İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/1026 K.2019/1017

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2018/1443

KARAR NO : 2019/1123

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 22/10/2018

KARAR TARİHİ : 21/11/2019

DAVA

Davacı vekili Mahkememize sunduğu 22/10/2018 havale tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında devam eden bir ticari ilişki çerçevesinde ------- tarihleri arası 10.848,08 TL tutarlı cari hesap bakiyesinin tahsil edilemediğini, davalı aleyhine İstanbul Anadolu --- İcra Müdürlüğü'nün ------Esas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine davalının herhangi bir borcu bulunmadığından bahisle itirazı üzerine takibin durduğunu, davalının borcuna ait sipariş ve malzemeleri teslim aldığı halde borcunu ödemediğini, süre kazanmaya çalıştığını beyanla haksız itirazın iptali ile takibin devamına, alacağın % 20 'sinden aşağı olmamak kaydı ile icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 21/11/2019 tarihli duruşmada/esas hakkındaki beyanında; celse arasında rapora karşı sunmuş olduklarını beyanla davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalıya dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş, davalı cevap dilekçesi sunmamıştır.

Davalı vekili 21/11/2019 tarihli duruşmada/esas hakkındaki beyanında; rapora karşı itirazlarını tekrarla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Uyuşmazlık Konusu : Taraflar arasındaki ihtilaf, temelde davalının takibe konu sipariş ve malzemeleri teslim alıp almadığı ve bu nedenle cari hesaptan kaynaklı olarak borcunun bulunup bulunmadığı olup olmadığı noktasındadır.

Davanın Hukuki Niteliği: Dava, icra takibine yapılan itirazın iptali davasıdır.

Davanın Hukuki Sebebi: İtirazın iptalini düzenleyen 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu(İİK)'nun 67/1. Maddesindeki "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir." şeklindeki düzenlemedir.

DELİLLER

Celp ve tetkik edilen İstanbul Anadolu ----- İcra Müdürlüğü'nün ----- Esas sayılı dosyasında; davacı takip alacaklısı tarafından bila tarihli takip talebi ile davalı takip borçlusu hakkında ilamsız takip başlatıldığı, ödeme emrinin davalı takip borçlusuna 22/10/2018 tarihinde tebliği üzerine davalı takip borçlusunun süresi içerisinde, borca ve ferilerine karşı itiraz ettiği ve bunun üzerine takibin durduğu, itiraz dilekçesinin davacı takip alacaklısına tebliğ edilmediği, eldeki davanın 1(bir) yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Davalı tarafın ticari defterlerinin incelenmesine karar verilmiş, inceleme gününde Mahkememize ibraz edilen ticari defterler üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Mali Müşavir bilirkişi 30/04/2019 Havale tarihli raporunda özetle; davalı tarafın 2017-2018 yılı ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğunu, davacı tarafça davalı tarafa takibe konu 13 adet toplam 10.848,08 TL tutarında fatura düzenlendiği,

bu faturalardan 10.577,19 TL tutarında faturanın davalı taraf defterlerinde kayıtlı olduğunu, 25/07/2017 tarihli ---- seri nolu ------ seri nolu 47,52 TL tutarlı olmak üzere toplam 271,19 TL tutarlı iki adet davacı faturasının davalı defterlerinde kayıtlı olmadığını, faturalara konu ürünlerin teslim edilmediği iddiasını ispata yarar dosyada belge ve bilgi bulunmadığını, davacı tarafın 10.577,19 TL alacağı için icra takip tarihi olan 02/06/2018 tarihinde 28/06/2018 tarihine kadar % 9,75, 29/06/2018 tarihinden itibaren % 19,50 oranında avans faizi talep edilebileceği beyan ve rapor edilmiştir.

Davacı tarafın ticari defterlerinin incelenmesine karar verilmiş, bu amaçla Ankara Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi 'ne talimat yazılmasına karar verilmiştir. Mali müşavir bilirkişi 03/09/2019 havale tarihli talimat raporunda özetle; davacı tarafın dava konusu 2017-2018 yıllarına ait ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin süresi içerisinde yapıldığını, faturalarla kayıtların uyumlu olduğunu, sahibi lehine delil olma özelliklerine sahip olduğunu, incelenen defter ve kayıtlara göre 15/09/2017 tarihi itibariyle davacının davalıdan 10.848,08 TL alacağının bulunduğu beyan ve rapor edilmiştir. Bilirkişi raporları taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT

Ticari Defterlerin Delil Kabiliyeti

Ticari uyuşmazlıklarda mahkeme, yabancı gerçek veya tüzel kişi bile olsalar, tarafların ticari defterlerinin ibrazına, resen veya taraflardan birinin istemi üzerine karar verebilir. Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun, yargılamayı gerektiren davalarda hazırlık işlemlerine ilişkin hükümleriyle senetlerin ibrazı zorunluluğuna dair olan hükümleri ticari işlerde de uygulanır. (TTK m. 83)

Uyuşmazlık konusu vakıaları ispata elverişli yazılı veya basılı metin, senet, çizim, plan, kroki, fotoğraf, film, görüntü veya ses kaydı gibi veriler ile elektronik ortamdaki veriler ve bunlara benzer bilgi taşıyıcıları bu Kanuna göre belgedir. (HMK m. 199)

Taraflar, kendilerinin veya karşı tarafın delil olarak dayandıkları ve ellerinde bulunan tüm belgeleri mahkemeye ibraz etmek zorundadırlar. Elektronik belgeler ise belgenin çıktısı alınarak ve talep edildiğinde incelemeye elverişli şekilde elektronik ortama kaydedilerek mahkemeye ibraz edilir. Ticari defterler gibi devamlı kullanılan belgelerin sadece ilgili kısımlarının onaylı örnekleri mahkemeye ibraz edilebilir. (HMK m. 219)

İbrazı istenen belgenin, ileri sürülen hususun ispatı için zorunlu ve bu isteğin kanuna uygun olduğuna mahkemece kanaat getirildiği ve karşı taraf da bu belgenin elinde olduğunu ikrar ettiği veya ileri sürülen talep üzerine sükut ettiği yahut belgenin var olduğu resmî bir kayıtla anlaşıldığı veya başka bir belgede ikrar olunduğu takdirde, mahkeme bu belgenin ibrazı için kesin bir süre verir. (HMK m. 220/1)

Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.

İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir.

Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır. (HMK m. 222/2-3-5)

Temerrüt

İfa zamanı taraflarca kararlaştırılmadıkça veya hukuki ilişkinin özelliğinden anlaşılmadıkça her borç, doğumu anında muaccel olur(TBK m. 90).

Karşılıklı borç yükleyen bir sözleşmenin ifası isteminde bulunan tarafın, sözleşmenin koşullarına ve özelliklerine göre daha sonra ifa etme hakkı olmadıkça, kendi borcunu ifa etmiş ya da ifasını önermiş olması gerekir(TBK m. 97).

Muaccel bir borcun borçlusu, alacaklının ihtarıyla temerrüde düşer. Borcun ifa edileceği gün, birlikte belirlenmiş veya sözleşmede saklı tutulan bir hakka dayanarak taraflardan biri usulüne uygun bir bildirimde bulunmak suretiyle belirlemişse, bu günün geçmesiyle; ( .... ) borçlu temerrüde düşmüş olur. Ancak sebepsiz zenginleşenin iyiniyetli olduğu hâllerde temerrüt için bildirim şarttır(TBK m. 117/1,2).

Aksine sözleşme yoksa, ticari bir borcun faizi, vadenin bitiminden ve belli bir vade yoksa ihtar gününden itibaren işlemeye başlar(TTK m. 10).

Faiz

Bir miktar paranın ödenmesinde temerrüde düşen borçlu, sözleşme ile aksi kararlaştırılmadıkça, geçmiş günler için 1 inci maddede belirlenen orana göre temerrüt faizi ödemeye mecburdur(3095 s.y. M. 2/1).

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli avanslar için uyguladığı faiz oranı, yukarıda açıklanan miktardan fazla ise, arada sözleşme olmasa bile ticari işlerde temerrüt faizi bu oran üzerinden istenebilir. Söz konusu avans faiz oranı, 30 Haziran günü önceki yılın 31 Aralık günü uygulanan avans faiz oranından beş puan veya daha çok farklı ise yılın ikinci yarısında bu oran geçerli olur(3095 s.y. M. 2/2).

Yargı yetkisini, Anayasanın 9. Maddesine göre, Türk Milleti adına kullanan Mahkememizce, uyuşmazlık konusu hakkında, yapılan açık duruşmalar ve yargılama sonunda(Ay. m.141); toplanan/sunulan deliller, ticaret sicil kayıtları, takip dosyası, BA bildirimleri, bilirkişi raporları, iddia ve savunmalar ile tüm dosya mündericatı incelenip hep birlikte değerlendirildiğinde; davacı/takip alacaklısının davalı/takip borçlusu hakkında cari hesaba dayalı olarak takip başlattığı, davalı/takip borçlusunun tebliğ edilen ödeme emri üzerine takibe borca ve fer'ileri yönünden süresinde itiraz ettiği ve takibin durduğu,

eldeki itirazın iptali davasının süresinde açıldığı, taraflar arasındaki ihtilafın takip dayanağı belgeye konu mal ve/veya hizmetin teslim edilip edilmediği ve/veya sunulup sunulmadığı hususundan kaynaklandığı, uyuşmazlığın halli ve taraflar arasındaki ticari ilişkinin tespiti için defter incelemesine karar verildiği, davacının ticari defterlerine göre davalıdan 10.848,08 TL alacaklı olduğu, davalının ticari defterlerine göre davacıya 10.577,19 TL bakiye borcunun bulunduğu,

taraf defterleri arasındaki mutabakatsızlığın davacının 25/05/2017 tarih ve 223,67 TL bedelli faturası ile 15/06/2017 tarih ve 47,52 TL tutarlı faturanın davalı tarafın ticari defterinde kayıtlı olmamasından kaynaklandığı, diğer faturalar yönünden borçlunun faturaları kendi defterlerine kaydetmesi (faturaları deftere kayıt öncesinde ya da sonrasında süresi geçtikten sonra itiraz ve iade etmiş olması) halinde alacaklının (hizmet vermiş olsun ya da olmasın) HMK'nın 222. maddesi uyarınca alacağını ispatladığının kabul edilmesi gerektiği (Yargıtay ----- HD'nin 10/02/2016 tarih ve -----Karar sayılı ilam),

davalının kendi ticari defterlerindeki kayıtların aleyhine delil teşkil edeceği(Yargıtay ----. HD'nin 09/11/2016 tarih ve ----- Karar sayılı ilam) davalının kendi ticari defter kayıtlarının aksini yazılı delille ispatlaması gerektiği, dosyada böyle bir ispat bulunmadığı, bu nedenle davalı takip borçlusunun icra takibine itirazının 10.577,19 TL yönünden haksız ve yersiz olduğu,

davacının tacir olması ve taraflar arasında ticari ilişki bulunması(TTK m. 19/2) nedeniyle alacağa takip tarihinden itibaren ticari faiz(3095 sy. m. 2/2) uygulanması gerektiği, alacağın likit olması nedeni ile kabulle sonuçlanan kısım üzerinden davacı lehine icra inkar tazminatına hükmedilmesi şartlarının oluştuğu(İİK m. 67/2)sonuç ve vicdani kanaatine(Ay. m.138) varılarak davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.