İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/756 K.2024/585

T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2021/756 Esas

KARAR NO: 2024/585

DAVA

Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 26/11/2021

KARAR TARİHİ: 11/07/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin, davalının 237000 km de olduğunu ifade ederek satışa sunduğu --------- plaka nolu, --------- model, --------- marka ticari kamyonu ----------- Noterliğinin 22.05.2019 tarihli araç satış sözleşmesi ile 97.000,00-TL bedel ile --------- plaka nolu aracın satışının yapıldığını, satıştan önce aracın kiloömetresi ile oynandığını ve bu bedlin aracın ayıplı olarak satıldığını gösterdiğini, aracın Şubat 2017 tarihli muayenesinde 1.110.000 km de olmasına rağmen, Mart 2018 tarihli muayenesinde 161.000 km de olduğunun tespit edildiğini,

bunun üzerine müvekkilinin sattı aracı 31.08.2021 tarihinde geri satın aldığını, dava konusu aracın müvekkiline gizli ayıplı olarak satıldığını, satıcının araçtaki gizli ayıptan dolayı sorumluluğunun bulunduğunu, satış bedelinden indirim talep ettiklerini, bedelde yapılacak indirim miktarının nasıl tespit edilmesi gerektiği konularının, bedelde indirim miktarının ------------ yöntemiyle tespit edileceği ifade edildiğin, “Satış tarihi itibariyle satılanın ayıpsız ve ayıplı değerleri arasındaki oranın, satış bedline yansıma miktarı belirlendiğini,

bedelden indirim miktarı Satış bedeli (Satış bedeli x Satılanın Ayıplı Değeri) /Satılanın Ayıpsız değeri), bütün bu nedenlerle, fazlaya ilşkin her türlü hakları saklı kalmak kaydıyla, davanın kabulünü, davaya konu kamyonun satış bedelinde indirim yapılması gereken tutar olan belirsiz alacağın bilirkişi marifetiyle tespiti ile satış tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yan üzerine bırakılmasını talep ve dava etmiştir.

Davalı tarafa dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edildiği ancak cevap dilekçesi ibraz etmediği anlaşılmıştır.Davalı asilin duruşmada alınan beyanında; davacı taraf, adına olan ancak ortağı tarafından işletilen ve kendisinden satın aldığı aracı 3 yıl kullandıktan sonra aracın kilometresinin düşürüldüğünü söyleyerek kendisinden para istediğini, kendisininde aracı iade etmesi halinde aracın satış tarihindeki bedeli ödeyerek geri alabilecklerini söylediklerini, ancak davacı aracın güncel bedeli üzerinden satmak istediğini, piyasa koşulları doslayısıyla araç fiatları çok yükseldiğini,

kendileride bu sebeple davacının talebini kabul etmediklerini, davacı aracı satın aldıktan sonra ortağı ile birlikte servise giderek aracı kontrol ettirdiklerini, davacı tarafın aracı satın aldıktan sonra başka birine sattığını, davacı aracın ayıplı olduğunu 3 yıl sonra bildirdiğini, davacının iddialarını kabul etmediğini belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkememizce iki ayrı bilirkişiden rapor aldırılmış olduğu ve aralarında oluşan çelişkinin giderilmesi ve itirazların değerlendirilmesi, ayıplı veya ayıpsız değerler arasındaki farkların değerlendirilmesi açısından farklı bir bilirkişiden rapor aldırılmış olup özetle.

Satılan aracın kilometresinin davalı tarafından düşürülmüş olduğu, davalı satıcı ... gizli ayıptan sorumlu olduğu ve davacının davalı ... dava tarihi itibarı ile talep edebileceği zarar miktarının 52.997 TL olduğu saptanmıştır. Tetkik edilen dosya kapsamı bütün olarak değerledirildiğinde;

Dava, davacının davalıdan satın aldığı aracın kilometresinin düşürülerek satıldığından bahisle ayıplı aracın satış bedelinden indirim yapılması talebine ilişkindir.

Satıcının ayıptan sorumluluğu 6098 sayılı TBK'nın 219 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Ayıp kavramının tanımı kanunda tam olarak bulunmamakla birlikte, ayıptan sorumluluk halleri bu maddelerde hüküm altına alınmıştır. Ayıp kavramı hakkındaki genel tanım, sözleşme gereği edimin taşıması gereken nitelik ile mevcut nitelik arasındaki fark şeklindedir.

6098 sayılı TBK. m. 219’da sözleşmeye aykırılık halinde iki ayrı durum mevcuttur. Bunların ilki, satıcının alıcıya birtakım nitelikler bildirmesi ve bu niteliklerin söz konusu şeyde bulunmamasıdır. İkincisi ise sözleşme konusu şeyden beklenen faydayı azaltan veya ortadan kaldıran durumların mevcut olmasıdır. Buna dürüstlük kuralı çerçevesinde karar verilmektedir. Alıcının beklediği faydanın dürüstlük kuralı çerçevesinde değerlendirilmesi gerekmektedir. Burada objektif değer baz alınır.

Satıcının ayıptan sorumluluğunun doğması için aranan şartlar; ortada bir ayıp bulunmalıdır, satılandaki ayıp önemli olmalıdır, alıcı malın ayıplı olduğunu bilmiyor olmalıdır, ayıptan sorumluluk sözleşme ile kaldırılmıyor olmalıdır, alıcı ayıbı kabul etmemiş olmalıdır, alıcı ayıptan doğan sorumluluk hükümlerinden yararlanabilmek için kanunun kendisine yüklediği külfetleri yerine getirmiş olmalıdır.

Satım sözleşmesinde satıcının ayıba karşı tekeffül borcunu düzenleyen 6098 sayılı TBK'nın 219. maddesinde, satıcı alıcıya karşı herhangi bir surette bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmaması sebebiyle sorumlu olduğu gibi nitelik veya niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan kullanım amacı bakımından değerini ve alıcının ondan beklediği faydaları ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan maddi, hukuki yada ekonomik ayıpların bulunmasından da sorumlu olur.

Satıcı bu ayıpların varlığını bilmese bile onlardan sorumlu olacağı hüküm altına alınmıştır.

Alıcının ayıp halinde satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme, satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinden indirim isteme, aşırı bir masraf gerektirmediği takdirde bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme, imkan varsa satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme haklarına sahiptir.Somut olayın incelenmesinde;

davacı 22/05/2019 tarihinde satın aldığı aracın kilometresinin düşürülmüş olması nedeniyle ayıplı olduğunu belirterek ayıp oranında satım bedelinden indirim talebinde bulunmuş, mahkememizce görevlendirilen bilirkişi tarafından tanzim edilen rapor ve dosyaya celp edilen --------- muayene kayıtları ile dava konusu aracın kilometresinin indirilmiş olması nedeniyle davacıya gizli ayıplı olarak satıldığı tespit edilmiştir.

Satıcı ayıpların varlığını bilmese bile bundan davacıya karşı sorumludur. Davalı satıcının ayıba karşı tekeffül borcu bulunmaktadır. Dava konusu araç gizli ayıplı olarak satıldığı için mahkememizce ıslah edilen bedel üzerinden davanın kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.