İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/363 K.2020/276

T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2019/363 Esas

KARAR NO : 2020/276

DAVA

Zayi Belgesi Verilmesi

DAVA TARİHİ : 28/06/2019

KARAR TARİHİ : 25/06/2020

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili --------- arasında, ---- ------- imzalanan "---- uyarınca müvekkii Şirketin belgelerinin ------- edilmekte olduğunu,------ tesisinde----- meydana geldiğini, --- neticesinde müvekkili şirketin ticari belgelerinin bulunduğu ---- etkilendiğine dair--------ilk kez haberdar olunduğunu, ----- tarafından daha sonra müvekkili şirkete ------------yazının tebliğ edildiğini, ancak --- tarafından yapılan bildirim yazısında, tesislerinde ve kayıtlarda oluşan zararın boyutunun tam olarak tespit edilemediği ve ------tamamlanmadığının belirtildiğini,

bu bakımdan müvekkil şirketin --- evraklarının tümünün tespitinin mümkün olamadığını, bununla ------------ müvekkili şirketin yangından etkilendiği belirtilen----- alan müvekkil ----------------------------- raporunun müvekkili şirkete iletildiğini, müvekkili şirketin konuyla ilgili olarak ----------------------------tarihinde bir araya gelindiğini ve barkod numaralarını içerir liste üzerinden görüşme sağlanarak,

zayi olan ------------------ olarak tespit edildiğinin görüldüğünü,--------- meydana gelen yangın neticesinde ayrıntılı raporun henüz tamamlanamadığını, müvekkili şirketin başkaca belgelerinin tahribata uğradığı tespit edilirse, bu belgelere ilişkin zayi belgesi alma haklarını saklı tuttuklarını, bu İtibarla, 6102 Sayılı TTK/ nun 82.Maddesi, 7.Fıkrası uyarınca sunulan barkod numaralarıyla belirtilen klasörlerde yer alan belgelerin zayi olduğuna ilişkin olarak müvekkil şirkete zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

İNCELEME ve GEREKÇE:

Dava; zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

TTK m. 82/7'de düzenlenen "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler yangın su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebi ve kanuni saklama süresi içinde Ziyaa uğrarsa tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren on beş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir." hükmü çerçevesinde davanın on beş günlük kesin süre içinde açıldığı anlaşıldı.

HMK m. 382/(1)-e-1'de -------------- çekişmesiz yargı işleri arasında sayıldığı; HMK m. 385/1'de ''çekişmesiz yargı işlerinde, niteliğine uygun düştüğü ölçüde, basit yargılama usulü uygulanır'' şeklindeki amir hükmünü içerir.

Her ne kadar ----------- tarihinde meydana gelmiş olup, --- davacının söz konusu yangın olayını ve zararı 17.06.2019 tarihinde öğrendiği anlaşılmakla davanın 15 günlük hak düşürücü süre içinde açıldığı anlaşılmıştır.

Saklanması Zorunlu Olan Defterler ve Belgeler; VUK. Tutulan defterlerle, aynı kanunun üçüncü kısmında yazılı vesikaların saklanması zorunlu tutulmuştur, (VUK.253) VUK. göre tutulan defterler, işletmelerce tutulması zorunlu defterlerle diğer Kanuni Defterlerdir.

TTK' da ise; İşletmeler, tutmaya mecbur oldukları defterlerle ihtiyari olarak tutmuş oldukları defterleri saklamakla yükümlü tutulmuşlardır.

İşletmelerin yine işlemleriyle aldığı mektup, yazı telgraf, fatura, senet ve belge ve kâğıtlarla, ödemelerini gösteren belgeleri ve yazdığı mektup, yazı ve telgrafların kopyalarını ve sözleşmeleri, taahhüt ve kefalet v.s. teminat senetleri ve mahkeme ilamları gibi belgeleri düzenli bir şekilde dosya halinde saklamaları zorunlu tutulmuştur.

--------- mecburiyetinde bulunan kimse ve işletmeye devam eden halefleri defterleri son kayıt tarihinden ve saklanması mecburi olan diğer hesap ve kâğıtları tarihlerinden itibaren on yıl saklamaya mecburdurlar.

VUK.'na Göre Saklama Müddeti: (Vergi İncelemesinde Zaman Aşımı Süresi) (Md.253) Defter ve belgelerin, ilgili bulundukları yılı takip eden takvim yılı başından itibaren beş yıl süre ile saklanması öngörülmüştür.

3568 Sayılı Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Malî Müşavirlik ve Yeminli mali Müşavirlik Kanunu Serbest Muhasebeci, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlerin Çalışma usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik'in 27. Maddesine göre; Meslek mensupları kendilerine tevdi edilen defter ve belgeleri işlerinin gerektirdiği süre içinde iyi niyetle muhafaza etmek ve işin bitiminde iade etmek zorundadırlar. Şu kadar ki, defter ve belgelerin geri alınması, sahibine yazı ile bildirilmiş olduğu hallerde saklama mükellefiyeti bildirme tarihinden itibaren bir ay içinde sona erer. İşin bitiminden itibaren bir ay içinde sahipleri tarafından alınmayan defter ve belgeler bir yazı ile ilgililerin bağlı olduğu vergi dairesine teslim edilir şekliyle belirlenmiştir.

TTK. 82/7 hükmünden yararlanabilmek için bir yandan defterlerin korunması amacıyla gerekli dikkat ve özeni göstermesi, diğer yandan da ziya uğramanın onun iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle meydana gelmesi zorunludur.

-------------------, yapım şeklinin ----- depolama şeklinde belirtilmiş olduğu, -------- içerisinde bulunan tüm malzemeler ile birlikte tamamen yanmış olduğunun tespit edildiği, --- yetkililerince yanmış olduğu beyan edilen ---- çıkartılmış malzemelere ilişkin detaylara yer verildiği görülmüştür.

Dosyada mübrez ------------------------ edildiğinde, sözleşmenin davacı ile dava -------- arasında olduğu ve sözleşmenin---------tarihinde akdedildiği, Sözleşmenin Konusunun; Şirket Müşteriye, Müşteri tarafından verilen ve ----- tarafından kabul edilen ------------ saklanılan kayıtların, bantların, filmlerin ve diğer elektronik olarak oluşturulmuş kayıt araçlarına---------------ayrıntıları açıklanacak saklama hizmetleri ve diğer ilgili hizmetleri vereceği,------------; Yürürlük Tarihinden itibaren 36 Ay süre ile geçerli olduğu, taraflardan biri 90 gün önceden yazılı ihbarda bulunmadığı takdirde sözleşmenin 36 ay süre ile yenilenmiş sayılacağı, Sözleşmenin ekinde yer alan ---------------------------- yer verildiği görülmüştür.

Mahkememizce mali müşavir bilirkişi -------- tarafından düzenlenen raporda özetle.

Davacı vekilince ---------- içerdiği, söz konusu datalar incelendiğinde, dataların---------dosyalarına ilişkin dosya numaraları, olay tarihleri, ödeme yerleri ile bu dosyalar kapsamında yer alan fatura veya kasa fişi aslı, ilgili faturalara ilişkin doktor raporları, tetkik sonuçları, ameliyat ve epikriz raporları, reçeteler ile ödeme yeri anlaşmalı kurum ise, sigortalının ilgili hizmeti aldığını ---------------- tespit edildiği, davacı şirkete ait olduğu anlaşılan -------- müteşekkil ------------ numaraları ile diğer---------------yer almakta olup, dosyaya ------ evrakın olayda yandığı,

fatura veya kasa fişi aslı, ilgili faturalara ilişkin doktor raporları, tetkik sonuçları, ameliyat ve epikriz raporları, reçeteler ile ödeme yeri anlaşmalı kurum ise, sigortalının ilgili hizmeti aldığını----------- "zayi belgesi" nin talep edilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı belirtilmiştir.

İncelenen tüm dosya kapsamına göre; davacı şirketin hizmet sözleşmesi ile arşivleme ve depolama hizmetini veren------tarihinde taraflarına---- ihbar edilmiş arşiv deposu yangınında tamamen yanarak zıyaa uğramış olduğu yukarıda yer --------- anlaşılmakta olup, zavi belgesinin talep edilebilmesi ve verilmesi koşulları içinde ver alan; süre, ispat ve sebep şartlarınm mevcut olduğu anlaşılmakla rapor ekine ---------- kapsamında bulunan----------------dosya numarası, olay tarihleri, ödeme yerleri belirtilmiş 2017 yılı tazminat dosyaları ile alakalı olarak alınan bilirkişi raporu doğrultusunda zayi belgesi verilmesi talebinin kabulüne karar vermek gerekmiş, rapor ekinde--------------kararın eki sayılmasına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KABULÜNE,

Mali Müşavir------------ tarihli bilirkişi raporunun ekinde gösterilen ---- kapsamında bulunan--- içeriğinde yer alan ----- gösterilen tazminat dosya numarası, olay tarihleri, ödeme yerleri belirtilmiş olan 2017 yılı tazminat dosyaları ile alakalı olarak alınan, fatura veya kasa fişi aslı, ilgili faturalara ilişkin doktor raporları, tetkik sonuçları, ameliyat ve epikriz raporları, reçeteler ile ödeme yeri anlaşmalı kurum ise, sigortalının ilgili hizmeti aldığını gösteren ------------------ zayii olduğuna ilişkin davacıya ZAYİİ BELGESİ VERİLMESİNE,

2-Mali Müşavir ----------------- tarafından ------- tarihli bilirkişi raporunun ekinde gösterilen ---- özetinin kararın eki sayılmasına,

3-Karar harcı 54,40 TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 44,40 TL harçtan mahsubu ile eksik 10,00 TL harcın davacı taraftan tahsili ile hazine adına irad kaydına,

4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

5-Davacı tarafından dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde, talep halinde davacı tarafa iadesine,

Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın taraflara tebliğinden 2 haftalık süre içinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.