İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/64 K.2025/459

T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/64 Esas

KARAR NO: 2025/459

DAVA

Tazminat (Kara Taşımacılığı Kaynaklı)

DAVA TARİHİ: 23/01/2024

KARAR TARİHİ: 19/06/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Kara Taşımacılığı Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketinin dava dışı 3. Şirket ----- menşeili şirket ile yapılan satış sözleşmesi neticesinde 779,96 kg brüt ağırlıklı plastik sıvanmış mensucat ithal ettiğini, müvekkil şirketi tarafından toplam 25.655,53-EUR ödeme yapılmak sureti ile ----şekli konusunda taraflarca anlaşmaya varıldığını, satın alınan ürünlerin ---- karayolu ile taşınması konusunda davalı ---- anlaşıldığını, taşıma süreci devam ederken,

----- tarafından tanzim edilmiş ---- bölgesinde tanzim edilen gümrük belgesi incelendiğinde müvekkili şirketine ait ürünlerin bulunduğu ----plakalı aracın plakalarının karalanıp yerine ----- Plakalı araçların yazıldığı, dolayısı ile araç değişikliği yapılarak ithal edilen ürünlerin diğer bir araca aktarma işlemi gerçekleştirildiği, ülkenin sınırlarından mal veya hizmetlerin çıkışını düzenleyen gümrük ofisi tarafından tanzim edilen ----- tarihli belgede açıkça görüldüğünü, ilerleyen taşıma sürecinde ----- müvekkil şirketi tarafından sunulan dilekçe ile müvekkil şirketinin de ithal ürünlerinin bulunduğu ilgili araçların ---- kaza yaptığı;

bu kaza neticesinde araçlardaki malzemelerin ---- tarafından düzenlenen belgelerde yer alan ---- plakalı araca aktarma işlemlerinin gerçekleştirildiğinin açıkça belirtildiğini, ilgili dilekçe ile ---- varış olarak planlanan taşıma işlemlerinin ------ devam edilebilmesi için emir ve müsaade talep edildiğini, ilgili talebin ardından ---- gelen ürünlere ilişkin olarak düzenlenen-----incelendiğinde görüleceği üzere 779,96 kg. olarak teslim edilen inlerin yurtiçine giriş miktarının 608,00 kg brüt olduğu 07.04.2023 tarihli belge incelendiğinde ------ plakalı araçta bulunan malların boşaltımı sırasında tutulduğu,

ilgili tutanakta müvekkili şirketi tarafından verilen beyana göre 2 kap 779,96 kg olması gereken eşyanın dökme halde ve 608,00 kg kadar olduğu; verilen beyana göre 171,96kg kadar miktarın eksik olduğunun yazıldığını, bununla birlikte ilgili tutanakta yer verildiği üzere aracın brandasında açılma olduğu tespitinin de yazıldığını, 608,00 kg olan ve --- plakalı araçtan indirilen plastik sıvanmış mensucat eşyasının ----- antrepoya alındığını, müvekkili şirketi adına tahakkuk ettirilen para cezasının 19.04.2023 tarihli dekont ve damga vergisinin 24.04.2023 tarihli dekontlar ile ödendiğini,

müvekkil şirketinin eşyalarının antrepoda beklemesi neticesinde ödenmesi gereken vergilerin arttığını, hem de gümrük memurları sayımı neticesinde tespit olunan 171,96 kg'lık bir zayie maruz kaldıklarını, Sefer esnasında gerçekleşen kaza olayın neticesinde müvekkil şirketinin uğradığı 171,79 kg'lık plastik sıvanmış mensucatın değerinin dilekçe ekinde sunulan faturada yer alan siparişe ilişkin ağırlıkları ile birlikte birim fiyatlarına ilişkin taraflar arasında varılan anlaşma ile ilgili ürünlerin ---- teslimi gerekmekte iken------ kapısından giriş için izin istenilmiş ve depolama vs.

İşlemlere ilgili gümrük kapısında devam edildiğini, müvekkili şirketinin 27 Mart -10 Nisan aralığında ürünlerin teslim alınmasını sağlamak üzere sayım tutanağı beklemek durumunda kaldığını, bu esnada artan ardiye bekleme ücretlerini ödemek zorunda kaldığını, müvekkil şirketinin depolama gideri, sigorta, navlun, diğer ücretler için ödemek zorunda kaldığı miktarlar toplamının 469.867,16 yerine 495.555,90 TL olarak ödemek durumunda kaldığını, ceza ödemesi başlığında dilekçe ekinde sunulan ödemeye ilişkin dekontlardan anlaşılacağı üzere 392,25 TL tutarlı ceza ödem,

de damga vergisi ödemesi ile birlikte ---- ödemek durumunda kaldıklarını belirterek, maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle fiili izerinden davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu uluslararası karayolu ile yapılan bir taşıma olup CMR konvansiyonu hükümlerinin uygulanması gerektiğini, hasar miktarının yüksek olduğunu ve ispatlanması gerektiğini,------ plakalı nakil vasıtası ile gerçekleştirilen sevkiyata sürücü aracı ile ilerlerken ilk olarak acil yol şeridinde bekleyen ------ plakalı aracın arka kısmına çarpması,

ardından bariyerlere çarpması nedeniyle oluşan trafik kazası sonucu dava konusu hasar meydana geldiğini, hasarın oluşumunda müvekkili şirket araç sürücüsünün kusuru olup olmadığının mahkemece tespit edilmesi gerektiğini, hasarın taşıma esnasında meydana gelmiş olması hasarın tamamından taşıyıcının sorumlu olacağı anlamına gelmeyeceğini, bu nedenle hasara, kusura ve müvekkili şirketin sorumluluğuna itiraz ettiklerini, Uluslararası taşımalardan kaynaklanan uyuşmazlarda CMR Konvansiyon hükümlerinin uygulanması gerektiğini, taşıyıcının azami sorumluluğunun CMR Konvansiyonu'nun 23. maddesinde düzenlendiğini,

bu sözleşmede belirtilen hesap biriminin SDR olduğunu, buna göre tazminat, eksik brüt ağırlığın kilogramı başına 8,33 hesap birimini aşamayacağını, hasarı ve kusuru kabul anlamına gelmemekle birlikte davacı yanın fazlaya dair taleplerinin reddini talep ettiklerini, davacının taşınan malın ne kadarının hasarlı olduğunu ispat etmesi gerektiğini, öncelikle sovtaj bedelinin hasar bedelinden düşülerek bundan sonra kalan değer talep edebileceğini, davacı yanın dava konusu taşıma nedeniyle sair zararlar oluştuğunu ve bu zararları müvekkil şirketinden tazminini istediğini, ancak sair zararların neden oluştuğu,

bu zararların hasar oluşmasaydı tahakkuk edip etmeyeceğinin belli olmadığını, bu nedenle sair masraflar ismi ile talep edilen tüm bu tazminat miktarlarına itiraz ettiklerini, CMR Konvansiyonu 23 md gereğince tazminat, eksik - brüt ağırlığın 8,33 hesap birimini aşamayacağını, ilgili taşımanın CMR Konvansiyonuna tabi olarak gerçekleştiğini, faiz tutarının konvansiyonda belirtilen oranın üzerinde olamayacağını, bu oranın CMR Konvansiyonunda 45 olarak sınırlandırıldığını, bu nedenle davacı yanın fahiş faiz talebinin reddi gerektiğini belirterek,

haksız, hukuki mesnetten yoksun ve müvekkilin kusuru bulunmayan fahiş talep ve faiz talepli davanın esastan reddini istemiştir.

Mahkememizce davacının davalıdan talep edebileceği tazminat bulunup bulunmadığının, varsa talep edebileceği tazminat miktarının belirlenmesi için bilirkişi heyetinden rapor aldırılmış, alınan rapora karşı taraflar itiraz ederek itirazlar değerlendirilmek üzere ek rapor aldırılmış ve bilirkişiler ortak raporunda direnmişlerdir, alınan raporda ise özetle.

Davaya konu taşımacılık; ----- arasında gerçekleşen bir karayolu taşımacılığı olup CMR Konvansiyonu kapsamında yapılan bir taşımacılık olduğundan taşıma esnasında meydana gelen hasar ve zıyama ilişkin ihtilafın öncelikli olarak CMR Konvansiyonu (--------- İlişkin Anlaşma) hükümleri ile çözülmesi gerektiği, davaya konu sevkiyat evraklarına yükleme sırasında, üründe yüklemeden kaynaklı oluşabilecek uygunsuzlukla ilgili bir not düşülmediğinden ürünlerin taşıyıcıya tam ve sağlam teslim edildiği kanaatine ulaştıklarını, davaya konu taşımacılıkta.

CMR Konvansiyonunun ilgili maddeleri gereği taşıma aracının varma yerine ulaşmadan taşımacılık faaliyeti sırasında karıştığı trafik kazası sonucu taşıdığı emtiada meydana gelen hasardan davalı taşıyıcının kusuru/sorumluluğu olduğu kanaatine varıldığını, dava dışı gönderici ve davacı alıcı firmalarının taşımacılık faaliyeti sırasında meydana gelen kısmi hasardan sorumluluğu olmadığı,

meydana gelen kısmi hasardan davalı taşıyıcının %100 kusurlu olduğu kanaatine varıldığını, davaya konu taşımacılık işinde meydana gelen hasarla ilgili olarak davalı taşıyıcı şirket için CMR konvansiyonunun 29. maddesinin uygulanmasına yer olmayıp, davalı taşıyıcının “taşıyıcının sınırlı sorumluluk” ilkesinden yararlanabileceği kanaatine varıldığını, yaşanan trafik kazası sonucu alıcısına eksik teslim edilen ------------ türü emtianın 171,96 ağırlığındadır.

CMR m.25 atfi ile CMR m.23/3 gereği hesaplanan sorumluluk üst limiti 1.787,04 EUR olarak hesap edildiğini, davacı tarafından eksik teslim edilen 5 rulo Deri Taklidi Mensucat Kumaş türü emtia için talep edilen tazminat miktarı 5.655,76 EUR” olduğunu yönünde rapor sunulduğu anlaşılmıştır.

İNCELEME ve GEREKÇE: Dava, davacıya ait ürünlerin davacı şirketçe taşınması sırasında ziyaa uğradığı iddiası ile oluşan zararın tazmini istemine ilişkindir.

Dosya kapsamının incelenmesinden;--- yerleşik dava dışı------firmasından ---- yerleşik davacı firmaya satılmış olan emtiaların taşımacılığını davalı ----- gerçekleştirdiği, ---- emtialar davalı taşıma firmasının yurtdışı deposuna getirilerek ---- üzere parsiyel yük olarak ----- plaka sayılı araç dizisine (tır) yüklendiği, taşımacılık faaliyeti devam ederken ----- plaka sayılı araç dizisinin (tır) çift taraflı maddi hasarlı trafik kazası yapmış olduğu ve taşıma aracının karıştığı trafik kazası sonucu araçta bulunan emtiaların bir kısmının hasarlandığı anlaşılmıştır.Davaya konu taşımacılık;

----- arasında gerçekleşen bir karayolu taşımacılığı olup CMR Konvansiyonu kapsamında yapılan bir taşımacılık olduğundan CMR Konvansiyonu hükümleri çerçevesinde değerlendirme yapılması gerektiği anlaşılmıştır.CMR Konvansiyonu kapsamında yapılan karayolu taşımacılıklarında taşıma faaliyeti sırasında hasar, kayıp veya geç teslim olması durumunda taşıyıcının sorumluluğunu hüküm altına alan CMR Konvansiyonu - IV. Bölüm-Taşımacının Sorumluluğu Madde 17/1 "Taşımacı, yükü teslim aldığı andan, teslim edinceye kadar, bunların kısmen veya tamamen kaybından ve doğacak hasardan sorumludur." şeklindenir.Mahkememizce alınan bilirkişi raporu,

tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davaya konu sevkiyat evraklarına yükleme sırasında, üründe yüklemeden kaynaklı oluşabilecek uygunsuzlukla ilgili bir not düşülmediğinden ürünlerin taşıyıcıya tam ve sağlam teslim edildiği anlaşılmakta olup CMR Konvansiyonunun ilgili maddeleri gereği varma yerinde teslimat sırasında fark edilen hasardan davalı taşıyıcının %100 kusuru/sorumluluğu olduğu anlaşılmıştır.Dava dosyasındaki belgelerden dava dışı gönderici tarafından davalı taşıma şirketine alıcısına teslim edilmek üzere 779,96 kg emtia teslim edildiği,

taşıma aracının karıştığı trafik kazası sonrasında alıcısına 608,00 kg emtia teslim edildiği, davaya konu hasarla ilgili olarak hazırlanan 09.08.2023 tarihli Ekspertiz Raporunda.

Deri Taklidi Mensucat Kumaş türü emtianın davacı alıcısına 5 rulo - 171,96 kg brüt emtianın eksik teslim edildiğinin tespit edildiği anlaşılmıştır.Davaya konu taşımacılık işinde meydana gelen hasarla ilgili olarak davalı taşıyıcı şirket için CMR Konvansiyonunun 29. maddesinin uygulanmasına yer olmayıp, davalı taşıyıcının “taşıyıcının sınırlı sorumluluk” ilkesinden yararlanabileceği kanaatine varıldığı, yaşanan trafik kazası sonucu alıcısına eksik teslim edilen 5 rulo Deri Taklidi Mensucat Kumaş türü emtianın 171,96 ağırlığında olduğu,

bilirkişi raporunda CMR m.25 atfi ile CMR m.23/3 gereği hesaplanan sorumluluk üst limiti 1.787,04 EUR olarak hesap edilmiş olduğu, davacı alıcı firmanın CMR Konvansiyonu madde 23/4 gereği talep edebileceği diğer tazminatlar toplamının yurtiçi nakliye bedeli :7.500,00 TL + Gümrük idaresine ödenen ceza 392,25 TL olmak üzere toplam 7.892,25 TL olarak hesap edilmiş olduğu, bilirkişi raporunun denetime elverişli ve yasalara uygun olduğu,

davacı tarafından 1.787,04 Euro üzerinden talep arttırım dilekçesi sunmuş olduğu anlaşılmakla bu miktar üzerinden davanın kabulüne ve bu miktara dava tarihinden itibaren CMR m. 27/1 gereğince işletilecek %5 oranında faiz işletilmesine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.