belge üzerindeki tarihten de açıkça görüleceği üzere ------- tarihine ilişkin olduğunu, Yine asla kabul manasına gelmemekle birlikte,

mezkur belge davacının şahsına ilişkin değil, şubeye ilişkin olup; davacının şubeyi aktif olarak işlettiği süreye ilişkin olduğunu, Diğer deyişle davacının şubeyi kapatmış ve Lisans Sözleşmesinin sona ermiş olması halinde -zaten geçerli olmayan ve yetkisiz kişi tarafından verildiği belli olan- mezkur belgede yer alan taahhüdün de sona ereceği izahtan vareste olduğunu, Davacı Müvekkile --------- adı altında bir bedel ödeneceği taahhüt edilmemiş olup böyle bir hüküm de bulunmadığını,

davacı satış yerini terk etmiş ve davacı ile müvekkil arasında akdedilen işletme lisans sözleşmesi feshedilmiş olup müvekkilinin davacıya hiçbir bedel ödeme yükümlülüğü bulunmadığını belirterek davacının iddialarını tümüyle reddetmekle beraber fazlaya ilişkin tüm hakları saklı kalmak kaydı ile.

Öncelikle usule ilişkin nedenlerle davanın usulden reddine, Devamla, haksız ve mesnetsiz davanın esastan reddine, Yargılama masraflarının ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına, karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Mahkemece uyuşmazlığın taraflar arasında bir franchise/bayilik ilişkisi kurulduğu itilafsız olup, itilafın bu ilişkinin hangi tarihe kadar sürdüğü, ilişki devam ederken sözleşmeye aykırı bir başka bayiliğin verilip verilmediği, verilmiş ise doğmuş olan zararın miktarı noktasında toplandığı tespit edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava; davacı ile davalı şirket arasında ------ tarihinde imzalanan ------kapsamında ------altında franchise bayilik verildiği ve ----- tarihinde bölge koruma taahhüdünde bulunulduğu ancak bölge koruma hakkının ihlali sebebiyle isim hakkı bedelinin faiziyle davalıdan tahsili talebine ilişkindir.

Mahkememiz dosyası arasına sunulan taraflar arasında imzalanan ----- koruma taahhüdü, icra dosyası, davalı şirkete ait ticaret sicili kayıtları incelenmiş olup, davacı dava dilekçesinde ----- kadar faaliyette bulunduğu,----- yılında bu yeri kapattığını ve faaliyetlerine son verdiğini açıkça beyan etmiştir. Davacının bir başka adreste ------- altında ise devam ettiğine dair ve bunu davalıya bildirip muvafakat aldığına dair iddiası yoktur.

Bu nedenle ------- yılında işi paydos etmiştir. Davacının mahkemeden istediği alacak davalının kendi eski iş yerine 3 km mesafe içinde kalan bir yer için------vermesidir. Oysa bir yere -----verilmesi ------- yılında gerçekleştiği davacının kabulündedir. 3 km mesafede davacıya sorulmaksızın franchise verilmeme yasağı davacının ticari/ekonomik durumunu korumak amacına yöneliktir.

Faaliyetine son vermiş ve bu işi yapmayan davacının faaliyetini sonlandırtıktan 3 yıl sonra korumasında hukuki menfaat yoktur. Bu nedenle davacı alacak isteyemez.

Kaldı ki bir an için taraflar arasında akit devam ediyor davalının taahhüt gereği 3 km içinde franchise vermemesi gerekirdi düşünülürse o takdirde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 17/1maddesinde haklı fesih sebebi olarak icra takibi düzenlendiği ve davalımızın davacımız aleyhine takip başlattığı yine 17/2 maddesinde ---- alanın terkin ve kapatılması da fesih sebebi olduğu birlikte değerlendirilirse davalımızın haklı fesih sebebi ortaya çıkıp akitte fesih edildikten sonra yeni birine --------- verilmesi mümkündür.

Bu nedenle 3 km mesafe taahhüdünde davalının yetkilisi tarafından verilip verilmediği araştırılmasına gerek görülmemiştir. Davacı tazminat hakkı kazanmadığından bilirkişi incelemesi yaptırılmasına gerek görülmemiş ve davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.