İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/976 K.2020/77

T.C. ... Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2017/976 Esas

KARAR NO : 2020/77

DAVA

İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)

DAVA TARİHİ: 19/09/2017

KARAR TARİHİ: 28/01/2020

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili tarafından ---------- sorumluluğu altında dava dışı ---------müşterisine gönderdiği temizlik ve kozmetik ürünlerinin -------- taşınmak üzere davalı alt taşıyıcıya ait -------- plakalı araca yüklendiğini, yüklemenin tamamlanmasının ardından -------- hareket eden araç hamulesi yükün araç sürücüsü ------- tarafından----------- alıcısına beklenen süre içinde teslim edilmemesi üzerine dava dışı sigortalının karakola giderek şikayette bulunduğunu,

davalının alt nakliyeci olarak sorumluluğunda yapılan taşıma esnasında vuku bulan olay sonucu yükün alıcısına teslim edilmemiş olmasından kaynaklanan ve sigortalısına yansıtılan zararı müvekkilinin yaptırdığı ekspertiz çalışması ile tespit ettirip sigortalısına tazmin ettiğini, böylelikle halefiyet ve temlik esasına göre sigortalısının haklarını devralan müvekkilinin tazminat bağlamında davalı tarafın mesuliyetinde olan hasar için ödediği bedeli rücuen tahsil edebilmek için davalı alt taşıyıcı aleyhine icra takibi başlattığını,

başlatılan takibin yapılan itirazla durdurulması üzerine işbu davanın açılması zarureti doğduğunu beyan etmek suretiyle müvekkilinin davalıdan olan alacağını tahsil edebilmek için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptaliyle, alacağın yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini ve davalı aleyhine % 20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini arz ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;--------- tarihinde ---- Noterliği'nin---- yevmiye numaralı ------------ ile devir aldığını, bu tarihten önce --------- ait emtiaların taşınması için dava dışı -------- müvekkilinin anlaştığını ve bir takım emtiaların sürücüsü ------ olan araca yüklendiğini,----------- bu malları çaldığını ve hakkında soruşturma başlatıldığını, davalı şirketin önceki sahibi olan ---- olaydan sonra çağıran -------- imzalatmış ise de ----------- gerekli özeni ve yükümlülükleri yerine getirmediği ve eksik kontrol yapıldığını, müvekkilinin yaşanan hırsızlık olayında herhangi bir kusuru bulunmadığını beyan etmek suretiyle müvekkili aleyhine açılan davanın ve şartları oluşmayan icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava emtia sigorta taşımasına dayalı ödenen tazminatın TTK 1472 maddesi uyarınca rücuen tazmini davasıdır.

Celp ve tetkik olunan------ İcra müdürlüğünün ------ Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde davacı tarafından davalı ... şirketiyle dava dışı sürücü ------------ asıl alacak ve ---------- alacağının tahsili için genel haciz yoluyla takip yapıldığı, süresi içerisinde davalının takibe itirazı üzerine takibin durduğu görülmüştür.

Dosyada mevcut ibranamenin incelenmesinde ----- konu hasar nedeniyle davacı ... tarafından dava dışı sigortalısına ------ ödeneceği ve ibraname karşılığında davacı sigortanın TTK 1472 maddesi gereğince alacağı temlik aldığı görülmüştür.

Dosyada mevcut blok taşıyıcı sorumluluk poliçesinin incelenmesinde sigortalının dava dışı --------- olduğu başlangıç tarihinin ------- bitiş tarihinin ---- olduğu görülmüştür.

Dosyaya sunulan ödeme dekontunun incelenmesinde davacı tarafından dava dışı sigortalısına hasar nedeniyle -------- tarihinde hasar bedeli --------dava dışı sigortalısına ödediği görülmüştür.

Dosyada mevcut taşıma irsaliyesinin incelenmesinde irsaliyenin dava dışı --------tarafından düzenlendiği, taşıma işinin davalı şirket tarafından yapıldığı anlaşılmıştır.

Celp ve tetkik olunan araçların tescil bilgilerine göre, taşımayı yapan --------- plakalı aracın hırsızlık olayının yaşandığı tarihte davalı şirket adına kayıtlı olduğu görülmüştür.

Celp ve tetkik olunan---------- soruşturma dosyasında hırsızlık olayının meydana geldiği tarihte davalı şirket yetkilisi olduğu anlaşılan ------- ifadesinde; dava dışı araç sürücüsü ---- isimli şahsın ---------- günü şoför olarak iş müracaatında bulunduğunu kendisinin de işe aldığını ilk iş olarak --------- plaka sayılı çekici ve ------ müşteki firmanın --------- mallarını getirmek üzere ------ gittiğini, buradan araca firmadan yaklaşık ------ mallarını yükleyerek --- Yenidoğan'da bulunan ---------- etmesi gerektiğini, şahsın malı teslim etmediğini, malı yükledikten ---gün sonra aracın ------ aracın kapıları açık kontak anahtarı üzerinde bulduklarını... Şeklinde ifade vermiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde, ------ tarihinde ---------emtiaların taşınması için dava dışı şirket olan --------Tarafından müvekkil şirket ile anlaşılmış ve sürücüsü ------- tıra bir kısım emtialar yüklendiğini, -------- tarafından söz konusu malların çalındığı, müvekkil şirketin bu yaşanan olayda kusurunun olmadığı yönünde beyanda bulunmuştur.

Mahkememizce tarafların tüm delilleri toplanmış ve bilirkişi raporu alınmış, bilirkişi dosyaya sunduğu -------- tarihli raporunda özetle; davacının tazminat alacağına dayandırdığı poliçede kiralık araç şoförlerinin emniyeti suistimalinden kaynaklanan zararlar için ------- muafiyetli olarak araç başına---------- kadar teminat limiti sağlamak suretiyle blok yurt içi taşıyıcı sorumluluk sigorta poliçesi düzenlediği uyuşmazlığa konu hırsızlık olayında davalının kendisini mesuliyetten kurtarabilecek herhangi bir beyineden istifade edemeyeceği, hırsızlık olayına konu emtia bedelinden davacı tarafça ödenen ---------- davalının sorumlu olduğu yönünden rapor tanzim edilmiş ve rapor usulüne uygun olarak taraflara tebliğ edilmiştir.

TTK 1472: sigortacı sigorta tazminatını ödediğinde hukuken sigortalısının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir.

TTK 1473: Sigortacı sorumluluk sigortasıyla, sözleşmede aksine bir hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede ön görülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde ön görülen miktara kadar tazminat öder.

Taşıyıcı, taşıma sözleşmesiyle eşya veya yolcu taşıma işini veya ikisini birlikte üstlenen kişidir. Eşya her türlü yükü de kapsar. Taşıyıcı, taşıma sözleşmesiyle eşyayı varma yerine götürmeyi ve orada gönderilene teslim etmeyi veya yolcuyu varma yerine ulaştırmayı; buna karşılık, eşya taşımada gönderen ve yolcu taşımada yolcu, taşıyıcıya, taşıma ücretini ödemeyi borçlanır(TTK m. 850/1-2). Taşımaya ilişkin bir nüshası gönderene ait olup ve diğeri eşyaya eşlik etmek, üçüncüsü taşıyıcıda kalmak üzere üç özgün nüsha olarak taşıma senedi düzenlenir(TTK m. 856/1). Ancak taşıma senedi düzenlenmemiş olsa bile, tarafların karşılıklı ve birbirine uygun iradeleri ile taşıma sözleşmesi kurulur ve eşyanın taşıyıcıya teslimi, taşıma sözleşmesinin varlığına karinedir(TTK m. 856/2).

Eşyanın niteliği, kararlaştırılan taşıma dikkate alındığında, ambalaj yapılmasını gerektiriyorsa, gönderen, eşyayı zıya ve hasardan koruyacak ve taşıyıcıya zarar vermeyecek şekilde ambalajlamak zorundadır. Ayrıca gönderen, eşyanın sözleşme hükümlerine uygun şekilde işleme tabi tutulabilmesi için işaretlenmesi gerekiyorsa, bu işaretleri de koymakla yükümlüdür(TTK m. 862).

Sözleşmeden, durumun gereğinden veya ticari teamülden aksi anlaşılmadıkça; gönderen, eşyayı, taşıma güvenliğine uygun biçimde araca koyarak, istifleyerek, bağlayarak, sabitleyerek yüklemek ve aynı şekilde boşaltmak zorundadır. Taşıyıcı, ayrıca yüklemenin işletme güvenliğine uygun olmasını sağlamakla yükümlüdür(TTK m. 863).

Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur. Zararın oluşmasına, gönderenin veya gönderilenin bir davranışı ya da eşyanın özel bir ayıbı sebep olmuşsa, tazminat borcunun doğmasında ve kapsamının belirlenmesinde, bu olguların ne ölçüde etkili olduğu dikkate alınır(TTK m. 863).

Zıya, hasar ve gecikme, taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmişse, taşıyıcı sorumluluktan kurtulur(TTK m. 876). Eşyanın zıyaı veya hasara uğramış olduğu açıkça görülüyorsa, gönderen veya gönderilen en geç teslim anına kadar zıyaı veya hasarı bildirmezlerse, eşyanın sözleşmeye uygun olarak teslim edildiği varsayılır. Bildirimde, zararın gerekli açıklıkla belirtilmesi ve nitelendirilmesi şarttır.

Birinci fıkradaki karine, zıya veya hasarın açıkça görünmemesi ve eşyanın tesliminden sonra yedi gün içinde bildirilmemesi hâlinde de geçerlidir. Zıya, hasar veya gecikme teslim sırasında bildirilirse, bu bildirimin yukarıdaki hükümlere uygun olarak eşyayı teslim edene yapılması yeterlidir(TTK m. 889/1,2,5).

Bu Kitap hükümlerine tabi taşımalarda, yolcunun bir kaza sonucu ölmesi veya bedensel bütünlüğü zedeleyen bir zarara uğraması hâlinde istem hakları on yılda; diğer zararlarda ise bir yılda zamanaşımına uğrar. Bu süre, eşya taşımasında, eşyanın gönderilene teslimi; yolcu taşımasında, yolcunun varma yerine ulaşma tarihinden başlar. Eşya tamamen zayi olmuş veya yolcu gideceği yere ulaşamamış ise, zamanaşımı süresi, eşyanın teslimi ve yolcunun ulaşması gereken tarihten itibaren işlemeye başlar. (TTK m 855/1-2)

Yargı yetkisini, Anayasanın 9. Maddesine göre, Türk Milleti adına kullanan Mahkememizce, uyuşmazlık konusu hakkında, yapılan açık duruşmalar ve yargılama sonunda(Ay. m.141); toplanan/sunulan deliller, blok taşıyıcı sorumluluk poliçesi ödeme dekontu, ibraname taşıma irsaliyesi, yükleme raporu ekspertiz raporu ------ İcra müdürlüğünün -------- Esas sayılı icra dosyası,--------------- sayılı soruşturma dosyası iddia ve savunmalar hep birlikte değerlendirildiğinde davacının sigortalısı olduğu dava dışı üst taşıyıcı -------------- taşıma işi için alta taşıyıcı davalı şirket ile anlaşıldığı,

davalı şirket çalışanı dava dışı------------- plakalı araçla taşınması sırasında emtianın dava dışı şoför tarafından çalındığı ve emtianın tamamen zayii olduğu, hasar nedeniyle davacı tarafından sigortalısına ----------- tarihinde poliçe kapsamında ----------- ödeme yapıldığı ve davacının dava dışı sigortalısı ile yapılan ibraname ve temlik uyarınca ödemiş olduğu miktar kadar TTK 1472 maddesi uyarınca halef olduğu, taşıma işinin davacı tarafça yapıldığının sabit olduğu,

alınan bilirkişi raporuna ve davacı ... tarafından yapılan eksper raporuna göre zarara uğrayan emtia bedelinin poliçe kapsamında olduğu oluşan hasar nedeniyle davalının kusurlu olduğu ve hasardan sorumlu olduğu davalı her ne kadar cevap dilekçesinde hasarın meydana geldiği tarihten sonraki tarih olan ---------- tarihinde şirketi pay devir sözleşmesi ile devraldığını bu nedenle zarardan sorumlu olmadığını iddia etmiş ise de, şirketi devralmış olmasının sorumluluğunu ortadan kaldırmadığı ve bu iddianın TTK hükümleri uyarınca davacıya karşı ileri sürülemeyeceği ve dava konusu zarardan sorumlu olduğu,

davacı takip talebinde ------- asıl alacak ve --işlemiş faiz talep etmiş ise de sigortalısına poliçe kapsamında ------tarihinde ödeme yaptığı takip tarihinin ise ------olduğu, davacının ödeme tarihi ile takip tarihi arasında geçen süre için işlemiş faiz talebinde bulunabileceği, mahkememizce bu süre için hesaplanan faiz miktarını --------- olduğu alacağın varlığı ve miktarı yargılama ile tespit edildiğinden icra inkar tazminatı hüküm ve koşullarının oluşmadığı anlaşılmakla davanın kısmen kabulü, kısmen reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.