İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/677 K.2024/1032

T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2021/677 Esas

KARAR NO: 2024/1032

DAVA

Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 22/10/2021

KARAR TARİHİ: 19/12/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili Şirket ile Davalı Şirket arasında ---- kanal ve döküm ızgara alım işi kapsamında 12.01.2021 tarihinde anlaşma yapılmış olup, Taraflar arasındaki anlaşma uyarınca müvekkili şirkete toplam 735 metre ----döküm kanalı teslim edileceği, İşbu sözleşme konusu malzemelerin 2 etapta teslim edileceği, malzemelerinin yarısının ilk etapta diğer yarısının ikinci etapta teslim edileceği, ilk nakliyenin satıcıya ikinci nakliyenin alıcıya ait olacağı, teslim tarihinin ödeme tarihinden 10-14 iş gününde yapılacağı, bu hususta davalıya 3 iş günü opsiyon tanındığı,

kalan ödemenin de malzeme sevkiyatına göre 90-120 günlük çek ile yapılacağı hususlarında tarafların anlaşmaya varmış olduklarını, Ancak müvekkili şirket üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirmesine rağmen davalı tarafça işbu anlaşmaya aykırı davranılmış ve ödeme yapılmasına rağmen kararlaştıran malzemeler tamamıyla teslim edilmeyerek müvekkili şirketin hem mağdur edilmiş hem zarara uğratılmış olduğunu, Müvekkilinin sözleşmeye uygun bir şekilde 12.01.2021 tarihinde tarafların anlaşmasını müteakip 21.01.2021 tarihinde davalıya 20.000,00-TL ödeme yapmış olup, İlgili ödeme ile beraber taraflar arasında sipariş süreci başlamış,

21.01.2021 tarihli ödemeyi müteakip davalı tarafça 10-14 iş günü içerisinde (3 gün opsiyonlu) toplam malzemenin yarısının teslim edilmesi gerekirken davalı tarafça.

25.01.2021 tarihli ve ---- irsaliye numarası ile---- kanal teslimi yapılmış olduğunu, davalı tarafça yukarıda belirtilen malzeme miktarları haricinde başkaca herhangi bir teslimat yapılmamış, görüleceği üzere anlaşma konusu malzemelerin her bir etapta yarısı gönderilmek üzere toplam 2 etapta teslim edilmesi gerekirken davalı tarafça iki adet teslimat ile sadece toplam 370 metre polimer kanal teslimi yapılmış, ----- döküm kanal tesliminin ise hiç yapılmamış, Her iki teslimat toplamının, sözleşme ile yüklenilen işin ilk yarısını dahi karşılamamakta olduğunu,

Davalının sözleşmeye aykırı davranarak eksik ifada bulunmasına rağmen taraflar arasındaki güven ilişkisine istinaden müvekkili şirketçe davalı tarafa ----- Bankasına ait 30.04.2021 tarih, ----- nolu ve 85.000,00-TL tutarlı çek verilmiş, ancak davalı tarafça başkaca herhangi bir teslimat yapılmamış, aksine davalı tarafça 24.02.2021 tarih ve ----- numaralı fatura ile----döküm kanal karşılığı KDV dahil toplam 151.883,70-TL'lik fatura kesilerek müvekkili şirkete gönderilmiş olduğunu, ancak müvekkili şirkete teslim edilmeyen malzemelere ilişkin fatura kesilmiş olduğundan müvekkil şirketçe işbu fatura kabul edilemeyerek davalıya iade edilmiş,

yine davalı tarafça teslim edilemeyen malzemelere ilişkin 12.03.2021 tarih ve ----- numaralı 6.608,00 TL tutarlı nakliye faturası kesilmiş ve müvekkil şirkete gönderilmiş olduğunu, davalının ödeme yapılmasına rağmen teslim etmesi gereken malzemeleri eksik teslim etmiş olması, haksız şekilde fatura düzenleyip müvekkil şirkete göndermesi karşısında güveninin istismar edildiğini anlayan müvekkili şirketçe ---- Noterliğinin -------- tarih ve ----- yevmiye nolu ihtarnamesi keşide edilerek davalıya gönderilmiş olduğunu, işbu ihtarname ile davalının sözleşmeye aykırı davranmış olduğu,

yapılan ödemenin üstünden 2 ay geçmesine rağmen halen malzemelerin tamamının teslim edilmediği, anlaşmada kararlaştırılan 90-120 günlük vadeler kapsamında davalıya çek teslim edilmesine rağmen malzeme teslimi yapılmadığından müvekkili şirketin finansal olarak da mağdur edildiğini, 10-14 iş günü içinde teslim edilmesi gereken malzemelerin yarısından bile azının teslim edilmiş olduğunu, bundan dolayı müvekkil şirketin malzemelerin kullanılacağı şantiyedeki işinin de ciddi anlamda aksadığının davalı şirkete ihtar edilmiş olduğunu,

müvekkili şirketçe gönderilen ihtarnameye karşılık davalı tarafça----Noterliği ------------ ihtarnamesi ile cevap verilmiş olup, ancak davalının cevabı ihtarnamesindeki iddiaların gerçeğe aykırı olduğunu, davalı tarafça söz konusu ihtarnamede müvekkil şirketçe ödenen 20.000,00-TL ve verilen 85.000,00-TL karşılığında bir kısım mal teslim edildiği,

ancak kalan malzemeler için çek teslim edilmediğinden malzemeler hazır olmasına rağmen gönderilmediğinin iddia edilmiş olduğunu, ancak yukarıda ayrıntılı bir şekilde açıkladığımız üzere sözleşmeye uygun bir şekilde müvekkili şirketçe ödeme yapılmasına rağmen davalı tarafça sözleşmeye aykırı davranılarak 2 adet teslimat ile sadece -----kanal teslimi yapılmış olup, Halbuki taraflar arasında malzemelerin 2 etapta teslim edileceği ve ilk etapta yarısı ikinci etapta da kalan yarısı teslim edileceği kararlaştırılmış olduğunu, buna karşılık müvekkili şirketçe 20.000,00-TL'lik ilk ödemeyi müteakip 90-120 günlük vadeli çeklerle ödeme yapılacağı,

Müvekkili şirketçe ödeme yapılmasına rağmen davalı tarafça üstlenmiş olduğu malzeme tesliminin yapılmadığı ve davalı tarafın cevabi ihtarnamesindeki hususların gerçeğe aykırı olduğunun açıkça ortada olduğunu, geçen süreçte davalı tarafla defaatle görüşülmesine rağmen başkaca hiçbir malzeme teslimi yapılmamış, davalıya verilen 85.000,00-TL tutarlı çek de 01/06/2021 tarihinde nakde çevrilmiş olup,

tüm bu hususlar nedeniyle ---- Noterliğinin 02.08.2021 T. ---- ihtarnamesi ile eksik ifa ve sözleşmeye aykırı davranışlarından ötürü fazlaya ilişkin her türlü beyan ve talep hakkı saklı kalmak üzere ürün teslimi yapılmamasına rağmen fazladan ödenen 56.537,40-TL'nin 3 gün içinde tahsil tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte iadesinin istenmiş, Ancak davalı tarafça ne ihtarnameye cevap verilmiş ne de bugüne kadar bir ödeme yapılmış olduğunu, müvekkilinin, davalının sözleşmeye aykırı davranışları nedeniyle zarara uğramış, Müvekkili ile davalı arasında yapılan sözleşme sonrasında,

maliyet ve döviz kurlarındaki artış nedeniyle aynı işi çok daha yüksek rakama yaptırmak zorunda kalmış, aynı zamanda işin gecikmesiyle de zararı doğmuş, şantiyedeki işinin aksamış olduğunu, davalının taraflar arasındaki 12/01/2021 tarihli anlaşmaya aykırı davrandığı, müvekkili şirketçe ödeme yapılmasına rağmen davalı tarafça eksik malzeme teslim edildiği, bu nedenle müvekkilinin hem finansal olarak mağdur edildiği,

hem de malzemeler teslim edilmediğinden müvekkilinin zarara uğramış olduğu sabit olup, fazladan ödenen 56.537,40 TL’ nin şimdilik 1.000,00 TL’ sinin ve müvekkilin uğramış olduğu 100,00-TL’ nin işleyecek avans faizi ile birlikte müvekkiline ödenmesi gerekmekte olduğunu iddia ederek,

Müvekkili şirket ile Davalı Şirket arasında akdedilen 12/01/2021 sözleşmeye istinaden davalının eksik ifasına karşın fazladan ödenen 56.537,40 TL alacağın şimdilik 1.000,00 TL'sinin tahsil tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davalının eksik ifası nedeniyle müvekkilinin uğramış olduğu zarara istinaden şimdilik 100,00-TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacı ile müvekkili şirket 12/01/2021 tarihinde polimer kanal ve döküm ızgara alışverişi konusunda anlaşma yapmış olup, Anlaşma şartlarından kısaca bahsetmek gerekirse.

Müvekkili şirket ---- adet döküm kanal ızgarasını 169.785,00 TL + KDV bedeli karşılığında satmayı taahhüt etmiş, Ayrıca nakliye bedeli de bunun haricinde olup müvekkili şirketin sadece ilk nakliyeyi üstlenmiş olduğunu, 06/01/2021 tarihli fiyat teklif formundan da anlaşılacağı üzere ürünlerin teslim tarihi ÖDEMEDEN SONRA 10-14 iş günü olup 3 iş günü de opsiyon tanınmış, Fiyat teklif formunda müvekkili şirketin banka hesap bilgileri de yer almakta olup davacı alıcının ödeme noktası ile ilgili herhangi bir belirsizlik bulunmadığını,

Fiyat teklif formunun ödeme bilgilerinin alt kısmında "Siparişi verilen ve onaylanan ürünlerin iadesi ve iptali yapılmaz.

Ayrıca iş bitim sürecinde imalattaki beklenmedik durumlarda +- 15 günlük teslimat hakkımız saklı tutulmaktadır." şeklinde not da yer almakta olduğunu, Alışverişin tacirler arasında olması sebebiyle basiretli tacirin bu şartları bilmemesi ve buna göre hareket etmemesi düşünülemeyip, Alıcının siparişe müteakip 20.000 TL'yi banka havalesi ile kalanı ise 90-120 gün vadeli çeklerle ödemeyi yapacağını ve Ürün teslim yerinin ----- olduğunu, Müvekkili şirket sözleşme hükümlerine sıkı sıkıya bağlı kalarak edimlerini tam olarak yerine getirmiş olup, Davacının davayı açmakta hukuki yararı olmadığını ve davanın reddinin gerekmekte olduğunu,

Müvekkilinin, alıcı davacı şirket tarafından 20.000 TL'nin 21/01/2021 tarihinde banka havalesi ile ödenmesi üzerine 25/01/2021 de -----kanalı teslim etmiş olup, Davacının da bu teslimleri kabul etmekte ve doğrulamakta olduğunu, Teslim edilen ürünlere ilişkin 2 adet fatura kesilmiş, 20.000 TL ödeme almasına rağmen toplamda 48.462,60 TL'lik ürün teslimini müvekkili şirketin yapmış olduğunu, Sözleşmede ödemeden sonra teslim yazıldığı halde fazlaca ürün teslim eden müvekkili şirketin bunu karşılıklı güven ilişkisine istinaden yapmış, Toplamda ----- kanal teslim edilmiş olduğunu, Davacı tarafın,

dilekçesinin 2. maddesinde sözleşme konusu malların teslimatına ilişkin belirtmiş olduğu hususlar teklif formunda yer almamakta olup, Müvekkili şirketin üretim kapasitesi ve tedarik şartlarını göz önünde bulundurarak sevkiyat yapmakta olduğunu, Teklif formunda malzemelerin yarısının ilk nakliye ile tedarik edileceğine ilişkin herhangi bir şart bulunmamakta olup, Müvekkili şirketin sözleşme ile üstlendiği yükümlülükleri tam olarak yerine getirmiş, Alıcının ödeme yapması halinde malzeme teminini sağlamış olduğunu,

Sözleşmede yer almayan tarafların kararlaştırmadığı şartlara dayanarak açılan bu temelsiz davanın reddinin gerektiğini,Müvekkili şirket ürünlerini sözleşmeye uygun kalite ve şartlarda teslim ettiği için davacının 30/04/2021 vade tarihli ---- Bankasının ----- nolu 85.000,00 TL bedelli çekini 08/02/2021 tarihinde teslim etmiş olduğunu, Ürünlerden memnun kalmayan ve sözleşmeye uygun olmadığını iddia eden bir şirketin ödeme yapmasının düşünülemeyeceğini, Davacı tarafın dilekçesinin 4. Maddesinde geçen 151.883,70 TL'lik kesilen fatura 24/02/2021 tarihinde 365 metre ----- ve 1470 adet döküm kanal ızgara malzemesinin teslimi akabinde kesilmiş olup,

Asıl uyuşmazlık dava konusunun da burası olduğunu, 24/02/2021 tarihinde müvekkili şirket sözleşme ile üstlendiği edimini tamamen yerine getirmek amaçlı kalan bütün malzemeleri teslim yeri ----- nakliye aracılığı ile getirmiş, Sözleşmede ödeme sonrasında teslimat yazdığı ve kararlaştırıldığı halde müvekkili şirket davacıya güvenmesi sebebiyle bütün malzemeleri teslimat noktasına ulaştırmış olduğunu, Ürünlerin teslimi ile beraber çeki talep eden müvekkili şirket yetkilisi, davacı tarafça çekin ---- değil davacı şirket merkezi olan ---- alınabileceğinin söylenmesi üzerine aynı gün ----- geçmiş,

ancak davacı şirkette saatlerce-bekletilmesine karşın çek teslim edilmemiş, Sürekli oyalama ve geçiştirmelerin yaklaşık 15 gün sürmüş, Sözleşmede kararlaştırılan bütün ürünler---- geldiği halde çekin müvekkil şirkete teslim edilmemiş olduğunu, Ekstra nakliye bedeli çıkmaması açısından ürünler 26/02/2021- 11/03/2021 tarihine kadar ----- teslim edilmek üzere hazır bekletilmiş buna rağmen davacı taraf çek teslim etmemiş, 08/03/2021 tarihinde davacı şirkete bilgilendirme mahiyetinde ekte yer alan resmi onaylı kaşeli yazı E-posta yoluyla ve vekile ----- üzerinden gönderilmiş olup,

bu durumu tanık olarak bildirmiş olduğumuz ---- ' nın olaya ilişkin bilgi ve görgüsünün dinlenmesi halinde ispatının mümkün olduğunu, Çekin verilmemesi üzerine ürünler ----- geri gönderilmiş, Davacı şirket tarafından da ürünlere ilişkin 28/02/2021 tarihinde müvekkili şirkete iade fatura kesilmiş olduğunu, 12/03/2021 tarihinde TBK "MADDE 107 uyarınca müvekkili şirket yine sözleşme hükümlerine bağlı kalarak tevdi hakkını kullanmış, 12/03/2021 tarihli E-mail yazışması ile "çek ödemesi gelmeden ürünlerin getirildiği,

----- depoda belirtilen tarihler aralığında bekletildiği ancak çek teslim edilmediği için ürünlerin ---- geri götürülmek zorunda kalındığı" açıklanmış olduğunu, Ayrıca davacı şirketin Cari Hesap' a göre 49.929 TL lik bakiye alacağına karşılık gelen 700 adet ızgaranın ---- fabrikasından alabileceği bildirilmiş, Hatta davacı şirket vekiline ----- getirilmiş olan malların alıcısı olduğu,

orada isteyen firmaya malların satılması ve ücretiyle karşılıklı alacak-borç hesabını kapatma teklilerinin de kabul görmemiş, bütün sulh olma çabalarımıza rağmen işbu dava ikame edilmiş olup, bu sebeple mahkemede görülmekte olan bu davada davacının hukuki yararı bulunmadığını, Müvekkili şirketin ------ tarihinde ------tarihindeki teslimata ilişkin nakliye bedeli faturası kesmiş, süresinde itiraz etmemiş olduğu faturayı kabul etmiş, bu durumu uyuşmazlık haline getiren davacı şirket de ------- tarihinde ihtarname göndermiş, Satıcı olarak edimlerini yerine getirilmediğini iddia ettiği ihtarnamesine ----.

Noterliği ---- Yevmiye numaralı -------- tarihli ihtarname ile cevap verilmiş olduğunu, Dava dilekçesinin 6. maddesinde görüşme yapılmasına rağmen teslimat yapılmadığı iddia edilmişse de müvekkili şirket edimini yerine getirmek adına elinden gelenden fazlasını yapmış, Ürünleri ----- kadar ödeme almadığı halde getirmiş, İhtarnamelerle ödeme talep edilmişse de sözleşme kapsamında ürün teslimi yapılabileceği ve bakiye alacak kadar ürün ve yer gösterildiği için bu iddiaların kabulünün mümkün olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Uyuşmazlık; taraflar arasında ---- ve döküm ızgara alım işi hususunda 12/01/2021 tarihinde yapılan anlaşma doğrultusunda davalı tarafça eksik ifada bulunulduğu iddia edilerek ödenene fazla bedelin ve uğranılan zararın tahsil talebine ilişkindir.Uyuşmazlık konusu hakkında dosya Nitelikli Hesap Uzmanı ve Mali Müşavir bilirkişiden oluşan heyete tevdi edilmiş olup; bilirkişi heyeti raporunda özetle.

Taraflar arasında satım sözleşmesinin kurulduğu, davacı tarafından kısmi ödeme yapıldığı, davalı tarafından kısmi teslimat gerçekleştirdiği, Teslimi gereken malın bir kısım bedelinin ödenmiş olduğu, belirtilen kısmın teslim edilmemesinde davalının temerrüde düştüğü, Teslimi gereken malın bir kısım ödemesinin yapılmamış olduğu ve davalının bu kısım için ödemezlik def’inde bulunabileceğinden temerrüt şartlarının oluşmadığı, Davacının sözleşmeden dönme imkanının doğduğu ve dönme beyanının usulüne uygun gönderildiği,

davalının dönme beyanı sonrasında alacağını talep etmediğinden dönme beyanını zımnen kabul ettiğinin benimsenebileceği, dönme sonucu davacının fazla ödediği 56.537,40 TL’yi talep edebileceği, dönmeye bağlı olarak sadece menfi zarar talep edilebileceği, bu konuda bir bilgi ve belge sunulmadığı, ikinci teslimat için ödenen 6.608,00 TL nakliye bedelinin tarafların haklılık oranına göre paylaştırılması halinde 4.148,23 ödemenin davacı tarafından üstlenilmesinin uygun olacağı benimsendiğinde, davacının 52.389,17 talep edebileceği, bu bedelin 02.08.2021 tarihinden itibaren ticari faiz (3095 Sayılı Kanun 2/2) ile istenmesinin mümkün olduğu,

yönünde görüş ve rapor ibraz etmişlerdir.Taraf vekillerinin bilirkişi raporuna karşı beyan ve itirazları doğrultusunda bilirkişi heyetinden ek rapor alınmış olup; bilirkişi heyeti kök rapordaki görüşlerinde bir değişiklik olmadığına ilişkin ek rapor ibraz etmişlerdir.Taraf vekillerinin rapora karşı itirazları doğrultusunda bilirkişi heyetinden 2. Ek rapor alınmış olup; bilirkişi heyeti 25/05/2024 tarihli 2. Ek raporunda.

Davacının fazla ödemesini oluşturan 56.537,40 TL’nin iade şartlarının oluştuğu, davacının menfi zararına yönelik belge ve bilgi sunmadığı, Davalının sözleşmeden dönmesi sebebiyle müspet zarar talep edemeyeceği, dosyaya sunulu bulunan 13.12.2021 tarih ve ---- nolu fatura ile üçüncü kişiden temin edilen malların yüksek bedelle alınmasından kaynaklanan zararın müspet zarar niteliğinde bulunduğu, Davalı kayıtlarında yer alan ve nakliye faturasından kaynaklanan bir karşı alacağın fazla yapılan ödemeden düşülmesi gerektiği, Nakliye faturasının tamamının mahsubunun uygun olmadığı,

ihtimalli olarak değerlendirilirse, teslim edilen malların oranına göre yapılan değerlendirme ile kök raporda belirtilen 4.148,23 TL mahsubun yapılması gerektiği benimsenirse kök raporda belirlenen 52.389,17 TL alacak talebinde bulunulabileceği, ikinci ek raporda sunulan alternatif: ilk nakliyenin satıcıya ait olduğu sözleşme ilişkisine göre paylaştırılırsa 3.304,00 TL’nin mahsubu ile 53.233,40 TL alacak talebinde bulunulabileceği yönünde görüş ve rapor ibraz etmişlerdir.Bilirkişi kök ve ek raporları taraf vekillerine usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Somut uyuşmazlıkta taraflar arasında satım sözleşmesi kurulduğu, teslimi gereken malın bir kısmının ücretinin davacı tarafça ödenmiş olduğu ve bu kısmının teslim edilmemesinden dolayı davalının temerrüde düştüğü, teslimi gereken malın ödeme yapılmayan kısmı için ödemezlik definde bulunulabileceğinden bu kısım için davalı yönünden temerrüt oluşmadığı,

teslim edilmeyen mallara yönelik olarak davacı tarafın sözleşmeden dönme hakkının bulunduğu ve bu dönme beyanının da davalı tarafa dosyada yer alan ihtarnamelerden görüldüğü üzere usulüne uygun tebliğ edildiği ve davalının usulüne uygun gönderilen dönme beyanı sonrasında alacağını talep etmediğinden sözleşmeden davacının döndüğünü zımnen kabul ettiğinin kabulü gerektiği, sözleşmeden dönme neticesinde davacı tarafın ödemeyi talep etme hakkının bulunduğu, bu kapsamda davacının fazla ödemesini oluşturan 56.537,40 TL'nin iade şartlarının oluştuğu davacı tarafından 53.233,40 TL olarak dava dilekçesindeki bu talebinin ıslah edildiği,

sözleşmeden dönülmesi nedeniyle müspet zarar talep edilemeyeceği, dosyada yer alan ------- tarih ve ----numaralı fatura ile üçüncü kişiden temin edilen malların yüksek bedelle alınmasından kaynaklanan müspet zararın bulunduğu, ayrıca eksik ifa nedeniyle uğranılan zarar davacı tarafça ispatlanamadığından reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmış ve davanın kısmen kabulü ile 53.233,40 TL eksik ifa nedeniyle uğranılan zararın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

eksik ifa nedeniyle uğranılan zarara ilişkin 100,00 TL'Lik davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.