İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/1339 K.2018/1064

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2016/1339 Esas

KARAR NO : 2018/1064

DAVA

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ : 15/12/2016

KARAR TARİHİ : 23/10/2018

DAVA

Davacı vekili Mahkememize sunduğu 15/12/2016 havale tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle.

09/08/2016 tarihinde ,,,sevk ve idaresindeki....plakalı kamyonet ile ... sevk ve idaresindek...plakalı aracın direksiyon hakimiyetini kaybederek aracının ön kısmı ile kamyonetin sol ön kısmına çarpması sonucunda çarpmanın etkisi ile tekrar kendi şeridi üzerine savrularak durması sonucu arkasından aynı istikamete seyreden . plakalı sürücü .... sevk ve idaresindeki aracın ön kısmı ile çarpması sonucunda ölümlü, yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, ...plakalı araçta yolcu olan müvekkillerinin desteği .. vefat ettiğini, davalı ...

KTK'da yer alan 46/2-c kuralını ihlal ettiğini, Birecik Cumhuriyet Başsavcılığının .... soruşturma nolu dosyası ile tahkikat yapıldığını, meydana gelen olayda müvekkillerinin desteğinin araçta yolcu olup herhangi bir kusurunun bulunmadığını, kazaya karışan .... plakalı aracın ZMMS'sinin davalı sigorta şirketi tarafından yapıldığını, davalı sigorta şirketine destekten yoksun kalma nedeni ile yapılan tazminat başvurusu üzerine 98.979,94 TL tazminat ödendiğini,

yapılan ödemenin eksik ve yetersiz olduğunu tazminat miktarının bilirkişi marifeti ile hesaplanarak ödenen miktarın düşülmesi kaydı ile kalan kısmın müvekkillerine ödenmesi gerektiğini beyanla, arttırılmak üzere asgari 1.000,00 TL maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 23/10/2018 tarihli duruşmada/esas hakkındaki beyanında; Davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili Mahkememize sunduğu 01/02/2017 tarihli cevap dilekçesinde özetle: Müvekkili şirket tarafından açılan ... nolu hasar dosyasında uzman aktüerler tarafından TRH tablosu kullanılarak hazırlanan rapora istinaden 03/11/2016 tarihinde .... için 1.881,91 TL, ....

92.076,90 TL, ....için 5.022,04 TL olmak üzere toplam 98.980,85 TL ödendiğini, müvekkilinin üzerine düşen tüm sorumluluğu yerine getirdiğini ve başkaca sorumluluğunun kalmadığını, hasar aşamasında yapılan ödemenin mevzuata uygun olarak hesaplandığını, bakiye tazminatın söz konusu olmadığını, mükerrer ödemeden imtina amacıyla müteveffanın herhangi bir sosyal sigorta kurumuna bağlı olup olmadığının araştırılması gerektiğini, destekten yoksun kalma tazminatlarının Aktüerler siciline kayıtlı aktüerler tarafında yapılması gerektiğini, davacıların hak sahibi olup olmadığının mahkeme kanalıyla tespitinin gerektiğini beyanla,

davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili hüküm duruşmasına katılmamıştır.

Uyuşmazlık Konusu : Taraflar arasındaki ihtilaf, temelde davaya konu trafik kazası nedeniyle kusur durumu ve davacıların müteveffanın destekliğine ihtiyaç duyup duymayacağı ve davalı sigorta şirketinin zararı tazmin yükümlüsü olup olmadığı noktasındadır.

Davanın Hukuki Niteliği: Dava, destekten yoksun kalma tazminatı(maddi tazminat) ve manevi tazminat davasıdır.

Davanın Hukuki Sebebi: Haksız fiil sorumluluğuna ilişkin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK)'nun 49. Maddesindeki "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.

Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür." şeklindeki düzenlemedir.

DELİLLER

Dosyada mübrez ... Müdürlüğü'nün ...tarihli yazısı incelendiğinde; .....herhangi bir geçici işgöremezlik ödemesi yapılmadığının, gelir bağlanmadığının bildirildiği görülmüştür.

Dosyada mübrez 24/11/2015 tarihinde... Sigorta A.Ş. tarafından tanzim edilen Karayolları ZMSS Poliçesi incelendiğinde; poliçenin .... tarihleri arasında geçerli olduğu, sigortalısının ...., sigortalanan aracın ... plakalı araç, poliçe limitinin ise sakatlanma ve ölüm kişi başına ...TL ile sınırlı olduğu anlaşılmıştır.

Dosyada mübrez ... sigorta A.Ş'nin .. tarihli yazısı incelendiğinde;.tarihli kaza nedeniyle davacılar tarafından yapılan başvuru üzerine 29/09/2016 tarihinde hasar dosyası açıldığını, .... 92.076,90 TL .... 5.022,04 TL, ... 1.881,91 TL 03/11/2016 tarihinde ödeme yapıldığının bildirildiği görüldü.

Celp ve tetkik olunan 09/08/2016 tarihli ölümlü trafik kazası tespit tutanağına göre;....sevk ve idaresindeki .plakalı araç ile... sevk ve idaresindeki . plakalı araç ve . sevk ve idaresindeki . plakalı araçların kaza yaptıkları anlaşılmıştır.

Celp ve tetkik olunan . plakalı, . plakalı, . plakalı araçların tescil bilgileri incelendiğinde; sırası ile . adına kayıtlı oldukları anlaşılmıştır.

Bilirkişi heyeti 01/11/2017 tarihli raporunda özetle. Polis Memurları .....tarafından hazırlanan 09/08/2016 tarihli “Kaza Tespit Tutanağı'na göre, “.,.,Bu kazanın oluşumunda sürücü...

2918 sayılı K.T.K’nun 84. Mad. yer alan diğer kural ihlallerinden 46/2-C (Aksine bir işaret bulunmadıkça trafiği aksatacak veya tehlikeye dönüştürecek şekilde şerit değiştirmek) kuralını İhlal ettiği diğer sürücüler .... kural ihlali yapmadıkları kaza yerinde yapılan incelemeler ve araştırmalar sonucu anlaşılmış olup ” şeklinde görüş ve kanaatine varıldığı, rapor tanzim tarihi 3,11,2016 tarihi İtibariyle, Müteveffa ....haksahibi.

Kızı ...lişkin tazminat tutarı 7.231,86 TL;Kızı ...ilişkin Tazminat tutan 13.335,62 TL olmak üzere eş ve çocuk ları adına hesaplanan tazminat tutarı toplamının 86.796,86 TL olduğunu, rapor tanzim tarihi 3,11.2016 tarihi itibariyle, Müteveffa... haksahibi; çocuklarına ödenebilir ek tazminat tutan toplamı. Kızı .... ilişkin tazminat tutan 2.209,82 TL.

Kızı ...lişkin Tazminat tutarı 13,335,62 TL olmak üzere toplam 15.545,44 TL olduğu tespit edildiğini, kaza tarihinde, karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçenin kişi başına ölüm teminatı 310.000 TL olduğunu, davacı vekili tarafından 1.000,00 TL Maddi Tazminat talep edildiği beyan ve rapor etmişlerdir.

Aktüer bilirkişi 05/09/2018 tarihli ek raporunda özetle. Davalı ....Sigorta A.Ş. tarafından, davacılar müteveffanın Eş'i .... 92.076,90 TL, Kızı .... 1.881,91 TL ve Kızı. 5.022,04 TL olmak üzere toplam 98.980,85 TL hesaplandığını ve 3.11.2016 tarihinde ödendiğini, tazminat ödeme tarihi 3.11.2016 itibariyle; müteveffa.... haksahibi.

Davacı . adına ödenen 92.076,90 TL tazminat ile aynı tarih itibariyle hesaplanan 66.848,94 TL tazminat arasında -25.227,96 TL fark olduğunu ve söz konusu farkın -%37,74 oranında olduğu tespit edildiğini, Davalının davacıya ödeme yaptığı tarihteki veriler esas alınmak suretiyle ödenen meblağ ile hesaplanan zarar arasında fahiş fark/açık nispetsizlik tespit edilMEdiği,

davalı sigorta şirketinin tazminat ödeme sorumluluğunu yerine getirdiğini, davacı ... adına ödenen 1.881,91 TL tazminat ile aynı tarih itibariyle hesaplanan 1.952,14 TL tazminat arasında 70,23 TL fark olduğunu ve söz konusu farkın %3,60 oranında olduğunun tespit edildiğini, davalının davacıya ödeme yaptığı tarihteki veriler esas alınmak suretiyle ödenen meblağ ile hesaplanan zarar arasında fahiş fark/açık nispetsizlik tespit edildiğini, ibranın iptali ile yeni hesap yapılarak ödenen tutarın faiziyle güncellenerek rapor tarihine göre hesaplanan tazminattan mahsup edilmesi gerektiğini,

davacı...adına ödenen 5.022,04 TL tazminat ile aynı tarih itibariyle hesaplanan 6.654,61 TL tazminat arasında 1.632,57 TL fark olduğunu ve söz konusu farkın %24,53 oranında olduğu tespit edildiğini, davalının davacıya ödeme yaptığı tarihteki veriler esas alınmak suretiyle ödenen meblağ ile hesaplanan zarar arasında fahiş fark/açık nispetsizlik tespit edildiğini, ibranın iptali ile yeni hesap yapılarak ödenen tutarın faiziyle güncellenerek rapor tarihine göre hesaplanan tazminattan mahsup edilmesi gerektiğini, rapor hesap tarihi 5.09.2018 itibariyle;

müteveffa ...... ilişkin ödenebilir ek tazminat tutarı 1,855.42 TL olduğunu, kızı .... ilişkin ödenebilir ek tazminat tutan -131,78 TL olduğu ve ödenebilir ek tazminat olmadığını, kaza tarihinde, karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçenin kişi başına ölüm teminatı 290.000 TL olduğunu, davacı vekili tarafından 1.000,00 TL Maddi Tazminat talep edildiğini, beyan ve rapor etmiştir.

Dosyada mübrez ıslah dilekçesi incelendiğinde; davacı vekili tarafından talebin 85.796,86 TL olarak arttırılarak 86.796,86 TL belirlendiği anlaşıldı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT

Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler(TBK m. 51).

Maddi Tazminat

Haksız fiil sonucunda ölüm gerçekleşmişse; cenaze giderleri, ölüm hemen gerçekleşmemişse tedavi giderleri ile çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar, ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıplar uğranılan zararlar olarak kabul edilir.(TBK Madde: 53)

Destekten yoksun kalma zararları, Borçlar Kanunu hükümlerine ve sorumluluk hukuku ilkelerine göre hesaplanır. Kısmen veya tamamen rücu edilemeyen sosyal güvenlik ödemeleri ile ifa amacını taşımayan ödemeler, bu tür zararların belirlenmesinde gözetilemez; zarar veya tazminattan indirilemez. Hesaplanan tazminat, miktar esas alınarak hakkaniyet düşüncesi ile artırılamaz veya azaltılamaz.(TBK Madde: 55/1)

UYGULANACAK MEVZUAT

Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır(KTK m. 90).

14/05/2015 tarih ve 29355 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'na, 2/02/2016 Tarih ve 29612 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yayım tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar'ın 4. Maddesi ile eklenen ve 01/06/2015 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe gireceği düzenlenen "genel şartların uygulanacağı sözleşmeler" başlıklı C.11. Maddesi "Bu Genel Şartlar yürürlük tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanır." şeklindedir.

Yeni genel şartlar C.11 maddesine göre genel şartlar yürürlük tarihi olan 01.06.2015 tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanacaktır. Bunun doğal sonucu olarak artık eski genel şartların yeni genel şartların yürürlük tarihinden sonra düzenlenen poliçelerde uygulanma imkanı bulunmamaktadır(Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 29/05/2017 Tarih, 2016/14573 Esas ve 2017/6035 Karar Sayılı İlamı).

Kaza tarihinin ve sigorta poliçe tarihinin genel şartlarının yürürlüğe girdiği 01/06/2015 tarihinden sonra olması dikkate alındığında, açılan davalar 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları uyarınca değerlendirme yapılarak hüküm kurulması gerekir(İstanbul BAM 9. Hukuk Dairesi'nin 12/07/2017 Tarih, 2017/426 Esas ve 2017/506 Karar Sayılı İlamı).

SORUMLULUK VE SİGORTA TEMİNATI

Müteselsil Sorumluluk

TBK'nın 61. Maddesine göre; birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır.

Aynı şekilde 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu(KTK)'nıun 88. Maddesine göre de bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur.

Sigortanın Sorumluluğu

Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir.(KTK Madde 97)

Sigorta şirketinin sorumluluğu, kaza tarihinde geçerli olan poliçe limitlerle sınırlıdır.(KTK Madde:93)

Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez(KTK Madde:95/1).

Davacı tarafın, ölenin salt mirasçısı sıfatıyla değil, destekten yoksun kalan üçüncü kişi sıfatıyla dava açtıklarına, ölüm nedeniyle doğrudan davacılar üzerinde doğan destekten yoksunluk zararının oluşumundaki kusurun davacılara yansıtılamayacağına; dolayısıyla araç sürücüsünün veya işletenin tam kusurlu olmaları halinde, desteğinden yoksun kalan davacıları etkilemeyeceğine.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’na göre, aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı davalı sigorta şirketi, işletenin üçüncü kişilere verdiği zararları teminat altına aldığına ve olayda işleten veya sürücü tam kusurlu olsalar bile, destekten yoksun kalan davacılar da zarar gören üçüncü kişi konumunda bulunduğundan, davalı sigorta şirketinin sorumlu olacağına karar vermek gerekir. .

TEMERRÜT VE FAİZ

Sürücü ve araç maliki, haksız fiilin işlendiği tarihte temerrüde düşmüş olur.(TBK Madde: 117/2)

Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar.(KTK Madde 99)

3095 sayılı yasanın 2. Maddesine göre; Bir miktar paranın ödenmesinde temerrüde düşen borçlu, sözleşme ile aksi kararlaştırılmadıkça, geçmiş günler için aynı Kanunun 1. maddesinde belirlenen orana göre(yasal faiz) temerrüt faizi ödemeye mecburdur.

Yargı yetkisini, Anayasanın 9. Maddesine göre, Türk Milleti adına kullanan Mahkememizce, uyuşmazlık konusu hakkında, yapılan açık duruşmalar ve yargılama sonunda(Ay. m.141); toplanan/sunulan deliller, Nüfus Kaydı,Trafik Kazası Tespit Tutanağı, SGK müzekkeresi, Araç Tescil Bilgileri, Sigorta Poliçesi ve Hasar Dosyası,Kusur Tespiti, Ceza/Soruşturma Dosyası, Hesap/Aktüer Raporu, Islah/Talep Arttırım, iddia ve savunmalar ile tüm dosya mündericatı incelenip hep birlikte değerlendirildiğinde;

09/08/2016 tarihinde .... sevk ve idaresindek....plakalı araç ile ....sevk ve idaresindeki araçların karıştığı ölümlü trafik kazası meydana geldiği, kazada ....plakalı araçta yolcu olarak bulunan .... öldüğü, kazanın meydana gelmesinde .... %100 oranında kusurlu olduğu, davacı ....n müteveffa/desteğin eşi olduğu,

diğer davacıların ise müteveffa/desteğin çocukları oldukları, davada trafik(ZMMS) poliçesini düzenleyen sigorta şirketinin de taraf olması nedeni ile poliçe tarihi itibariyle 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Genel Şartların uygulanması gerektiği, bu doğrultuda hazırlanan gerekçeli, denetime elverişli ve somut olaya uygun olması nedeniyle hükme esas alınan 05/09/2018 tarihli hesap bilirkişisi raporuna göre davacı .... ve . davalı sigorta şirketince 03/11/2016 tarihinde yapılan ödeme nedeni ile bakiye tazminat alacaklarının bulunmadığı, .... ise 1.855,42 TL bakiye tazminat alacağının bulunduğu,

.... plakalı aracı kaza tarihini kapsar şekilde KTK Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile sigortalayan davalı sigorta şirketinin davacı .... bakiye maddi zararından kaza tarihindeki poliçe limitleri içinde kalmak kaydıyla KTK'nın 97. Maddesine göre sorumlu olduğu,

zararın haksız fiilden doğmuş olması ve bir ticari işletmeyi ilgilendirmemesi nedeni tazminat alacağına yasal faiz uygulanması gerektiği, davalı sürücü ve işleten/araç maliki yönünden temerrütün haksız fiil tarihi itibari ile gerçekleştiği, davalı sigorta şirketi yönünden ise dosya kapsamı itibari ile başvurunun yapıldığı tarih olan 09/09/2016 tarihinden itibaren 8 iş günü nazara alındığında 19/08/2016 tarihinde temerrüdün oluştuğu ve faizin bu tarihten itibaren uygulanması gerektiği sonuç ve vicdani kanaatine(Ay. m.138) varılarak davanın davacı .... tarafından açılan davanın reddine,

davacı .....tarafından açılan davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.

. .