İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/734 K.2018/1265

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2017/734 Esas

KARAR NO : 2018/1265

DAVA

İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ : 11/07/2017

KARAR TARİHİ : 20/12/2018

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı tarafından işletilen köprü ve otoyoldan, davalıya ait araçların ihlalli geçişleri nedeniyle doğan ve yasal süresi içeresinde ödenmeyen geçişlerin tutarı ve yasadan kaynaklı para cezalarının tahsili amacıyla İstanbul Anadolu -----------. İcra Müdürlüğünün 2017/11824 Esas sayılı dosyasında başlatılan icra takibinden gönderilen ödeme emrinin davalıya 01/06/2017 tarihinde tebliğ edildiğini, davalı tarafından dosyanın tamamına itirazda bulunulduğunu, itiraz konusu dosya alacağı hakkında takibin devamı amacıyla itirazın iptaline karar verilmesini karar verilmesini mahkememizden talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; HGS'den gerekli otomatik tahsilatın yapılabilmesi amacıyla -------. İle müvekkili şirket arasıda HGS kartı kullanıcı sözleşmesi imzalandığını, ihlalli geçiş bildirminin düzenlenmesinin usulsüz olduğunu, ilhalli geçiş bildiriminin tebliğinin usulsüz olduğunu, ceza tutarı ve ayrıntısı bilinmeden ödeme yapılmasının mümkün olmadığını, davacı tarafın asıl ihla dışında geçiş ücretinin on katı tutarında ceza talep etmesinin hukuki dayanağının bulunmadığını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Uyuşmazlık Konusu : Taraflar arasındaki ihtilaf, temelde davaya konu ihlalli geçigş bildirimleri tarihleri itibariyle davalı tarafın OGS/HGS bakiyesinin geçiş anında yeterli olup olmadığı, davacının ihlalli geçiş bildirimini davalıya tebliğ yükümlülüğünün bulunup bulunmadığı olup olmadığı noktasındadır.

Davanın Hukuki Niteliği: Dava, icra takibine yapılan itirazın iptali davasıdır.

Davanın Hukuki Sebebi: İtirazın iptalini düzenleyen 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu(İİK)'nun 67/1. Maddesindeki "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir." şeklindeki düzenlemedir.

DELİLLER

Celp ve tetkik edilen İstanbul Anadolu --------. İcra Müdürlüğü'nün 2017/11824 Esas sayılı dosyasında; davacı takip alacaklısı tarafından 27/04/2017 tarihli takip talebi ile davalı takip borçlusu hakkında ilamsız takip başlatıldığı, ödeme emrinin davalı takip borçlusuna 08/06/2017 tarihinde tebliği üzerine davalı takip borçlusunun süresi içerisinde ödeme emrine, borca ve tüm ferilere itiraz ettiği ve bunun üzerine takibin durduğu, itiraz dilekçesinin ve takibin durdurulmasına ilişkin kararın davacı takip alacaklısına tebliğ edilmediği, eldeki davanın 1(bir) yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Celp edilen araç tescil kaydına göre ihlalli geçiş iddiasına konu araçların davalı şirket adına kayıtlı olduğu anlaşılmıştır.

Dava dilekçesi ekinde sunulan ihlalli geçiş bildirimi davalı şirkete ait araç hakkında düzenlenmiştir.

Mahkememizce, uyuşmazlık konusu hakkında elektronik mühendisi bilirkişiden alınan 25/07/2018 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle, davalıya ait, --------- plakalı araca ait, 6 adet ihlalli geçiş anında ve sonrasındaki 15 günlük periyotta, HGS hesabında ihlalli geçiş bedellerini mahsup edebilecek yeterli bakiyenin bulunduğu,--------- Plakalı araca ait 2 adet ihlalli geçiş sonrasındaki 15 günlük periyotta HGS hesabında, ihlalli geçiş bedellerini mahsup edebilecek yeterli bakiyenin bulunduğu,

------ plakalı araca ait, bir adet ihlalli geçiş anında ve sonrasındaki 15 günlük periyotta HGS hesabından ihlalli geçiş ücretini mahsup edebilecek yeterli bakiyenin bulunduğu, ------ plakalı araca ait, bir adet ihlalli geçiş anında ve sonrasındaki 15 günlük periyotta ihlalli geçişücretini mahsup edebilecek yeterli bakiyenin bulunduğu,

------- plakalı araca ait, bir adet ihlalli geçiş anında ve sonrasındaki 15 günlük periyotta ihlalli geçişücretini mahsup edebilecek yeterli bakiyenin bulunduğu,---------- plakalı araca ait, bir adet ihlalli geçiş anında ve sonrasındaki 15 günlük periyotta ihlalli geçişücretini mahsup edebilecek yeterli bakiyenin bulunduğu, -------- plakalı araca ait, bir adet ihlalli geçiş anında ve sonrasındaki 15 günlük periyotta ihlalli geçişücretini mahsup edebilecek yeterli bakiyenin bulunduğu yönünde tanzim edilmiş ve rapor taraflara usulüne uygun şekilde tebliğ edilmiştir

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT

4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir.

Ücretin on katı fazlası olarak tahsil edilen ceza tutarının yüzde altmışı, tahsilini izleyen ayın yedinci günü mesai bitimine kadar, işletici şirket tarafından Hazine payı olarak, yıllık kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine şekli ve içeriği Maliye Bakanlığınca belirlenen bir bildirimle ödenir.

İşletici şirket tarafından Hazine payının eksik bildirilmesi veya hiç bildirilmemesi ya da bildirildiği halde süresinde ödenmemesi halinde, Hazine payının ödenmesi gerektiği tarih ile tahsil edildiği tarih arasında geçen süreye 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre uygulanacak gecikme zammı ile birlikte ilgili vergi dairesince 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilir.(6001 SYK m 30/5).

Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz.(6001 SYK m 30/7).

27/2/2018 tarih ve 30345 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Anayasa Mahkemesi'nin 18/1/2018 tarih, 2017/166 Esas ve 2018/8 Karar sayılı ilamında.

6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun’un 30. Maddesinin 6639 Sayılı Kanun’un 33. Maddesi İle Değişiklik Yapılan (5) Numaralı Fıkrasının Birinci Cümlesinin İncelenmesi sonucunda, işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarında, işletici şirketlerce işletme hakkının bir uzantısı olarak kontrolsüz geçişlerde takdir edildiği anlaşılan, geçiş ücretiyle doğrudan bağlantılı bulunduğu,

işletme gelirleriyle irtibatlı olduğu ve işletme gelirleri üzerinde etki ve sonuç yarattığı değerlendirilen itiraz konusu kuraldaki cezanın, klasik anlamda idari yaptırım niteliğindeki idari para cezalarından farklı, idare hukuku alanından ziyade özel hukuk alanına yaklaşan, kendine özgü (sui generis) bir niteliğe sahip olduğu gerekçesi ile kuralın anayasaya aykırı olmadığı tespit edilerek anayasaya aykırılık başvurusu reddedilmiştir.

Yargı yetkisini, Anayasanın 9. Maddesine göre, Türk Milleti adına kullanan Mahkememizce, uyuşmazlık konusu hakkında, yapılan açık duruşmalar ve yargılama sonunda(Ay. m.141); toplanan deliller, ticaret sicil kayıtları, Karayolları Genel Müdürlüğü kayıtları, OGS/HGS hesap hareketleri, ihlalli geçiş bildirimleri, takip dosyası, araç tescil kayıtları, iddia ve beyanlar ile tüm dosya mündericatı incelenip hep birlikte değerlendirildiğinde; davalının maliki olduğu araçların HGS'nin bağlı olduğu hesap hareketlerine göre ihlalli geçiş bildirimine konu geçişlerin hesap hareketlerinde yer almadığı,

ihlalli geçiş bildiriminde belirtilen geçiş ücret(ler)inin Karayolları Genel Müdürlüğünce yayınlanan köprü ve otoyollar ücret tarifesine uygun olduğu, davacı şirket tarafından, OGS/HGS hesabında yeterli bakiye olduğu halde veya ihlalli geçişten itibaren 15 gün içinde OGS/HGS hesabına yükleme yapıldığı takdirde, davalının dahli ve kusuru olmaksızın davalının OGS/HGS hesabından geçiş ücretini tahsil edememiş olmasından kaynaklanan sorumluluğun davalı tarafa yüklenmesinin mümkün olmadığı, davaya konu araç yönünden 15 gün içinde OGS/HGS hesabına ihlalli geçiş ücretini karşılayacak miktarda yükleme yapıldığı,

bu araç ve ihlalli geçişler için ceza bedeline ilişkin kısım yönünden davalı taraftan ceza bedeli tutarı talep edilmesinin koşullarının oluşmadığı ve ceza bedeline ilişkin kısım yönünden takibe yapılan itirazın haklı ve yerinde olduğu, sonuç ve vicdani kanaatine(Ay. m.138) varılarak davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.